Tansiyon, dolaşım sırasında damarlardan akan kanın, damar çeperlerine yaptığı basınçtır. Kalp sürekli pompa gibi çalışarak, kanın vücutta damarlar aracılığıyla dolaşımını sağlar.
Hipertansiyon (yüksek tansiyon) ise, kan basıncının kalıcı olarak birey için normal sayılan değerlerin üzerine çıkması durumudur.
Hipertansiyon, insan sağlığını ciddi fakat sinsi bir biçimde tehdit eden bir durumdur. Yüksek tansiyonun kendisi bir hastalık değil, vücutta gelişen bazı hastalıkların yarattığı sonuçlardan biridir. Ancak yüksek tansiyon geliştikten sonra kendisi de birçok hastalıkların başlıca nedenini oluşturmaktadır.
Tedavi görmeyen bir hipertansiyon hastasının, hipertansiyonun yerleşmesinden sonra ümit edilen yaşam süresi 20 yıl kadardır. Ancak gerek hipertansiyonu gerekse bunu yaratan asıl hastalığı tedavi edilen kişiler, normal bir insanın yaşam süresine erişebilmektedirler. Kan basıncı yaş, cinsiyet, ırk gibi bireysel özellikler yanında istirahat, efor gibi fiziki şartlardan da etkilenen bir parametredir. Bu nedenle, normal kan basıncı değerlerini belirlemek gerçekte oldukça güçtür. Normal kan basıncı değerlerinin geniş aralıklar dahilinde verilmesi ve kan basıncının insanda (hayvanlarda da tür, ırk ve cinsiyetine göre) değişkenlik göstermesi nedeniyle hangi değerin hipertansif olduğunu net olarak söylemek güçtür.
Stres ve endişeden kaynaklanan kan basıncı artışı oluşması insanlarda olduğu kadar hayvan dostlarımız petler için de kan basıncının artışına neden olabilen bir etkendir. Ancak stresin bu etkiyi ne derecede oluşturduğu ve hangi noktadan sonra patolojik olduğu tam olarak bilinmemektedir. Bu nedenle kan basıncı değerlendirilirken bu etken göz önünde bulundurulmalı ve en az 3 kez ölçüldükten sonra ortalaması alınarak belirlenmelidir.
Bilindiği üzere kalbin kasılması (sistol) sırasında saptanan kan basıncı değerine “Sistolik tansiyon” denilmektedir. Sistolik tansiyon halk arasında, “Büyük tansiyon” olarak bilinir. Kalbin diastol denilen gevşeme döneminde saptanan kan basıncı değerine ise “Diastolik basınç” denilmektedir. Diastolik basınç da, halk arasında “Küçük tansiyon” olarak bilinmektedir. Tansiyon değerleri mm/Cıva cinsinden ölçülür. Ölçüm sonucu bulunan değerlerden önce sistolik olanı, sonra bir kesir çizgisi çizilerek diastolik olanı, daha sonra ise mm./Cıva olduğu yazılır.
Hipertansiyon, Kan basıncının 145/95 mm. Cıva basıncının üzerine çıkmasıdır. Esansiyel hipertansiyon en sık görülen türdür; şişman, içine kapanık ve büyük kentlerde yaşayanlarda sıktır.