UKRAYNA KHARKİV( KHARKOV) : TÜRKÇE=HARKOV
NELER YAPILIR? NELERE DİKKAT ETMEK GEREKİR?
(Yazı biraz uzundur ama sonuna kadar okursanız, Kharkiv’e gittiğinizde hiç sorun yaşamazsınız)
Türkiye’den yurtdışı seyahat için yer bakıyorsanız ve ucuza krallar gibi yaşamak istiyorum veya tatil yapmak istiyorum diyorsanız, Ukrayna bence ilk sırada yer alır. Hem Avrupa izleri görmek hem de Slav ırkının izlerini görmek istiyorsanız, Ukrayna güzel bir yerdir.
Fakat Ukrayna’ya ilk gitmek istediğinizi seslendirdiğinizde, etrafınızdakilerden “ooo,şşş,voov” gibi sesler duyuyorsunuz. Bu bakış açısı Türklerin Ukrayna veya Slav ülkelerine nasıl baktığının bir tezahürü diyebiliriz. O kadar yanlış bakış açısı ile sistemimizi oturtmuşuz ki, her Ukrayna’ya gidene “malum iş peşine” gitmiş damgası vuruyor(lar)uz. Fakat bu bakış açısını bilmelisiniz ki, Ukrayna’ya “o iş” için gidenlerle aynı bakış açısıdır.
Ukrayna’ya gitmeye karar verdikten sonra hangi şehre gideceğime karar vermem gerekiyordu. İnternet üstünden giden herkesin bloglarını, tavsiye siteleri iyice okudum. En sonunda Kharkiv şehrine gitmeye karar verdim.
Öncelikle elimizde fazlasıyla seçenek olduğunu söyleyelim. Eğer Ukrayna’ya gitmek istiyorsanız ve kararsızsanız, burada yazacağım kıyaslamalar fazlasıyla işinize yarayacaktır emin olun. Afrika, Asya ve Avrupa kıtalarında yeterince ülke görmüş birisi olarak tecrübeme inanıyorum.
Ukrayna’da gidilecek yerleri araştırırken karşınıza, sırasıyla Kiev, Lviv, Odessa ve Kharkiv gelecektir. Eğer fazla derinlere indiyseniz ve Ukrayna’ya birden fazla gidenlerin tavsiyesine bakacak olursak Dnipro ilk sırada yer alacaktır. Sonrasında Sivastapol, Donetsk, Lutsk şehirlerini duyarsınız. Ben de mesela Ukrayna’da yaşayan bazı arkadaşlarımdan Berdyansk( Berdiansk) şehrini duydum. Deniz kenarında bir yer. Fakat burası, Odessa’ya maddi gücü yetmeyenlerin tatil yaptığı yerdir.
Her neyse seyahatimize ve dikkat edilmesi gerekenlere gelelim.
Ankara’dan Kiev ve Lviv, bazen de Odessa’ya direk uçuşlar var. İstanbul’dan istediğiniz her büyük ile direk uçuşlar mevcut. Eğer yoksa ülke içi +1 aktarma ile işinizi çözebilirsiniz.
Fiyatlar git-gel 200 TL’den 1000 TL’ye kadar değişiyor. Seyahatinden 3 gün önce alanlar İstanbul-Kharkiv arasını 500-600 TL arasına alabiliyorlar. Muhtemelen Kiev ve Odessa daha ucuz olacaktır.
Kiev başkent ve en büyük şehridir. Kiev’e daha çok iş seyahati yapanlar gitmektedir. Lviv hakkında Türkiye’de bir efsane dolanmaktadır. Nüfusunun %60-70 oranı kızlar oluşturuyor diye söylenti var. Gidenler öyle olmadığını söylemektedir. Muhtemelen reklam amaçlı düzenlenmiş bir söylentidir. Lviv tercihini daha çok kültürel seyahat sevenlere tavsiye etmektedirler.
Kharkiv tercih etmemizin sebebi, halkın %50 oranla Ukrayna ve Rusya halkından oluşuyor olmasındandı. Üniversite öğrencilerinin en yaygın olduğu şehir. Ukrayna’da bilimin yapıldığı yer diyebiliriz. Görülecek yerler arasında araştırmalarıma göre en cazip şehirdi. Ayrıca ben yazdığım roman için kullandığım karakteri Kharkiv’den seçmiştim. Bunun için ayrıca özel sebeplerim vardı. Yazdığım romanı tamamlamak için de Kharkiv’i tercih ettim diyebilirim. Son olarak şuan Ukrayna’da Bilişim şirketi kurma çalışmaları yapıyorum. Bununla ilgili yazının sonuna doğru bilgi vereceğim.
Şimdi eğer Kharkiv’e gitmek için ikna olmak istiyorsanız kısa bir tanıtım yapayım.
PARA BİRİMİ:
Grivna ( Bizim seyahat dönemimizde 100 Grivna = 13 TL )
Her para hesaplama işinde direk Grivna’yı 7-8 arası bir rakama bölerek hesaplıyorduk. Fiyatları, Türk piyasası gibi düşünüp aynıymışcasına kabul edebilirsiniz. Türkiye’de taksi 50 TL, Ukrayna’da taksi 50 Grivna gibi.
DİL:
Ukraynaca ( Fakat Rusça diliyle neredeyse aynıdır. Ufak farklı kelimeler var. İngilizce bilen sayısı neredeyse yok denecek kadar az)
Ben Ukrayna seyahatimden 4-5 ay öncesinde Rusçamı ilerletmiştim. Kendi kendime öğrendiğim Rusça bilgim Ukrayna’da beni hiç zorlandırmadan idare ettirdi. Sadece hızlı konuşanları dinlerken yakalayamıyordum.
KONAKLAMA:
Otel fiyatları ülke içinde yaşayan ve kazananlara göre pahalı sayılacak düzeyde. Fakat Türkiye’den gidenler için çok ucuz diyebiliriz. 5 Yıldızlı otellere gecelik 60 TL- 200 TL arasına kalabilirsiniz. Eğer 5 yıldızlı olmasını istemiyorsanız, günlük 5 TL-50 TL arasına istediğiniz yerde kalabilirsiniz. Ben şehrin biraz dışında gürültüden uzak, doğa ile iç içe tercihinde bulunuyorum. Kharkiv’de Britania Otel’de kaldım.( http://www.britaniya.kharkov.ua/) Geceliği 70 TL. (17 Haziran-23 Haziran 2017). Ama Kharkiv’e gidenler Hotel 19’u ciddi şekilde öneriyorlar. Binayı gördüm tarihi bir binaydı. Kalınabilirdi. Ama ben nehrin ortasındaki küçük adada ormanın içinde kalmayı tercih ettim. Şehrin dışında konaklama tercih etmek, ulaşıma ciddi para ayırmanız anlamına geliyor. Ciddiyetten kastım, Türk parasıyla günlük maksimum 20 TL gibi taksi ücreti olur. Eğer otobüs ve tramvay kullanırsanız çok ucuza çıkabilirsiniz. Mesela otobüs 1.5 Grivna, tramvay 0.75 Grivna idi. Yani bedava… Booking sitesi üstünden otelinizi seçebilirsiniz ve fiyata göre tercihte bulunabilirsiniz.
ULAŞIM:
İlk uçaktan inince taksiciler sizi karşılıyor. Yapışıyorlar. Eğer turist olduğunuzu anlarlar ve dillerini konuşmazsanız her türlü para kaptırıyorsunuz. Ben ilk gittiğimde taksici ile uzun pazarlık yaptım ve 100 Grivna’ya anlaştım. Yani 13 TL. Aslında çok ucuz. Fakat taksiciler sizden dediğim gibi ilk inince, 20 Dolar gibi paralar istiyorlar. 20 Dolar = 500 Grivna ediyor. Eğer giderseniz sakın kaptırmayın. Eğer pazarlık yapacak Rusça’nız yoksa, ilk yapmanız gereken en önemli özellik OnTaxi uygulamasını indirmenizdir.
OnTaxi uygulaması Android ve iOS telefonlara uyumludur. Uygulamayı indirince, bulunduğunuz konum otomatik çıkıyor. Gideceğiniz yeri haritadan seçiyorsunuz, bulunduğunuz konum ile arasında mesafeyi ölçüyor ve fiyatı gösteriyor. Doğal olarak taksicilerin sizi dolandırma ihtimali kalmıyor. Bulunduğunuz konuma en yakın taksi sizi almaya geliyor. Bazen bulunduğunuz yerde sizi bulamazsa arayıp soruyor. Eğer Rusçanız yoksa İngilizce bilen taksici bulmanız mümkün değil. ( Eğer gelen taksici Azeri veya Ermeni değilse)
Sokaklarda fazlasıyla Türk görebilirsiniz. Her sokakta avcılık yapmaya gelmiş Türk görüyorsunuz. Bu durum bence çok üzücü. Çünkü Ukraynalı erkekler, Türk erkeği görünce niye geldiğini anlıyor ve rahatsız oluyor. Herkes için geçerli değil.
Özetle OnTaxi uygulamasını indirirseniz, taksi maliyeti ortalama 40 Grivnaya kadar düşecektir. Ortalama 5 TL diyebiliriz. 2-3 kişiyseniz mutlaka taksiye binin.
REHBERLİK:
Her ilk gittiğiniz şehirde bir bilene ihtiyaç duyarsınız. Gitmeden önce bize de rehberlik hizmeti veren kişiler söylediler. Ben hatta rehberlik hizmeti veren birkaç kişiyle görüştüm. Günlük 25 dolar gibi rakamlar istiyorlar. Yani 625 Grivna eder. Sakın böyle bir şey yapmayın. Çünkü şehir çok basit. Herhangi bir sitedeki nereleri görmeli maddelerini kağıda not edin. Taksiye oraya gitmek istediğinizi söyleyin ve gidin. Rehberlik hizmeti bence kesinlikle boş uğraştır. Şehirde günlük 625 Grivna’ya neler yaparsınız neler.
YEMEK VE RESTAURANT :
Churrasco mekanını tek geçerim. Bu mekan et yemekleriyle ünlü bir yer. Üstelik etleri de mükemmel denecek seviyededir. Etobur olarak söylüyorum, Türkiye’de böyle et yiyemezsiniz.
Churrasco’da sınırsız et menüleri var. Biz en pahalı menüyü seçtik. Menüde yemek servisinin 150 dakika süreceğine dair bilgi var. Üstelik her 15 dk. Bir yeni et çeşidi geliyor. Tavuk ile başlıyor et ile devam ediyor. 150 dk boyunca siz yedikçe yeni et çeşitleri geliyor. Ben 3.serviste doymuştum ve yemediğim dolu çeşit vardı. Yerel içki getiriyorlar. İkramları oluyor. Alkol almak istemiyorsanız, alkolsüz içecekler mevcut. Cuma ve cumartesi günleri yemekler müzikli ve eğlenceli oluyor. Mekanda yer bulmanız çok zor oluyor. İnsanlar bütün geceyi burada geçiriyorlar. Menü içerisinde domuz eti de var. İstemediğinizi söylüyorsunuz ve vermiyorlar. Sanırım biz bunu domuzu yedikten sonra söyledik “bu domuz mu?” diye sorduk. Çalışan kız siz “Türk müsünüz?” dedi. Yani burada yiyen Türkler domuz gelmemesi için uyarıda bulunuyormuş. Sınırsız et menüsü 499 Grivna. Yani ortalama 50 TL. Türkiye’de olsaydı bu menü yaklaşık sizden 1000 TL alırlardı. Emin olun. Hafta içi bu mekanda biftek yedim. Et masa kadar vardı. Abartmıyorum. Yani Türkiye’de öyle bir et gelse sizde 250 TL alırlar. Ben 299 Grivna verdim. Yani ciddi anlamda çok ucuzdu. ( Üstelik masanıza bir bardak altlığı koyuyorlar ve bir tarafı yeşil, bir tarafı kırmızı. Kırmızı yüzünü çevirirseniz, yemek devam etmesin anlamına geliyor ve böylece servis duruyor)
Kharkiv’e gidiyorsanız mutlaka burada yemek yiyebilirsiniz. Türk lokantaları da var. Biz meydana yakın bir yerde Türk lokantasına gittik. Çok kötü bir Adana dürüm yedim. 500 Grivna verdim. Yani hemşeri hemşeriyi gurbette hesabı oldu. Çay içtim en azından o güzeldi. 500 Grivna’yı çaya verdim saydım. Türk lokantası için bunu demek istemezdim ama gerçekten lezzet konusunda ve fiyat konusunda pahalıydı. Üzgünüm.
GECE HAYATI : Gece hayatından ne anladığınıza bağlı değişmektedir. Eğer gece kulübü olarak diyorsanız, sağlam 4-5 tane var.
Misto Club var. Sanırım buraya ağırlıklı olarak öğrenciler gidiyor. İlla çapkınlık yapacağım, tek girdiğim yerden çift çıkacağım diyorsanız şansınızı deneyebilirsiniz. Tek kural dans etmek. Eğer Türk Club’ları gibi düşünürseniz yanılırsınız. Kenarda durup hava atınca kızlar gelmiyor. Gidin konuşacaksınız. Ve İngilizce bilen sayısı az. İçki fiyatları çok ucuz sayılır.
Bolero Club : En üst düzey dedikleri yerlerin arasında bulunuyor. Ben sevmedim ama mutlaka gidin.
Plazma Club : Üst düzeylerin arasında yer alıyor. Girerken rüşvet istiyorlar. Hele turist olduğunuzu anlarlarsa rüşveti kesin istiyorlar. Rüşvet 100-200 Grivna arası değişebilir. İçerisi fena bir ortam. Ne arıyorsan bulabilirsin. ( Yeterince açık olmuştur )
Bu arada efsane olmayan bir şey söyleyeyim. Eğer Rus erkeklerine benzemiyorsanız, kızlar sizi ciddi bir şekilde kesecektir. Tanışmak isteyecektir. Sanırım ben Rus erkeklerine benziyorum ve bana kimse bakmadı.
Eğer sokak aralarındaki pub gibi yerlerde eğlenmek istiyorsanız, sanırım fiyatlar daha ucuz olacaktır. Lütfen Ukrayna’ya farklı bakış açısı ile gitmeyin. Ülkeyi ve kültürünü anlamaya çalışın. Psikoloji ve edebiyatta çok başarılılar.
UKRAYNA KHARKİV’DE NERELERE GİDİLİR? NELER YAPILIR?
Ukrayna’da ana cadde üzerinde her yeri görebilirsiniz. Yani diğer sitelerde sadece listeleme yapmışlar. Listenen her yerin büyük bir ana cadde üzerinde dağınık olduğunu bilin ve ulaşım aracı kullanmayın. Her yere yürüyebilirsiniz. Eğer yürünecek bir yer var diyorsanız, orası görülecek yerler arasında değildir.
1-Gorky Park
Bu park yeşilin içinde insanların serinlemek ve kafa dinlemek için geldiği yerdir. Eğer Ankaralıysanız bu gibi parkları Ankara’da fazlasıyla görebilirsiniz. Yani görmesem ne olur diyebilirsiniz. Fakat insanların ve yaşayanların neler yaptığını görmek isterseniz buraya gelebilirsiniz. Park içerisinde lünapark var. Eğlence merkezleri var. İnsanlar patenleri ve kaykayları ile vakit geçiriyorlar. Buluşma noktalarından birisidir diyebiliriz. Ben de arkadaşlarla parkta ne yapacağız dedik ama sonradan oraya 2-3 defa gittiğimizi fark ettik. Mutlaka gidin.
2- Pryvokzalnyi Meydanı
Tren istasyonunun olduğu meydandır. Seyahatinize trenle başka şehre gidecekseniz, göreceksinizdir. Ama özellikle burayı görmeye gitmek fazla zaman kaybı olacaktır. Söz konusu trenler olunca, Ukrayna gece trenleri çok yavaş. Gündüz trenleri sanırım daha hızlıymış.
3-Palats Odruzhennya
Burası evlendirme dairesiymiş. İnsanlar binanın mimarisinden dolayı önünde durup fotoğraf çektiriyorlar. Meydandan Gorky Park’a giderken solda kalıyor. Önünden
geçerken görüp bakarsınız. Ben düğün törenine katılmıştım. Hatta sohbet esnasında onlara “telefondan düğün müziği açabilir miyim” diye sordum. Onlarda “neden olmasın” tarzında yaklaştılar. Ankara’nın Bağları oynatmışlığım var. Videosu mevcuttur. Eğer bir gün YouTube kanalı açarsam, mutlaka içerisinde yer alacaktır.
4-Strilka Meydanı ve Kharkiv Nehri
Nehir muhteşem. Sandal kiralayıp nehri gezebilirsiniz. Meydan kenarında yürüyüş yapabilirsiniz. Bazen sandalı direk kiralamayabiliyorlar. Onun için kiralama süresince pasaportunuzu kiralamacı adamlara vermek zorunda kalabilirsiniz.
5- Assumption Katedrali
Ortodoks katedralidir.
6-Taras Shevchenko Anıtı
Ukrayna’nın önemli şairlerinden sayılan kişinin anıtıdır.
7-Futbol Topu Anıtı
Meydana çok yakın bir yerde konumlu duran, parkın yanında hemen küçük heykelciktir.
8-Mirror Fountain
Şehrin tam ortasında görülmeye değer bir anıt.
9-Shevchenko Park
Avrupa’nın 3.büyük Dünya’nın 7.büyük meydanının arkasındaki doğal ortam. İnsanlar burada Gorky park gibi güzel vakit geçirmektedir. İçerisinde hayvanat bahçesi ve akvaryum var. Yunuslarla da yüzebiliyorsunuz.
10-Bağımsızlık Anıtı
11-Istorychnyi Muzei
12-Termometre
İnsanlar burada buluşma yapıyorlar. Yazdığım roman burada bitiyor. Instagram sayfamda videosu ve fotoğrafı var. 1976 yılında Kharkiv Meteoroloji Enstitüsü tarafından yapılmış.
13-Konstytutsii Meydanı
14-Sumskaya Caddesi
Bütün şehrin en etkili caddesidir. Zaten gezerken bol bol bu caddeyi kullanıyorsunuz. Alışveriş yaparken bu caddede etkilenmemek mümkün değil.
15-Svobody Meydanı
Özgürlük meydanı olarak geçer. Dünyanın sayılı meydanlarındandır.
16-Metalist Kharkiv Stadyumu :
Stadyuma giderken taksi kullandık. Şehrin merkezinde değildir. Stadyuma girerken kapıyı zor bulduk. Büyük bir stadyum. Sonra ana kapıyı bulduk. İçeri girdik çaktırmadan stadyuma doğru ilerliyorduk. Güvenlik görevlisi durdurdu. Ankaragüçlü’yüz ne de olsa… Stadyumlara dalmak konusunda tecrübemiz var. Güvenlik görevlisi polis çağıracağını söyledi. Ben de “100 Grivna’ya ne dersin” dedim. Kabul etti. Stadyuma soktu. Sahanın ortasına kadar gezdirdi. Para her kapıyı açıyor emin olun. Sonra yanımda getirdiğim Ankaragücü bayrağını açtım ve güvenlik görevlisine “fotoğrafımı çek kardeş” dedim. Çekti de durdu.
17-Kharkov Dolphinarium
Aynı şekilde Shevchenko Park içerisinde.
18-Kharkov Zoo
Büyük meydanın arkasındaki parkın içerisinde. Görmek isterseniz deneyebilirsiniz. Shevchenko Park içerisinde.
19-Constitution Square
Yemek yemenizi önerdiğim mekanın arka sokağıdır. Zaten Gorky Park ile başlayan cadde yürüyüşünüz burada bitiyor. Büyük meydandır. Altından metro geçiyor. Üstelik karşıya baktığınızda termometreyi görebilirsiniz. Ukraynalılar için burası çok önemli bir yer. Tarihi konusunda bilgim yok.
20-Kharkov Synagogue
Görülmeye değer. Ben gittim ve içerisini gezdim. 1917 Komünist Devriminden önce yapılmış, daha sonra Ruslar spor salonu olarak kullanmışlar. 30 Bin Yahudi olan Kharkiv’de buraya gelmeye değer.
21-Holy Virgin Monastery
22-Madonna Assumption Rome Catholic Church
Dinler tarihine meraklıysanız görmeye değer.
23-Pakrovsky Manastırı
Manastır tarzında Kharkiv’in 7 harikası arasında sayılıyor.
İNSANLARI NASIL?
Asıl önemli olan yer bu kısmıdır. Gece yarısı sokakta yürüyorsanız, içki içen gruplara yakın yürümeyin. Sataşıyorlar ve Türk olduğunuzu öğrenirlerse kavga etmek için bahane arıyorlar. Ukrayna polisine dert anlatmanız çok zordur. Para vererek kurtulabilirsiniz ama işinizi riske atmayın. Genel olarak Türkleri seviyorlar. Bu sizin insanlara nasıl yaklaştığınız ile ilgilidir. Genel olarak niyetini anlıyorlar insanların.
Kaldığımız otelin resepsiyonundaki kız Türkiye’den geldiğimizi duyunca, “odanıza kadın misafir getirebilirsiniz” dedi. Biz de “hayır dinlenmek istiyoruz, gürültü olmasın” dedik. Kadın şaşırdı ve ondan sonra bizimle yürekten ilgilendi. Dediğim gibi sokakta mutlaka Türklere rast geliyorsunuz. Şehrin içerisinde yaşayan Azerbaycan Türk’ü çok göreceksiniz. Yardım etmeye çalışıyorlar ama para konusunda acımasızlar. Parayı her türlü alıyorlar.
Ermeni bir taksici ile tanıştım. Hocalı Katliamı ile ilgili konuştum. Burada biz Azerbaycanlılar ve Ermeniler savaştan kaçıp geldik. Ukrayna ve Rus ordusu içerisinde bulduk kendimizi. Ruslar zorunlu asker yaptı bizi dedi. Şimdi huzurlu yaşıyoruz dedi.
PARA BOZDURMA
Eğer Ukrayna’ya geliyorsanız, paranızı Türkiye’den çıkmadan serbest piyasada dolara çevirin. Doları havaalanında Grivna’ya çevirin. Ama Türkiye’de havaalanından lütfen dolar veya Grivna almayın. Türkiye’de ciddi kur farkı oluyor.
100 Dolar : 2500 Grivna
1 hafta krallar gibi yaşamak isterseniz 400 dolar sizi uçurur. Ama yine de fazla emin olun. 200 Dolar ile lüks tatil yaparsınız.
NE ZAMAN KHARKİV’E GİDİLİR?
Kış sezonu hariç gidilir. Ama üniversitelerin açık olduğu döneme denk getirirseniz, şehir daha kalabalık olur ve güzel olur. Nisan-Mayıs veya Eylül-Ekim diyelim.
KUMAR
Sanal kumar oynatıyorlar. Büyük kumarhanesi yok. Ben sanal futbol maçına 100 Grivna bastım. Üstelik 2-2 gibi sonuç oynadım. 2000 Grivna kazandım. İlk ve son. O parayı da kasadaki çalışana verdim.
FREESHOP
Eğer gelirken İstanbul Atatürk Havaalanına gelecekseniz, aldığınız içkileri kontrol etmiyorlarmış. Deneyenleri gördüm ve etmiyorlar. Ülke içi içki fiyatları bedava diyebilirim. Eğer alkol alıyorsanız, buradan gelirken uygun fiyata getirebilirsiniz. Ama başka bir havaalanına gidiyorsanız, standart haklarınız var. 1 LT içki serbest.
VİZE
Yeni kimliğiniz varsa, pasaporta gerek yok. Pasaport ile girecekseniz vizesiz giriş yapabilirsiniz. Ukrayna tarafında eğer polis neden geldiğinizi sorarsa, turistim ve tarihini merak ediyorum. Para harcayıp geri döneceğim demeniz yeterlidir. Baktınız uzatıyor ve sizi bir odaya çağırıyor. Gidin. Amacı kamerasız bir ortama götürüp para istemek. 100 Grivna ile işinizi hızlıca çözersiniz. 13 TL’ye tekabül ediyor.
İŞ VE GİRİŞİM
Ben Ukrayna’da yazılım şirketi kurma çalışmaları yapmaktayım. Kiril alfabesinden bir ülkede yazılım geliştirip açığı kapatacağım. Üstelik çalışanlara ucuz maaşlar vererek çalıştırma şansınız var. Ülkeye göre ucuz değil, kendi ülkemize göre ucuz maaşlar diyebilirim.
Bir yazılımcıya 10000 Grivna verirseniz uçar. Çok iyisine 25000 Grivna verebilirsiniz.
10000 Grivna = 1300 TL
25000 Grivna : 1000 $
Bakalım çalışmalarımız devam ediyor. Ukrayna’yı seveceksiniz emin olun. Önemli olan Ukrayna ile ilgili etrafınızdaki algıyı değiştirin.
SENCER GÜLTUNA
Fotoğraflar Aşağıdadır.