1-Kimler Yıllık İzin Kullanma Hakkına Sahiptir?
5510 Sayılı Kanunun 4/a kapsamında(SSKlı) olarak çalışan sigortalıların İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olmak koşulu ile yıllık ücretli izin hakkına sahiptirler.
2-Sigortalı Yıllık Ücretli İzin Hakkından Vazgeçebilir Mi?
Bilindiği üzere çoğu işveren sigortalıya yıllık izin vermemekte bunun karşılığında kullanmadığı yıllık izinlerin parasını vermektedir.Fakat 4857 sayılı iş kanununa göre sigortalının kanunen yıllık izin hakkıdan vazgeçme hakkı yoktur.Bu izni kullanmak zorundadır.
3-Kimler Yıllık Ücretli İzin Hakkından Faydalanamaz?
Niteliklerinden ötürü bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışanlar yıllık ücretli izin hakkından faydalanamaz.
4-Yıllık Ücretli İzin Süresi Ne Kadardır?
Sigortalıların yıllık ücretli izin süresi hizmet süresine göre farklılık göstermektedir.
- a-Hizmet süresi bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dahil) olanlara 14 gün,
- b-Hizmet süresi beş yıldan fazla onbeş yıldan az olanlara 20 gün,
- c-Hizmet Süresi onbeş yıl (dahil) ve daha fazla olanlara 26 gün,
Yıllık ücretli izin verilir.
-Onsekiz ve daha küçük yaştaki işçilerle elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi yirmi günden az olamaz.
– Yıllık izin süreleri iş sözleşmeleri ve toplu iş sözleşmeleri ile artırılabilir.
5-Yıllık Ücretli İzin İle İlgili Bilinmesi Gereken Diğer Önemli Hükümler?
– Yıllık ücretli izine hak kazanmak için gerekli sürenin hesabında işçilerin, aynı işverenin bir veya çeşitli işyerlerinde çalıştıkları süreler birleştirilerek göz önüne alınır.
– Aynı bakanlığa bağlı işyerleri ile aynı bakanlığa bağlı tüzel kişilerin işyerlerinde geçen süreler ve kamu iktisadi teşebbüsleri yahut özel kanuna veya özel kanunla verilmiş yetkiye dayanılarak kurulan banka ve kuruluşlar veya bunlara bağlı işyerlerinde geçen süreler, işçinin yıllık ücretli izin hakkının hesaplanmasında göz önünde bulundurulur.
– Yıllık ücretli izin işveren tarafından bölünemez.Bu iznin işveren tarafından sürekli bir şekilde verilmesi zorunludur.
– Öngörülen izin süreleri, tarafların anlaşması ile bir bölümü on günden aşağı olmamak üzere en çok üçe bölünebilir.
– İşveren tarafından yıl içinde verilmiş bulunan diğer ücretli ve ücretsiz izinler veya dinlenme ve hastalık izinleri yıllık izne mahsup edilemez.
– Yıllık ücretli izin günlerinin hesabında izin süresine rastlayan ulusal bayram, hafta tatili ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz.
– Yıllık ücretli izinleri işyerinin kurulu bulunduğu yerden başka bir yerde geçirecek olanlara istemde bulunmaları ve bu hususu belgelemeleri koşulu ile gidiş ve dönüşlerinde yolda geçecek süreleri karşılamak üzere işveren toplam dört güne kadar ücretsiz izin vermek zorundadır. İşveren, işyerinde çalışan işçilerin yıllık ücretli izinlerini gösterir izin kayıt belgesi tutmak zorundadır.
– İşveren, yıllık ücretli iznini kullanan her işçiye, yıllık izin dönemine ilişkin ücretini ilgili işçinin izine başlamasından önce peşin olarak ödemek veya avans olarak vermek zorundadır.
-Yıllık ücretli iznini kullanmakta olan işçinin izin süresi içinde ücret karşılığı bir işte çalıştığı anlaşılırsa, bu izin süresi içinde kendisine ödenen ücret işveren tarafından geri alınabilir.
-İş sözleşmesinin, herhangi bir nedenle sona ermesi halinde işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücreti, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden kendisine veya hak sahiplerine ödenir. Bu ücrete ilişkin zamanaşımı iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren başlar.
-İşyerlerinde, işçilerin ne zaman izin kullanacakları önemli bir sorun olmaktadır. Yıllık ücretli iznin ne zaman kullanılabileceğine, işverenin yönetim yetkisi gereğince işveren karar verecektir.