DEĞERSİZLİK DUYGUSU
Neden Kendimi Değersiz hissediyorum?
İnsan yaradılış gereği doğada bulunan diğer canlılara oranla daha zayıftır. Çünkü insan çocukluk döneminden dolayı yaşamına 'doğal' olarak bakıma muhtaç olarak başlar. Çocuk, güçlü yetişkinler arasında en zayıf varlıktır. Daha sonraki yaşam dönemlerinde roller değişir. Bu durum insanın dünyaya gelişiyle başlayan ve hayat boyunca süren evrensel bir duygudur. Adlere göre, insan olmak demek eksiklik duygularına sahip olmaktır. Eksiklik duygusu insanlar tarafından arzu edilmeyen ve başka insanları önemsizleştirmek, değersizleştirmek için kullanılır. Ancak Alfred Adlere göre insan bu eksiklik duygusunu gidermeye çabalar ve hayattaki esas ... »»»
İnsan, dünyaya üç temel ihtiyaçla gelir. Bunlar; sevilme, onaylanma ve aynalanmadır. Bu ihtiyaçlar evrenseldir. Anne karnından başlayan serüvenle birlikte bir ilişki içine doğan insan başkaları tarafından sevildiğinde, onaylandığında ve aynalandığında kendisini iyi hisseder.
Değersizlik duygusu ise bu ihtiyaçlar özellikle 0-3 yaşta yeterince karşılanmadığında kişinin ortaya çıkar. Değersizlik, kendisini bir ötekinden daha aşağı görmektir. Ben değersizim düşüncesi kendisinden başka herkes daha değerlidir düşüncesini de beraberinde getirir. Ebeveynleri tarafından yeterince sevilmemiş ve onaylanmamış bireyler kendilerini değersiz olarak kabullenmişlerdir. Çünkü onlara empoze edilen b... »»»
Değersizlik hissiyle baş etmek için başka biri gibi davranmaya çabaladınız mı hiç?
Kendinizi teselli etmek için çözüm getirmeyen sözcükleri kendinize söylediğiniz oldu mu?
Çözüm getirmeyen kısırlaşmış telkinleri kendinize defalarca söylediğiniz oldu mu?
Aynada kendi yansımanıza bakmaktan kaçındınız mı hiç?
Değersizlik; çaresizlik ve ümitsizlik hissi olarak da tanımlanabilir. Öz-değeriniz düşük olduğunda yapmak istediğiniz son şey, kendinize iyi davranmaktır. Kendinizi değersiz hissettiğinizde, kendinize acımasız ve kötü davranırsınız. Kendilerini değersiz hisseden kişiler önemsiz ve işe yaramaz olduklarına ya da dünyaya sunabilecekleri değerli hiçbir şeyleri olmadığına inanabilirler. Dep... »»»
KENDİMİ DEĞERSİZ HİSSEDİYORUM
Değersizlik hissi, kişinin kendisine sık sık eleştiri yaptığı, sık sık utanma duygusunu yaşadığı ve kendisini sürekli kusurluymuş gibi hissettiği bunaltıcı bir durumdur. Değersizlik duygusu çoğunlukla özgüven eksikliğine sebep olmaktadır. Kendisini değersiz hisseden kişinin diğerleri tarafından tam anlamıyla sevildiğine olan inancı düşüktür. Bu sebeple diğerleri tarafından sevilebilmek için yoğun çaba harcayabilmektedirler. Örneğin, kişi karşısındakini sık sık alttan alabilir veya karşısındakine hayır demekte zorlanabilir.
Hassas ya da kırılgan kişilerin ortak özelliği kendilerini değersiz hissetmeleridir. Bu kişiler çevresindeki insanlar tarafından çok çabuk... »»»
Yaklaşık bir sene önce rastgeldiğim, Amerikan klinik psikolog Dr. Robert Firestoneun ortaya koyduğu Voice Therapy yani benim deyişimle Eleştirel İç Ses Terapisi üzerine bolca okudum, araştırdım. Bu yöntemi diğer terapötik yöntemler ile birlikte, danışanlarımla deneyimlediğimde hem danışanlarım adına hem de kendi adıma pozitif sonuçlar aldım. Henüz Türkçe psikoloji literatüründe işlenmemiş olan ve ülkemizde açılmış bir eğitimi bulunmayan bu yöntem üzerine, esasen kendi yorum ve deneyimlerime dayanan bir yazı kaleme alma ihtiyacı duydum.
Hepimiz açısından iyi haber şu ki; kendi kendimizi suçlamalarınız ve yetersizlik hislerimiz aslında bize ait olmayabilir. Bunlar çok büyük ihtimalle ço... »»»
Değersizlik ve Yetersizlik İki Farklı Duygudur
Değerli hissetmek, öz saygı insanın temel ihtiyaçlarından biridir. Kişinin kendini önemli, sevilen, sayılan biri olarak görmesi, varlığını anlamlı hissetmesi, özerk ve birey olması anlamına gelir. Değerli hissetmek, başkalarına değer vermeyi de beraberinde getirir.
Yetersizlik duygusu insanın kendisini geliştirmesi ve daha iyi, başarılı olması için gerekli bir duygudur. Yetersizlik yaşanması kaçınılmaz bir duygudur. Çünkü hayatta insanın her konuda kusursuz olması imkansızdır.
Değersiz hissetmek, yetersiz hissetmekten çok farklıdır. Değersizlik insanı daha iyi şeyler yapmaya motive etmez. Değersizlik duygusu insanı diğerlerinden daha aşağıda... »»»
ÖNEMSİZ VE DEĞERSİZ HİSSETME
Bir bebek dünyaya geldiğinde yaşamına çaresizlik duygusuyla başlar. Çünkü etrafında güçlü yetişkinler vardır ve bilmeden, tanımadan yetişkinlerin arasına girmiştir. Bu çaresizlik duygusu çocukluk dönemi boyunca devam eder. Daha sonraki yaşantısında da ya etrafındaki güçlü yetişkinlere karşı üstünlük kurmak için çabalar, bununla da yetinmeyerek kusursuz bir insan olmaya çalışır.
Kişinin kendisini eksik hissetmesi evrensel bir duygudur. Çünkü tüm canlılar olumsuz bir durumdan, olumlu bir duruma geçme eğilimi içindedirler, yani iyiye yönelirler. Bebeğin dünyaya gelirken beraberinde getirdiği eksiklik duygusu, onun gelişimini sağlamasına yardım edecek bir dürt... »»»