“Ekip çalışmasında ‘ben’ diye bir şey yoktur” cümlesinin, başarıya ulaşmak için kim olduğunuzu unutmanız ve daha büyük bir çalışmanız gerektiği anlamına geldiğini defalarca duymuşsunuzdur. Oysa bunun doğru olmadığını, aslında ekip çalışmasında da “ben” kavramının var olduğunu söyleyen pek fazla kişi yok. Halbuki birçoğumuzun bildiği gibi dikkat çekmek, tanınmak veya daha büyük kaynaklara erişmek için kendisini başkalarının taleplerinin üzerinde gören ve bunun ekip arkadaşlarını, ailesini nasıl etkilediğini umursamadan yoluna devam eden insanlar var.
Hepimiz okulda, işte, aile arasında bir ekip projesinin içinde yer alıyoruz ve zaman zaman ekipteki diğerlerinin yeterince sorumluluk üstlenmediğini düşünüyoruz. Birilerinin aylaklık ettiğini gördüğünüzde, nasıl sinirlendiğinizi hatırlatmaya gerek yok. Herkes bir şeylerle meşgulken aylaklık etmek muhtemelen o kişinin umurunda olmuyor ancak siz bunu günlerce, haftalarca düşünüp öfkelenebilirsiniz.
Belki de siz, başkalarının sizin için sorumluluk üstlenmesine izin verenlerdensiniz. Bu durum sizi rahatsız etse bile, onlar sizin üzerinizdeki yükü aldığında, zamanınızı daha iyi şeyler için kullandığınızı düşünüyorsunuz. Üstelik,
onlar bu durumdan rahatsız olsalar, herhalde bunu söylerlerdi değil mi?
İspanya’daki Lleida Üniversitesi’nden Cristina Torrelles Nadal ve ekibinin yaptığı bir araştırmaya göre, ekip çalışması günümüzde çalışma düzeninin temelini oluşturuyor ve kurumlar için tek bir kişinin yalnız başına yaptığı işten çok daha fazla fayda sağlaması gerekiyor. Bu yüzden açık ofis şeklinde düşünülmüş çalışma ortamları artıyor. Bazı durumlarda insanlar fiziksel olarak aynı çalışma ortamlarını paylaşmasalar bile dijital ortamda bu sağlanmaya çalışılıyor. Fiziksel bariyerler ortadan kalktıkça, iletişim kolaylaşıyor.
Ekip çalışmasının bazı insanlar için daha uygun olduğu bir gerçek. Ancak herkes bir ölçüde ekip çalışmasında etkin görev almayı öğrenebilir. Nadal ve çalışma arkadaşları da ekip çalışması yeterlilikleri adını verdikleri bazı özellikleri sıralamış. Nadal ve arkadaşlarının belirledikleri ekip çalışması yeterlilik özelliklerini dört bölüme ayırmak mümkün:
Kimlik
1. Ekibinizin hedefleriyle tutarlı hedeflere sahip olmak 2. Ekibe aidiyet hissetmek 3. Rolünüze adapte olabilmek 4. Ekibinize adapte olabilmek 5. EKip ortamına pozitif katkıda bulunabilmek 6. Ekibe bağlı hissetmek
İletişim
7. Soru sorabilmek ve bilgi aktarabilmek 8. Başkalarıyla iyi anlaşmak
Performans
9. Tamamlanması gereken görevleri beklirlemek ve planlamak 10. Ekip arkadaşlarınızla fikir birliği sağlamak 11. Sizden isteneni yapmak ve bu mümkün olmadığında başkalarını bilgilendirmek 12. Ekibin çabalarına verdiğiniz desteğin farkında olmak
Düzenleme
13. Karşıtlıkları tespit etmek ve bunları çözüme kavuşturmak için işbirliği yapmak 14. Stratejileri müzakere etmek ve anlaşma yolu aramak 15. Öneride bulunma ve geliştirilmesi için katkı yapmak
Nadal ve arkadaşlarının “360 derece” adını verdikleri bu ekip çalışması yaklaşımı araştırmasına 55 kişi katılmış. Katılımcılara 218 gözlemci tarafından puanlar verilmiş. Verilen puanlara bakıldığında, çalışanların özellikle iletişim alanında daha güçlü oldukları anlaşılmış. En çok geliştirilmesi gereken alanların ise performans ve düzenleme olduğu ortaya çıkmış.
Araştırmadan çıkan sonuçlara bakılırsa, insanlar ekip çalışmasında en çok iletişim, ikinci olarak da ekibi ve kendi rolünü tanımlama konusunda başarılı. Zorluklar ise performans ve düzenleme alanında ortaya çıkıyor. Bir başka deyişle, insanlar bir ekibin parçası olmak ve ekip ruhu taşımak konusunda sorun yaşamıyor. Ancak kendilerinden istenilen şeyi yapmak veya anlaşmazlıkları müzakere etmek insanları zor duruma sokabiliyor.