Rusya Dışişleri Bakanlığı, Prof. Zafer Üskül rehberliğindeki Türk heyetinin bu yıl 27-30 Nisanda yaptığı Kırım ziyareti sonrası verdikleri raporun hayal kırıklığı meydana getirdiğini belirtti.
Türk heyetinin ziyaret sonrası hazırladığı raporda, Kırım’da insan haklarının çeşitli şekilde ihlal edildiğini, konuşma ve basın hürriyetinin çiğnendiğini, Kırım Tatarlarının eğitim, mülkiyet ve konut edinme haklarının kısıtlandığını bildirmişti.
Profesör Üskül ve heyet üyeleri dört gün boyunca Kırım Tatar Meclisi, STK ve medya temsilcileri, din adamları ve vatandaşlarla görüşmüş. Heyet gezi boyunca Kırım’daki Rus hükümetinin kendilerini sürekli olarak takip ettiğini bildirmişti:
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan geçen hafta Azerbaycan ziyareti sırasında Türk Heyetinin raporunu Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e verdi.
19 Haziran Cuma günü Rusya Dışişleri Bakanlığı Bilgi ve Basın Bölümü, Bakanlığın resmi web sitesinde Türk heyetinin raporu hakkındaki şu açıklamayı yaptı: “Rapordan pişmanlık ve hayal kırıklığı duyduğumuzu belirtmek isteriz. Heyetin değerlendirmeleri gerçekleri yansıtmayan olumsuzluklar üzerine inşa edilmiştir. Bu bilgiler Türk heyetinin yarım adada yaşayan bazı bireyler ile özel konuşmalarından alındığı ve Kırım Tatarlarının çoğunluğunun görüşlerini temsil etmediği görüşündeyiz”.
Rusya Dışişleri Bakanlığı Türk heyetinin raporunun dış baskı neticesinde yazıldığı kanaatinde olduğunu da vurguladı, ancak buna açıklık getirmedi
RAPOR: KIRIM TATARLARI AĞIR RUS BASIKISI ALTINDA
Kırım'daki insan hakları ihlallerini incelemek için bölgeye gönderilen gayriresmi Türk heyetinin raporu, Rusya'nın bölgeyi ilhakından sonra yapılan ciddi insan hakları ihlallerini kayda geçirmişti.
"Rusya Federasyonu'nun Kırım'ı İlhakı Sonrasında Kırım Tatarlarının Durumu" başlıklı raporda, 27 Şubat 2014 tarihinde Kırım'ın işgali, 16 Mart 2014'te yapılan referandum ve 18 Mart 2014 tarihinde Rusya Federasyonu'nun ilhakı sonrasında gündeme gelen Kırım Tatarlarına yönelik insan hakları ihlalleri iddialarıyla ilgili olarak 26-30 Nisan tarihlerinde gayriresmi Türk heyeti tarafından Kiev ve Kırım'da yapılan görüşmeler de değerlendiriliyor.
MUHALİFLER ETKİSİZ HALE GETİRİLMEK İSTENİYOR
Raporda, Rusya'nın Kırım'ı ilhakından sonra toplantı ve gösteri yapma, ifade özgürlüğü gibi temel hak ve özgürlüklerde ciddi gerilemelerin görüldüğü, fiili yönetimin sistematik şekilde baskı ve sindirme politikası izlediği, faili meçhul cinayetler ve kaybolan kişiler konusunda açılan soruşturmaların sonuçlandırılmadığı belirtildi. Rusya'nın Kırım'ı ilhak etmesinden önce meydana gelen olaylarla ilgili geriye dönük davalar açıldığı ifade edilen raporda, 18 Mart 2014'ten sonra aşırıcılık, ayrılıkçılık ve terörizmle ilgili yasaların, fiili yönetim tarafından Kırım'da, başta Kırım Tatarları olmak üzere tüm muhalifleri etkisiz hale getirmek için araç olarak kullanıldığının görüldüğü kaydedildi.
SOSYAL MEDYA GÖZETİM ALTINDA
Raporda, telefon, e-posta, Facebook gibi iletişim olanaklarının da fiili yönetim tarafından izlendiği, hatta bunlar dayanak alınarak suçlamalar ve sorgulamalar yapıldığı belirtildi. Buna örnek olarak İnsan Hakları Temas Grubunun Yalta Bölge Temsilcisi Emir-Usein Kuku'nun, 2013 yılında Facebook hesabındaki bir paylaşımından dolayı sorgulanması gösterildi.
CAMİ VE MEDRESELERE BASKIN
Kırım Tatarlarının bu birliklerin evlerde arama yaptıklarını, keyfi kimlik sorduklarını, psikolojik ve fiziksel şiddet uyguladıklarını dile getirdiği kaydedilen raporda, cinayet, kayıp, dayak ve işkence olaylarının sorumluları olarak da Öz-Savunma Birlikleri'nin gösterildiği vurgulandı. Baskınların Kırım Tatarlarının evlerinin yanı sıra cami ve medreselere yapıldığına dikkat çekildi.
Raporda, Kırım'ın ilhakından sonra Kırım Tatarcasının resmi dil olarak kabul edilmesine karşın bunun, gündelik hayata yansıtılmadığı, okullarda Kırım Tatarca ders saatlerinin azaltıldığı, Ukrayna yönetimi döneminde basılmış kitapların kullanımının yasaklandığı, Rusçayı ön plana çıkaran eğitim politikası izlendiği belirtildi.