Günlük hayatımız binlerce fiziksel, duygusal, düşünsel alışkanlığın harmanlamasıdır. Sabah gözlerimizi yeni güne açtığımızda yatağımızdan kalkmak, dişlerimizi fırçalamak, giyinmek, hepsi aslında birer alışkanlıktır. Bu davranışları sergilerken üstüne hiç düşünmeyiz. Çünkü üzerine düşünerek yaptığımız davranışlar ile alışkanlıklarımız beynin ayrı bölgelerinde depolanır. Alışkanlıkları bir çırpıda gerçekleştirir, ardından otomatiğe bağladığımız bir sonraki alışkanlığımıza geçeriz. Bazı alışkanlıklarımız basit, bazıları ise karmaşıktır. Aslında her alışkanlığımız uygulamada harekete geçerken duygusal tetikleyiciler kullanır, sonunda bize nerokimyasal ödüller sunarlar. Dolayısıyla ister insan, ister şirketler alışkanlık dereceleri ne olursa olsun alışkanlık rutinlerini inceleyip, tanımlayıp üstüne uğraşırlarsa onları değiştirebilebilir. Bir alkolik alkolü, kumarbaz kumarı bırakabilir, okulu terk eden bir genç başarılı bir müdür olabilir, işlevsiz şirketler kendilerini dönüştürebilir. Yeter ki, değişmek için karar versinler ve uğraşsınlar.
Yukarıda çok kısa bir özetini okuduğunuz Charles Duhigg’in Alışkanlıkların Gücü kitabı gündemime danışmanlığını yaptığım İETT’nin her Perşembe sabahı düzenlenen Genel Koordinasyon Toplantısı’nda girdi. Tepe yöneticilerden biri diğer tepe yöneticilere bu kitabı armağan etmişti. İlgimi çekti ve içini biraz karıştırdım. Ardından okudum. Şimdi de Kaynağım İnsan’da sizlerle paylaşıyorum.
Alışkanlıkların Gücü kitabının beni en çok etkileyen tarafı yaşamım üzerindeki farkındalığımı arttırmış olmasıdır. İnsan kendi alışkanlık rutinlerini incelemeye aldığında aslında yıllardır yaptığı pek çok olumlu, olumsuz, yersiz davranışın tetikleyicilerini bulabiliyor. Onları değiştirmek, dönüştürmek için bilinçli çaba sarfetmeye başlıyor. Kitabın alışkanlıkları bütünüyle bilimsel olarak mercek altına alması, beyinde olayların nasıl yürüdüğünü anlatması hayatımızda aslında hiçbirşeyin şans eseri gerçekleşmediğini, herşeyin bir nedeni olduğunu size gösteriyor, kanıtlıyor.
Charles Duhigg’in alışkanlıkları analiz etmek için verdiği birey ve şirket örnekleri mükemmel. “Benim veya şirketimin alışkanlıklardan bir sıkıntısı yok” diyorsanız bile, sadece örnekleri okumak için bu kitabı alın derim. Kitabı okuduğunuzda konunun boyutları ve bir alışkanlığı değiştirmek veya yerleştirmenin şirketleri nerelere ulaştırabildiği sizi hayrete düşürecek.
Toplantılarda tırnak etlerini kopartarak kan revan içinde kalan, kitap okurken saç yolmaktan bir gün saçsız kalma tehlikesi yaşayan bana bu kitap ilaç gibi geldi. Herkese tavsiye ediyorum.