ลึก(ไม่)ลับ กับ กุหลาบพันธุ์ไม้มหัศจรรย์ = ความนิยมที่ไม่(เคย)จางหาย แทน ความรัก
เรื่องราวของ กุหลาบ ดอกไม้ที่คนกว่าครึ่งโลก ยกย่องให้เป็นสัญลักษณ์แทนคำว่า รัก คนหนุ่มสาวนิยมมอบให้กันในวันวาเลนไทน์ ซึ่งตรงกับวันที่ 14 กุมภาพันธ์ของทุกปีในเทศกาลวาเลนไทน์ที่มาถึงนี้ ทางอุทยานการเรียนรู้ TK park ได้จัด นิทรรศการ ขึ้น ณ บริเวณลานสานฝัน ชั้น 8 ศูนย์การค้าเซ็นทรัลเวิลด์ โดยนิทรรศการดังกล่าวได้รวบรวมองค์ความรู้ที่เกี่ยวข้องกับกุหลาบ เพื่อให้เกิดการเรียนรู้แบบบูรณาการทั้งด้านประวัติศาสตร์เกษตรกรรมวิทยา ศาสตร์ศิลปะ ฯลฯ เกิดมิติใหม่ที่ทำให้รู้จักกับกุหลาบนอกเหนือจากจะความสวยงามแล้ว ยังเผยนัยยะอื่นๆ ที่ซ่อนอยู่ เปลี่ยนเป็นเรื่องราวที่เด็ก เยาวชน และผู้ปกครอง สามารถเรียนรู้ร่วมกันได้อย่างสนุกและเพลิดเพลินนิทรรศการนี้ได้จัดแสดงเนื้อหาเกี่ยวกับกุหลาบไว้หลากหลาย โดยย้อนกลับไปกว่าพันปี ได้ถูกบันทึกไว้ในหน้าประวัติศาสตร์ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของการปลูกเพื่อประดับตกแต่งสถานที่ การนำมาใช้เป็นเครื่องประทินความงาม หรือนำมาสกัดเป็นน้ำหอม รวมไปถึงการปรากฏอยู่ในนิทานปรัมปรา เทพนิยาย วรรณคดีหลากหลายภูมิภาคทั่วโลก นอกจากนี้กุหลาบยังได้ความนิยมจากผู้คนทั่วโลกส่งมอบดอกกุหลาบแทนความรัก เพราะถือว่ากุหลาบเป็นไม้ดอกที่มีอายุคู่กับมนุษยชาติมาเป็นเวลายาวนานราว 5000 ปี เจ้าของสวน จีระโรส อ.สะเมิง จ.เชียงใหม่ ในฐานะผู้เชี่ยวชาญด้านการปลูกกุหลาบมายาวนานกว่า 50 ปี เล่าถึงวิวัฒนาการของดอกไม้ที่คนกว่าครึ่งโลกยกย่องให้เป็นสัญลักษณ์แห่ง ความรักว่า มีหลักฐานกล่าวไว้ว่า กุหลาบมีต้นกำเนิดที่เขาคอเคซัสในเปอร์เซีย และเรียกว่า ในภาษาเปอร์เซียแปลว่า ดอกไม้กุหลาบ หรือสีแดง จึงอาจเป็นไปได้ว่าสีกุหลาบในสมัยก่อนนั้นคือสีแดงเข้มถึงแดงอ่อน จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ย้อนไปกว่า 1200 ปีก่อนคริสตกาลของชาวเปอร์เซียบันทึกไว้ว่า กุหลาบเป็นส่วนหนึ่งของเครื่องประทินผิว ยา รวมไปถึงส่วนประกอบอาหารกุหลาบเป็นไม้ดอกที่อยู่ในสกุล Rose วงศ์ Rosaceae ซึ่งค้นพบแล้ว 125 ชนิด โดยมีถึง 95 ชนิดที่มีต้นกำเนิดอยู่ในเอเชีย 18 ชนิด มีถิ่นกำเนิดในอเมริกา และที่เหลือพบในยุโรป และตะวันออกเฉียงเหนือของทวีปแอฟริกา และด้วยรูปร่างลักษณะที่หลากหลายของกุหลาบ เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ตรงกัน สมาคมกุหลาบโลก (The World Federation of Rose Society)ในกรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ ได้จำแนกกุหลาบในโลกไว้ 3 กลุ่มใหญ่ๆ คือหมายถึง กุหลาบที่มีมาตั้งแต่ดั้งเดิมย้อนกลับไปนับล้านปี จากหลักฐานการขุดค้นทางบรรพชีวินวิทยา มีการขุดพบฟอสซิลใบกุหลาบครั้งแรกที่รัฐโอเรกอน และรัฐโคโลราโด ปัจจุบันเก็บรักษาไว้ที่สถาบันสมิธโซเนียน ประเทศสหรัฐอเมริกา ถึงแม้ว่าหน้าตาจะไม่เหมือนกับดอกกุหลาบในยุคปัจจุบันนัก แต่ก็ได้รับการพิสูจน์และเป็นเครื่องยืนยันอย่างหนึ่งว่า กุหลาบเป็นไม้ดอกที่อยู่คู่โลกมานับร้อยล้านปี(Old Fashioned Roses) หมายถึงกุหลาบในยุคก่อนที่มีการนำมาผสมพันธุ์โดยนักพันธุศาสตร์ ส่วนใหญ่เป็นกุหลาบก่อนศตวรรษที่ 20 คุณสมบัติเด่น คือ มีกลิ่นหอมชัดเจนและ (Modern Roses) หมายถึงกุหลาบที่พัฒนาพันธุ์ขึ้นในศตวรรษที่ 20 และ21 เพื่อให้ดอกมีขนาดใหญ่สวยงามขึ้น ดอกมีสีสันให้เลือกมากขึ้น หรือ พัฒนาให้พันธุ์มีความแข็งแรงมากขึ้นในการเพาะเลี้ยง ซึ่งทำให้เป็นที่นิยมของท้องตลาด โดยสังเกตได้จากท้ายชื่อของกุหลาบมักกำกับด้วยตัวอักษร HT ย่อมาจาก Hybrid Tea หมายถึง กุหลาบประเภทดอกใหญ่ และมักได้รับการตั้งชื่อตามคนดังในแวดวงต่าง ๆกุหลาบสมัยเก่าที่ผสมใหม่เพื่อให้ได้ดอกใหญ่ และกลายเป็นกุหลาบนิยมสมัยใหม่ต้นแรกของโลกชื่อ ลา ฟรองซ์ (La France) เกิดในประเทศฝรั่งเศสในปี ค.ศ.1867 ดอกมีสีชมพูอ่อน กลิ่นหอมแรง ในหนึ่งดอกมีกลีบดอกได้มากถึง 60 กลีบ ดอกโน้มตัวลงเล็กน้อยจากก้านดอก และมีชื่อไทยว่าเดือนฉายเป็นกุหลาบที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่ หัว ทรงนำมาปลูกที่เมืองไทย ปัจจุบันในต่างประเทศให้ความสำคัญกับการพัฒนาพันธุ์กุหลาบเป็นอย่างมาก และมีการจัดประกวดเพื่อพัฒนาพันธุ์กุหลาบทุกปี เช่น กุหลาบที่ชนะเลิศในอเมริกาจะมีคำกำกับเป็นสัญลักษณ์ว่า AARS ย่อมาจาก All American Rose Selections ส่วนประเทศทางยุโรปมักใช้คำว่า Gold Medal และ Trophy ขณะที่ในประเทศไทย ขาดการสนับสนุนเรื่องนี้จากภาครัฐ ทำให้การพัฒนาพันธุ์กุหลาบของไทยมีความล้าหลังต่างประเทศในทุก ๆด้านมากว่า 40-50 ปีนอกจากนี้ ได้มีการพัฒนากุหลาบใหม่ออกมาเรียกว่า Modern Shrub Rose หรือ The Old Fashioned Modern Roses เป็นกุหลาบที่ผสมพันธุ์ระหว่างกุหลาบสมัยเก่าและกุหลาบสมัยใหม่ โดยชาวอังกฤษ ชื่อ เดวิด ออสติน ได้ตั้งชื่อว่า กุหลาบอังกฤษ( English Rose) เป็นกุหลาบที่มีพุ่มใหญ่ กำลังเป็นที่นิยมกันทั่วโลก เพราะเลี้ยงง่ายกว่า แข็งแรง โตเร็ว ปลูกได้ทั่วโลก และต้านทานโรคได้ดี มีคุณสมบัติพิเศษคือ ดอกมีกลิ่นหอมที่แรงมาก ออกดอกตลอดปี และมีสีสันให้เลือกมาก ลักษณะดอกจะเป็นทรงป้อมคล้ายถ้วย กลีบดอกซ้อนหนาหลายชั้น บางพันธุ์มีมากกว่าร้อยกลีบในดอกเดียวกัน ลักษณะทรงพุ่มจะเป็นกึ่งเลื้อยบางพันธุ์สามารถทำเป็นได้ทั้งชนิดพุ่มใหญ่ (Shrub) และชนิดเลื้อย (Climber) ปัจจุบันร้านค้าและร้านจำหน่ายดอกไม้ในกรุงเทพฯ นิยมนำกลุ่มกุหลาบอังกฤษไปจำหน่าย เพราะได้รับความนิยม บางรายสามารถจำหน่ายได้ถึงต้นละ 3500 บาท แม้อากาศร้อนในบ้านเราก็เลี้ยงได้ง่าย แต่ดอกอาจใหญ่สู้เมืองหนาวไม่ได้ นายจีระ กล่าวการปลูกกุหลาบในประเทศ นายจีระ ผู้คลุกคลีมานานกว่า 50 ปี ยอมรับว่า นายจีระ ยังได้กล่าวฝากทิ้งท้ายว่า โดยเฉพาะ การปลูกกุหลาบตัดดอกต้องใช้เทคโนโลยีชั้นสูงเข้าช่วยแต่มีราคาแพง กรณีการผสมพันธุ์กุหลาบนั้นในต่างประเทศมีความล้ำหน้ากว่าไทยมาก เช่น กุหลาบไร้หนาม ยกตัวอย่างประเทศอิสราเอล แม้จะเป็นประเทศในแถบทะเลทราย แต่สามารถผลิตกุหลาบที่มีคุณภาพส่งออกไปจำหน่ายยังยุโรปสร้างรายได้เข้า ประเทศดังนั้น หากได้รับการสนับสนุนจากหน่วยงานภาครัฐในด้านทักษะเพิ่มเติม และเรื่องของเทคโนโลยีการให้ปุ๋ย นอกจากจะช่วยสร้างอาชีพให้กับคนไทยเพิ่มขึ้นแล้ว ยังยกระดับกลุ่มอุตสาหกรรมไม้ดอกไม้ประดับของไทยให้เข้มแข็ง และสามารถพัฒนาคุณภาพกุหลาบของไทยออกไปแข่งขันกับต่างประเทศมากขึ้น
เรื่องราวของ กุหลาบ ดอกไม้ที่คนกว่าครึ่งโลก ยกย่องให้เป็นสัญลักษณ์แทนคำว่า รัก คนหนุ่มสาวนิยมมอบให้กันในวันวาเลนไทน์ ซึ่งตรงกับวันที่ 14 กุมภาพันธ์ของทุกปี นิทรรศการ กุหลาบกับความรัก
จีระ ดวงพัตรา,ดอกกุหลาบ,วันวาเลนไทน์,วันแห่งความรัก,วิทยาศาสตร์,สำนักงานอุทยานการเรียนรู้,อุทยานการเรียนรู้ TK park,เกษตรกรรม