การบินไทยรักตัวเองเท่าฟ้า
หลังเกิดกระแสดราม่ามากมายในโลกโซเชียลว่า ควรหรือไม่ควรกับการที่รัฐบาลจะค้ำประกันเงินกู้จำนวน 5.4หมื่นล้านบาทให้กับการบินไทย โดยฝ่ายที่เห็นด้วยส่วนใหญ่มีเพียงเหตุผลเดียวนั่นก็คือการที่การบินไทยนั้นคือสายการบินแห่งชาติ ในขณะที่ฝ่ายไม่เห็นด้วย ก็มีเหตุผลประกอบว่านี่คือการทำธุรกิจ จึงไม่ควรนำภาษีของประชาชนมาอุ้มไว้ โดยเฉพาะในสถานการณ์ที่ประชาชนกำลังเดือดร้อน ขัดสนทางเศรษฐกิจจากพิษการระบาดของโควิด-19ก่อนที่จะไปบอกว่าควรหรือไม่ควร เลยต้องมาทำความเข้าใจในปัญหาของการบินไทยกันก่อนสิ่งที่สร้างความตกตะลึงเป็นอย่างมากนั่นก็คือตัวเลขการขาดทุนขององค์กรแห่งนี้ ที่มีจำนวนหนี้สินมากมายมหาศาล จากข้อมูลงบการเงินปี 2562 ของ บมจ.การบินไทย มีรายได้รวม 184046 ล้านบาท ค่าใช้จ่ายรวม 196470 ล้านบาท มีหนี้สินของบริษัทและบริษัทย่อยรวม 244899 ล้านบาท เป็นหนี้สินหมุนเวียนจำนวน 62636 ล้านบาท มีหนี้สินกำหนดชำระใน 1 ปี จำนวน 21731 ล้านบาท โดยอัตราหนี้สินต่อทุน (debt to equity)สูงถึง 14.55 เท่า อัตราหนี้สินต่อกระแสเงินสด (debt to EBITDA)86.43 เท่าตัว ในขณะที่อัตราส่วนความสามารถชำระภาระผูกพัน (debt service coverage ratio)ลดต่ำลงเหลือแค่ 0.62 เท่า มีกระแสเงินสดจำนวน 21000 ล้านบาท มีส่วนที่ต้องจ่ายเป็นเงินสด 11000 ล้านบาท ทำให้มีกระแสเงินสดคงเหลือราว 10000 ล้านบาท รองรับการดำเนินการปี 2563 แต่เนื่องจากมีหนี้ครบกำหนดชำระปี 2563 นี้ราว 25000 ล้านบาท จึงอาจทำให้ขาดสภาพคล่อง และส่งผลให้อาจต้องกู้เงินเพิ่มหรือผัดหนี้ออกไปก่อนซึ่งถ้าพิจารณาจากตัวเลขดังกล่าวข้างต้นนี้ในภาวการณ์ปกติแล้ว องค์กรแห่งนี้ ก็ถือว่าร่อแร่เต็มที ดังนั้นเมื่อต้องมาเผชิญกับสถานการณ์การแพร่ระบาดของโควิด-19 ที่ทำให้ภาคธุรกิจเกือบทั้งหมดทั่วโลกต้องตกอยู่ในภาวะอัมพาตด้วยแล้ว องค์กรแห่งนี้จึงมิต่างจากซากศพดีๆ นี่เองปัญหาเดียวกันนี้ เคยมียักษ์ใหญ่ในแวดวงอุตสาหกรรมการบินของโลกอย่างJapan Airline (JAL)ของญี่ปุ่นเคยประสบมาแล้ว และเคยมีคนชุบชีวิตซากศพอย่างJALให้พลิกฟื้นคืนกลับมีชีวิตขึ้นมาใหม่ แถมพลิกกลับมาผงาดในแวดวงอุตสาหกรรมการบินได้อย่างเต็มภาคภูมิด้วยผลประกอบการที่ดีเยี่ยมประมาณกลางปี 2552 เจแปนแอร์ไลน์ที่เคยผงาดมาก่อนหน้านั้น ได้ประสบปัญหาวิกฤตการทางการเงินจากการขาดทุนสะสมอย่างรุนแรง ได้มีความพยายามจะให้รัฐบาลญี่ปุ่นในขณะนั้นเข้ามาสนับสนุนเรื่องของเงินกู้หรือค้ำประกันให้ แต่ด้วยจำนวนเงินหนี้สินที่มากมายมหาศาลถึง 2.57หมื่นล้านเหรียญสหรัฐ (ปลายเดือน ก.ย.ปี 52) ทำให้ประชาชนชาวญี่ปุ่นออกมาคัดค้านจำนวนมาก จนรัฐบาลต้องล่าถอยพับแผนที่จะอุ้มสายการบินแห่งนี้ไป ทำให้JALต้องยื่นขอล้มละลายต่อศาล เพื่อปรับโครงสร้างแผนฟื้นฟู และพิทักษ์ทรัพย์ในช่วงวันที่ 19 มกราคม 2553 โดยดีเวลล็อปเมนท์ แบงค์ ออฟ เจแปน ซึ่งเป็นเจ้าหนี้รายใหญ่ของJALได้สนับสนุนให้สายการบินยื่นพิทักษ์ทรัพย์จากการล้มละลาย เนื่องจากมองว่า การยื่นขอพิทักษ์ทรัพย์กับศาล จะทำให้JALสามารถตกลงกับกลุ่มผู้ถือหุ้นและสหภาพแรงงานในประเด็นต่างๆ ได้โดยไม่ส่งผลกระทบต่อการดำเนินงานของสายการบิน และถัดในช่วงปลายเดือนกุมภาพันธ์JALก็ถูกถอดออกจากตลาดหลักทรัพย์หลังจากผ่านกระบวนการล้มละลายทางศาลแล้ว รัฐบาลญี่ปุ่นถึงได้เข้ามาอัดฉีดเงินช่วยเหลือจำนวน 3300 ล้านเหรียญสหรัฐ โดยมีเงื่อนไขJALจะต้องปรับโครงสร้างการบริหารและเปลี่บยผู้บริหารใหม่ พร้อมทั้งต้องลดจำนวนพนักงานลง 16000 คนภายใต้แผนฟื้นฟูกิจการ และรัฐบาลญี่ปุ่นเลือกที่จะส่งในวัย 78 ปีมาเป็นผู้บริหารคนใหม่ ซึ่งเขาเลือกรับตำแหน่งแบบไม่เอาเงินค่าตอบแทน เพราะต้องการแสดงให้เห็นว่าตั้งใจมาพลิกฟื้นกิจการ ไม่ได้ต้องการผลประโยชน์แอบแฝงคาซูโอะ อินาโมริผู้ก่อตั้งบริษัทเครื่องมือและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์เคียวเซร่าเข้ามาบริหารJALด้วยความมุ่งมั่นแม้จะไม่เคยมีประสบการณ์ในแวดวงสายการบิน ในช่วงเดือนแรกเขาจะพูดคุยแนวคิดในการทำงานและเรียนรู้งานกับผู้บริหารJALจำนวน50คนทุก ๆ เย็นหลังเลิกงาน เพื่อให้นำแนวคิดในการทำงานของเขาไปถ่ายทอดกับผู้บริหารระดับรอง ๆ ลงไปอีกกว่า 200 คนทำให้เกิดการซึมซับปรัชญาในการทำงานของเขา เมื่อทุกคนเข้าใจ เขาก็เริ่มลดจำนวนพนักงานที่ไม่สามารถปรับตัวได้ตามเป้าจาก 50000 คนเหลือ 35000 คน ซึ่งตรงนี้ทำให้JALประหยัดค่าจ้างในส่วนนี้ได้มากถึงกว่า 32000 ล้านบาท นอกจากนี้ยังมีการเจรจาลดอัตราค่าจ้างลงทั้งพนักงานที่ยังคงทำงานอยู่ และพนักงานที่เกษียณไปแล้วรับบำนาญ มีการลดจำนวนเครื่องบิน ลดจำนวนเที่ยวบิน และยกเลิกเที่ยวบินที่ขาดทุนทิ้งทั้งหมด ซึ่งโดยรวมในส่วนนี้สามารถทำให้JALลดค่าใช้จ่ายลงไปได้ถึง 30%และเพียงแค่ 2 ปี ความสำเร็จของJALภายใต้บังเหียนของคาซูโอะ อินาโมริก็มาถึงJALสามารถกลับมามีกำไรได้อีกครั้ง และในปี 2555 หุ้นของJALก็กลับเข้าไปซื้อ-ขายในตลาดหลักทรัพย์อีกครั้งคาซูโอะ อินาโมริและJALได้รับรางวัลต่างๆ นานามากมายจากทั่วโลก กระทั่งในปี 2560JALสามารถทำรายได้ไปกว่า 389000 ล้านบาท และมีผลกำไรสูงถึง 39000 ล้านบาทที่นำเรื่องของJALมาบอกกล่าวนี้ เพียงเพราะต้องการให้เห็นว่าJALไม่ใช่ผู้ป่วยICUแต่คือซากศพคาซูโอะ อินาโมริเป็นเพียงนายแพทย์ที่มีความตั้งใจจะชุบชีวิตซากศพขึ้นมาเท่านั้น สิ่งสำคัญคือซากศพนั้น จะร่วมมือมากน้อยขนาดไหนเราไม่ได้หวังว่าจะมีวิสัยทัศน์เท่านายยูคิโอะ ฮาโตยามะ (นายกรัฐมนตรีในขณะนั้น) เราไม่ได้หวังว่าพล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชาจะมีความสามารถในการหาคนมาบริหารการบินไทยได้เยี่ยมแบบคาซูโอะ อินาโมริและถ้าจะจำกันได้แผนฟื้นฟูการบินไทยภายใต้พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชาเราเคยดำเนินการกันมาแล้วเมื่อปี 2558 ซึ่งต้องบอกเลยว่าล้มเหลวอย่างสิ้นเชิง ไม่เป็นไปตามแผนที่วาดฝัน เปรียบเสมือนคนไข้ICUหมอคนนี้ผ่าตัดล้มเหลวมาแล้ว เรายังจะให้ความไว้วางใจผ่าตัดใหม่อีกครั้งหรือและทั้งหลายทั้งปวง ปัญหาของการบินไทย ไม่ได้หยุดอยู่ที่แค่หนี้สิน มิได้หยุดอยู่แค่ที่ผู้บริหาร มิได้หยุดอยู่ที่แผนฟื้นฟู แต่ปัญหาคือคนของการบินไทยเองต่างหากท เพราะมีการประเมินกันว่าทุกวันนี้องค์กรแห่งนี้ก็มีบุคลากรเกินงานจำนวนไม่น้อย อัตราค่าจ้าง ค่าตอบแทน และสวัสดิการ อภิสิทธิ์ต่างๆ ก็สูงและมีมิใช่น้อยพวกท่านจะสามารถทำได้ดั่งเช่นพนักงานของสายการบินJALทำหรือเปล่า?ท่านจะสะกดคำว่ากันเป็นหรือเปล่า?
หลังเกิดกระแสดราม่ามากมายในโลกโซเชียลว่า ควรหรือไม่ควรกับการที่รัฐบาลจะค้ำประกันเงินกู้จำนวน 5.4หมื่นล้านบาทให้กับการบินไทย
ณัฐณิชา,การบินไทย,อุ้มการบินไทย