สูตรเผชิญ PM2.5 สุดท้ายเอาไงดี
ระหว่างที่ ฝุ่นมหาภัย PM 2.5 วายร้ายตัว ต้นเหตุที่ทำให้หลายคนเกิดอาการแน่นหน้าอก และเริ่มไอแห้งกัน ทั้งบ้านทั้งเมือง ยังคงตลบอบอวลอยู่ใน กทม. และอีกหลายพื้นที่ มีข้อสงสัยว่า เอาเข้าจริงแล้ว ระหว่างหน้ากากแต่ละแบบ แบบใดกันแน่ที่สามารถป้องกันเจ้า PM 2.5 ได้อยู่หมัด,ถ้ายึดตามงานวิจัยเก่าของ ศ.ดร.อุษณีย์ วินิจเขตคำนวณ กับ ดร.ขนิษฐา พันธุรี มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ซึ่งได้วิจัยเอาไว้ตั้งแต่เมื่อปี 2551 หัวข้อประสิทธิภาพของหน้ากากป้องกันฝุ่นขนาดเล็ก ซึ่งได้รับทุนวิจัยจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย,ให้ทำการตรวจวัดประสิทธิภาพของหน้ากากแบบต่างๆที่ใช้ป้องกันอนุภาคของฝุ่นขนาดเล็ก PM 2.5 ในอากาศ (ซึ่งมีขนาดเล็กกว่าเส้นผมของคนเราถึง 20 เท่า) แบบเฝ้าตามติดตลอด 24 ชั่วโมง,โดยติดตั้งเครื่องเก็บอากาศชนิด Minivol air sampler เพื่อเก็บตัวอย่างอากาศ ทั้งภายนอกและในอาคาร ห้องปฏิบัติการ Bioassay Research Laboratory ของภาควิชาชีวเคมี คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่,ตามผลงานวิจัยชิ้นนี้ ระบุว่า ทั้งการใช้ หน้ากากอนามัยทั่วไป หรือ Mask dura, หน้ากาก แบบ 9002A (ใช้ป้องกันฝุ่นละอองจากปูนซีเมนต์ ถ่านหิน เหมืองแร่ ผงเหล็ก ฝุ่นแป้ง และฝ้าย) และ แบบ N95 ซึ่งสามารถช่วยลดระดับ PM 2.5 ในอากาศได้ดีที่สุด ทุกตัวล้วนช่วยป้องกันฝุ่นมหาภัย PM 2.5 ได้ในระดับที่ต่างกัน,กล่าวคือ หน้ากากอนามัยทั่วไป สามารถลดระดับของ PM 2.5 ได้ราวๆกว่า 48%,แต่ ถ้าใช้ผ้าเช็ดหน้า หรือ กระดาษทิชชูประกบลงไปในหน้ากากชนิดนี้ ร่วมด้วยอีกชั้น ประสิทธิภาพในการกรองฝุ่น PM 2.5 จะเพิ่มขึ้นถึง 90.80%,เทียบกับหน้ากากอนามัย แบบ 9002A สามารถใช้ป้องกันฝุ่น PM 2.5 ได้ราวๆ 86.49%,ส่วนหน้ากาก ชนิด N95 ซึ่งสามารถช่วยลดฝุ่นละอองขนาดเล็กไม่เกิน 2.5 ไมครอน หรือ PM 2.5 ที่จะเข้าสู่ระบบทางเดินหายใจได้ดีที่สุด สามารถกรองฝุ่นตัวนี้ได้สูงสุดถึง 90.82%,รวมความแล้ว เท่ากับว่า ตามผลงานวิจัยชิ้นนี้ ชี้ให้เห็นว่า การใช้หน้ากากอนามัย ซ้อนด้วยกระดาษทิชชู 2 ชั้น มีประสิทธิภาพแทบไม่ต่างจากการใช้หน้ากากแบบ N95,อย่างไรก็ตาม ล่าสุด ทาง ศ.นพ.เกียรติ รักษ์รุ่งธรรม รองอธิการบดี ด้านวิจัย พัฒนา และนวัตกรรม จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย แพทย์ผู้เชี่ยวชาญโรคภูมิแพ้ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาฯ ออกมายืนยันว่า,ตามที่มีการเผยแพร่ข้อมูลไปว่า การใช้หน้ากากอนามัยร่วมกับกระดาษทิชชู 2 ชั้น จะสามารถป้องกันฝุ่นขนาดเล็ก PM 2.5 ได้กว่า 90% ซึ่งใกล้เคียงกับการใช้หน้ากากอนามัย N95 นั้น,จากการตรวจสอบกับหน่วยงานที่ทำวิจัย และแหล่งข้อมูลว่า ผลการวิจัยชิ้นนี้ถูกต้องและใช้อ้างอิงได้หรือไม่,สรุปในเบื้องต้นได้ว่า ยังไม่สามารถยืนยันว่า การใช้หน้ากากอนามัย ร่วมกับกระดาษทิชชู 2 ชั้น สามารถป้องกันฝุ่น PM 2.5 ได้ถึง 90%จริง,นพ.เกียรติบอกว่า ดังนั้น จึงขอความร่วมมือหยุดเผยแพร่ข้อมูลดังกล่าวนี้ จนกว่าจะมีผลการตรวจสอบใหม่ออกมา นัยว่า รวมความแล้ววิธีป้องกันที่ได้ผลสุดคงต้องหันกลับไปพึ่งหน้ากาก N95 ตามเดิม,ประเด็นนี้ยังมีผู้รู้บางคนตั้งข้อสังเกตเสริมว่า การนำกระดาษทิชชู 2 ชั้นมาซ้อนไว้ในหน้ากากอนามัยทั่วไป นอกจากจะต้อง,ระวังฝุ่นส่วนหนึ่งที่แฝงอยู่ในทิชชูด้วยอนุภาคความเล็กจิ๋วของ PM 2.5 ยังเปรียบเสมือนปลาตัวจิ๋ว ส่วนทิชชูเปรียบเหมือนอวนที่มีตาใหญ่กว่าปลา ฉะนั้น ต่อให้เอาอวนมาซ้อนกัน 2 ชั้น ก็ไม่มีทางจับปลา (PM 2.5) ได้,ส่วนข้อสงสัย กรณีทำฝนเทียมแล้วจะช่วยลดปริมาณฝุ่น PM 2.5 ลงได้จริงหรือไม่ ประเด็นนี้ ดร.ศิริมา ปัญญาเมธีกุล อาจารย์ภาควิชาวิศวกรรมสิ่งแวดล้อม คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาฯ ได้ออกมาชี้แจงแล้วว่า,ถ้าฝนตกหนักก็โอเค เพราะเปรียบเหมือนกับการเอาผ้าชุบน้ำมาทำความสะอาดโต๊ะ ฝุ่นบนโต๊ะก็จะหายไป แต่ถ้าฝนตกเล็กน้อยก็จะเหมือนกับการฉีดน้ำด้วยฟ็อกกี้ โอกาสที่หยดน้ำจะไปโดนฝุ่น PM 2.5 ที่เล็กกว่าเส้นผมคนเรา 20 เท่า และหล่นลงมา ไม่แน่ใจว่าจะมีมากแค่ไหน,หรือการฉีดพ่นน้ำกระจายไปในอากาศ แบบที่ กทม.ทำช่วยลดฝุ่นได้แค่ระดับหนึ่ง แต่ถ้าต้องการจะลดฝุ่น PM 2.5 จาก 60 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร ให้เหลือ 50 ไมโครกรัมฯจะต้องใช้ตัวฉีดน้ำ 20 ตัวต่อตารางกิโลเมตร ครอบคลุมพื้นที่ กทม. 1,500 ตารางกิโลเมตร โดยต้องฉีดพร้อมกันถึง 30,000 ตัว จึงจะช่วยได้,รองศาสตราจารย์ นายแพทย์นิธิพัฒน์ เจียรกุล นายกสมาคมอุรเวชช์แห่งประเทศไทยในพระบรมราชูปถัมภ์ออกมาเตือนว่า,สำหรับประชาชนทั่วไป แม้จะอยู่แต่ในบ้าน หรืออาคารที่ปิดกระจก แล้วเปิดแอร์คอนดิชัน แต่ถ้าไม่เคยล้างเครื่องกรองแอร์เลย จะมีความเสี่ยงในการได้รับฝุ่น PM 2.5 และเชื้อโรคอื่นๆ 100% ไม่ต่างกับผู้ที่อยู่กลางแจ้ง โดยไม่มีหน้ากากป้องกัน เพราะจะสูดเอาอากาศเหล่านั้นเข้าไปตลอดเวลา สู้ผู้ที่ออกมานอกอาคาร หรือกลางแจ้งไม่ได้ เพราะอย่างน้อยยังมีลมระบายบ้าง คุณภาพอากาศในอาคารที่ติดแอร์ จึงเป็นเรื่องที่ควรตระหนัก,นอกจากนี้ยังควรติดตาม ดัชนีแสดงคุณภาพอากาศแวดล้อมตัวเรา หรือ Air Quality Index (AQI) ที่กรมควบคุมมลพิษประกาศเตือนอย่างใกล้ชิด จะได้รู้ว่า คุณภาพอากาศในแต่ละช่วงบริสุทธิ์ดีสำหรับการหายใจหรือไม่ และถ้าไม่ดีจะมีผลกระทบจนถึงขั้นเป็นอันตรายต่อสุขภาพของเราอย่างไร,กรณีที่มลพิษแต่ละชนิดโดยเฉพาะ PM 2.5 ในอากาศเพิ่มสูงขึ้น นพ.นิธิพัฒน์ ได้เสนอให้มีการนำมาตรการบางอย่างมาใช้เป็นช่วงเวลาสั้นๆว่าสำหรับประชาชนทั่วไป และ ผู้ที่มีความเสี่ยงต่อสุขภาพ ควรเลื่อน หรือปรับเวลาการออกไปกลางแจ้ง สำหรับ โรงเรียน/หน่วยงาน ควรปรับเวลาการเข้า-เลิก ให้สอดคล้องกับคุณภาพของอากาศ ส่วน ยานพาหนะ ควรปรับเวลาในการเข้าสู่พื้นที่ซึ่งมี PM 2.5 ในอากาศสูง เพื่อลดความเสี่ยง,นอกจากนี้ โรงเรียน/หน่วยงาน ควรเปิดเรียน/ทำงาน เท่าที่จำเป็น กรณีพื้นที่ใดมี PM 2.5ส่งผลกระทบขั้นรุนแรง โรงเรียน/หน่วยงาน ควรจะปิดเรียน และเปิดทำงานเฉพาะหน่วยงานพื้นฐาน เช่น โรงพยาบาล สาธารณูปโภค ส่วน ยานพาหนะ ควรงดใช้ยานพาหนะส่วนบุคคล,ส่วนกรณีที่จะนำหน้ากาก N95 ที่ใช้งานแล้วกลับมาใช้ใหม่อีกครั้งนั้น มีข้อแนะนำว่า N95 ควรถูกเก็บไว้ในที่สะอาด และแขวนผึ่งไว้ในที่ปลอดภัย ตัวหน้ากากควรจะอยู่ในรูปทรงเดิม ไม่ย้วย หรือเปลี่ยนแปลงไปมาก ต้องไม่มีรอยฉีกขาด และหากมีการปนเปื้อนของสารเคมี หรือติดเชื้อ ไม่ควรจะนำกลับมาใช้ซ้ำ,กรณีที่มีฝุ่นละออง PM 2.5 หนาจัด ควรใช้ผ้าปิดจมูก คลุมทับหน้ากาก N95 ที่เคยใช้แล้วอีกชั้น นอกจากนี้ถ้าจะนำกลับมาใช้ซ้ำควรล้างมือ ด้วยน้ำยาฆ่าเชื้อ หรือน้ำยาต่างๆก่อนการจับหน้ากาก N95 และไม่ควรจับด้านในของหน้ากาก N95 ,ถ้าต้องจับ ต้องล้างมือให้สะอาด.
ระหว่างที่ ฝุ่นมหาภัย PM 2.5 วายร้ายตัว ต้นเหตุที่ทำให้หลายคนเกิดอาการแน่นหน้าอก และเริ่มไอแห้งกัน ทั้งบ้านทั้งเมือง ยังคงตลบอบอวลอยู่ใน กทม. และอีกหลายพื้นที่
ฝุ่นมหาภัย,ไอแห้ง,อุษณีย์ วินิจเขตคำนวณ,ฝุ่นขนาดเล็ก,สกู๊ปหน้า1