तिहारका लागि डेढ अर्ब बराबरको भाइमसला आयात
भाइपूजामा प्रयोग हुने भाइ मसला डेढ अर्ब मूल्य बराबरको आयात भएको छ । भाइपूजामा दिदीबहिनीले दाजुभाइलाई सगुनका रुपमा भाइमसला दिने प्रचलन छ ।
काठमाडौं, कात्तिक २८ गते । भाइपूजामा प्रयोग हुने भाइ मसला डेढ अर्ब मूल्य बराबरको आयात भएको छ । भाइपूजामा दिदीबहिनीले दाजुभाइलाई सगुनका रुपमा भाइमसला दिने प्रचलन छ । दाजुभाइलाई सप्तरङ्गी टीका लगाइदिएपछि दिदीबहिनीले दाजुभाइलाई (नरिवल, काजु, बदाम, ओखर, किसमिस, पिस्ता) लगायतका भाइमसला दिने प्रचलन रहेको छ ।चालू आर्थिक वर्षमा भाइमसला आयात बढेको छ । भन्सार विभागको तथ्याङ्क अनुसार गतवर्षको तुलनमा यस आर्थिक वर्षको तीन महिनामा भाइमसला आयात ३४ करोडले बढि भएको छ । गत आर्थिक वर्षको पहिलो तीन महिना (साउन, भदौ र असोज) मा भाइमसलाको आयात एक अर्ब १५ करोड छ लाख ५७ हजारको भाइमसला आयात भएको थियो भने चालू आर्थिक वर्षको सोही समयमा एक अर्ब ५० करोड ३४ लाख ७१ हजारको भाइमसला आयात भएको छ । ३१ करोडको नरिवल अयात भाइमसलाको रुपमा प्रयोग हुने नरिवल चालू आर्थिक वर्षको पहिलो तीन महिनामा ३१ करोड बराबरको आयात भएको छ । गत आर्थिक वर्षको सोही समयमा नरिवल १९ करोड बराबरको आयात भएको थियो । ७६ करोडको ओखर आयात भाइमसलाको रुपमा प्रयोग हुने ओखर ७६ करोड बराबरको आयात भएको छ । गतर्षको पहिलो दुई महिनामा २५ करोडको आयत भएकोमा यस वर्षको पहिलो तीन महिनामा बढेर ७६ करोडको आयात भएको हो । काजुको आयात घट्योगतवर्षको तुलनामा यस वर्ष काजुको आयात घटेको छ । गतवर्ष ३० करोडको काजु आयात भएकोमा यसवर्ष १३ करोड बराबरको मात्र काजु आयात भएको तथ्याङ्क छ । छोकडाको आयात केही बढ्यो गतवर्ष थोरै मात्रामा भएको छोकडाको आयात यस आर्थिक वर्षमा केही बढेको छ । गतवर्षको पहिलो तीन महिनामा छ हजारको मात्र भएको छोकडाको आयात यस आर्थिक वर्षमा दुई लाख बराबरको आयात भएको छ । १९ करोडको बदाम आयात बढ्यो भाइमसलाको रुपमा प्रयोग हुने बदामको आयात केही बढेको छ । गत आर्थिक वर्षको सुरुको तीन महिनामा १४ करोड बराबरको बदाम आयात भएको थियो । चालू आर्थिक वर्षको सुरुको तीन महिनामा १९ करोड बराबरको बदाम आयात भएको छ । नौ करोडको किसमिस आयात भाइमसलाको रुपमा प्रयोग हुने किसमिस नौ करोड बराबरको आयात भएको छ । गत आर्थिक वर्षका सुरुको तीन महिनामा किसमिस छ करोड बराबरको आयात भएको थियो । पिस्ता आयात घट्यो भाइमसलाको रुपमा प्रयोग हुने पिस्ताको आयात घटेको छ । चालू आर्थिक वर्षको सुरुको तीन महिनामा पाँच लाख बराबरको पिस्ता आयात भएको छ । गत वर्षको सोही समयमा ८९ लाख बराबरबमे पिस्ता आयात भएको थियो । सुपारी आयात नै भएनसुपारीमा आयात प्रतिबन्ध लगाएकाले यसपालि सुपारी आयात भएको छैन । तिहारमा भाइमसलाको रुपमा प्रयोग हुने सुपारीको आयात भएको छैन । भन्सार विभागका सूचना अधिकारी पुण्य विक्रम खड्काका अनुसार सुपारी आयातमा अहिले कोटा प्रणालीमा मात्र आयात भएकाले अहिले बजारमा सुपारी पाउन समस्या भएको छ । उहाँले भन्नुभयो, “अहिले सुपारीमा कोटा प्रणाली लागू भएकाले सुपारी आयात भएको छैन । मन्त्रालयस्तरीय निर्णय भएपछि मात्र धेरै आयात हुन्छ ।”