एभीसी सेन्ट्रल जोन भलिबल : नेपालको पहिलो परीक्षा
ऐतिहासिक उपलब्धिको लक्ष्यसहित नेपालले एभीसी सिनियर मेन्स सेन्ट्रल जोन भलिबल प्रतियोगिताको सुरुआती खेलमा पूर्व च्याम्पियन कीर्तिस्तानको सामना गर्दैछ  । समूह ‘ए’ मा यी दुईको खेल सुरु हुनुअघि लगनखेलस्थित त्रिभुवन आर्मी क्लबको कभर्डहलमा प्रतियोगिताको उद्घाटन हुनेछ  ।
काठमाडौं — ऐतिहासिक उपलब्धिको लक्ष्यसहित नेपालले एभीसी सिनियर मेन्स सेन्ट्रल जोन भलिबल प्रतियोगिताको सुरुआती खेलमा पूर्व च्याम्पियन कीर्तिस्तानको सामना गर्दैछ  । समूह ‘ए’ मा यी दुईको खेल सुरु हुनुअघि लगनखेलस्थित त्रिभुवन आर्मी क्लबको कभर्डहलमा प्रतियोगिताको उद्घाटन हुनेछ  ।पहिलोपल्ट घरेलु माहोलमा हुन लागेको अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगिताका लागि नेपालको तयारी पूरा भएको छ । नेदरल्यान्ड्सका प्रशिक्षक हान अविङले २ महिनायता नेपाली टोलीको कमजोरी सुधारको प्रयास गरिरहेका छन् । अन्तिम छनोटमा परेका १२ खेलाडीमा अधिकांश युवा छन् । समग्रमा नेपाली टिम युवा जोस र घरेलु कोर्टको आत्मविश्वासका साथ तयार अवस्थामा छ ।नेपालले १४ खेलाडीको अन्तिम टिम छनोट गरी तयारीलाई अन्तिम रूप दिएको थियो । प्रतियोगिताको नियमअनुसार १२ खेलाडीमात्र टिममा राख्न पाइने भएपछि अलराउन्डर विशाल विक र लिब्रो विनोद चन्द टिमबाट बाहिर भएका छन् । गत साता अफगानिस्तानसँगको मैत्रीपूर्ण शृंखलाका क्रममा चोटग्रस्त बनेका कप्तान इम रानामगर र मुख्य स्पाइकर धनबहादुर भट्ट फिट भइसकेका छन् । उनीहरूले शनिबारदेखि प्रशिक्षण गरेका छन् ।माल्दिभ्समा सम्पन्न यही प्रतियोगिताको तेस्रो संस्करणमा नेपालले कांस्य जित्दा स्वर्ण जितेको टिम हो कीर्गिस्तान । त्यसअघि बंगलादेशमा भएको दोस्रो संस्करणमा पनि उसले फाइनल खेलेको थियो । तर सेन्ट्रल जोन भलिबलको पहिलो संस्करणको पहिलो खेलमा नेपालले कीर्गिस्तानलाई पराजित गरेको थियो । त्यसयता नेपालको स्तर यथावत रहँदा कीर्गिस्तानले भने फडको मार्‍यो । सेन्ट्रल जोन इतिहासमा पहिलो खेलमा जित हासिल गरे पनि त्यसपछि नेपाल र कीर्गिस्तान ३ पटक आमनेसामने भएकोमा नेपालले आफ्नो पक्षमा नतिजा ल्याउन सकेको छैन ।दोस्रो र तेस्रो संस्करणको लिग चरणमा र चौथो संस्करणमा तेस्रो स्थानका लागि भएको खेलमा नेपाल कीर्गिस्तानसँग पराजित भएको थियो । गत वर्ष इन्डोनेसियामा सम्पन्न १८ औं एसियाली खेलकुदमा १५ औं स्थानको प्लेअफ खेलमा कीर्गिस्तानले वाकओभर दिएको थियो ।‘समग्रमा यस प्रतियोगितामा खेल्ने सबै टिम समान वरीयताका हुन्,’ नेपाली टोलीका सहायक प्रशिक्षक सुदेश रिमालले भने, ‘शारीरिक र प्राविधिक रूपमा उनीहरू हामीभन्दा केही राम्रा छन् । घरेलु मैदानको फाइदा हामीलाई हुनेछ । पहिलो खेलमै उनीहरूलाई दबाबमा राख्न सकियो भने प्रतियोगिताका बाँकी खेलहरू हामीलाई सहज पनि हुन्छ ।’नेपाली टोलीले के बुझेको छ भने कीर्गिस्तानजस्तो बलियो टिमविरुद्ध खेल्दा नेपालले स्वाभाविक खेल कायम राख्ने प्रयास गर्नुपर्छ । यसअघि नेपालको मुख्य प्रशिक्षकसमेत रहेका रिमालले पनि आक्रमण प्रदर्शनमा नेपाल बलियो रहेको बताए । रक्षात्मक खेलका लागि हामीले सुधार गर्नुपर्ने रिसिभमा नै हो । डच प्रशिक्षक हानले पनि जिम्मेवारी लिएदेखि नै रिसिभ र ब्लकमा केन्द्रित रही विशेष प्रशिक्षण दिइरहेका छन् ।‘ठूलो सफलताका लागि अग्रसर हुँदा हाम्रा लागि पहिलो खेल निकै नै महत्त्वपूर्ण छ । यस खेलमा अंक हासिल गर्नका लागि हाम्रा खेलाडीले रिसिभमा कुनै गल्ती गर्नु हुँदैन,’ प्रशिक्षक रिमालले भने, ‘यदि हामीले रिसिभमा अपेक्षाकृत प्रदर्शन गर्न सक्यौं भने हाम्रो जित प्रबल छ ।’ उनले पहिलोपल्ट टिममा परेका खेलाडीहरूले प्लेइङ सेटमा स्थान बनाउने सम्भावना प्रबल रहेको बताए । अफगानिस्तानविरुद्धको खेलमा पहिलोपल्ट टिममा परेका राजेन्द्र विष्ट, टेकराज अवस्थी र दुर्गा खडकाको प्रदर्शनबाट प्रशिक्षक हान पनि प्रभावित बनेका छन् ।इमले पनि सकारात्मक मनोबलका साथ खेल्दा कीर्गिस्तानलाई हराउन असम्भव नरहेको बताए । ‘हाम्रो प्रतिद्वन्द्वी बलियो हो तर हराउनै नसक्ने होइन । पहिलो संस्करणमा पनि हामीले पराजित गरिसकेका छौं र यसपल्ट घरेलु कोर्ट र समर्थकमाझ हामी उनीहरूलाई कडा टक्कर दिनेछौं,’ सेन्ट्रल जोनमा यसअघिका चारै संस्करण खेलेका इमले भने, ‘हाम्रो माहोलमा उनीहरू अभ्यस्त भइसकेका छैनन् । पहिलो खेलमै सकारात्मक नतिजा ल्याउन सके हामीलाई पनि सजिलो हुनेछ ।’कप्तान इम र उपकप्तान कुलबहालुर थापाबाहेक अन्य सबै खेलाडीको अनुभव लामो छैन । बाँकी सबैले सेन्ट्रल जोन भलिबलकै क्रममा अन्तर्राष्ट्रिय डेब्यु गरेका छन् । तीन खेलाडी पहिलोपल्ट टिममा परेका छन् ।इम रानामगर (कप्तान), ३२ वर्ष, लिफ्टरनेपाली टोलीका सबैभन्दा अनुभवी खेलाडी हुन्, इम । २०६२ सालमा नेपाल पुलिस क्लबमा आबद्ध भएयता केही वर्ष स्पाइक पोजिसनमा खेले । मांसपेशीमा समस्या आएपछि पोजिसन परिवर्तन गरी उनी लिफ्टर बने, यही पोजिसनले उनलाई अन्तर्राष्ट्रिय सफलतामा ठूलो मार्गनिर्देश गर्‍यो । सन् २०१० मा बंगलादेशमा भएको ११ औं दक्षिण एसियाली खेलकुदमार्फत नेपाली टोलीमा डेब्यु गरेका उनले त्यसयता नेपालले खेलेका सबै अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा टिमको प्रतिनिधित्व गरेका छन् । सेन्ट्रल जोन भलिबलको पहिलोदेखि चौथो, भारतमा भएको १२ औं दक्षिण एसियाली खेलकुद, इन्डोनेसियामा सम्पन्न १८ औं एसियाली खेलकुदमा उनी टिमको महत्त्वपूर्ण सदस्य हुन् । कास्कीका इम २००६ मै राष्ट्रिय टोलीको क्याम्पमा परेका थिए । छनोट नभएपछि उनले बीच भलिबल पनि खेले । पुलिस क्लबका पनि कप्तान इमले अन्तर्राष्ट्रिय आमन्त्रणसहित बंगलादेशको प्रिमियर लिगमा पनि सहभागी भएका छन् ।कुलबहादुर थापा, ३२ वर्षआउटसाइड हिटर (स्पाइकर), ४ नम्बर जोन२०६७ सालमा नेपाल पुलिसमा आबद्ध हुनुअगाडि नै गुल्मीका कुलबहादुर स्थानीय र क्षेत्रीय भलिबलमा स्थापित भइसकेका थिए । पीलए स्पोर्टस हुँदै पुलिसमा अनुबन्ध भएकै वर्ष उनले राष्ट्रिय टोलीमा डेब्यु गरे । २०६७ सालमा अन्तर्राष्ट्रिय आमन्त्रण कपमा अफगानिस्तानविरुद्ध उनले राष्ट्रिय जर्सीमा पहिलो खेल खेले । उनले सेन्ट्रल जोनका चारै प्रतियोगिता, सन् २०१६ मा १२ औं दक्षिण एसियाली खेलकुद र गत वर्ष १८ औं एसियाली खेलकुदमा खेलेका थिए । धनबहादुर भट्ट, २८ वर्षआउटसाइड हिटर (स्पाइकर), ४ नम्बर जोनगोरखाका धनबहादुर अहिले नेपाली टोलीका मुख्य स्पाइकर हुन् । २०६९ देखि तीन वर्ष एपीएफ क्लबबाट खेलेका धनबहादुर २०७२ सालमा त्रिभुवन आर्मी क्लबमा आबद्ध भएकै वर्ष राष्ट्रिय टोलीको छनोटमा परेका थिए । त्यही वर्ष बंगलादेशमा सम्पन्न पहिलो सेन्ट्रल जोन भलिबलमार्फत उनले अन्तर्राष्ट्रिय डेब्यु गरेका हुन् । ईश्वर थापा, ३३ वर्ष, लिब्रोईश्वर लिब्रो पोजिसनका टिममा एकमात्र खेलाडी हुन् । तनहुँका ईश्वरले दोस्रो सेन्ट्रल जोन भलिबलमार्फत राष्ट्रिय टोलीबाट डेब्यु गरे । आर्मीबाट खेल्ने उनले त्यसयता सेन्ट्रल जोनका तेस्रो र चौथो संस्करण खेलेका छन् भने १८ औं एसियाली खेलकुदमा पनि उनी टिममा थिए । २०६१ सालमा सेनामा आबद्ध भएका उनी २०६७ सालमा मात्र त्रिभुवन आर्मी क्लबबाट भलिबल खेल्न थालेका हुन् । हरिहजुर थापा, २९ वर्ष, लिफ्टरआर्मीका महत्त्वपूर्ण सदस्य ओखलढुंगाका हरिहजुरले राष्ट्रिय टोलीबाट धेरै अवसर पाएका छैनन् । २०७२ सालमा बंगलादेशमा भएको पहिलो सेन्ट्रल जोनमा उनी टिमको नयाँ सदस्य थिए । इम र उनको एउटै पोजिसन भएका कारण उनीसँग धेरै खेलको अनुभव छैन । गत साता अफगानिस्तानसँगको मैत्रीपूर्ण खेलमा उनले धेरैलाई प्रभावित पार्न सफल रहे । नरेन्द्र गिरी, २७ वर्षअपेजिट पोजिसन (अलराउन्डर), २ नम्बर जोन२०६७ सालमा आर्मीमा अनुबन्ध हुनुअघि नरेन्द्रले स्थानीय र विद्यालयस्तरीय प्रतियोगिताहरू पनि खेलेका थिए । आर्मी क्लबमा आबद्ध भएपछि उनले भलिबल करिअरले उचाइ लिएको हो । २०७३ सालमा बंगलादेशमै भएको दोस्रो सेन्ट्रल जोन भलिबलमार्फत उनले राष्ट्रिय टोलीबाट डेब्यु गरेका हुन् । त्यसयता उनले सबै अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा नेपालको प्रतिनिधित्व गरेका छन् । हरिबहादुर अधिकारी, २८ वर्षमिडिल ब्लकर (क्वीकर), ३ नम्बर जोनहरिको व्यावसायिक भलिबल करिअर लामो छैन । ओखलढुंगाका उनले स्थानीय स्तरमा पनि भलिबल खेलेका थिए । २०७१ सालमा त्रिभुवन आर्मी क्लबमा अनुबन्ध भएको ३ वर्षपछि नै उनी राष्ट्रिय टोलीको क्याम्पमा परेका थिए । २०७४ मा माल्दिभ्समा भएको तेस्रो सेन्ट्रल जोन प्रतियोगितामा डेब्यु गरेका उनी पहिलो प्रतियोगितामै अन्तर्राष्ट्रिय पदक जित्ने भाग्यमानी खेलाडीमा पर्छन् । त्यसयता उनले १८औं एसियाली खेलकुद र सेन्ट्रल जोनकै चौथो संस्करण पनि खेले । दीपकराज जोशी, २५ वर्षमिडिल ब्लकर (क्वीकर), ३ नम्बर जोन२०६८ सालमा नेपाल पुलिस क्लबमा अनुबन्ध भएका बझाङका दीपकले २०७४ मा आयोजित अन्तर्राष्ट्रिय आमन्त्रण कपमा राष्ट्रिय टोलीमा पहिलोपल्ट स्थान बनाएका थिए । २ वर्षयता उनी टिमको नियमित सदस्य भएका छन् । गत वर्ष उनले १८ औं एसियाली खेलकुद र चौथो सेन्ट्रल जोनमा नेपालको प्रतिनिधित्व गरेका थिए । राजकुमार निरौला, २७ वर्षअपेजिट पोजिसन (अलराउन्डर), २ नम्बर जोनखोटाङका राजकुमार पनि ती भाग्यमानी खेलाडीमै पर्छन् जसले डेब्यु प्रतियोगितामै ऐतिहासिक पदक जिते । तेस्रो सेन्ट्रल जोनमा कांस्य जित्दा पहिलोपल्ट टिममा परेका उनी २ वर्षपछि राष्ट्रिय टोलीमा पुनरागमन गरेका हुन् । २०७० सालदेखि एपीएफ क्लबमा अनुबन्ध भएका उनले यसबीचमा डेनमार्क, हङकङमा पनि व्यावसायिक भलिबल खेले ।राजेन्द्र विष्ट, २३ वर्षआउटसाइड हिटर (स्पाइकर), ४ नम्बर जोनलामो समयको प्रयासपछि राजेन्द्रले राष्ट्रिय टोलीमा स्थान बनाएका छन् । दार्चुलामा २०६६ सालदेखि विद्यालयस्तरीय प्रतियोगिता हुँदै राष्ट्रपति रनिङ सिल्ड र क्षेत्रीय प्रतियोगिता खेलेका राजेन्द्र २०७० मा त्रिभुवन आर्मी क्लबमा आएका हुन् । तीन वर्षअघि राष्ट्रिय क्याम्पमा परेर अन्तिम छनोटमा असफल भएका उनी तेस्रो प्रयासमा टिममा परेका हुन् । गत साता अफगानिस्तानसँगको मैत्रीपूर्ण खेलमा उनले प्रभावशाली प्रदर्शन गरेका थिए । उनी पहिलो रोजाइमा पर्ने सम्भावना छ ।टेकराज अवस्थी, २३ वर्षआउटसाइड हिटर (स्पाइकर), ४ नम्बर जोनराष्ट्रिय टोलीका नयाँ सदस्य टेकराज टिममा कान्छा खेलाडी हुन् । ४ वर्षदेखि एपीएफ क्लबबाट व्यावसायिक भलिबल खेलिरहेका उनी पहिलोपल्ट क्याम्पमा परे र राष्ट्रिय टिममा छनोट भए । सुरुमा कराँते खेल्ने डडेल्धुराका टेकराजले उमेर र उचाइसँगै भलिबल खेल्न थालेका हुन् । राष्ट्रिय टोलीको सपना पूरा भए पनि उनी पहिलो सेटमा पर्ने प्रयासमा हुनेछन् । दुर्गाबहादुर खड्का, २४ वर्षमिडिल ब्लकर (क्वीकर), ३ नम्बर जोनरामेछापमा दुर्गाबहादुर खड्काले त्रिभुवन आर्मी क्लबमा आएपछि भलिबलको आधारभूत ज्ञान लिएका हुन् । २०७२ सालमा नेपाली सेनामा आबद्ध भएको २ वर्षपछि मात्रै उनले भलिबल खेल्न थाले । डच प्रशिक्षक हानको मातहतमा उनले आफूलाई धेरै सुधार गरेका छन् । आर्मीकै टिममा धेरै अवसर नपाएका उनले अफगानिस्तानसँगको मैत्रीपूर्ण खेलमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका थिए ।