पलेशाहरू खोज्ने जिम्मेवारी
केही न केही जित्न नसक्नेलाई अपसोच छैन । प्रशिक्षक कविराज नेगीलाई भने स्वर्ण जित्न नसकेकोमा अप्ठ्यारो लागेको छ । पलेशा गोवर्धनले हाङचउ एसियाली पारा गेम्समा ऐतिहासिक कांस्य जितिन् । उनका प्रशिक्षक कविराजको पहिलो प्रतिक्रिया थियो, ‘माफ गर्नुहोला है, मैले आफ्नो वचन राख्न सकिनँ ।’ धेरै भयो, कहींकतै भेट्दा पनि पारा तेक्वान्दोका यी गुरु दोहोर्‍याएर भन्ने गर्थे, ‘यसपल्ट त हाम्रो स्वर्णकै सम्भावना छ । केही हुन्छ है अब ।’
काठमाडौँ — केही न केही जित्न नसक्नेलाई अपसोच छैन । प्रशिक्षक कविराज नेगीलाई भने स्वर्ण जित्न नसकेकोमा अप्ठ्यारो लागेको छ । पलेशा गोवर्धनले हाङचउ एसियाली पारा गेम्समा ऐतिहासिक कांस्य जितिन् । उनका प्रशिक्षक कविराजको पहिलो प्रतिक्रिया थियो, ‘माफ गर्नुहोला है, मैले आफ्नो वचन राख्न सकिनँ ।’ धेरै भयो, कहींकतै भेट्दा पनि पारा तेक्वान्दोका यी गुरु दोहोर्‍याएर भन्ने गर्थे, ‘यसपल्ट त हाम्रो स्वर्णकै सम्भावना छ । केही हुन्छ है अब ।’तर उनलाई पलेशाको उपलब्धिमा उत्तिकै गर्व भने छ । ‘राम्रो खेलेकै हो नि,’ हाङचउ छँदै भएको कुराकानीमा कविराज भन्थे, ‘सायद हाम्रो केही तयारी पुगेन कि ?’ सबैभन्दा पहिला पलेशाकै कुरा । त्यसै पनि प्रायः मुखभरी हाँसो बोकिरहने उनी एसियाड कांस्य पदकलाई लिएर उत्तिकै खुसी थिइन् । उनले के–४४ महिला ५७ केजीमुनि कांस्य जितेकी थिइन् । नेपाली खेलकुदमा अब उनको नाम यसरी दर्ता भएको छ, त्यसलाई कसैले मेटाउन सकिने छैन ।अब हाजिरीजवाफमा सोधिने छ, ‘नेपालका लागि पारा एसियाली खेलकुदमा पहिलो पदक जित्ने खेलाडी को हो ?’ उत्तर त पलेशा नै भयो । यो त लोकसेवा आयोगको जाँचमा आउन सक्ने प्रश्न पनि भयो । यसरी उनले नेपाली खेलकुदलाई ठूलो गुन त लगाएकी छिन् । त्यसमाथि फरक प्रकारले सक्षम हुनेले खेलमा लागेर देशका लागि के कस्तो गर्न सक्छन् वा भनौं, देशको नाम राख्न सक्छन्, पलेशाको त्यसको राम्रो उदाहरण पेस गरेकी छन् ।नेपाली खेलकुद यसका लागि उनीप्रति कृतज्ञ हुनै पर्छ । पलेशा भन्छिन्, ‘मैले पनि खेलेको त स्वर्णकै लागि हो । तर सकिनँ । मैले खेलेको स्पर्धामा स्वर्ण पदक जितेकी खेलाडीलाई मैले यसअघि पनि सजिलै पराजित गरिसकेकी थिएँ । सायद यसपल्ट मेरो तयारी अपुग रह्यो कि ? तर मैले जति खेलें, त्यसमै खुसी छु र कांस्य पदकका लागि गर्व छ ।’ पछिल्लो समय उनी चीनमै थिइन् । सांघाईस्थित तोङ्ची विश्वविद्यालयमा पलेशाले इन्जिनियरिङको आर्टिटेक्चर विधामा स्नातक गरिरहेकी छन् ।त्यसैले सांघाईबाटै हाङचउ पुगिन् र खेलेर उतै फर्किन् । त्यहाँ छँदा पढ्दै पारा एसियाली खेलकुदका लागि तयारी गरिरहेकी थिइन् । काठमाडौंमा छँदा जस्तो सजिलो थिएन । भन्छिन्, ‘नेपालमा छँदा आमाले सहयोग गर्नुहुन्थ्यो, त्यसैले धेरै सजिलो थियो । यहाँ एक्ली छु, सबै आफैं गर्नुपर्छ, त्यसैले गाह्रो छ ।’उनी प्रशिक्षक कविराजसँग भने नियमित सम्पर्कमा थिइन् । आफ्नो देशका लागि खुसी खुसी खेलिन् र पदक पनि जितिन् । यसबीचको खास कुरा के हो भने कविराजले अर्कै खेलाडीबाट ठूलो आस राखेका थिए । ती खेलाडीमा वर्षौदेखि मिहिनेत गरिरहेका थिए । तर, तिनै खेलाडी विदेश पलायन भएपछि यी प्रशिक्षक स्तब्ध जस्तै देखिन्थे । ठूलो प्रतियोगिताको ठीक अगाडि उनी विदेशतिर हराइन् । कम्तीमा उनको नाम भने उल्लेख नगरौं । जेहोस्, कविराजले भावनात्मक रूपमा चोट लागेको महसुस गरिरहेका थिए । त्यसैले उनी केही विरक्तिएका हुन् ।त्यही घाउमा अहिले पलेशाले मलम लगाइदिएकी छन् । त्यसैले पनि कविराजले खुलेर भन्न सक्नुपर्छ, ‘खेलाडी होस् त पलेशाजस्तै ।’ तर यहाँनिर अब अर्को प्रश्न छ, के पलेशाले आफ्नो खेलजीवन जारी राख्ने छिन् त ? सायद छैनन् । उनी आफैं भन्छिन्, ‘मैले ठ्याक्कै निर्णय गरेकी छैन ।’ तर अब उनले आफ्नो पढाइमा ध्यान दिएको राम्रो । उनले जति गर्नुपर्ने थियो गरिसकिन् । नेपालका लागि उनले चीनमा जितेको पहिलो अन्तर्राष्ट्रिय पदक पनि थिएन ।यसअघि पनि उनले देशका लागि थुप्रै उपलब्धि चुमिसकेकी छन् । सबै उत्तिकै गर्व गर्न लायक । अब धेरै पढेर फरक तरिकाले नेपाली पारा खेलकुदमा सहयोग गर्ने हो पलेशाले । त्यसैले त हो, प्रशिक्षक कविराजमाथि एउटा अर्को बोझ थपिएको छ, पलेशाजस्तै अरू खेलाडी खोज्ने काम । यस कामलाई जिम्मेवारी नै भनौं न । यी तेक्वान्दो गुरु साँच्चै दिनरात नभनेर काममा खटिरहेका हुन्छन् । सायद आर्थिक रूपमा उनले यसका लागि खासै केही पाएका छैनन् ।तर, उनलाई काम गर्नुमै खुसी छ । जतिबेला भेटे पनि व्यस्त देखिन्छन् र हतारमै हुन्छन् । पलेशाले देखाएको खेल र कविराजको मिहिनेतले प्रस्ट पारेको छ, नेपालले पारा खेलकुदमा धेरै गर्न सक्छ । कविराज यत्तिकै रोकिनुहुन्न । अरू धेरै खेलाडी उत्पादन गर्न सक्नुपर्छ । यसका लागि नेपाली खेलकुदसँग आबद्ध सबैले सहयोग गर्नुपर्छ । पलेशा आफैं पनि भन्छिन्, ‘हामीले केही बढी मिहिनेत भने गर्नुपर्छ, नसक्ने के नै छ र ?’