कृषिमा चौहत्तर हजार स्थायी कामदार
कृषिमा ७४ हजार पाँच सय स्थायी कामदार रहेका छन् । ती कामदारलाई ३९ हजार कृषक परिवारले स्थायी रूपमा राखेको कृषिगणना २०७८ ले जनाएको छ । कृषिगणना २०६८ मा पनि ३९ हजार कृषक परिवारले स्थायी कामदार राखेका थिए । त्यति बेला स्थायी कामदार ७२ हजार तीन सय थिए । त्यसमध्ये २८ प्रतिशत महिला थिए ।
काठमाडौँ, भदौ २४ गते । कृषिमा ७४ हजार पाँच सय स्थायी कामदार रहेका छन् । ती कामदारलाई ३९ हजार कृषक परिवारले स्थायी रूपमा राखेको कृषिगणना २०७८ ले जनाएको छ । कृषिगणना २०६८ मा पनि ३९ हजार कृषक परिवारले स्थायी कामदार राखेका थिए । त्यति बेला स्थायी कामदार ७२ हजार तीन सय थिए । त्यसमध्ये २८ प्रतिशत महिला थिए । कृषिगणना अनुसार देशभर १८ लाख ३८ हजार कृषक परिवारले कृषिकर्मका लागि विभिन्न समयमा अस्थायी कामदार लगाएको पाइएको छ । कृषिगणना २०६८ अनुसार १५ लाख ४९ हजार कृषक परिवारले कृषिकर्मका लागि विभिन्न समयमा अस्थायी कामदार लगाएका थिए । त्यस्तै कृषिकार्य ठेक्कामा लगाउने कृषक परिवारको सङ्ख्या एक लाख एक हजार रहेका छन् । ठेक्का लिने व्यक्तिले लगाएका कामदारले वर्षभरमा जम्माजम्मी २४ लाख ९३ हजार दिन बराबरको काम गरेको कृषिगणना २०७८ को तथ्याङ्कमा उल्लेख छ । नेपालको जनगणना २०७८ अनुसार देशभर ६६ लाख ६७ हजार घरपरिवार रहेका छन् । त्यसमध्ये ४१ लाख ३१ हजार कृषि परिवारमा आबद्ध छन् । यी परिवारमा एक करोड ९४ लाख ४८ हजार जना रहेका छन् । कृषिगणनाको तथ्याङ्क केलाउँदा नेपालका ६२ प्रतिशत परिवार कृषिकार्यमा संलग्न रहेको देखिन्छ र ६७ प्रतिशत जनसङ्ख्या कृषक परिवारभित्र पर्दछन् । १७ प्रतिशत कृषक परिवार निरक्षर छन् । यसअघिको कृषिगणना २०६८ मा यसको प्रतिशत २४ थियो अर्थात् १० वर्षमा कृषिमा सात प्रतिशत साक्षर बढेका छन् ।कृषिगणना अनुसार कृषिमा लागेका साक्षरमध्ये पाँच प्रतिशत एसइई उत्तीर्ण छन् भने त्योभन्दा माथिको तह उत्तीर्ण गर्ने सङ्ख्या १२ प्रतिशत रहेको छ । कृषिगणना अनुसार ७९ प्रतिशत कृषकले आफ्नो मुख्य पेसा कृषि नै रहेको भनेका छन् । २०६८ मा यो प्रतिशत ८१ थियो अर्थात् दुई प्रतिशतले मुख्य पेसा कृषिलाई छाडेका छन् । कृषक परिवारका नौ लाख ८५ हजारले औपचारिक रूपमा कृषि तालिम लिएर कृषि पेसामा लागेका छन् ।    