१८ औं एसियाली खेलकुद : तेक्वान्दोबाट आस
एसियाडमा गौरवशाली इतिहास बोकेको तेक्वान्दोबाट आइतबार हुने खेलबाट नेपालले पदक आस गरेको छ । जकार्ता जिरोला बुङ कार्नो स्टेडियमस्थित जीसीसी हलमा १८ औं एसियाली खेलकुदमा नेपाली तेक्वान्दो खेलाडीले पुम्सेमा प्रतिस्पर्धा गर्दै छन् ।
जकार्ता, इन्डोनेसिया — एसियाडमा गौरवशाली इतिहास बोकेको तेक्वान्दोबाट आइतबार हुने खेलबाट नेपालले पदक आस गरेको छ । जकार्ता जिरोला बुङ कार्नो स्टेडियमस्थित जीसीसी हलमा १८ औं एसियाली खेलकुदमा नेपाली तेक्वान्दो खेलाडीले पुम्सेमा प्रतिस्पर्धा गर्दै छन् ।सन् १९९८ को बैंकक एसियाडमा तेक्वान्दोले रजतपदक जितेर इतिहास बनाएको हो । एसियाडमा अहिलेसम्म नेपालले १ रजत र २२ कांस्यपदक जितेको छ । त्यसमा एक रजत र १३ कांस्य तेक्वान्दोको हो । तेक्वान्दोका हस्ती खेलाडीद्वय संगीना वैद्य र दीपक विष्टको निगरानीमा दक्षिण कोरियामा तेक्वान्दो टोलीले दुई महिना वैदेशिक प्रशिक्षण गरेर आएको हो । आइतबार नेपालले पुम्सेमा प्रतिस्पर्धा गर्नेछ । एकलतर्फ महिलामा पार्वती गुरुङ र पुरुषमा कमल श्रेष्ठले प्रतिस्पर्धा गर्नेछन् । दुवैको प्रतिद्वन्दी चाइनिज ताइपेईका खेलाडी परेका छन् । पार्वतीले वेन सुन र कमलले चिङसँँग खेल्नेछन् । त्यस्तै महिला टिम पुम्सेमा पार्वतीसहित नीता गुरुङ र सिना मादेनले प्रतिस्पर्धा गर्नेछन् । टिमतर्फ नेपालले उज्वेकिस्तानसँग अन्तिम १६ मा खेल्नेछ । नेपाली खेलाडीले उक्त खेल जिते क्वाटरफाइनलमा चाइनिज ताइपेईसँग भेट हुनेछ । एसियाडमा दोहोरो कांस्यधारी तथा वर्तमान प्रशिक्षक दीपक विष्टले पदकका लागि आफ्ना खेलाडीले सक्दो मिहिनेत गरिरहेको बताए । उनले भने, ‘हाम्रो लक्ष्य भनेको पदक नै हो । मिहिनेत गरेका छौं । खेल हो केही भन्न सकिन्न । अरूको तयारी पनि हेर्नुपर्छ ।’ सन् २०१० को ग्वाङझाउ र २०१४ को इन्चोन एसियाडमा नेपाली तेक्वान्दो पदकविहीन भएको थियो ।इन्डोनेसियाका राष्ट्रपति जोको विदोदोले मोटरसाइकलमा चढेर गई उद्घाटन गरेर पहिलो दिनमै रौनकता थपेका थिए । तस्बिर: रोयटर्ससुटिङ नेपालले सुटिङको मिक्स टिम इभेन्टमा प्रतिस्पर्धा गर्दै छ । सुटिङको खेल भने पालेम्बाङमा हुनेछ । दुई महिलासहित तीन खेलाडी एसियाड प्रतिस्पर्धामा छन् ।कल्पना परियार, सुस्मिता नेपाल र सुसे चौधरीले भाग लिएका छन् । १० मिटर एयर राइफल मिक्स टिममा सुस्मिता र सुसेले भाग लिनेछन् । मिक्स टिममा पनि नेपालले पहिलोपल्ट भाग लिन लागेको हो । परिवर्तित नियमका कारण यसपालिदेखि महिला/पुरुष दुवैले ६ सय पूर्णांकमा खेल्नुपर्नेछ । यसअघि महिलाले ४ सय पूर्णांकमा प्रतिस्पर्धा गर्थे । मिक्समा ८ सय पूर्णांकमा प्रतिस्पर्धा हुनेछ । जसमा महिलाले ४० र पुरुषले ४० शट हान्नेछन् ।एसियाडलाई छनोट खेलाडीमध्ये सुस्मिताले मात्र एउटा अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगिताको अनुभव बटुलेकी छन् । कल्पना र सुसे दुवैको पहिलो वैदेशिक सहभागिता हो । एसियाडमा एमक्युएस (न्यूनतम छनोट स्कोर) अन्तर्गत ६ सय पूर्णांकमा ५ सय ७० अंक प्राप्त गरे ओलम्पिकमा सहभागी हुन ‘वाइल्ड कार्ड’ लाई आवेदन दिन पाइनेछ । ब्याडमिन्टनपुरुष टिम इभेन्टमा आइतबार नेपाली खेलाडीले प्रतिस्पर्धा गर्नेछन् । अन्तिम १६ राउन्डमा नेपालले पाकिस्तानसग खेल्नेछ । टिम इभेन्टमा ५ खेल हुनेछन् । नेपालका रत्नजित तामाङ, दीपेश धामी, नवीन श्रेष्ठ र विकास श्रेष्ठले टिम इभेन्टमा प्रतिस्पर्धा गर्नेछन् । रत्नजितले मोहम्मद इरफान सइद भाटी, दीपेशले अजिम सरवार, नवीनले रिजवान अजमसँग सिंगलतर्फ खेल्दा दीपेश र रत्नजितको जोडीले रिजवान र कसिफ अली सुलेरीको जोडीसँग खेल्नेछ । विकास र नवीनको जोडीको भेट अजिम र इरफान सइदको जोडीसँग हुनेछ ।महिला टिम इभेन्टको अन्तिम १६ मा नेपालले आइतबारै माल्दिभ्ससँग खेल्नेछ । नेपालबाट नङसल तामाङ, अमिता गिरी, जेसिका गुरुङ र रसिला महर्जनले प्रतिस्पर्धा गर्नेछन् ।फेन्सिङनेपालले फेन्सिङतर्फ महिला व्यक्तिगत साब्रेमा प्रतिस्पर्धा गर्नेछ । नेपालकी कमला श्रेष्ठ र रविना थापाले खेल्नेछिन् । यस इभेन्टमा २२ खेलाडी प्रतिस्पर्धी छन् । त्यसमा कमलाले १९ र रविनाले २१ औं वरीयता पाएका छन् ।कबड्डी लामो समयपछि एसियाडमा फर्केको नेपाली कबड्डी टोलीले आइतबार पहिलो खेलमा आयोजकको सामना गर्नेछ । नेपालले सन् १९९८ को एसियाडपछि पहिलोपल्ट कबड्डीमा खेल्न लागेको हो । कुस्तीकुस्तीतर्फ यस एसियाडमा सहभागी तीन जना खेलाडीले पहिलो चरणमा आज प्रतिस्पर्धा गर्नेछन् । भागवती साहले तेली फ्रिस्टाइल ५७ केजी, सरोज यादवले फ्रिस्टाइल ६५ केजी, सुरेश चुनाराले फ्रिस्टाइल ७४ केजीमा सहभागिता जनाउनेछन् । उनीहरू धनगढीको महेन्द्रनगरमा बन्द प्रशिक्षण र भारत उत्तरप्रदेशस्थित नन्दानी नगर स्पोर्ट्स कम्प्लेक्समा वैदेशिक प्रशिक्षण लिएर एसियाड खेल्न आएका हुन् ।फुटबलदुई खेलमा पराजय भोगिसकेको नेपालले आइतबार समूह चरणको अन्तिम खेलमा पाकिस्तानसँग खेल्नेछ । जापानसँग १–० र भियतनामसँग २–० ले पराजित नेपालले पाकिस्तानसँग जितको आस गरेको छ । यस खेलमा जितेमा नेपालले एसियाडमा इतिहास रच्नेछ ।एसियाडमा नेपालले अहिलेसम्म एक गोलमात्र गरेको इतिहास छ । १९८२ मा नेपालले पहिलो खेल खेल्नेक्रममा कुवेतविरुद्ध वाइवी घलेले गोल गरेका थिए । त्यसयता नेपालले कुनै खेल जित्नु त के अर्को गोल थप्न पनि सकेको छैन । नेपालले पाकिस्तानलाई पराजित गरेमा उत्कृष्ट तेस्रो टोलीका रूपमा दोस्रो चरणमा पुग्ने सम्भावना रहन्छ । सहभागी टोलीलाई ६ समूहमा विभाजन गरिएको छ, त्यसमा ४ समूहको उत्कृष्ट तेस्रो हुने टोली पनि दोस्रो चरण पुग्नेछ ।व्यवस्थापनमा कमजोरीएसियाली खेलकुदको उद्घाटन समारोहको मार्चपासमा नेपालको झन्डा बोक्ने जिम्मेवारी पाएका भारोत्तोलक कमलबहादुर अधिकारीले व्यवस्थापनको कमजोरीका कारण झन्डै उक्त अवसर गुमाउन पुगेका छन् । नियमअनुसार झन्डा बोक्ने प्रतिनिधि कम्तीमा एक दिन अगाडि आयोजना स्थल पुग्नुपर्नेमा कमल शनिबार दिउँसोमात्र इन्डोनेसिया पुगेका थिए । नेपाल ओलम्पिक कमिटीले उनले नपाएको अवस्थामा ओलम्पियन निशा रावललाई झन्डा बोक्ने जिम्मेवारी सुम्पने तयारीसमेत गरिसकेको थियो । तर अन्तिम समयमा भए पनि कमल आफैंले नेपालको झन्डा बोकेका थिए ।