किसानलाई स्याउ टिप्ने चटारो
वर्षभरिमा एक पटक उत्पादन हुने स्याउ टिप्न जिल्लाका कृषकलाई हिजोआज भ्याइनभ्याइ छ ।  मुगुको छायानाथ रारा नगरपालिका–४ का युवा कृषक मणिचन्द्र भामको स्याउ बगैँचामा पुग्ने जोकोही पनि रमाउँछन् । उहाँको बगैँचा टाढैबाट पनि राताम्मे देखिन्छ । “गत वर्षभन्दा यो वर्ष स्याउ राम्रो फलेको र दाना पनि ठुला छन्,” उहाँले भन्नुभयो, “यो वर्ष गुणस्तरीय दाना फलेकाले स्याउले राम्रो रङ लिएको छ ।”
मुगु, समाचारदातामुगु, असोज ६ गते । वर्षभरिमा एक पटक उत्पादन हुने स्याउ टिप्न जिल्लाका कृषकलाई हिजोआज भ्याइनभ्याइ छ ।मुगुको छायानाथ रारा नगरपालिका–४ का युवा कृषक मणिचन्द्र भामको स्याउ बगैँचामा पुग्ने जोकोही पनि रमाउँछन् । उहाँको बगैँचा टाढैबाट पनि राताम्मे देखिन्छ । “गत वर्षभन्दा यो वर्ष स्याउ राम्रो फलेको र दाना पनि ठुला छन्,” उहाँले भन्नुभयो, “यो वर्ष गुणस्तरीय दाना फलेकाले स्याउले राम्रो रङ लिएको छ ।” यो वर्ष झन्डै २० क्विन्टल स्याउ उत्पादन हुने उहाँको अनुमान छ । गत वर्ष उहाँको बगैँचामा १५ क्विन्टल स्याउ उत्पादन भएको थियो । उहाँको बगैँचामा रेड, रोयल र गोल्डेन जातका स्याउ छन् । स्याउले बारी नै राताम्मे हुन थालेपछि मुगुका अधिकांश किसानलाई हिजोआज स्याउ टिप्न चटारो भएको छ । बगैँचामा स्याउ पाकेपछि यति बेला ताल्चा एयरपोर्टमा आउने आन्तरिक पर्यटकले बगैँचामा पुगेरै प्रतिदाना १० रुपियाँमा किनिरहेका छन् । रितु नर्सरी बगैँचामा २८० बोटमा स्याउ फलेका छन्, हरेक वर्ष सिजनको समयमा दुई लाखदेखि तीन लाखसम्म आम्दानी गर्ने गरेको कृषक मणिचन्द्रले बताउनुभयो ।जिल्ला कृषि विकास कार्यालय मुगुका कार्यालय प्रमुख चन्द्रबहादुर शाहीले कार्यालयको तथ्याङ्क अनुसार जिल्लामा तीन सय ३७५ हेक्टर जमिनमा कृषकले स्याउ फलाएको बताउनुभयो । प्रतिहेक्टर जमिनमा ९.५० प्रतिशत स्याउ उत्पादन हुने गरेको उहाँले भन्नुभयो । यो आर्थिक वर्षमा छायानाथ रारा नगरपालिका, मुगमकार्मारोङ गाउँपालिका, सोरु गाउँपालिका र खत्याड गाउँपालिकाका स्याउ किसानले तीन हजार ५६२.५ मेट्रिक टन स्याउ जिल्लामा उत्पादन गरेको कार्यालयको तथ्याङ्क रहेको शाहीले बताउनुभयो । स्याउ टिप्न हिजोआज चटारो भएर जिल्लाभन्दा बाहिर स्याउ निकासी नभएकाले उक्त तथ्याङ्क आउन बाँकी रहेको प्रमुखको भनाइ छ ।  