नेपाल सुपर लिग : प्रदीपको खराब पुनरागमन
व्यावसायिक फुटबलमा एउटै लक्ष्य हुने गर्छ । त्यो हो जित । अनुकूल नतिजा हात पार्न नसक्ने वा लक्ष्य नजिक पनि पुग्न नसक्ने टिमलाई असफल मानिन्छ । फुटबलमा त्यो टिमको बागडोर प्रशिक्षकले सम्हाल्ने गर्छन् । त्यसैले टिमको सफलताको श्रेय प्रशिक्षकलाई दिइन्छ, असफलतामा जिम्मेवार पनि प्रशिक्षक नै हुन्छन् । त्यसैले व्यावसायिक फुटबलमा टिमको प्रतिकूल नतिजासँगै प्रशिक्षकलाई बर्खास्त गरिन्छ ।
काठमाडौँ — व्यावसायिक फुटबलमा एउटै लक्ष्य हुने गर्छ । त्यो हो जित । अनुकूल नतिजा हात पार्न नसक्ने वा लक्ष्य नजिक पनि पुग्न नसक्ने टिमलाई असफल मानिन्छ । फुटबलमा त्यो टिमको बागडोर प्रशिक्षकले सम्हाल्ने गर्छन् । त्यसैले टिमको सफलताको श्रेय प्रशिक्षकलाई दिइन्छ, असफलतामा जिम्मेवार पनि प्रशिक्षक नै हुन्छन् । त्यसैले व्यावसायिक फुटबलमा टिमको प्रतिकूल नतिजासँगै प्रशिक्षकलाई बर्खास्त गरिन्छ ।झट्ट सुन्दा नै कठोर शब्दजस्तो लाग्छ बर्खास्त । हो पनि त्यस्तै । फुटबलमा बर्खास्त हुनु भनेको असफल दर्ज हुनु हो । तर, बर्खास्त र नियुक्ति व्यावसायिक फुटबलमा चलिरहन्छ नै । गत साता सुरु भएको नेपाल सुपर लिग (एनएसएल) देशको पहिलो फ्रेन्चाइज फुटबल प्रतियोगिता हो । महामारीबीच पनि खाली प्यारापिटको दशरथ रंगशालामा भइरहेको सात टिमको प्रतियोगिता परम्परागत नेपाली फुटबलभन्दा अलि बढी व्यावसायिक देखिएको छ । टिमको संरचना, बसाइ, खेलाडीको तलब, जर्सीलगायत खेल सामग्री, सुविधाको हिसाबले अलि बढी व्यावसायिक ।एनएसएलले चौथो चरण पूरा नहुँदै व्यावसायिक फुटबलको अर्को विशेषता पनि देखाएको छ । ललितपुर सिटी एफसीले मुख्य प्रशिक्षक प्रदीप हुमागाईंलाई बर्खास्त गर्दै व्यावसायिक फुटबलमा अनुकूल नतिजा हात पार्न नसक्दा देखिने विशेषताको सुरुआत गरेको हो । ललितपुर सिटीले आइतबार एनएसएलकै सबैभन्दा निरस खेलमा पोखरा थन्डर्सविरुद्ध गोलरहित खेल्दै अंक बाँड्यो । उक्त खेल सकिएलगत्तै मुख्य प्रशिक्षक हुमागाईंलाई क्लबले बर्खास्त गरेको हो ।ललितपुर सिटी एफसी भाटभाटेनी सुपरमार्केटको स्वामित्वमा रहेको एनएसएल क्लब हो । यसका मालिकमध्येका एक कल्याण गुरुङले भने, ‘हामीले चाहेको जित हो र राम्रो नतिजा निकाल्न नसकेपछि मुख्य प्रशिक्षक (प्रदीप हुमागाईं) लाई बर्खास्त गरेका छौं । एनएसएलका बाँकी खेलमा सहायक प्रशिक्षक राजु तामाङले टिम सम्हाल्ने छन् ।’ क्लबबाट बर्खास्त भइसकेको समाचार सार्वजनिक भइसकेपछि हुमागाईंले भने राजीनामा दिएको दाबी गरे ।नेपाली फुटबलमा जिम्मेवारी खोज्दै अमेरिकाबाट आएका हुमागाईं ललितपुर सिटीको मुख्य प्रशिक्षकमा नियुक्ति पाएसागै ११ वर्षपछि घरेलु फुटबलमा फर्किएका थिए । तर, उनको पुनरागमन एक महिना पनि टिकेन । उनले चार खेलमा ललितपुर सिटीको टिम सम्हाले, जहाँ टिम जितविहीन छ । ललितपुरले तीन बराबरी र एक हारको नतिजासागै एनएसएलमा तीन अंकमात्रै जोडेको छ । एक खेल कम खेलेको एफसी चितवन (२ अंक) भन्दा माथि रहेको ललितपुर सिटीको शीर्ष चारमा रहदै प्लेअफमा पुग्ने सम्भावना निकै कमजोर बनेको छ ।एनएसएलको उद्घाटन खेलमै ललितपुर सिटीले काठमाडौं रेजर्सविरुद्ध १–० को हार बेहोरेको थियो । त्यसपछि चितवन र धनगढीविरुद्ध समान १–१ को बराबरी खेल्यो । चौथो खेलमा आएर पोखरासाग गोलरहित नतिजा निकाल्यो । जित हात पार्न नसके पनि ललितपुर सिटीले काठमाडौं, चितवन र धनगढीविरुद्ध राम्रै खेल प्रदर्शन गरेको थियो । तर, चाहिएको गोल भने गर्न सकेन वा प्रतिस्पर्धीले भन्दा बढी गोल गर्न सकेन । पाएका धेरै अवसरमा ललितपुर चुक्यो ।चितवन र धनगढीविरुद्ध त ललितपुर सिटी आफ्नै कारण हारेको भन्दा पनि फरक पर्दैन । किनभने टोलीले दुवै खेलमा पेनाल्टीको अवसर पाएको थियो । चितवनविरुद्ध मार्की खेलाडी एव कप्तान अञ्जन विष्टले प्रहार गरेको पेनाल्टी युवा गोलकिपर विशाल सुनारले रोकिदिए । ललितपुर सिटीका धेरै प्रहार विशालको पन्जामा पुगेर टुंगिएको थियो । धनगढीविरुद्ध पाएको पेनाल्टी नुर्लान जाहिदले प्रहार गरे । १२ यार्डबाट उनको प्रहार साह्रै कमसल थियो । त्यसैले धनगढीका कप्तान किरण चेम्जोङले पेनाल्टीमा बल सहजै समात्दै आफ्नो गल्तीको मूल्य चुकाउनुपर्ने अवस्थाबाटै टिमलाई उकासेका थिए ।लगातार दुई खेलमा पेनाल्टीमा चुकेपछि ३७ वर्षीय प्रशिक्षक हुमागाईंले भनेका थिए, ‘कहाँ चुक्यो थाह छैन, यसमा भन्ने शब्द नै छैन ।’ एउटा प्रशिक्षकका रूपमा खासमा उनी टिमका रणनीतिकार हुन् । उनकै रणनीति र निर्देशनलाई खेलाडीले मैदानमा उतार्दै टिमलाई सफलता दिलाउनुपर्ने हुन्छ । यसैमा चुके प्रशिक्षक हुमागाईं । चार खेल थोरै हो तर यत्तिमै पनि आफ्नो टिमको कमजोरी र त्यसमा सुधार गर्ने उपाय पत्ता लगाउन नसक्नु उनको अर्को कमजोरी हो ।ललितपुर सिटीले बल आफ्नो नियन्त्रणमा राखेर पनि विपक्षीलाई खतरा हुने क्षेत्र एट्याकिङ थर्डमा खेल्नै सकेन । चारै खेलमा उसको समस्या यही हो । त्यसै कारण ललितपुर सिटी गोलको खडेरीबाट गुज्रिरहेको छ । उसले भर गरेका डिफेन्डर पिटर सेगुन श्रम स्वीकृति लिन ढिलाइ भएकाले चौथो खेलमा आएरमात्रै मैदानमा उत्रिए । उनको अभावमा पनि ललितपुर सिटीको डिफेन्स नराम्रो थिएन । उसले राम्रो गर्न नसकेको अग्रपंक्तिमै हो । बारम्बार पाएका गोलका अवसर उपयोग गर्न नसक्नु नै उसको कमजोरी हो । यसलाई अब दुई खेलमा सुधार गरेर प्लेअफमा पुग्नु ललितपुर सिटीलाई सजिलो छैन । त्यो यात्रामा उसको भाग्य अरू टिमकै हातमा निर्भर भइसकेको छ ।प्लेयर बक्समा ललितपुरका प्रशिक्षक प्रदीप हुमागाईं । तस्बिर : हेमन्त श्रेष्ठ/कान्तिपुरहुमागाईंले दुई वर्षअघि एएफसी ‘ए’ लाइसेन्स कोचिङ कोर्स गरेका थिए । अमेरिकामै बसिरहे पनि उनले ‘ए’ लाइसेन्स हात पारेपछि नेपाली फुटबलमा भूमिका खोजिरहेका थिए । उनी एनएसएल टिमको मुख्य प्रशिक्षक नियुक्त हुँदा केहीले आश्चर्य पनि जनाएका थिए । किनभने उनी झन्डै ११ वर्ष नेपाली फुटबलभन्दा टाढै थिए । यहाँको प्रतिस्पर्धात्मक फुटबलमा उनको पुरानो अनुभव पनि एक वर्षभन्दा कम नै थियो ।उनी स्कुलको टिम सम्हालेको अनुभवमात्रै भए पनि २०६९ सालमा थ्रीस्टार क्लब पुगेका थिए । मुख्य प्रशिक्षक मेघराज केसी बाहिरिएपछि उनले देशकै लोकिप्रय क्लबको बागडोर सम्हाल्ने अवसर पाएका थिए । त्यति बेलाको थ्रीस्टारको टिम राष्ट्रिय खेलाडीले भरिएको थियो । त्यसैअनुसार सहिद स्मारक ‘ए’ डिभिजन लिग २०६९ मा नतिजा पनि निस्किएको थियो । थ्रीस्टार ‘ए’ डिभिजन लिग च्याम्पियन भयो । हुमागाईं उत्कृष्ट प्रशिक्षक भए । आफूले तीनवटा विषयमा गरेको स्नातकोत्तर नै त्यतिबेला थ्रीस्टार लिग च्याम्पियन हुनुको आधार भएको उनले बताएका थिए । उनको त्यो भनाइको अहिले पनि चर्चा भइरहन्छ ।थ्रीस्टार पछिल्लोपल्ट जितेको ‘ए’ डिभिजन लिगको उपाधि त्यही हो र जसमा म्याचफिक्सिङमा संलग्न भएको भन्दै एएफसीद्वारा आजीवन प्रतिबन्ध लगाएका अञ्जन केसीको भूमिका पनि महत्त्वपूर्ण थियो । लिग जितेपछि थ्रीस्टार एएफसी प्रेसिडेन्ट्स कप छनोट खेल्दै समूह चरणमै पुगेको थियो । त्यतिबेला टिममा केसी र हुमागाईंले सहकार्य गरेका थिए । हुमागाईं प्रशिक्षक छंदा थ्रीस्टारले आहा रारा गोल्डकप र उदयपुर गोल्डकपको उपाधि पनि जितेको थियो । गभर्नर्स गोल्डकप (सिक्किम) मा उपविजेता भएको थ्रीस्टार बुढासुब्बा गोल्डकपको सेमिफाइनलमा हारेको थियो । थ्रीस्टारमा करिब नौ महिना रहेपछि हुमागाईं अमेरिकातिर लागेका थिए । त्यसयता घरेलु फुटबलमा उनको पुनरागमन ललितपुर सिटीले गरायो । तर, उनको ‘सेकेन्ड हाफ’ भने राम्रो भएन ।