कलामा पोखिए बालिका
प्रदर्शनीको नाम नै ‘आर्ट इज पावर’ । कलालाई शक्तिका रुपमा परिभाषित गर्दै दुई सय ३५ जना किशोरीहरूले कलाका माध्यमबाट आफूलाई र आफूभित्र निहित शक्तिलाई उजागर गर्ने कोसिस गरेका छन् । ती कलाहरू भने यतिखेर बबरमलस्थित सिद्धार्थ आर्ट ग्यालरीमा प्रदर्शनरत छन् ।
काठमाडौँ — प्रदर्शनीको नाम नै ‘आर्ट इज पावर’ । कलालाई शक्तिका रुपमा परिभाषित गर्दै दुई सय ३५ जना किशोरीहरूले कलाका माध्यमबाट आफूलाई र आफूभित्र निहित शक्तिलाई उजागर गर्ने कोसिस गरेका छन् । ती कलाहरू भने यतिखेर बबरमलस्थित सिद्धार्थ आर्ट ग्यालरीमा प्रदर्शनरत छन् ।प्लान इन्टरनेसनलको प्रस्तुतिमा आइतबारदेखि जारी प्रदर्शनीमा सिन्धुली, सुनसरी, मकवानपुर, जुम्ला र बाँकेका ११ देखि १७ वर्ष उमेर समूहका किशोरीहरूका एक सय ५४ कलाहरू समेटिएका छन् । कथा, कविता, चित्र, रंग, भिडियोमार्फत् किशोरीहरूले समान शक्ति, स्वतन्त्रता र प्रतिनिधित्वका आधारमा आफूलाई उभ्याउन र ‘म को हुँ’ भनी अस्तित्व खोजी गरेका छन् । कसैले आफूलाई शक्तिका रूपमा, कसैले ताराका रूपमा, कसैले किरणका रूपमा अर्थ्याएका छन् भने कसैले फूल, कसैले पक्षी, कसैले नारीका रूपमा आफूलाई सचित्र परिभाषित गरेका छन् ।छोरीमाथि गरिने विभेद, बाल विवाह, नारी अधिकारका कुराहरू पनि कलामा आएका छन् । त्यसबाहेक प्रदर्शनीमा विद्यार्थीलाई नबुझी पिटेको, विभिन्न अंगमा अनावश्यक छोएको, सरले विद्यालय क्षेत्रभित्र सुर्ती, चुरोटजस्ता पदार्थ सेवन गरेको, गर्मी मौसममा सर्ट खोलेर बसेको कुरा मन नपरेको भाव चित्रमा पोखिएको छ । नेहाले आफ्नो शब्दचित्रमा लेखेकी छन्, ‘म नेहा आफूखुसी आफूलाई चाहिने सामान लिन बजारमा जान पाउँदिनँ,’ गंगा विकले लेखेकी छन्, ‘दाइले भन्नुभयो, डान्स गर्न नजाऊ । पढ्न जाऊ तर डान्स र पढ्न दुवै मन पर्छ ।’ स–साना बालिकाले शब्द–चित्रमार्फत् व्यक्त गरेका यस्ता अभिव्यक्तिले घरभित्र नै सन्तानको धारणा बुझ्न नसकेको पीडा बोल्छ ।प्रदर्शनीमा रंगहरूलाई पनि उनीहरूले आ–आफ्नै अनुभव र दृष्टिकोणका आधारमा अर्थ लगाएका छन् । रातो रंगलाई कसैले खुसी र कसैले मायाका रूपमा लिएका छन् । कालो रंगलाई डरका रूपमा हेर्नेले यसैलाई कसैले रिस र कसैले क्रोधका रूपमा हेरेका छन् । कसैले सेतोलाई नै डरसँग तुलना गरेका छन् । शक्तिलाई मन, कार्य गर्ने क्षमता, निडर लगायतका शब्दहरूमा किशोरीहरूले विभिन्न परिभाषा दिएका छन् । कसैले आफ्नै नाममा आफ्नो महत्त्व र परिचय खोतल्ने काम गरेका छन् ।किशोरीहरूले भन्न नसकेका कुराहरू कलामार्फत् बाहिर ल्याउन खोजिएको संस्थासँग आवद्ध रहेर काम गरेकी नसला चित्रकारले बताइन् । ‘किशोरीहरूको मनमा कति कुराहरू हुन्छन्, जसलाई पोख्ने उनीहरूसँग माध्यम छैनन्,’ उनले भनिन्, ‘कला नै सबै भावहरू पोख्ने उपयुक्त माध्यमहरू बन्न सक्छ ।’महिलालाई समान तहमा ल्याउन विगत चार दशकदेखि लागिपरेको प्लान इन्टरनेसनले देशभित्र नै पिछडिएर रहेका महिला तथा किशोरीहरूको आवाजलाई अगाडि ल्याउन करिब चार महिना लगाएर प्रत्येक जिल्लाहरूमा चार दिने कार्यशाला नै राखी उनीहरूका आवाजसहितका कलाहरू केन्द्रसम्मै पहिलोपटक ल्याइएको संस्थाकै सञ्चार प्रवर्तक श्रीराम केसीले जानकारी दिए ।