Айылда туруп АКШдан акча тапса болот: Алтынбектен болочок программисттерге кеңеш
Менин атым Алтынбек, Кыргызстандын тоолуу Нарын шаарынан болом. Убагында Түркияда программист катары тажрыйба топтоп, он жыл мурун өзүмдүн мекениме келдим. Учурда сырттан жана өзүбүздүн Кыргызстандан долбоорлорду алып иштеп жатам.
Алтынбек Усенбеков Программисттик кесипти өздөштүрөм деген окуучулар, студенттер үчүн кереги тийип калабы деген ойдо бул кесиптин артыкчылык жана кемчиликтери жөнүндө чечмелеп бергим келди. Сиз кунт коюп окуган бул баянды Нарында туруп чет өлкөгө долбоор жазып, кофе ууртаганча жаздым. Балким, сизге дагы көмөгү тийип калаар. Баса, алдын ала белгилей кетчү нерсе - ар бир киши үчүн жагдай ар башка болгондуктан айтайын деген сунуштарымдын төп келбей калган жактары дагы болушу мүмкүн. Он же элүү жашта болобу, кызбы же эркекпи, математикага "тиши өтөбү же өтпөйбү" айырмасы жок, каалаган киши үйрөнө алат Сөздү бул кесиптин артыкчылыктарынан баштасак: Программисттер жетишпегендиктенби билбейм, айтор компаниялар өзүлөрү: "Сиздин профиль биздин ушундай ваканцияга туура келип жатат, кызыкпайт белеңиз?",- деген сыяктуу каттарды да жолдоп турушат. Минималдык англисче керек болгону менен азыркы учурда үйрөнүш үчүн англис тилин казып окуунун кажети жок. Орус тилиндеги булактар жетишээрлик. Бирок англисче билсеңиз андан дагы көп каалгалар ачылып, андан да мыкты сунуштар күтүп алат. Эгер Кыргызстанда программист болсоңуз, чет өлкөгө барып иштөө үчүн жаңыдан билим алыштын кереги жок. Программист - баардык жакта ошондой эле программист. Диплом кээ бир жерде абдан керек болгону менен, бул кесипте жумушка алып жаткан компания дипломуңдун бар же жогуна маани бербейт. Алар үчүн сиздин тажрыйбаңыз, жөндөмүңүз маанилүү. Жеке менин мисалымда, ушунча жылдын ичинде бирөө дагы менден диплом сураган эмес, бирок, алар эмнелерди даярдаганыма абдан көңүл бурушкан. Жакшы программисттер негизи эле жетишпейт. Чоң компаниялар андай программисттерди өзүнө алыш үчүн көп аракет кылышат. Жумушчуларына эң сонун шарттарды түзүп беришет. Аралыктан туруп иштөөгө жүз пайыз мүмкүнчүлүк бар. Ковид учурунда жумуш жагынан эң аз жабыркагандардын катарында программисттер турат. Сырттан иш алуу толук мүмкүн, бирок, башында оор болот. Өжөрлүк жана сабырдуулук керек Эми кемчиликтерине токтоло кетели: Кыргызстанда туруп чет өлкөдөгү бир компанияга иштеш үчүн ошол жактын сааты менен иштегенге туура келиши мүмкүн. Мисалы, бир мезгилде түштөн кийинки саат экиден баштап кечки онго чейин иштеген учурум болгон. Бирок бир четинен түшкө чейин башка жумуштарымды бүтүрүп алганга жакшы мүмкүнчүлүк болот эле. Ошондой эле мисалы АКШнын сааты менен иштей турган болсо түнү менен иштегенге туура келиши мүмкүн. Ортодо бир нече саат айырмачылыктар чыгат. Сырттан иш алуу толук мүмкүн, бирок, башында оор болот. Өжөрлүк жана сабырдуулук керек. Биздин Кыргызстандыктар ушул кесипти өздөштүрүүгө көбү кызыга башташын каалайт элем. Бул кесип жакшы айлык маяна сунуштагандан тышкары, бизде канчалык программист көп болсо, Кыргызстанда туруп дүйнөгө бизнес кылгандар дагы ошончолук көп болот деп ишенем. Бир онлайн бизнес же стартап кылыш үчүн география өтө деле маанилүү эмес, ал эми бир дүйнөлүк стартап бир канча миллиондон тартып бир канча миллиард алып келе алат. Биздин кичинекей Кыргызстанда мындай стартаптар өлкөбүздүн өнүгүүсүнө абдан түрткү болмок деп ишенем. Канчалык көп болсок, ошончолук сапат, ошончолук мыкты атаандаштык жана чөйрө түзүлөт. Алтынбек Усенбеков, Нарын шаары Автордун пикири Би-Би-Синин көз карашын чагылдырбайт.