Төрөт боюнча медициналык мифтер: көз жаруунун так күнү, ачуу тамак жана жатындан суу кетүү
Төрөт боюнча айрым мифтер көптөн бери коомчулукта бар экени бышык. BBC Future баяндамачылары алардын үчөөнө токтолду.
1. Биринчи бала кечирек төрөлөт Чынында 4 гана пайыз ымыркайлар убагында төрөлөт. Көп учурда балдар кечирек же эрте төрөлөт экен. Олан техникалык колледжинин изилдөөчүсү Аллен Дауни 2002-жылкы Федералдык агенттик жүргүзгөн ооруларды алдын алуу боюнча сурамжылоону карап жатып, биринчи бала экинчи ымыркайга салыштырмалуу кеч төрөлөөрүн аныктаган. Чынында окумуштуунун анализи бул теорияны тастыктады. Биринчи төрөлгөн ымыркай орточо эсеп менен алганда 16 саатка кечирек төрөлгөн. Бирок бул көрсөткүчкө ара төрөлгөн ымыркайлардын дагы санын кошуу зарыл. Биринчи төрөлгөн ымыркай орточо эсеп менен алганда 16 саатка кечирек төрөлөт 16 саат - бул көп деле эмес. Демек, биринчи жолу көз жарып жатканда ымыркай бир нече күн же бир аптага кечирек төрөлөт деген жаңылыштык болот. Албетте, андай дагы учурлар болот жана ага күбө болгондор арбын. Арийне статистиканы толугу менен алганда, аны тенденция деп баалоо болбойт. Анда айрымдар эмнеге балдардын көбү убагында төрөлбөйт деп ойлошу ыктымал. Бирок бул жерде таң калтырган эч нерсе жок. Көз жаруунун так убактысы аялдын менструация убагы менен аныкталат. Аялдардын көбү анын так убактысын өздөрү да так айта албайт. Андан тышкары, ар бир бала окшош мөөнөт энесинин курсагында болушу керек деген туурабы? Бир изилдөөгө ылайык, окумуштуулар балалуу болгусу келген аялдын боюна бүтүрүүнүн так күнүн аныктоо үчүн, анын гормондорун күн сайын текшерип турушкан. Алар бул аркылуу ымыркай канча мөөнөт энесинин курсагында болушу керек экенин аныкагысы келген. Натыйжада, боюнда бар аялдардын төрөт учуру беш аптага чейин айырмаланып тураары табылган. Ал эми эки баланын ортосундагы мөөнөт бир жыл болсо, анда экинчи бала эрте төрөлөт. Айрым адистер бала баланча мөөнөттө төрөлөт деп дагы айтуу катачылык деген пикирде. Анын оордуна боюнда бар аялга кечирек датаны айтып туруп, ушул күнгө чейин сиз көз жарасыз деп маалымдоону туура көрүшөт. Бул аркылуу жаңы үй-бүлөлөрдүн 96 пайызы ашыкча стресс жана тынчсыздануудан арылышат. 2. Ачуу тамак көз жарууга түрткү болот Кош бойлуу аялдар төрөт маалын санап, толгоосу келбей жатканда, маселени өз колуна алат эмеспи. Бир изилдөөгө ылайык, боюнда бар америкалык аялдардын көбү ачуу тамак толгоону чакырат деген пикирде. Ачуу тамак курсактагы, аш казан, ичеги жана башка органдардын жыйырлуусу (өңгөч, карын, ичегинин ийри-муйру болуп кыскарышы) аркылуу жатын дагы жыйырлып, толгоону чакырат деген теория бар. Кош болуу америкалык аялдардын көбү ачуу тамак толгоону чакырат деген пикирде Албетте, бул ыкманы окумуштуулар эч изилдеп көргөн эмес. Көптөр ыкма толугу менен изилдөөгө алынып, анын толгоого карата таасирин аныктоо зарыл экенин айтып келишет. Ачуу тамактын толгоо чакырууга таасири бар болгон учурда дагы, бул ыкма ар бир аялдын ачуу тамакты канчалык көтөрө алаарына байлануу. Күн сайын ачуу тамак жеп, ага көнүп калсаныз - ыкманын эч кандай таасири болбойт. 3. Жатындан суу кетүү ар дайым көп көлөмдө жана күтүүсүз болот Көркөм тасмаларда кош бойлуу актриса жатындан суу кеткенде чочулап турган учурду көп көрөбүз. Ал ошол тапта курсагын кармап, аны ооруканага алып кетишет. Чынында боюнда бар аял төрөп жатканда андай болбойт. Толгоо жатындан суу кете электе эле башталышы мүмкүн. Башка учурда толгоо келбей, дарыгерлер жасалма түрдө толгоо чакырып калышат. Сейрек учурда жатындан суу кетпей, ымыркай жумуртканын кабыгында же бала "көйнөкчөн" төрөлөт. Изилдөөлөргө ылайык, жатындан суу кеткенден кийин кош бойлуу аялдар 24 сааттын ичинде көз жарат. Алардын көбүнө жасалма толгоо чакыруунун кереги жок. Ошондой эле жатындан суу кеткенде көлөмү көп болот деп ойлогондор да жаңылат. Бирок суу кеткен учур кош бойлуу аял жакын арада көз жарат дегендин белгиси. Макала BBC Future сайтынан которулду. Түп нускасын таап окусаңыз болот.