Nâng cao kỹ năng ngôn ngữ của bạn Thành thạo những nội dung cơ bản
Mọi người thường ngộ nhận là tiếng Trung không có ngữ pháp, song điều này hoàn toàn sai. Các nguyên tắc ngữ pháp tiếng Trung có tồn tại, chúng chỉ rất khác so với ngôn ngữ châu Âu hoặc các hệ thống ngôn ngữ còn lại. Không giống như các ngôn ngữ trên, tiếng Trung là dạng ngôn ngữ phân tích, điều này vừa thuận lợi và vừa gây khó khăn cho người học.  Ví dụ, tiếng Trung không có các nguyên tắc phức tạp về chia động từ, sự tương ứng giữa chủ ngữ và động từ, giới của từ, danh từ số nhiều hoặc thì của từ. Hầu hết các từ đều chỉ có một âm tiết duy nhất, nhiều âm tiết kết hợp lại để tạo từ ghép. Như vậy, việc cấu tạo câu tương đối đơn giản. Tuy vậy, tiếng Trung lại có bộ quy tắc ngữ pháp riêng biệt mà trong tiếng Anh hoặc các thứ tiếng châu Âu khác đều không có. Ví dụ, tiếng Trung có những đặc trưng ngữ pháp như lượng từ, ngôn ngữ thiên chủ đề, và ưu tiên thể. Những đặc trưng này không có trong tiếng Anh và sẽ tương đối phức tạp đối với người học. Mặc dù có nhiều điểm khác biệt, câu nói tiếng Trung thường có thứ tự từ tương tự như tiếng Việt, cụ thể là chủ ngữ - động từ - tân ngữ, điều này khiến việc dịch từng từ trở nên dễ dàng hơn. Ví dụ, câu tiếng Việt "anh ấy thích mèo" có thể dịch trực tiếp thành "tā (anh ấy) xǐ huan (thích) māo (mèo)." Pinyin là hệ thống được sử dụng để viết tiếng Trung bằng chữ cái La-tinh. Bính âm Hán ngữ là phương thức La-tinh hóa thông dụng nhất, được sử dụng rộng rãi trong sách giáo khoa và các tài liệu dạy học khác.  Pinyin giúp người học tiếng Trung có thể vừa tập trung vào phát âm, vừa có thể đọc và viết mà không phải học các ký tự tiếng Trung phức tạp. Tuy hệ thống Pinyin sử dụng bảng chữ cái Latinh, người học sẽ không thể trực tiếp dựa vào đó để biết được cách phát âm các ký tự. Do vậy, cần học Pinyin cẩn thận trước khi đưa vào sử dụng. Ví dụ, chữ "c" trong Pinyin được phát âm như "ts" trong từ "bits" của tiếng Anh, chữ "e" được phát âm tương tự như "ơ" trong tiếng Việt, và chữ "q" được phát âm như âm "ch" trong tiếng Việt. Vì những điểm khác biệt trên, bạn cần học cách phát âm chuẩn xác của Pinyin trước khi sử dụng hệ thống này. Mặc dù việc học cách phát âm của hệ thống Pinyin vô cùng nặng nhọc, nội dung này đặc biệt có lợi cho quá trình học tiếng của bạn và vẫn dễ hơn hẳn so với việc học để phân biệt các chữ Hán phồn thể. Thử thách cuối cùng trong việc học tiếng Trung Quan thoại là học đọc và viết chữ Hán phồn thể. Giai đoạn này có thể tốn nhiều thời gian (thậm chí là hàng năm) để bạn có thể thuần thục, vì cách học duy nhất là thông qua việc ghi nhớ và liên tục luyện tập.  Theo BBC, tiếng Trung hiện có 50.000 chữ, nhưng hầu hết đều rất ít dùng. Một người Trung Quốc có học thức sẽ biết khoảng 8.000 chữ, nhưng để đọc báo thì chỉ cần khoảng 2.000 chữ.  Khi viết tiếng Trung, đầu tiên bạn cần học 214 "bộ thủ" – những bộ phận cấu thành mọi chữ cái tiếng Trung. Một số bộ thủ có thể đứng độc lập để tạo thành chữ riêng, các bộ thủ khác chỉ xuất hiện trong những chữ phức tạp. Điều quan trọng khác là bạn cần tuân theo thứ tự các nét khi viết chữ. Bạn cần thực hiện bộ quy tắc cụ thể về thứ tự nét chữ, ví dụ như từ trái sang phải, từ trên xuống dưới và ngang trước dọc sau. Bạn có thể mua rất nhiều đầu sách luyện tiếng Trung để học về cấu tạo đúng của một từ. Những quyển sách này thường dành cho học sinh, nhưng cũng sẽ giúp ích cho bất kỳ những ai đang học Hán tự. Một lợi ích lớn khác từ việc học chữ Trung Quốc là bạn có thể tiếp cận với tài liệu tiếng Quảng Đông, Nhật Bản, Hàn Quốc cũng như các tài liệu khác, bởi chúng sử dụng nhiều chữ Hán phồn thể hoặc giản thể, mặc dù ngôn ngữ nói hoàn toàn khác biệt. Tiếng Trung là ngôn ngữ có thanh điệu, các thanh điệu khác nhau sẽ thay đổi ý nghĩa của một từ, mặc dù cách phát âm và đánh vần của các từ này là giống nhau. Để nói tiếng Trung chuẩn xác, bạn cần học được những thanh điệu này, cụ thể như sau:   Thanh điệu đầu tiên là thanh cao và bằng. Âm phát ra là âm bằng, không trầm bổng. Ví dụ như với từ "ma", thanh điệu đầu tiên được thể hiện dưới ký hiệu trên chữ a như sau: "mā".  Thanh điệu thứ hai là thanh từ thấp đến cao. Cao độ từ thấp lên tới trung bình, như khi bạn nói "hứ?" hoặc "há?" để yêu cầu người khác nhắc lại điều gì.  Thanh điệu thứ hai được thể hiện qua ký hiệu: "má".  Thanh điệu thứ ba là thanh thấp. Cao độ đi từ trung bình xuống thấp rồi lên cao, như khi bạn phát âm thanh hỏi trong tiếng Việt. Khi hai từ với thanh điệu thứ ba ở cạnh nhau, cách phát âm từ đằng sau được giữ nguyên, từ đằng trước chuyển thành thanh điệu thứ hai. Thanh điệu thứ ba được thể hiện qua ký hiệu: "mǎ".  Thanh điệu thứ tư là thanh từ cao xuống thấp. Cao độ từ cao chuyển nhanh xuống thấp, ngắn và nặng hơn thanh huyền cũng như dài và nhẹ hơn thanh nặng trong tiếng Việt. Âm của thanh điệu này tương tự như khi bạn đọc sách và tìm thấy điều gì đó mới mẻ, thú vị và nói "huh". Thanh điệu thứ tư được thể hiện qua ký hiệu: "mà". Rất dễ phải không? Đừng lo lắng nếu bạn cảm thấy khó khăn. Bạn nên trực tiếp nghe các thanh điệu này từ một người bản xứ, bởi bạn khó có thể hình dung cách phát âm chỉ qua những giải thích trên. Dù đang theo học ngôn ngữ nào, bạn càng sớm trở nên lưu loát nếu số lượng từ vựng bạn biết càng nhiều. Vì vậy, bước tiếp theo là ghi nhớ một vài từ tiếng Trung hữu dụng.  Một vài danh mục từ vựng thích hợp cho người mới học bao gồm: thời gian trong ngày (buổi sáng: zǎo shàng, buổi chiều: xià wǔ, buổi tối: wǎn shàng), bộ phận cơ thể (đầu: tóu, chân: jiǎo, tay: shǒu), thức ăn (thịt bò: niú ròu, gà: jī, trứng gà: jī dàn, mỳ: miàn tiáo), màu sắc, ngày tháng, phương tiện giao thông, thời tiết, v.v. Khi bạn nghe một từ tiếng Việt, hãy nghĩ tới từ tương ứng trong tiếng Trung. Nếu không biết từ đó, bạn nên ghi lại để tra nghĩa sau. Để tiện hơn, bạn nên có một quyển sổ nhỏ dành cho mục đích này. Bạn cũng có thể gắn nhãn tiếng Trung (có chữ, phiên âm và cách phát âm) lên các đồ vật quanh nhà, ví dụ như gương, bàn cà phê và bát đựng đường. Việc thấy các từ này thường xuyên sẽ khiến bạn tiếp thu chúng mà không hề nhận ra điều đó! Mặc dù việc bạn có vốn từ vựng rộng là tốt, nhưng trong tiếng Trung, độ chuẩn xác quan trọng hơn nhiều. Biết chữ mà phát âm không chuẩn, không đúng thanh điệu cũng không có tác dụng gì, vì như đã nói ở trên, cùng một cách viết nhưng phát âm khác nhau sẽ dẫn tới ý nghĩa khác nhau. Ví dụ, nói sai thanh điệu (phát âm mā thay vì má) cũng dẫn tới các nghĩa khác nhau, như thể "tôi là bọ" và "tôi là bò" trong tiếng Việt vậy. May mắn là hệ thống số đếm trong tiếng Trung khá đơn giản và hợp lý, chỉ cần bạn học được cách đếm tới 10, bạn có thể tự đếm được tới 99.  Dưới đây là các số từ 1 đến 10 trong tiếng Trung, đi kèm là bính âm (pinyin) Hán ngữ và cách phát âm đúng. Hãy đảm bảo bạn sẽ luyện tập phát âm từng từ với thanh điệu chuẩn xác.   Một: viết là (一) hoặc yī, phát âm là [yiii]   Hai: viết là (二) hoặc èr, phát âm là [arr]   Ba: viết là (三) hoặc sān, phát âm là [saan]   Bốn: viết là (四) hoặc sì, phát âm là [sư]   Năm: viết là (五) hoặc wǔ, phát âm là [ủ]   Sáu: viết là (六) hoặc liù, phát âm là [liêu]   Bảy: viết là (七) hoặc qī, phát âm là [chi]   Tám: viết là (八) hoặc bā, phát âm là [paa]   Chín: viết là (九) hoặc jiǔ, phát âm là [chiểu]   Mười: viết là (十) hoặc shí, phát âm là [shư]    Sau khi đã đếm được từ 1 tới 10, bạn có thể đếm các số có hai chữ số bằng cách bắt đầu với chữ số hàng chục, tiếp theo là từ shí, kết thúc bằng chữ số hàng đơn vị. Ví dụ: Số 48 sẽ được viết thành sì shí bā, nghĩa là "bốn lần mười cộng tám". Số 30 sẽ viết là sān shí, dịch sát nghĩa là "ba lần mười". Số 19 sẽ viết là yī shí jiǔ, dịch sát nghĩa sẽ là “một lần mười cộng chín” (tuy nhiên trong khẩu âm Quan thoại, yī ở đầu các số từ 11 đến 19 thường được lược bỏ vì không cần thiết). Từ có nghĩa “hàng trăm” trong tiếng Trung là (百) hoặc baǐ, 100 được viết là yī baǐ, 200 được viết là èr baǐ, 300 được viết là sān baǐ, v.v. Một khi đã nắm vững những từ vựng và cách thức phát âm cơ bản, bạn có thể tiếp tục học các câu giao tiếp cơ bản thường ngày trong tiếng Trung.   Xin chào = nǐhǎo, cách nói là [ní hảo]   Họ của bạn là gì? = nín guì xìng, cách nói là [nín guây xinh]   Bạn tên là gì? = nǐ jiào shén me míng zì   Có = shì, cách nói là [shư]   Không = bú shì, cách nói là [pú shư]   Cảm ơn = xiè xiè, cách nói là [xia xịa]   Không có gì = bú yòng xiè, cách nói là [pú yung xia]   Xin lỗi = duì bu qǐ, cách nói là [tuây pu chi]   Tôi không hiểu = wǒ bù dǒng, cách nói là [ủa pu tủng]   Tạm biệt = zài jiàn, cách nói là [chai chiên]
Học ngữ pháp cơ bản. Học cách sử dụng Pinyin (bính âm). Tập đọc và viết chữ tiếng Trung. Luyện phát âm bốn thanh điệu trong tiếng Trung. Ghi nhớ những từ vựng đơn giản. Học cách đếm. Học các câu giao tiếp cơ bản.
https://www.wikihow.com/Learn-Mandarin-Chinese https://www.wikihow.com/Learn-Mandarin-Chinese
Advancing Your Language Skills Mastering the Basics