Chăm sóc bản thân Giữ khoảng cách Tìm kiếm sự giúp đỡ
Bạn có thể đã nhận ra những ‘yếu tố kích động’ nào (lời nói hoặc hành động) có thể khiến cha mẹ nổi giận. Nếu đã biết rồi, có thể việc tránh chúng đi hoặc lánh mặt cha mẹ sẽ dễ dàng hơn. Bạn có thể trò chuyện với bạn bè hoặc ghi chép lại để nhận diện những yếu tố gây kích động đối với cha mẹ.  Ví dụ, nếu mẹ luôn mắng bạn mỗi khi bà uống rượu, hãy đi ra khỏi nhà ngay khi nhìn thấy bà đang rót rượu. Nếu cha bạn coi thường những gì mà bạn đạt được, đừng kể với ông ấy về những thành công của mình nữa. Thay vào đó, hãy kể với những người biết ủng hộ bạn. Hãy tìm những địa điểm (ví dụ như phòng ngủ của bạn) để làm nơi trú ẩn an toàn. Tìm một nơi khác để lui tới, làm việc và dành thời gian như thư viện hoặc nhà của bạn bè. Bạn sẽ không chỉ nhận được sự ủng hộ của bạn bè vào thời điểm này mà còn tránh được những lời buộc tội và miệt thị của cha mẹ. Dù việc tự bảo vệ chính mình khỏi sự bạo hành là rất quan trọng, bạn cũng nên biết rằng mình không có lỗi gì trong chuyện này. Dù bạn có nói hay làm gì, cha mẹ không được viện cớ đó để hành hạ tinh thần của bạn. Dù đây không phải là bạo hành thân thể nhưng như thế không có nghĩa là căng thẳng sẽ không gia tăng. Hãy lập kế hoạch để giữ an toàn trong trường hợp cha mẹ sử dụng vũ lực và bạn thấy tính mạng bị đe doạ.  Một kế hoạch để giữ an toàn bao gồm: có một nơi an toàn để đi tới, có một người để cầu cứu, và nắm được cách để nhờ pháp luật can thiệp trong trường hợp cần thiết. Bạn có thể ngồi với một người lớn khác, ví dụ như giáo viên tư vấn của trường và cùng lên kế hoạch để có thể sẵn sàng đối phó trong trường hợp có khủng hoảng.  Kế hoạch giữ an toàn cũng có thể bao gồm cả việc giữ cho điện thoại di động luôn đầy pin và ở trong tầm với mọi lúc, đồng thời, luôn mang theo chìa khoá xe cộ. Khả năng tự đánh giá tốt về bản thân một cách lành mạnh chính là liều thuốc tốt nhất để chống lại bạo hành tinh thần. Không may là những người bị bạo hành tinh thần lại rất bi quan về bản thân, và họ luôn vướng vào những mối quan hệ với người chuyên bạo hành tinh thần. Để chống lại tình trạng tự đánh giá thấp bản thân, hãy ở bên những người tử tế, biết nâng đỡ bạn thay vì dìm bạn xuống. Bạn cũng có thể tự xây dựng lòng tự tôn bằng cách tham gia vào những hoạt động mà bạn làm tốt. Có thể đó là đội thể thao hoặc đoàn thanh niên của trường hoặc cộng đồng. Việc này vừa giúp bạn cảm thấy khá hơn, lại vừa khiến bạn ra khỏi nhà nhiều hơn. Bạn có quyền đặt ra ranh giới trong các mối quan hệ. Nếu cảm thấy an toàn, hãy ngồi xuống với cha mẹ và nói với họ bạn chấp nhận hoặc không chấp nhận những hành vi nào.  Khi giải thích về ranh giới đó, hãy quyết định xem nếu cha mẹ phớt lờ chúng thì hậu quả sẽ là gì. Một số kiểu người bạo hành nhất định có thể sẽ không tôn trọng ranh giới cá nhân của bạn. Nếu việc này xảy ra, đừng cảm thấy tội lỗi khi thực hiện lời cảnh báo của mình. Quan trọng là bạn phải làm đúng những gì mình đã cảnh báo, vì kiểu đe doạ suông sẽ chỉ càng hạ thấp uy tín của bạn với người bạo hành. Ví dụ, bạn có thể nói: “Mẹ à, nếu mẹ còn về nhà trong tình trạng say xỉn và nạt nộ con lần nữa, con sẽ sang ở với bà ngoại. Con rất muốn ở với mẹ nhưng hành vi của mẹ làm con sợ”. Bạo hành tinh thần chắc chắn sẽ gây ra rất nhiều căng thẳng, và đôi khi nó có thể mang lại hậu quả lâu dài như chứng rối loạn căng thẳng hậu sang chấn và trầm cảm. Bạn cần tự chuẩn bị cho mình kĩ năng kiểm soát sự căng thẳng với những hoạt động tích cực. Những thói quen kiểm soát sự căng thẳng lành mạnh như thiền, hít thở sâu và yoga có thể giúp bạn thấy bình tĩnh hơn và tập trung hơn mỗi ngày. Nếu bạn có triệu chứng căng thẳng nặng hơn, gặp gỡ bác sĩ trị liệu có thể là một cách tốt để kiểm soát căng thẳng và những cảm xúc khác. Dù cha mẹ có nói xấu thế nào về bạn đi nữa, bạn vẫn là một người đáng quý với những phẩm chất tốt. Đừng nghe theo những lời miệt thị và chê bai của họ. Bạn có thể sẽ phải ngẫm nghĩ điều này một thời gian, nhưng quan trọng là phải xây dựng lòng tự tôn và biết yêu thương chính mình – nhất là nếu bạn không nhận được tình yêu từ cha mẹ.  Nghĩ xem bạn thích gì ở chính mình – bạn là một người biết lắng nghe? Bạn hào phóng? Thông minh? Tập trung vào những gì bạn thích ở chính mình, và tự nhắc nhở rằng bạn xứng đáng được yêu thương, tôn trọng và chăm sóc.  Đảm bảo là bạn tham gia vào những hoạt động mà mình thích và có khả năng làm tốt để tăng cường lòng tự tôn và sự tự tin. Đừng quanh quẩn ở đó khi họ bắt đầu bạo hành bạn. Bạn không có nghĩa vụ phải ở lại, gọi điện, ghé thăm hoặc đẩy mình vào tình huống bị bạo hành dưới mọi hình thức. Đừng để cha mẹ khiến bạn cảm thấy mình có trách nhiệm phải chịu đựng sự ngược đãi này. Bạn cần thiết lập ranh giới và tuân thủ chúng.  Ngừng đến thăm hoặc gọi điện nếu họ bạo hành bạn. Nếu bạn sống chung với họ, hãy rút về phòng hoặc tới nhà bạn bè nếu họ quát tháo hoặc xúc phạm bạn. Đặt ra giới hạn nếu bạn phải giữ liên lạc. Hãy nói “Con sẽ gọi điện mỗi tuần một lần, nhưng con sẽ gác máy ngay nếu cha mẹ xúc phạm con”. Hãy nhớ rằng bạn không cần phải tham gia cãi lộn nếu không muốn. Bạn không cần phải đáp lại những gì họ nói hoặc cố gắng biện hộ cho mình bằng bất kì cách nào. Đừng sống cùng với cha mẹ khi họ bạo hành tinh thần của bạn, và đừng trao cho họ quyền được đàn áp bạn. Những người bạo hành thường sẽ duy trì sự kiểm soát bằng cách tạo ra sự lệ thuộc. Hãy tự kiếm tiền, có những người bạn riêng và sống độc lập. Đừng phụ thuộc bất kì điều gì vào cha mẹ.  Đi học nếu có thể. Bạn có thể nghiên cứu việc xin vay tiền để đi học mà không cần tới cha mẹ. Việc này thường yêu cầu bạn phải cung cấp giấy chứng nhận từ chuyên gia tâm lý, xác nhận rằng cha mẹ đã bạo hành bạn. Dọn đi ngay khi đã có thể tự chủ tài chính. Nếu bạn không đủ khả năng tài chính để học hết đại học nên phải ở cùng hoặc bị phụ thuộc vào cha mẹ, hãy đảm bảo là bạn sẽ tự chăm sóc bản thân và đặt ra ranh giới. Bạn có thể cảm thấy mình buộc phải hiếu thảo với cha mẹ. Tuy nhiên, nếu đã bị cha mẹ bạo hành, việc quan tâm chăm sóc những người đày đoạ tinh thần của bạn có thể cực kì căng thẳng, nhất là khi tình trạng bạo hành vẫn chưa chấm dứt. Hãy cân nhắc việc từ mặt cha mẹ nếu mối quan hệ này mang lại nhiều đau thương hơn là yêu thương.   Bạn không có nghĩa vụ phải chăm sóc những người đã và đang bạo hành bạn. Nếu mọi người không hiểu lý do mà bạn phải từ mặt cha mẹ, bạn cũng không có nghĩa vụ phải giải thích cho họ. “Khép lại quá khứ” đôi khi là việc không khả thi khi trò chuyện với cha mẹ. Nếu bạn không muốn liên lạc gì với họ nhưng lại sợ bị lỡ mất cơ hội làm lành, hãy tự hỏi: họ đã thể hiện rằng họ sẵn lòng lắng nghe chưa? Họ đã chú ý tới cảm xúc của mình chưa? Nếu chưa, tốt nhất là bạn không nên liên lạc với họ. Nếu bạn quyết định chăm sóc cha mẹ ở một mức độ nào đó, hãy chỉ tập trung thảo luận về việc đó thôi. Nếu họ bắt đầu xúc phạm hoặc bạo hành bạn bằng lời nói, hãy bỏ đi ngay lập tức để thể hiện rõ rằng bạn không chấp nhận kiểu hành xử đó. Đừng để chúng phải trải qua những điều giống như bạn đã từng. Nếu cha mẹ bạn mắng mỏ hoặc nặng lời với con bạn, hãy can thiệp ngay. Hoặc là kết thúc cuộc trò chuyện, hoặc là không tới thăm họ nữa.  Bạn có thể kết thúc cuộc trò chuyện bằng cách nói: “Bọn con không nói chuyện với bé Mai theo cách đó. Nếu mẹ thấy không ổn với cách ăn uống của cháu thì hãy nói với con”. Dù hầu hết những cuộc nói chuyện giữa người lớn với nhau nên được diễn ra ở chỗ riêng tư, các bé cũng cần phải được chứng kiến việc bạn bảo vệ chúng trong trường hợp bị bạo hành. Các bé nhà bạn sẽ có một tuổi thơ hạnh phúc hơn nếu chúng không bị ông bà bạo hành tinh thần. Bạn sẽ thấy được an ủi khi có người để dựa vào mỗi khi bị bạo hành. Hãy giãi bày với họ và đề nghị được giúp đỡ. Họ có thể an ủi bạn bằng lời nói tích cực, ghi nhận cảm xúc của bạn hoặc cho bạn lời khuyên.  Ví dụ, bạn có thể nói: “Tớ biết việc này có thể làm cậu sốc, nhưng cuộc sống gia đình của tớ rất tệ. Mẹ tớ toàn lên giọng với tớ và nói rằng lớn lên tớ sẽ chẳng làm được tích sự gì. Dù đó chỉ là lời nói nhưng nó khiến tớ cảm thấy rất tệ về bản thân”. Hãy nhớ rằng bạo hành tinh thần thường có liên quan tới việc mọi người tẩy não bạn, khiến bạn tin rằng không có ai quan tâm, tin tưởng hoặc coi trọng bạn. Tuy nhiên, bạn sẽ rất bất ngờ khi biết rằng mình sẽ được ủng hộ nhiều tới mức nào khi chia sẻ nỗi niềm với người khác. Nếu bạn còn nhỏ tuổi và đang bị bạo hành ở nhà dưới bất kì hình thức nào, hãy tìm tới một người thân, thầy cô giáo hoặc bất kì người lớn nào mà bạn tin tưởng. Đừng để cha mẹ đe doạ và ép buộc bạn giữ bí mật. Một người trưởng thành có thể can thiệp vào những tình huống mà trẻ em không có khả năng chống cự.  Bạn có thể cảm thấy lúng túng hoặc xấu hổ khi kể ra mọi chuyện, nhưng điều quan trọng là bạn phải nói cho người khác biết việc mình bị bạo hành. Hãy bắt đầu bằng một câu nào đó như “Gần đây cháu gặp vấn đề ở nhà. Cháu có thể nói chuyện với bác về việc đó không ạ?” Hoặc bạn có thể viết về cảm xúc của mình nếu thấy như vậy thoải mái hơn. Nếu bạn đã kể với giáo viên hoặc huấn luyện viên mà họ không giúp đỡ, hãy lên kế hoạch gặp gỡ giáo viên tư vấn học đường và nói với họ.  Nếu không muốn nói cho ai biết về chuyện bị bạo hành, bạn có thể gọi đường dây nóng 1-800-4-A-CHILD tại Mỹ. Đường dây này miễn phí, bảo mật và được mở 24 giờ trong ngày. Tại Việt Nam, hãy gọi số 111 để báo về các vụ bạo hành và xâm hại trẻ em (thay vì đường dây tư vấn hỗ trợ trẻ em trước đây là 18001567). Bạo hành tinh thần có thể gây ra nhiều tổn hại. Nếu không được điều trị, bạn sẽ có nguy cơ cao bị hạ thấp lòng tự trọng, ngoài ra, bạn còn có thể gặp khó khăn trong việc hình thành những mối quan hệ lành mạnh khác. Rất khó để phá bỏ những niềm tin và lối suy nghĩ tiêu cực - hậu quả của bạo hành tinh thần, nhưng một chuyên gia tư vấn hoặc điều trị có thể giúp quá trình này trở nên dễ dàng hơn.  Hãy tìm một nhà trị liệu chuyên về các vụ bạo hành ở trẻ em hoặc người lớn. Trong quá trình trị liệu, bạn sẽ chia sẻ về những trải nghiệm của mình khi dần trở nên thoải mái hơn với nhà trị liệu. Họ sẽ đặt câu hỏi và đưa ra quan điểm để định hướng cho những buổi trị liệu của bạn. Nếu bạn là trẻ em, hãy nhớ là hầu hết các trường học đều cung cấp dịch vụ tư vấn miễn phí và bảo mật. Đi gặp giáo viên tư vấn ở trường và nói: “Em có vài vấn đề ở nhà. Bố em không đánh đập gì em, nhưng ông hay gọi em bằng những cái tên xấu và hạ thấp em trước mặt những người khác trong nhà. Cô có thể giúp em được không?”. Nếu bạn là người trưởng thành, nhớ để ý xem bảo hiểm sức khoẻ của bạn có thể chi trả những gì. Nhiều nhà trị liệu chấp nhận cho bạn tự chi trả bằng tiền mặt với chi phí dựa theo thang đối chiếu có sẵn.
Né tránh các yếu tố kích động đối với người bạo hành. Tìm những nơi an toàn trong nhà. Lên kế hoạch để giữ an toàn. Dành thời gian với những người khiến bạn cảm thấy tốt về bản thân. Thiết lập ranh giới cá nhân với cha mẹ. Học kĩ năng kiểm soát căng thẳng. Nhận ra và tập trung vào những phẩm chất tốt. Từ chối có mặt khi bị bạo hành bằng lời nói. Cố gắng độc lập về tài chính. Cân nhắc việc từ mặt. Bảo vệ con cái của bạn. Chia sẻ trải nghiệm với bạn bè và người thân. Giãi bày với một người lớn đáng tin cậy. Điều trị sức khoẻ tâm lý.
https://www.wikihow.com/Deal-With-Emotionally-Abusive-Parents https://www.wikihow.com/Deal-With-Emotionally-Abusive-Parents https://www.wikihow.com/Deal-With-Emotionally-Abusive-Parents
Caring for Yourself Getting Distance Seeking Help