title: Fransız Müverrihleri:  Mişle (Jules Michelet)
article: فرانسز مؤرخلری : میشله
  
  ناپولونك برنجى ايمبراطورانى تأسيس ایله دیکی مرده پارسه فقیر بر مطبعه جی پر لششدى . مطبعه جينك ضعيف، خسته لقلى ، فقط ز کی ،اوغلی، اکثر یا کندیسنه يارديم ابدر محرر لرك سوزلري ديكاه ر،
  ادبياته يك زياده اوزو كوسترر. دی . بو چوجق فرانسه نك مستقبل مؤرخی ، ژول میشله
  ايدى.
  میشله ، ۱۷۹۸ده ، پارسده
  طوغدى، جوجتلغى الم و اضطراب و مضایقه ایچنده کچدی . باباسنك ايشلری ايى كيتميور کندی سفالت ايجنده ياشايور. دی . بونگاه برابر میشله ،  ابو ينك غيرت و همتی ايله، مکمل ر تحصیل کوردی . جو ہو۔ جة المغنك دها ايلك سنه لرنده
  غيرتى، فعالیتی، جوال ،فکری، ز نگین خیالی، تحصيله محبتی ايله
  تميز ابتدى
  ميش له نك يا شاديني دورده بارسك فكراً اك جاذب محلى ) فرانز آبده لری موزه سی ايدى كليسا لردن، مناسترلردن انقلابی : عاقب مهاجرت ايد للمرك قوناقلرندن آلینان قیمتدار ، نفيس اشیا بو موزه به قونواش ايدى. ميشله اكثريا بازار کونلری ابونی ایله برلیکده موزه یه كيدر، فرانسز صنعتنك بو محتشم معبديني حيرتله تماشا ایلردی . میشله
  بو موزه دن روحاً  ابتدیکی استفاده بی. بالآخره شو
  صورتله تصویر ایدیوردی : ۱۸۱٥ ده خراب ایدیلن فرانسز آبده لری موزه سی اوز رمده نه قدر تأثير اجرا ابتدى؛ تاريخك اك شدتلى الهامني
  ايلاك اول اوراده حس ايتدم .
  بابام ( بور جلرندن طولایی ) محبوسده بولونديني زمانلر، والدهم
  بنی اکلنديرمك ايچون او را به كوتورردی . اوراده هیچ بالکزاق طو يمازدق . نه قدر رو حلر بوراده تاريخك شراره سنی، معظم خاطره ترك منابعني عصر اره قدر نظری انفاذ ايمك ايجوق مبهم ارزولر حس اتمشدر !
  آفتاماین درین برسكون ايجنده ، اوفاق لاميه مك مبهم وتتره ك ضیاسی قارشیسنده کتاب ديز مكله مشغول اولديغم، رطوبتلی دیوار لرده سسز خیاللرکی اوزون كولكه لرك قيمله اديغنى و يا چوب كينديكنى کوردیکم ،زمان او قارانلق قبه ار آلتنه کيرويده صاری بوزلری تماشا
  ابتديكم وصالوندن صالونه
  قرندن قرنه، هو سكار، مراقلى
  متردد بر حالده کز دیکم و آرا شدیر
  ديغم دقيقه لرده طويد ينم شدتلى هیجان ایله الآن قلبم چار بار دی. میشله، بو موزه ده فرانسه نك بوتون وحدتى و مدنيتى ايله کوزلری او کنده جانلاندیغنی کوردی، تاريخك ايلك لمعه سی. ایله برابر شاعر لك الهامنه بوراده مظهر اولدی میشله ، طلبه لكنده غایت چالیتقاندى . هنوز یکری بر باشنده ایکن بر طرفدن بابا سنه مطبعه سنده یاردیم ایدر بر طرفدن ده عامله سنك نفقه سنی تدارکله مشغول اولوردی . ميشله نك ، ادبياندن مأذون اولدینی زمان ، يازديني ايلك اثر ( پلوتارقك حيات مشاهيرى) حقنده بر تدقيقدن عبارتدى . پلوتارتك اخلاقی فکرلری ميشله نك شعر و تاريخ ايله مشبوع افکارنده نافع بر تأثير حصوله كتير مشدی .
  میشله یکرمی بر پاشنده تاریخ معلمی اولدی فقط بود ورده تاریخ علمندن زیاده فلسفه ایله مشغولدى. شعر و فلسفه كنج وذكى دماغنده
  دائمی بر انتباه  او يا ندير دى . اك جوق سودیکی شاعر، ویرژیل اك زياده تقدير. ابتديكي فيلسوف ، ايتاليالي ويقو
  ***
  مأخذلر : غابريه ل مونو ، ژول میشله - فامیل ژولیانا، اون ] طقو زنجی عصرده فرانسز مؤرخلرندن منتخبات ره و و آنسيقلو په ديك
  ***
  في الحقيقه ، تموز انقلابندن صوکراکی
  فرانسه ، فرانسزلر نظرنده ، په ریقلیس و آوغوستوس دورلرینه مشابهدی. ۱۸۳۰ دن ۱۸٤٠ه قدر دوام ایدن قیصه بر مدت ظرفنده ويقتور هوغو ، لامارتين كبي شاعر لر، اينفر ، ده لاقرووا کی رساملر، مه به ر به ر روسینی کی موسیقی شناسلر فرانسز دهاسی ایله پارلاق ي
  بر حرث وجوده كتير بیورلردی اليشته ميشله ، یو محیط اورتا۔ سنده، فکری فرانسه نك علويتني كور. مش ، رو . خنده «ملیت ایمانی نی طو. عش، و او آندن اعتباراً بو ايمانك حوا ریسی اوایه عزم اتمشدی .
  ميشله نك مؤرخلك قابلیتنی، تا - ريخه مجلو بیتی باشقه بر جا۔ دنه ده آرند
  يرمايه وسيله اولدى. كنج ،مؤرخ، على خزينة اوراقه شعبه مدیری تعيين اولوندی . فرانسز وطننك بوتون اوراقی آرتق الى عاشقنه
  :تودیع ابدادی. میشله سونجندن شاشير مشدی 
   ايلك دفعه اولارق بو آل یازیسی مخزننه بو ملی آبده لر مدفنته كير ديكم ،زمان (سن وال)  مناسترینه كيرن ذاتك سوزلريني كمال"
  تموز ۱۸۹۸ - اونیورسیته ده زانال، جزیران ۱۹۰۸ - بويوك محرو لرك منتخب پارچه لری : میشله - ته ن، تنقید و تاریخ تجربه لری . 
  ممنو نينله تكرار ايتمك ايسته دم ايشته انتخاب ابتديكم ير ، عصر لرك عصر لرنده ايده حكم استراحت ! »
  في الحقيقه ماضينك بو قدر كيرلى خزينه
  لرينك انا اختار لرينى الينه آلق ، وثيقه لره مستنداً چاليشمق ، ميشله ايجون لك او مولماز واك نافع بر فعاليتدى . ميشله ، بو وثائق خزينه سنده وجد واستغراق ایله چالیشدی. جوجق ،ایکن موزه ده کی اثرلری ناصل تماشا ايدييور ،ایدیسه شمدی ده بو صار ارمش یا پراقلری برر برر آجپور، هر دفترده آشنا بر سيما كوره حكم ظن ايدييوردی . ميشله يو تدقیقاتی اثناسنده شوكا قناعت حاصل ایتدی که تاریخ بر بعث بعد الموتدر . كنج مؤرخ خزينة اورانده وطننك أولولريله مشغول اولدی ، بونلری مزار لری ایچنده
  برد برد دیکله دی ، ماضی به قارشی بسله دیکی سونز بر محبتله اونلری تاريخك پارلاق شعاعاتيله تنویر اتمكه ، حقیقت ضیاسی آلتنده ماتنه کو ستر مکه عزم ابتدی میشله یی مؤرخلکه سوق ايدن، ملتنه محبتيدى. اك نفيس اثر لوندن برینی تشکیل ایدن ) فرانسه تاریخی ) ندن بحث
  ایدر کنه بو
  كتاب بالذات بن ایم، بورایه بولون موجود دیتی وضع ايتدم ، ، دیگر مؤرخلری گندیسی ایله مقابس ابتديكي صره ده: ه اونلر بندن دها عالمديلر فقط بن او نلردن دها چوق سودم» دییور میشله بونون عا لملرك تقديرينه مظهر اولان (روما تاریخی) ندن صوكرا، ( فرانسه تا۔ ریخی) نی باز
  مایه باشلادی. بو معظم اثرده وطننه مجلو بيتنى، خلته مفتونيتى اك انجه اك رقيق حلوله تصوير ابتدى . ميشله نك ملتنه محبتی خارق . العاده ايدى. ملی ،تاریخ، اونك نظرنده، خلفك كچمش عصر لرده ايفا ایله ديكى وظيفه ،دن ملتك داستانندن عبارتدی میشله فرانسز خلقنی آدیم آدیم تعقیب ،ابتدى اونى دائما ،عادل دائما ابي، حتى الك فورانلى آنلرنده بیله معتدل کوستر مکه چالیشدی. بو صورتله حرکت ایدن بر مؤرخك بي طرف اولاميه جفى طبيعى ايدى. حقيقة ده میشله بی طرف
  دکلدی ؛ چونکه وطن عشقی اونده هر شيئه غالبدی بی طرف اولا مازدی ؛ چونکه شاعردی ، بوتون روحنى ، بوتون فكريني تاریخی نه صورتله جانلاند يرمق ايستيورسه اوكا موفق اولاجق وجه ایله صرف ايدييور ايدى. حتى ژول ،سيمون ميشله نك صنعتنى تصوير ايدركن شو مطالعه ده بولونيور : ه او، بی طرف اولاديغنى بيلير، و او نكله
  افتخار ایدردى . ذاتاً طرفكير اولمق، انسان اولمق ديمكدر . فقط عين زمانده طوغرو ايدى. طوغرو لغنی کوسترر و کندینی ده جويله بيليردى . اونك ظنهجه، طرفكير لك، مؤرخ صفتیله ويرديكي طوغرو حكمدن انسان صفتیله محظوظ و يا متألم اولمقدن عبارتدى . »
  مؤرخ غابريه ل مو بوده شو مطالعه ده بولونیور :
  میشله بويوك بر موسیقی شناسدر . بوتون معناسيله بر ملون دکلدر . بر شیئی دقتله سچمکه ، كلمه لرك واضح موافقتى ايله تصویر ايتمكه او غراشماز . كذا ، تعبير ترك طوغر وافى وفكر لرك شدتلی رابطه لريله فكره اعتماد
  ویرن بر
  منطقجی ده .. ت میه جفته تا  ملدر.  
  دكلدر؛ فقط آهنگی و وزنی
  ایله بر موسیقی شناسدر ».
  .غا بر په ل مونونك بو سوزلري بك طوغرودر.  ميشله، حقيقة بر موسیقی شناس ، بر شاعر در. ار بحك بي طرفانه یازیلا
  اساساً تاریخی علمی و بی   طرفانه   یاز مق ده کوج بر مسئله در
  بو مشكلاتي كوسترمك ايجون اكثريا نقل ايديلن شو فقره مشهور در انکلیز دولت آدملرندن والله ر ،رالاغ قر اليچه اليزابه تك كوزده. لرندن ايكن عزل ايديلير، مؤيد حبسه محکوم اولور . رالاخ محبوسيتى اثناسنده کچيره جکی اوزون سنه لری .دوشونور وقتی بوش پره کچير. مه مك ايچون بر تاریخ عمومی یازمغه تشبث ايدر. ايلك صحيفه يه كتابك آدینی بازار . نام او صره ده ، بولوندينى اوطه نك ياني باشنده فضله بر كورولتو ايشيدیر ، قولاق وبرر ، آکلاشیلماز بر طاقم سسلر . طويار ، فقط كوروالتونك نه دن ايلرى كلدیکنی بر در لو آکلایا ماز
  كنديسنك اوفاق تفك ايشلريني كورمن كوجوك بر جوجق او سره ده بالتصادف
  ايجرى كيرز . والانج :
  شمدی برکورولتو اولدى ، عجبا جبسخانه ده پر شیمی یا بديلر ؟ دبيه صورار . جوجوق شو معلوماتی - ویرو :
  . خدمتکار لر ایله بریسی غوغا ایتدی . رالاخ بو معلوماتى الدقدن صوكرا تاریخی بازمایه قویواور . بر قاچ ساعت صوكرا ، حبسخانه غارديانی انجری کیرر
  والاخ اوکاده صورار :
  غالبا فلانله فلان غوغا ايتمشلر.
  غارديان :
  خیر. بویله بر شی اولمادی بر ير طوتشدی؛ برقاچ کیشی با غیردی بودر
  باشه بر شی یوق . ر لاغ:
  تحف ! ایکی كيشى غوغا ابتدى ، كورولتی اوندن چیقدی د مشلردی !
  دير، تكرار یا زیسته دوام ایدر کیج نك برقمى بو صور تله کچر . ابر نه دی صباح، غار  ديانك قاريی والايحه حما - شیرنی کثیرر
  ر الايخ او كاده صورمق ايستر
   ناصل ، يا تغين سو. ندیمی ؟ قادين جواباً : -هانکی يا تغين ؟ -
   يا نغين فلان اولمادی . اودها بلك ا يكى جوابك بوسبو. تون عکسنی 
  سويلر. ايشته او زمان رالاغ بازدینی سطر لره بونی بو كه رك باقار ،
  کندی کندنه :
  تحف شي ! بن بر قاچ آدیم او زاغمده اولان شيئي لا يقيله
  آلامبورم صوكرا قالقوب تاريخ عمومی یازمایه چالیشورم . دیر ، کتابی باز مقدن و از کچر .
  بو فقره بلکه طوغرو اولمايا بيلير ؛ فقط هر حالده مؤرخلر ايجون اخلاقی بر نکته یی احتوا ايدر . بناءً عليه میشله ده بو نکته یی نظر دقته آلانلردندی . میشله نك اك بويوك صنعتی فرانسزلره تاریخی
  سوديرمك اولدى . ميشله ، شعر و صنعت سایه سنده، نار بخده ويله جك تمثالار و شخصيتلر وجوده کنیردی . مؤرخ ته ن ، ميشلانك صنعت دن بحث ايدركن دییور که :
  میشله بر شاعر در ، هم برنجی درجه ده پر شاعر در بو صفتله هیئت عمومیه ایی آکلامش و هر که ده آكلات شدر بوحساس مخیله، خصوصی حادثه لردن اولدینی کی عمومی حادثه لردن ده متأثر اولور اشخاصك حياتنه قارشی ده، عصر لرك حياتنه قارشی در منجد بدر . بر فردك احتراصلری درجه سنده بر دوره احتراصلرینی ده آکلار، کوزل فیلیپ و یا برنجی فرانسوایی تصویر ابتدیکی قدر قرون وسطایی و یا انتباهی ده عين شد تله تصویر ایدر . »
  ميش له نك، فرانسه تاريخنده بو صورتله وجوده كتير اش بك جوق تصوير لر واردر . قانون سلطان سليمانك وزيرى مقبول ابراهيم باشانك تصويرى تاریخ اسلوبی نقطه نظرندن نمونه اولمایه شاياندر :
  سلطان سلیمان ایله ابراهيم باشا ، ایکی صلحپرور کیمسه لردی؛ صلح و مسالمت صنایعی ایچون یارا دلمشلردی . او صره ده بیزانس تأثيرى دائما غالبدی . آت میدانی اسکی اویونلری احیا ایدن ابراهيم باشا، عين محلده ظریف برده سرای انشا ایتدیر مشدی.
  فياض ذكاسيله تنويع ایلدیکی ا کلنجه لری سير ايتديرمك ايجون پادشاهی دائما اورایه دعوت ایدردی . ابراهيم باشانك دوكو. ننده ، سلطان سليمانك خطيبلر طرفندن ایراد اولونان مناقشه لری دیکاله دیکی ده کور و لمشدی ؛ باله تو ۔ لو غلردن و یا قانتا کوزه نلردن بری ده آنجق بویله یا پا بیلیردی. فقط معظم توره ما كنه سى حرب ايجون پیلمشدی . بو مخوف و اولدير يجى حرب آلتی یکیجری هیئتی، یوقدن بره احداث ایدلمه مشدی . سلطان سلیمان دها جلوسنده اونلری رودوس و بلغراد اوکارینه قدر كوتورمکه مجبور
  اولدى صوکر ابر توقف، بر استرا حت حاصل اولدی . مدهش بر عصیان . آرتق فتوحاتدن، مقدس حربدن ما جارستان حربندن باشقه چاره يوق .
  عثمانلی اردوسی مهاج با تاقلر ینه قدر کلدی ؛ ماجارلر بوراده ايدى؛ فقط هنوز تکمیل دکللردی . ترانسیلوانیالیلر کجکمشلر دی هلالی کورونجه، ماجار لرك غلياني طور مادی ، بكل مكه قالادى قر اللریني او کلرینه سوردیلر، بوتون ریسلری ، کور کورینه دشمن قطعه سنه طالدیلر
  ایچلر ندن برچوغی یا صولته تابع اولارق، ويا توركلرك اوکنه قاتی لارق با تاغه کیدوب صا پلاندیلر. فرال لوئی ده باتدى ، قر اللغى ده . ملتك ما جارستان قالدى . فقط مزاری اولدی . »
  ميشله نك بوتون تاريخي اثر لری، انجه وصنعت مكارانه تصوير. لوله مالى ايدى ميشله ابراهيم باشه نك حياتنى، خرم سلطانك تأثيرى ایله بر کیجه ، آنی بر صورتده قتلنى تصوير ايتدكدن صوكرا ، سليمان قانونينك وزير اعظمنى شو صور تله مدح ايدييور :
  ه ابراهيم باشا، عثمانلی ايميرا طور لغنی ایکی منتهایه بودین ایله بغداده ایصال ایتدیکی ايجون دكل بالخاصه تورکیه ایله فرانسه یچه بربرینه با غلادینی، اوروپایی اوچ دفعه قور تار دینی ، دشمن عا المرى بربريله تأليفه باشلادينى ايجون، بویوکدی »
  آزادی 9 میشله ، تاريخده دائما شعر بو دقیق مشغله لردن او صاندینی زمان، طبيعتله، طبيعتك ملون، مزهر جانلی و آهنگدار كوز للكلريله مشغول اولدى ( قوش )، ( بوجك )، (دكز ) ( طاغ )، بو فياض مشغوليتك گزیده ترارى ايدى. فقط اونك بالخاصه سوديكي ، خلق ايدى . ) خلق ) ، ( قادين )، ( عشق ) ) عائله ) . ( اوغو للريمز) ، حساس مؤرخك اخلاقی اثرلری آره سنده بالخاصه تميز ابتدى خلقك حياتي
  وقتيله هيچ زحمتلرینی ، اضطرابلريني تدقيقه قويولدى. كيزونك يرينه صور بونده تاریخ معلمی اولدى دائما خلق ، خلقك تربيه سنی، یو کلمه ستی نظر اعتباره آلدی . میشله روحاً ده مو قراندى . اونك نظرنده كويلو ، مقدس بر مخلوقدی . قارانلق دستگاهلره عمرینی حصر ايدن ايشجيلر، هر در لو قصور لريله ،برابر میله نك نظرنده يك معصوهدی میشله، خلقك روحنى تصوير ايتمك، اونى استقبالك تهلكه لرندن قورتارمق ايجون ماضينك توزلری ايجنه ،کبردی مزار لردن اسکی اولولری چیقاردی کیسه نك كوز باشى دوكمديكي ، هيچ كيمسه نك نظر اهمیته آلماديني فنا لقلرك اسرارینی اونلردن صوردی . مزار لقلرده ياتان ميليونلرجه خلقك، بر زمانلر بشريتك معظم آهنگنده هپ برو وظیفه ایفا اتمش بو آهنکه رو حلوندن هپ بر و پارچه قویمش اولان انسانارك ألملرنى تدقيق ابتدى . بناء عليه ميشله نك تاريخي تلقيسي، ياشايان، ألم ،چکن، أولن هر شيشه قارشی محبتدن باشقه برشی دکلدی . هر هانکی نقطه دن تدقيق ايديليرسه ايديلين ميشله نك آثاری معظم بر مرحمت فریادندن ، عمومی فنالغه قارشی عصیاندن، ابدى عدالته كمال تألمله دخالتدن عبارتدی کوستاو لانسون ميشله نك صنعتني تعريف ايدركن
  دییور که :
  ه ميشله تك تاريخي، خياليون صنعتتك الكنفيس اثر لرندن معدود در. میشله بزه باربار استیلاسندن فرانسز انقلابته قدر شيئي، غير شخصی فنی بر فرانسه تاریخی باز مقدن زیاده، بو تاریخی بازمایه یارا یا بیلن اسکی وثیقه لری او قوركن كنديسنك طويدینی هیجانلری تصویر ايدييور. تدقيق ابتدیکی وثیقه لركوزلری او کنده اجداد يمزك احترا صلرینی، آرزو لرینی فعللرینی تشهیر ایلدیکی صره ده ، ميشله نك مسرتدن، المدن، عشقدن، عداوتدن ،امیددن نفرتدن متولد فریاداری ایشید. يليور . تاريخیزی میشله نك ربابی روحی ایچنده او قويورز . » فقط ميشله نك مؤرخلك صنعتنى اك واقفانه تدقيق ايدن مؤرخ غابريه ل مونودر . مونونك فكرنجه : 
  6 . نمونه لر بر اقمادی . هیچ شبهه سز تاريخك كنديسندن اول اهمال ايديلن نقطه لرینی بر طاقم نقاط نظری میدانه چیقاردی اخلاق وطبيعتارك الصويريني لایق اولدینی مرتبه به ايصال ابتدى، اك قورو وثيته لرك بيله او نلردن معنا چیقارا بيلنلر ايجون نه درجه لرده استفاده یه شایان اولديغنی کوستردی . تاریخده مرضى وفيزيولوژيك سبیلر کی او زمانه قدر اعمال ايديلن سببلرك تأثيرنده اصرار ابتدى تدقيقاته في الحقيقه بك تهلكه لى، فقط صرافی جالب کشفیات خصوصنده فیضلی بر پول آچدی. بحث ابتدیکی هر ماده یی زائل اولمایه حق بر صورتده تثبيت ابتدى کندیسندن موكرا بو ماده لرله مشغول اولانلر ايچون ميشله نك مطا. لعه سنی اهمال ايتمك امكان خار جنده در هیچ بر مظلم نقطه بوقدر که میشله اونی بر شعله ضر به سیله تنویر ایتمه مش اولسون شبهه سز بونقطه لر میشله اولماسه ایدی، ظلمتده قالیردی بونكله برابر میشله بررهبر اولاماز اونى دائما قونترول ايتمك، تصحيح ايمك ، چوق دفعه لرده عکسنی میدانه چیقارمق لازمدر . میشله خارق العاده قدر تله کورر، فقط هر شیشی کوره مزی و داماده
  «میشله ، کتابلری ،ایله تدریساتندن دها فضله شا کرد بتشديره. مه دى . بالكز، حيرته شايان نفيس اثر لر براقدى؛ فقط تقليده شایسته
  طوغرويي كوره من میشله ده علمی وضوح اصول، تصنيف وفكر
  وحدتی کی تاریخی بر مسلكك رئيسى اولاق ايجون لزومی اولان
  شیلر موجود دکلدر )
  مونونك بو سوزلری بر از مبالغه لیدر ميشله نك كند يسندن صوكرا
  کلن مؤرخلر اوزرنده ده يك بويوك تأثيرى اولمشدر . از جمله، تاریخده
  علمی اصوللری، متنلرك تدقیقنی هر مؤر خدن زياده العميم ايدن مؤرخ ويقتور دورونی، فرانسز مؤسسه لرینه دائر باز دینی قاموس ایله تمیز ایدن شه رو نه ل ، هپ میشله نك شاكر د لر بدر اك فنى واصولى مؤرخلردن ( بلد قديم) مؤلفى فوسته ل دو قو لانژ ايله ميشله نك فکر لری آره سنده او درجه اختلاف یوقدر . هر ایکیسی ده عرف و عادتاری تدقيق ايدرك بشريتك ابدی حسار في كشفه غيرت المشلر در فوسته ل دو قولا نزك تاريخه اجتماعياتي صوتماسی آنجق میشله سایه سنده در . صوك عصرك مؤرخلری آره سنده فتوحاته ، عرق مجادله لرینه ایکنجی درجه ده اهميت ويره رك اك زياده اجتماعی هيئتارك صورت تشكلنى تدقيق ايدن ،مؤرخ، میشله در بومسلکده فوسته ل دو قولانژ ميشله نك معقبيدر . فوسته ل ، بويوك استادك مهم نظريه لوني ، فكرك قوته غلبه سى ، قاتلی فتوحاته حاکمیتی کی بولديني اساسلرى بالكز تحقيق وتصديق الله اكتفا اتمشدر ( خريستيا نلغك منشألرى مؤلف «ارنست ره نان، بیله میشله نك تأثيرينه
  دو چار اولمشدر . وه نانك فكر نجه ده صنعت کار ایله عالم بر برندن آیریلاماز.
  ره نان آلمان فیلسوفارندن استفاده ایتمش، میشله به بسبتون مخالف بر نقطه دن
  باشلامش اولدینی حالده ينه بوبوك مؤرخك مسلكنه تابع اولمشدر میشله
  ظهور ايد نجبه قدر هر کس کیزویی مینیه یی حتی تی به ری تقدیر ایدردی .
  ميشله بي ايلك اول خلقك نظرينه وضع ايدن مؤرخ تدن اولدى . ميشله نك
  اثری فرانسه نك تاریخی داستانی » تعبیریله توصیف ایتدی، میشله یی
  زماننك محرولرى و شاعر لری آره سندهای برنجی اولارق کوستردی.
  هر كس ميشله نك شعر و آهنگه مالی تاریخلرینی وجد وشوق ايجنده
  او قومایه باشلادی او آنه کلنجیه قدر هر کس تاریخی بر طاقم قاعده لوله مفید بیلیردی. او آندن اعتباراً خلق میشله نك انرلری سایه سنده تاريخك شعرني صمیمیتی ادرا که موفق اولدى ميشله نك تدقیقاتی تاریخی قوری فنیلکدن چیقاردی . تاریخ، اخلاقی روحی و صنعت پرورانه بر شکل آلدی
  ***
  ميشله ، وفاتنك عقيبنده فرانسه نك لا يموت سیمالری عدادینه داخل اولدى ( ١٨٧٤ ) . تولدينك يوزنجي دور سنويي ، على مؤرخك وفاتندن يكرمی درت سنه صوكرا ، پارلاق برصورنده اجرا ايدلدى. فرانسزاره جدلرينك علويتني وفضيلتني پر شعر وخيال ، وجد وعشق ايجنده نقل ايدن حساس مؤرخك دور سنوى تولديني تجيل ايجون همان بوتون فرانسه برندن او ينادى . ) پانته ثون ( ده محتشم مراسم اجرا ايدلدى . مبعوثلردن ، دولت آدمارندن مرکب بر هیئتله برابر پارس دار الفنونى ، عالى مكتبلر ، علمی مؤسسه او ، ابتدائی مکتبلر طلبه ی مؤرخك هيكلي او كندن ، قلبلری حرمت و تعظيم حلريله مشحون اولارق كجديلر ، میشله نك روحی تجیل ایله سلاملاديلر . او كون ، بوتون دارالفنونلرده و اعداد یلرده میشله حقنده قونفرانسلر ويرلدى ، ميشله نك آثارندن سجیلن پارچه از رساله شکلنده باصيلارق معلملره و مربیه لره طاغيد لدى ؛ بونلر ، چوجنلرده فرانسز وطننه قارشی محبت حاصل ايده جك وجهله اختیار مؤرخك يا زدینی پارچه لردی بورساله لر هر مكتبك كتبخانه سنده حفظ اولو ناجق ، شاكر دارك اوکنده هر پارچه سی آیری آیری او قونا جق ، بوسطر لری یازان مؤرخك دهاسی ابيلكي ، حياتي ، وطننه محبتى ، فرانسه نك بويوکل کی حقنده کی امید لری كنج 
  ...شاكر دارك روحنه تلقين ايديله جكدى
  
  بويوك آطه ، ١٦ ايلول ۱۹۱۷
  احمد رفیق