title: Yeni Lisan: Hasta Bir Mantığın Psikolojisi
article: ه تصفیه اساسنی قبول ايدنلرجه بوطرز حرکت يك معقول ومنطقيدي ، فقط [ ابي و معقول ] ایله [ قابل تطبيق ] آره سنده پك بويولد فرقلر موجود اولديغي ايجون بالطبع ساحة تطبیقه چیقامادی
  کوپریلی زاده محمد فواد ثروت  فنون ، نومرو ۱۰۸۲، صحیفه 369
  منطقحيلغك اك مأيوس تشيني،
  حياتك  يكي فورانلرنی اعتيادك
  ذهنلرده آحمش اولدیغی اسکی
  ودار مجر الرده اساله به چاليشمق وكجمش فيضانلرك متصلب ايزلری اولان او کهنه قناتلرك ، بوفيضل طغیاندری استيعاب ايده ميه جکی کو رولونے، اوکنه برطاق جوروك انكللر له مخالفت سدلری حکمکه قيام المكدر . کوپریلی زاده محمد فواد بك کچن هفته چیقانه ثروت فنون»ده یکی لسان حرکتنی ایشته بویله بر منطقله دور دیر مغه چالیشمش، و هیچ بر زمان ایچندن چیقه مادیغي رؤيا ینه کندی کندینه - عالمنده آدام عقللی بر ايش يابدم ، وهمنه دو شمشدر 
  و ، د علم لسانه ادعای وقوف اينميورسهم ده ، دييور، وبوسوزندن صوكره نه بازار سه علمی براساسه استناد اید.... جکی ايجون بر صابون کوبکندن داها خفيف او له جغنی اعتراف ایدییورسهده بز کندیسنی و لسانیات » علمنده صلاحیت صاحبی اولمادن و لسان مسأله لرى» حقنده مطالعه سرد اتمه سندن دولایی مواخذه ايميه جكز . بونك جزاسنی برای بیلمه دن هر شیدن دم ووران علمسز عالمدی هیچ انصاف ایتمه دن بیقاحق بويوك وبك ياقين استقباله براقه جغز . . حتی بر نقطه دن حق ويرهرك دييه جكز كه : لسان ، اجتماعی جریانلرك هم معکـسی ، هم ناکسی اولدینی ايجون جمعیت حیاتنده عامل اولمق ايستهين هر فردك بوكي نتیجه سی مدید و مسلسل حادثه لر قارشیسنده قید سزلق كوسترميه رك موافق ، ياخود مخالف بر وضعیت آلمغه مجبوری واردر . محمد فوادبك مقدس غايه لى بر مجاهد کی صرف اجتماعی مفکوره لرینی مدافعه مقصدیله « یکی لسان » » هجوم ایتمش اولسه یدی اجتهادينك خطالى جهتلری تصحیحه چاليشمقله برابر بومهاجمه سنی و نه مه لازم ! » جيلرك بيطر فلغندن داها نجيب كوروردك ؛ فقط دائما يوقاردن آ ته رق هرشیدن دم ووران بوغریب خویلی چو جوق یکی لسانی بریانه براقه رق مغرور ادالرله یکی لسانجیلری تزییفه واونلردن هيچ برينك قطعياً خاطر لرندن کجمه بن قناعتلری اسنادایدهرك اديبلر مزدن بعضیسی بو حرکتدن و طرفدار لرندن تنفيره يلتنمشدر که کنج روحلی اولماسی ایجاب ايدن بر تورك محررينه ياقيشدير.ماديغمز جهت بودر . تصویب ایتمه ديکمز ایکنجی نقطه ایسه یکی لسان جریانی ايجنه كيره رك بو و جدلى، شتابه سائق ولائق اجتماعی وقومی حمله لرى ياشامامش ، یکی لساند. تجربه لر يا په رق بونك قوت ، یا خود ضعفی ؛ ثروت ، ياخود فقرنی ذاتی ممارسه لرله میدانه چیقار مامش بر قلمك بوکون آنجق منفی تمايلری احساس ایدن بویکی حرکت حقنده صوك اعدام حكمني ویر مکه کندیسنده جرأت کورمه سيدر . بركره ترصد و تجربه عصری اولان و يكرمنجي عصر ، ی ، برکرهده هر مسأله ده بالكز برساملريه مجادله ایدن زواللی «کوپریلی زاده محمد فواد بك » ي ونهايت اونك هيچ برفی اساسه استنادا يتمك شانندن اولمیان و داوول قدر كورولتيلى ، فقط بوش سوزلری » في دوشونجه بزده علمی مسأله لره قاريشمق ايجون كيملرك ميداند. دولا شديغني كلامامق، وبوحاله آغلامامق قابل دکلدر . يكي لسانك هانكي الجالردن دوغمش حیاتی برانقلاب اولديغني | كلايه بيلمك ايجون ، دون کیشوت کی روز۔ کارلر له مجادله ايتمك دكل ، ابتدا اوكا كوجوك بر موانست كوسترمك ، قلبنك درين سسلری .يكله مك ، روضنك صميمي اشتياقلرى ياشامق لازمدر
  و تحقیق دوره لری » نده موجود قناعتلرمزی بر « اصولی شبهه ، ایله « تفتیش » ، یاخود بر « موقت نسيان ، ايله تنويم ايتمك شرط اولدیغی کی و تجدد زمانلری » ندهده بوتون اجتماعی یکیدکلری بر و موقت محاسسه » ایله کشفه ، بر « اصولی حلول » یله
  استكناهه چاليشمق الزمدر . موقت شبهه لر ونسيانلر قناعتلر مزدن صاغلام اولانلری اره مادینی کی اصولى محاسسه وحلوللرده بزی اویکی تمايللره قطعی رابطه لرله
  باغلامش اولماز محمد فؤاد بك ، حقیقتی سومن بر منقدجه تعقیبی لازم كلن بودوغرو يوله كتميور صيتمهلي منطقنك صاييقلامه لرينه قابيله رق روحنه حلول ایتمه دیکی شخصی تجربه لرله قدرت آكلامادینی بر و باراتیجى تكامل ،یدورد برمغه اوغراشــور . ياخود عجزينك درجه سنی شیمدی ، مجهول سالرك مسكر نفخه لر ی طاشیان بوخسته سسلري تحليل ايده لم : ۱ ) یکی لسانك اسمن بكنميور .. محمدفواد بك يكي لساني ايلك ايشندیکی زمان و دولاپوك ، كي ، و اسبه رانتو ،کی عمومی بر لسانظن ایتمش! . . لسانك طبيعي بر محصول اولديغني قبول ايدن معارضمز - دولابوك » کی د اسپرانتو ، کی صنعى وحياتسز تبلیغ واسطه لرینه و یکی لسان ،دینامه سنی موافق کوروبورده توركجه نك طبيعي تكاملنه شعورلی براء تقامت ويرهن بسيط ، فقط هر حالده خصوصی بر عنوانه لايق بر تجدده بواسمی غریب کورویور . « یکی ، کلاس بالكز صنعی محصوللره اطلاق اولو ناجق بر صفت ايــه دیکی نسل ، ، « یکی حیات » ، « یکی ادبیات ، کی تعبیر لرهده متحير اولمق ، هله بر ایکی 6 سنه دنبری « ثروت فنون ،ده کوپریلی زاده امضاسيله انتشار ایدن مقاله ارده کی و یکیلر اسکیلر ، تصنیفته شاشمق لازم كلير اجتماعی تجددار وتكاملمر ذهنلرده خصوصی اسملرله تثبيت ايدلمه دکجه شعورلی بر حاله کله مدیکی ايجون برر عنوانله تعيينلرينه احتياج كورولور . بواسملر اكثريا خلقك دقتی جلب مقصدیاه کوزه ، داها دوغریسی قولاغه چاربان تعبير لردن انتخاب ايديلر . ويكيلر اسکیلردن بعض خصو صلوده آير لدقلر مي بك حقلى اوله رق عينى كلمه بله اعلان اتمه دیلمر می؟ ٢ ) سلانيك كنجارينه تعريض ايدييور . – محمد فواد بك يكى لسانجيلری ، نفوذ فكريلری بوتون عالم مسكون او زرنده تأسيس ايتمك ايستهين ، ديه تعريض ابتديكي سلانيك کنجلرندن عبارت ظن ايدييور . یکی لسانك ايلك بشيكى وطنمزك هم سیاسی ، هم فکری پا تختی اولان استانبول اولديني كي اك حرارتلي مر و جلرى ده بنه اوراده در . وبلکه ده سلا۔ نيك كنجلريله محمد فواد بك هنوز دنيا كله دن اول يكي لسانك اساسا في اكلاتان برذات واردر که اوده حقیقی براسان عالمی اولان مرحوم شمس الدين سامي بكدر . [0] فواد بکه کلنجه : أك كزيده اثرلری با کلش ترجمه لرياه قيمتدن دوشورهرك ، حسين جاهدت يازيلرنى اسم تصريح ايمكسزين و حيات فكريه » سنه قاته رق بالانجى وحقــر بر  شهرت اکتسابنه چالیشان بوكنج سلانيك كنجلرنده فکری بر جهانكيرلك داعيه سى
  کورورسه هیچ تعجب ايدلمز . چونکه او کندیسنى باشقه لرند. کورهن بر خسته در . - ۳ ) یکی لسانجیلر صنعتده موفق اوله ميورلرمش . - محمد فواد بك أك قوتلى دليلنى رضا توفيق بكدن آلبور . بز ، محترم فيلوزو فى منطق حضورنده مسؤليتسر طانيديغمزايجون تورك يوردينك در دنجی مایسنده کی کهانتاری ابطاله و حتی ! » لزوم كورمه مشـدك . محمد امين يك بره عوام تورکجه سی ، احیا ایمکه چالیشها مشدر . شعر لری عاشق مسلکنی ديو لتمك ايجون يازمامشدر . محمدامين بك كرك آريستوقرات ، كرك ده موقرات بوتون مفكر ارك مشترك ناطقه سی اوله بیله جك عمومی بر توركجه نك وجودينه احتياج كورمش وتورك شعری ايجونده و هجه اصولی ، ني ترجيح وترويج ايتمددر . رضا توفيق بكك محمدامين بكى زورله برعوام محرری ، برساز شاعرى يايمغه قالقيشاسی نه قدر کولونج ايسه « یکی لسانی، آریستوقرات برلسان اولمقدن قورتيلهادینی ، اسکی لساندن بالكز تركيب فرقيله آبر لدیغی ايجون معدل عدا يتمه سی ده او قدر خنده به شاياندر ! یکی لسانجيلر_معاذاه!۔ برعوام لساني ياراتمق ادعاسنده بولو نماديلر . لسانمزك طبيعي تكاملي تدقيق ايدهرك علمي، ادبی ، تکلمی « لغيوه لریله برابر عمومی تورکجه نك آله جنى شکلی ارائه ابتديلر یکی لسان فكرتلرك ، جنابلرك ، خالد ضيالرك لسانه ظرافت و ممتاز تجه فائق دکلمش . بوادعا نمونه لرك مقايسه سيله اثبات ايدلمه مش ، مجرد قوللردن عبارت قالمش . اساساً یکی لسان بوکونکی يازيلر لهده اولجولهمز . وهیچ برعلم آدامی دیه من که بولسائله قطعياً كوزل شي يازيله من ؛ چونکه اثبات ایله به من . اثبات ايديله مين ادعالرسه او نلرك آغزينه ياقيشماز . اسکی لسان عاكف پاشادن بری ایشانه ایشلنه بوکونکی حالني المش ياشلی بر استاددر . یکی لسان ایسه ایکی سنه اول طوغمش بر چو جو قدر ، بونکه برابر على جانبك شعر لرينى احمد فسون ماهه دالان پرخیال لیلکلر هواده بر کولى تنظير ايدن سما بوكيجه آنك بو كاری كويا نجومدر يكسر
  هاشمك منظومه لريله مقايسه ايديكز . احمد هاشمك : کنار آبه دیزلمش ، سكون ايله بكلر
  بيتلر ينك « برخيال لل ، کی ، « نجوم مم » کی د مضاعف مدلر ، لربنى على جانبك هیچ بر شعر نده کوره من سكر ! و يكسر نجومدر ، يرينه و نجومدر يكسر ، دينلمه سنك ده دونکی می يوقسه بوکونکی می شیوه یه مطابقت اينديكنى لسانمز ایکی انه عائد بر قاچ منظومه نك تدقيقيله ميدانه چیقار . لفظحه بوكهنه لکلری حاوی اولان بوشعرك ييلديزلری بودکلره بكره تن ایکنجی بینده معناجه كوزه للكده كورمين ده بولو نه بينير . بو بيتلر کو پر یلی زاده  نك مقاله سنده کوزه للکه نمونه اوله رق كوستر لديكی ايجون باشـقه مثال آرامغه لزوم
  كور٠هدك . اوديبوركه : « احمد هاشم بوشعری یازدتجه ، یکی اسان طرفدار لری نه قادار باغير رلرسه باغير سيلر | آب كله منى قاموس ما نمزدن چیقارمغه موفق اوله مازلر . ، بنه بالكز ادعا ايديلن بوفكره قارشی بزده ديرزكه : بوكونك ويارينك تورك روحلي كنجاری تورکجه تركيبلردن باشـقه تركيب قبول ايتمه دکمه فارسی اضافتلر ك { خارج از مملکت ! ] امتیازندن استفاده سایه سنده لسانمزده [ صو ] يك حقنى جالان بوسرسری کلمه آنجاق تركيبلر ك قاپیتولاسیونلری حمایه سنده بازی بازا بيلنلرك اثر لرنده پر بوله بله جکدر ؛ فقط بوار لرده صاحبلرندن باشقه قاردن محروم قاله جقدر ، چونکه بزه لسانيات وسيلقيات علمارى  ايضاح ايدييوركه بر لـ سانده بر معنايه قوللانيلان ایکی کلمه آره سنده مطلق بر
  nuance»
  انات »  واردر . يوقسه اوایکی کلمه دن بری مطلق اولمكه محکومدر . بزم
  تورکجه مزده صرف کندی لسانلرندن برابر كتير دكلرى تركيبلرك سايه سنده باشايان كلمه لر زمان ایله ئولويور، وعلمك بوادعاسى لسانمزك طبيعي جریانی اثبات ايدييور . استاد اكرمك زواللی « دختر » ی اونك مرثيه سيله برابر تولمشدر ؛ بوكون او كلمه نك برى بالكره قيزه طونيور . وينه بوکون بری چیقسه ده مثلاه دختر وی احیایه قامه طن ايدرز که متشته اعتراض ايدنلردن بریده فواد بك وياخود آرقاده شدری اولور . ايشته يوكون كنديستك د قاموس بیانمزده » يا شابه جغنی ادعا ـ اوت او بالکن ادعا ایدهر ! ـ ابتدیکی و آب ، ده بویا، در . « سلیقيات » ك « مشترك اساز ، دیدیکی قسمه داخل اولمیان بوتون کلمه لرده نوبله در ، کرنش وا کن شمس ، آفتاب و نمكه محكومدر . فقط مثلا «كوك » موجودا ولديغي حالده « سما » ينه ياشايه بقدر ، چونکه آره لرنده «آنات » واردر بونك ايجوندرکه کند ده : يسنه تعريض ابتديكي على جانب برشه
  باسيليركن كيجه لر سوسلی ، آچیق مادی کو که او کچر ،ایشته او مجهول ، اوکورو نمز کولكه. ديه «كوك » ی بازدینی حالده بر باشقه سنده :
  کیجه .. چیر پیندی بر آتش خولیا اينه رك صوكرا بر قارا كلق صانکه بوش قالدى خيچغير يقلي سما...
  طرزنده « سا » بیاونوتمیور ؛ چونکه سها ،کوکدن باشقه بر معنایی، اسرارلی mystique کیفیتی حائز در . یکی لسان جریانی اوزرینه هيأتمزه منسوب كنجلر ك تدقيقه اروم کور دکتری سليقات نظریه لرندن همز کی على جانب ده خبردار دكلكن برشعرنده « آلن ، وا کن ه جبين » ، « بولوت ، واركن «سحاب، كاهلرنى قوللانمشدر که بوکون کندیسی ده داخل بو ئولکه محكوم كله لرى حتى خاطر مزه بيله كتير ميورز .ايشته اولدیغی حالده هیچ برمز بو یکی لسانجلر بويله في براساسه استناد ایدسورتر ۲۰ کر فواد بك مطلقا بره اعتراض -
  ایده جکسه مغرور منطقلرني ، اثباتسز ادعالری باقسين ده بو اساسلری بیقه حق باشـقه اساسلى بولمغله اشتغال ايتسين . بز اولااوقودق، صوكره يكي لسانك دوغرو اولديغنه قناعت كتيردك وبو قناعتله اكتفا ايتميه رك بر قسممزده اوروبا دارالفنونلرنده متمادياً بومسأله ايله اوغر اشيور .
  ينه تكرارايدرز،یکی لسان هنوز بر بوچوق سنهلك برعمره مالكدر . وعدايتدیکی بدیعه لرك بويوك قسمي،عصر من فن و تجربه عصری اولدنجه ، لسانزده فن و تجربه اسـاسـرينه دایاند تجه استقبالده ، حتى ياقين بر استقبالده كوستره جکدر . یکی لسانده رباب شکستهلر ، عشق ممنوعلر ، فاني تسليلر هنوز يازلمامش ايمش ! فجر آتينك اسكي لسانه صادق قالانلری عجبا هانکی بدیعه یی میدانه قويمشلر در ؟ بركورسهك !يکي اسانك ناصل بر سحری، ناصل کندینه مخصوص بر کوزه للكی ، بر خصوصیتی اولدیغنی مثلا اونی تجربی بر قناعتله قبول ايدن محمد على توفيق بكه صورمالی ؛ اوديبورکه : « لسانمزده شیمدی به قدر أجنى تركيبلرك يك فنا بر رولی وارمش. بونی شیمدی حش ايدييورم . او تركيبلر انسانی معنايه نفوذ ايتغير مهين
  ودولو کی کورونن بوشلقلر حصوله كتير مكدن باشقه برشی با بميورمش ! » فواد بكدييوركه : « اویله اینجه ،ظریف 4) عربی ، فارسی تركيبلر ك كوزه لکی . - تركيبلر واردر که اونلری بر ضربه عباد الله قيراجق اولورسه ق يا بمقر ايسته دیگی تاج صنعته زمر دار ، انجیلر ، ياقوتلر برینه با باغی صبر چه لر قويان برقویوجی موقعنده فالا جغزه بوادعاسنی اثبات ایچون دکل، اثبات ایدر کی کور ونمك ايجون جناب شهاب الدينك ، خالد ضيانك نثرلرینی كوستريور . بوراده بنه بر مغالطه وار . اونثرلرده بركوزه للك وارسه لساندن زياده جنابك ، خالدضيانك ، ادبی شخصيتنه عائددر . بوایکی منعتکار اعتیادلرینه غلبه چالوب ده يکي اسانده نثر يازه حق اولسه لر هیچ شبهه یوق که اثرلری داها ممتاز ، داها بديع اوله جقدر . چونکه او زمان جناب اولجه يازدیعی « نحجير » ايله، صوك كونلرده قوللا جودت پاشا حیاتی مدتجه اوچ دفعه ندیغی « سبو » به بر داها لزوم كورمیه جکدر لساتی دکيشديرمكه مجبور اولدیغني سويليور . بويوك ادملر مزدن بعضلریند، یکی لسانی قبول ايددرك بوواديده مخلد اثرلر ابداع ايتميه جكني اساساً كيمسه ادعا ايده من . « ره می غورمون »ك « فرانسز لسانك بدیعیاتی » عنوانلی اثری اوقويانلر بيليرلر كه او ،اجنبی تر۔ كيبلر له تصرف ايدلهمش يانجي كله لرك مدهش بردشمنی در . وبو طرزده کی تركيبلرك ، كلمه لرك چيركينلكنى ناصل ايضاح ایتدیکنی خاطر لاولر مال داد
  ه ) عروض و ز نلری تر کیسز او له مازمش ، یکی لسامحرك بله اسکی نسانده کی شعر لری شیمد يكيلرينه فائقمش ! ـ «ادعا » ایله «اثبات»ك باشقه باشقه شیلر اولديغني بيله مين ، و « فاكه ، نك مشهور سوزي ايشيتهمين فواد بك نه سويلرسـه حقی واردر ! چونکه هر کون عروض
  و زننده ترکیبسز شعرلر بازلدیغنی کو رورکن ، حتى بوشعرلرك بردانه سی کندی مقاله سنك یاننده مندرج بولونوركی و به شعرلرك داها سليقی بر سلاسته ، داها صمیمی برانسجامه مالك  اولديني ميدانده بولونو رکن عکسی ادعا اتمك منطق واديسنده فیلوزوف رضا توفيق
  بكك چراغی اولمغه متوقفدر ! . . بن على جانبك و آغلاتمق عشقی ، کی یکی اسائله برابر
  قوت وشكيمه نقطه سندن یکى حياتك ده بر شعری اولمق اوزره طانيدين منظومه سنده کی : قيرسين او نكده قلبني بر خسته اختراص ،
  ايتسين زواللي روحي بالان عشقه بر تماس . خير چينلق ايستهين شهوی کوزلر آغلاسين :
  آخ آغلاسين او كوزلری هجران اويو تماسين. اوكسوز شبابك اوستنه آزرده برانین بارمقلريله انجيلي بر اقشام ايشله سين. اورت اوكسوزك سياسته باشلرله بر سحاب ، ياق يبيق بوتون كوزه للكی ، قیر ، آغلاسين شباب 
  چیر پینسین ايكله سين متمادی او بیكناه ،
  آغلات ، و بنده آغلاتيرم قابل او لسه آه!
  خطابلرینی اسکی لسانده بازدینی منظومه لر ك هيچ برنده کور ميورم . او ، یکی لسانك ناصل واسع بر تبلیع آلتی اولدیغنی اثبات ايجون بالكر و ژان ريشبهن ، ك موفق اولدینی اون سطرلق وفوق العاده كيرينتيلي جيقينتيلي قافيه لرله مشهور مينياتور شكلله بزه وكله بك د سوقاق فنری » ، « شمشك ، كی مختلف،فقط شکلی کی منی منی موضوعارده بر جوق پارچه لریاز مشدر
  بو قصورسز اولان مينياتور لوحه لر ،يكي لسانك عاجز اولمادیغني ـ تدقيق ايد لرجه -
  میدانه چنقارر . . . 6 ) تركيبلر قالدير يلنجه هجه وزى قبول اتمك اقتضا ايدرمش ! . . عروض وزنی عرب وعجم لسانلرينه مخصوص دکلدر . يونان ولاتين شعر لری عروض وزنلرنده ایدی. تورك شعر اريده بدي سكز عصر دن بری بوطر زوزنه يازيلبور . فضوليلرده،باقلرده ، نديملر ده ، حامدلرده ، فكرتلرده عروض وزننده ترکیسز برجوق بيتلر كوستريله بيلير . عروض و ز نلری، هجه لرك « دن » اداننده اولدیغی کی - مستند » ، « ده ، اداننده اولدیغی کی و معلق ، اولمق اوزره ایکی قسمه آبرلماسندن وبوایکی نوع هجه لرك بوتون مصر اعلرده متناظر اولمق اوزره افاعيل وتفاعيلك كوستر ديکی شکلره کوره تسلسل ابنه سندن عيا۔ رندر  . هجه وزنلرنده ايسه مستند و معلق هجه لر آره سنده فرق اولمايوب بالكز مجهارك  عدديله « طورغو 
  cesure 
  ، لر مطرد قانونلره تابع اولمق مجبوری واردر. تورکجهده و مستند » و « معلق ، هجه لرك هر ايکیسیده موجود بولوندینی ايجون عروض وزنده
  ترکیبسز شعرلرك يازلماسنه مساعددر . بز هجه وزنلرى سومكله برابر عروض وزند میده رد ایتمه بز .بونکه برابر و پر خیال دل ! » کی « نجوممم » کی مدلرله لسانمزك شيوه و آهنگی اخلال ايديله جكسه عروضدن فراغت ايدلمه-نی ترجیح ایده رز ؛ فقط شـونی ده افتخار له سويله يه لم كم فواد بكاك أك زياده طاش آتمق ایسته دیکی کنج شاعر من عروض وزنلرینی توركجه نك صميمى شیوه سنه توفيق ايدهرك موفقيتلرني بك كوزل اثبات ايدييور. 7 ) لسانك ادهلکه تمایلی اسکی بر حقیقت اولدینی حالده سلانيك كنجلری شناسیدن
  بری معلوم اولان بوحقيقتي بنمسهمك، لسانه تحكم ايتمك ايستيورلرمش! .. یکی لسانجیلر توركجه نك شناسيدن بری ساده که تمای کوستر دیکنی انکار اتمه ديلر ، بو تمايل اج ادلرينك اصابتني مؤيد اولدینی ايجون بالعكس دعوالرينه دليل اوله رق اوزون او زادی به بحث بيله ابتديلر . یکی لسانجيلره بزاانه يوقدن وار اولمش بريكيلك قويو . یورز » دیمبورکه اسکی بر حقیقتی بنمسه مش اولسونار ، اونلر بالكز بويکیلکی « اصولی » بر صورتده ترويح ابتديلر . « لسانه تحكم » لاقير ديسته کلنجه بوکولونج برصايیقلامه دنبا شقه برشی دکلدر ، عثمانلی حکومتی سیاستجه و تنظیمات ، اقنوملر می تطبیق استدیکی بر صرهده بو تجدد لسانده وادبیاتده شناسی حرکتنی دوغور مشدی . عثمانليلغك چهره سنه تنظيماتك روحی رسمی بر آوروپا نقابی طاقه رق ، اوروباليلرك توجهنی قازانمقدن وبوسايه ده خسته ادامه داها بر مدت حیات قازاندير مقدنء ارتدى ، عنانليلغك تجددي ملتك روحي تفضنده دکل ، شکلی تکملنده آرانیوردی . آوروپانك مدنى شكللری قبول ايدلكه بوتون خسته - لقلرمز شفا بوله جقدر ، ظن اولونیوردی . بو حال عينيله شناسينك لسـاننده ده تجلی ابتدی. فرانسز جه ده سجع ، عطف تفسیری ، جناس کی لسان ملعبه لری يو قدي، نر كسيترك ويسيلرك مربوط نثرينه مقابل فرانسزلرك نثري مقطوعدى . بالخصوص اوصره لرده ه رومانتسیم » مسلکی یکی او یانه رق فرانسز جهده تكام لسانه بر تمایل حاصل اولمشدی . شناسی تورکجه یی بوشکللره او يدير مقدن باشـقه برشی با نمادی . اودورده لسانك داخلی .چونکه سیاسی انطباقی دوشونولمه مك ، يا اكتر خارجی انطباقه اهمیت ويرلك ضروریدی .چ و اجتماعی تجدد مزده عینی اقنومی تعقیب ایدییوردی تنظیمات لسانی اولان شناسی دیلی اجتماعی معینیت قانونی » موجبنجه تنظیمات رو خندن آ پر یاه مازدی . تنظیمات روحندن دوغان سیاسی واجتماعی حركتلرك لسانده و ادبیاتده انعکاسلری اولدینی کی انقلاب استحاله لرينك ده بوواديلرده عکسلری كورولمك طبيعي ايدي . تنظماتك اساسی «خارجی انطباق » اولدیغی ايجون لسان و ادبیاتده فرانسزجه یی تقلیددن باشقه بر فيض كوستر همه مشدی. « انقلاب»ه کنجه او ، داخلی انطباقي غايه اتخاذ ابتدیکی ایچون انقلاب لساننده ، انقلاب ادبیاننده ده و انامی تمایلار » ،« قومی اشتیاقلر » كورولمه سی شبهه سر وطبيعيدر . ايشته بوصايد يغمز  سبیلردن طولاییدر که شناسی لساننده کی ساده لکله یکی لسانده کی صمیمیت آره سندہ کی فرق دولت آدامنرينك دوشوندیکی و تنظیات » حركتيله ، ملت مجاهدلرينك حس ابتديكي « انقلاب » حمله ی آره سنده کی تفاوتك عينيدر
  ۸ ) تصفيه جيلرده موقر اتلق نقطه سندن كوزللكي فائده به فدا ايدييورلرمش ؛ بوصود
  رتله حرکتلری داها «معقول و منطقى ، اولمقله برابر و قابل تطبيق ، دکلش ! . . بر كره تصفيه جيلركده موقر اتلقمن دولایی کوزه للكى فائده يه فدا ابتدكلرى دوغرو دکلدر . محمدامين بك برعوام لساني تأسيس ايتمك ايسته مدیکی کی تصفیه جیلرده کوزه اللكه منافی برديل ايجاد ايتمه مك ايسته مه مشلردی . بر لسانی ترویج ايدنلر اونك صنعت لســانى او له جغنه قانع بولو نانلر در . تصفیه جیلرده تورکجه شعر لر ناظمی کی ، یکی لسانجیلر کی تورکجه یی عمومی بر صورنده ساده لشديرمك ايستيورلردى . هیچ شبهه بوقدرکه بوسـاده لكدن شعر وصنعتك ده استفاده ایده جكنه قناعتلری واردی . اونلرك بالكر برخطـالری بولونیوردی که اوده «لسان کندی جذر لرندن دکل ، کندی تصر فلرندن مركــدر، حقیقتی بیلمه کدی . بوندن دولایی حرکتلري قطعياً معقول ومنطقی دکلدی . محمدفواد بك بویله لسانيات علمنه ، منطق و تجربه به منافی اولان بر تشبئی معقول ومصيب كورمسته شد شارز ؛ فقط داها زیاده شاشديغمز شی تطبیقی قابل اولمادیغي سويله تن برتشبئك معقول ومنطقی اولدیغنی ادعا انك غريبه سيدر ! . عجبا منطقك وظيفه سی ممکن اولمیان شیری معقول كور مكميدر ؟ . . بواعتبار له «حيات فكريه» صاحبنه عالم ديمك ايجون بر آدیم بله (6) بہ لئے ہے قالمامش ديمكدر ! . . .
  ۹ ) یکی لسانجیلر اسکی لسانده يازيلان اثرلری بکنميورلرمش ايشة - بعض سیاسی پروبل غاندالری آكديران چيركين بر افترا ! یکی اسانجیلر اسکی اسانله يازلمش پارچه لری ، مطلقا اسکی لسائله بازلدقلرى ايجون بکنميورز ديميورلر . ومثلا جنابك ، خالد ضيانك .. ادبی قیمتلری اسکی لسانك نقصان وكماليله ده او لجميورلر . بالكز ديبورلرکه اسکی اسانی بکنمه بز ، چونکه اوفته وطبيعته مخالف بر اعجوبه در ؛ لسان بر شکلیدن عبارت اولمادیغی ايجون یکی لسانك خصوصیتی ، اکر؛ ينه مثلا خالد ضيا و جناب ده یکی لسانه بازی بازارلرسه هیچ
  شبهه سر باشقه بركوزه للك دوغورر 10 ) لسانياته وقوفى يوقمش ، فقط طبیعی بر محصول اولان اسانلرك اوج بش كشينك كفيله میدانه کله ميه جكنه قطعيا قانعمش !
  لسانلرك طبيعي [ یعنی اجتماعی - محصوللر اولدیغی یکی لسانجیلر جهده قبول ايديلن بر حقيقتدر . حتی بوندن دولا ییدر که یکی لسانجیلر تصفيه جيلرك حركتني معقول ومنطقى کورمه   دیلر ، وهیچ بر زمان یکی لسان دینجه « اسپرانتو ، کی ،یا نودهو ولا يوك ،كي
  شیلر خاطره كله بيله چكنه احتمال ويرمهديلر ، محمد فؤاد بك شناسيدن برى لسانك ساده لكه دوغری پورودیکنی ، خالده خانمك « خراب معبدلر» ی بوکا بر شاهد اولدیغنی سویله دکدن صوكرا یکی لسانی صنعی بر تجدد صانيوركه بوكيمسه نك يا په ميه جني يك جرئتلی بر تناقصـدر . نه سویله پور ؟ « ضابطان » یاخود « ضباط » پرينه« ضابطلر ، تعبير في قوللانمق ، « معلمين مكاتب» ديه جك يرده « مكتب معلملری ، دیم ، صنعی بر حرکت ، اویله می ایشـته د قابل تطبيق ، اولمادیغی حالده حقيقة « معقول و منطقی » بر سوز ! . . یکی لسانجیلر «قليشه تعبير ، لرك تورکجه تركيبلر صورتنه افراغنى تجويز ايتمه ديلر ، لسانك شيوه سنه مغاير تركيب ترجمه لر نی رد ایتديلر . یکی لسانك برنجی شرطي عريجه ، عجمجه تركيبلر واداتلر قوللا نما مقله برابر اسکی لساندن آیرلق ایسته نیلدیکنی ایما ايده جك شيوه غرابتلرندن اجتناب ايتمكدر . یکی لسانله يازلمش بر حكايه ، بر منظومه كوستريله مزكه او قويانلر برشيوهسزلك ایزی بوله بيلسينلر . او حالده یکی لسانده صنعی اوله رق نه كوستريله بيلير ؟ . ؟ . اساساً یکی لسان بوطر زده بازان بعض كيمسهلرك شيوه يه مغاير تعبيرلرندن مسئول اولمادیغی کی بعض یکی
  لسانجيلر طرفندن ابداع اولونان یکی کلمه لر ايجونده معاتب طو توله ماز فكر تلرك ، خالد ضيالرك لساني عاكف پاشادن ، شناسیدن بری دوام ايدن بر تكاملك محصولیدر . یکی لسان ایسه بریاشنی هنوز اکمال ایتا.ی . اوکنده امید اوياندير يجى برافق قوجاغنی احمش ، اونك فيضلى شتابلرینه انتظار ايدييور. ماضى معارض او له بيلير ؛ فقط استقبال  آنجاق یکی لسانه « موعود »در
  یکی لسان اجتماعی توركلكــده   معنوی یورد »  مفکوره سنده بويوك برياردمجی
  بولدى . بوكون قلبلری تورك حسيله چاربان یکی نسل بولسانی سوییور ؛ بولسانی بازییور ، و بوجريان هرکون ایکی مثلي بر قوت آلیور ؛ چونکه اونسل بیلیورکه او توز میلیونلق بر ملتله یوز ميليونلق برقومك ناطقه سی اولان مقدس بر لسان بر قاچ يوزبيك كشـيلك امتيازلى برصنفك « آرغو» نسی حالنده قاله ماز . چونکه بولوتسز وكنيش بر محیطه کونشلی بر لسان لازم ؛ چونکه حر بر ملت اسير برلسانه تحمل ايده مز .