title: Sanat ve Edebiyat: Milli Lisan ve Milli Edebiyat
article: عادی، اجتماعی هر متعضوك ياشايه بيلمه سی ایچون کندیسیله محیطی آره سنده قطعی بر «accommadation الفت » بولو نماسی ایجاب ایدر . شبهه سرکه غروننلاندده پور تقال آغاجی تیشه میه جکی کی هند دکیزلرنده ده بر بالينا موجودیتنی ادامه ایدهمز . عینی زمانده هر محیط دکیشمز بر ساحه دن عبارت دکلدر ۱۷۸۹۰۰ بويوك اختلالندن اولکی فرانسه ایله شیمدیکی فرانسه بر دکلدر . «حیات» علمنك اوزون اوزادی به اثبات استدیکی بومسأله یی بزم یکی لسانمزك دوغيشيده يك كوزل
  آكلاتير . دونکی لسان محیطله الفت اتمدیکی ایچون متمادی بومر وقاره او غرامش ، ویسی کی، ترکیسی کی ایکی ظالم قلمك ألنده بوس بوتون « artificiel جعلی » بر شکل آلدینی حالده دها اول سنان پاشا ابله ، دهـا صوكره قوحي بكله . . عاكف پاشايله . . شناسيله. . جاهدله . . امين بكله . . چوق کره نقصان و بعضاده يا كلش جریانلره تابع اولمغله برابر ، خير الانمش ، دوزه لتيلمك ايسته نيلمشـدر . فقط او شیمدی به قدر بوتون صارصينتيلره مقاومت ابتدی ؛ چونکه عصر اره حاكم مستبدلر کی قوتلی بر « Prestige اعجاز مالکدی . بوكونه قدر ياشاديني محيط اونك حاکمیتنی بیقه حق قدرتی حائز دکلدی . فقط ۱۰ تموز آرتیق بواعجازه خاتمه جکدی ؛ چونکه دماغلرده تفکر شرطلری دکیشدی . عثمانلیلق کندیسنی ابندی و آرامغه باشلادی ، آرتیق اجنبیلکدن ، موجودیتی طانيمايشدن اوزاقلاشمشدی : « وطنم دییوردی مده وطنم وار » وبونی هرملتدن بر آز دهـا قوتله سویلیوردی .. هانکی بر قلم اثرینی تدقيق اينسه كز اوندن ، اووطنسر اسکی لساندن اوزاقلاشدیغنی کورورسکز . آرتین اسکی لسان « ئولوم » ه هر دقیقه بر ازدها یا قلاشیوردی. چونکه اونك يالكز شرطلری خلافنده بازی باز للميور ، « Discussion مواخذه باشلیوردی . کنج قلملر « اسکی لسان نه در ، اصلا قونو شلميان ، وطنسر برديل ، بزه شو وشو شرطلر ایچنده برلسان ، بریکی لسان لازم. »دیدی بعضیلری بویکی لسانی « محيطه نفوذ ایده میهن كنجلرك مقاوله سندن متولد بوش برشی ظن ابتدی . اونلر لسانی اصطفادن مستثنا « فوق الطبيعه » برموجود ظن ایدییوردی . فقط امید ایدلمه دیکی حالده ، احتمال كنج قلملرك يازدقلری هنوز اوقومامش برذات بوهفته صراط مستقيمده عاكف بكك « صفحات » عنوانلی شعر مجموعه سنی تنقید ایدركن : « انکار ايديله مزكه ادبیاتمز برطرفدن بويوك فقر وفقدان ايجنده بولنمقله برابر ، دیگر طرفدنده خیلی بدیع اثرلره مالكدر بونلر ایچنده رنكيله ، رایحه سيله روحلری تسخيرايدن كللر ، غنچه لر اكسيك دكل ؛ انسان بونلری او قوركن کندیسنی لاهوتی کلستانلرده کورور . . . يك روحاني  
  يك نازنين بر حال ! فقط بونك ضـمنده تورکجه مزك حقوق غصب ايدلمش اولورسه .. بالكز توركجه بيلنلرك بونلردن حصه آلماسی امکانی نزع ايدلمش اولور بوحال روحه دوقو نمازمی ؟ . . خیالی اینجیمزمی ؟ . طبیعت اولمش ! . . بركوزل ارده کی لغتلر اکثريتله تورکجه دکلدر ، عربی ، فارسیدر . بزبونلری آغز لرمزك آلیشه میه جنی بر صورتله تلفظ ايدييورز . عقلمزك آله ميه جنی بر صورته يازبیورز . بویله اولونجه بابامبورز، آکلایه میورز . بولغترك استيفى ، ايسته نيلن معنالرده ياتير لمق ایچون ترتیبی، ترکیبی بنه تورکجه دکلدر . عربی وفارسيدر . چون ... . صانکه تورکجهده بونلری ايشله ته جك قوت ، اصول يوقمش ! . . . ! . . واقعا بوكون بر چاره-زلك ايجنديز . بوگونکی اینجه فكرلرك نازلي معنالرك اداسی نایت کر چدر . حتی بعضاً بباغی افاده لرده ده بر چاره مهلك وار ؛ مثلا : (كل ) ديمك ، ( عنجه ) ديمك ، ( تازه ) ديمك لازم كلمه ( كل ) ديرز ، ( غنجه)دير ،(تازه) ديرز . چونکه تورکجه ده بونلره مخصوص لغت يوق . بونلری تلفظ ایدرکن فارسی آهنکه او یاریز ؛ بازارز . بازارکن فارسی فرهنکه باقارز . پکی ، بوناره شيمديلك قاتلانه لم . فقط ( تازه كل ) ، ( تازه غنجه ) پرنده ( کل تازه ) ، ( غنجه تازه ) ديبوب قات قات اولمق فضله در » سوزلرینی یازدی ؛ بوسوزلرك زدن دها باشقه دوشونیلدیکندن صرف نظر ، آره مزده مشترك بروصف وار : اسکی لساندن شکایت !... بنه بوهفته ثروت فنونده «خراب معبدلر » ی تنقید ای بیوركن بك دكرلی بر کنجمز، يعقوب قدرى بك : « خالده صالح خانمی ، بكاده ايلك دفعه اوله رق طـانيان شی ، طرز بیاننده کی مشکل خصوصیت اولدي في الواقع اك بسيط ، اك عادى تحسسات وتفكراتك بولسائله بالاترین ، دلفریب ودرين شكللر آلديغني كوريم . ألصولفون ، أك رايحهسز ألك بى معنا كلمه لرك ، يالكنز اصول وقواعد موضوعهنك محکوم ایتدیکی موقعرينى ده كيشديرمك صـورتيله ، موسيقى قلبك اك حيالدار ، اك آهنکدار اشـارتلری حالنه کلدیکنی حس ابتدم . مشؤم بر مطاوعتله دائما ظلم نفوذ لرينه اسير الديغمز ، عربی وفارسي تركيبلرك طرد  والغاسيله ، حملرمزك زندگی وطراواتنه مقابل
  دائما اولو وبارد قالان جمله لرك دونمش دامار لرنده بردنبره . ناصل معجزه کار برحرارت حیات کلدیکنی 4 بنه خالده صالح خانمك از لرنده کوردم . نه دیرسه کز ديكنز، خالده -الح خانم؛ قورو بر صحرابه بكنزهين وهر خطره مزده چوراقلمی وقررا قلفی ایله دیزلرمزی بوکن تورکجه ادبیات لساننده بر چوق کشفلر اجرا ابتدى . و بزه بو صحرانك برچوق مراحلنده سرین ، سایه دار وعطر ناك برجوق واحه لر بولدى . سنه لردن، سنه لردن بری ساده لکه صوصامش اولان لسانه ، منبعلری دکلسه بيله منبعلرك يولنى كوستردی . صوكره اك مهمى ، بونوعی شخصنه منحصر اسلوبیله « صنعتده شخصیت» نظر به سنى يكانه دستورالعمل اتخاد ایدن یکی نسل ادیده شخصيتنه ، خصوصيتلرك اك مطلقنى واك قطعيسى ويرن صنعتکار اولدي . وماضينك تأثيرلرندن اك بويوك برجسارتله ، ال قطعی بر طرزده سلمكتوب چیقان ، بزه اوزرنده هیچ بریابانجی اسکی چهره نك عکسی کورولمهمش بر آیینه کی خالص وذاتى (Original) برسيا كوسترهن ، بنه بومحرر ، بنه خالده صالح خانم اولدی . » دیور . ایشته اسکی لسانه قارشی مواخذه باشلادی . پسقولوژی به واقف اولانلر يك ابي تقدير ايدركه بو ، اسکی لسانك ، اوطبيعته مخالف اعجوبه نك يافنده مزارينه کوموله جکنی خبروبر بيور . فقط اسکی لسانك اسكی بینلی پروزلری حالا آکلا به ماسه لر حقليدر لر؛ بونلرك اك بويوك عقيده لرى يكرمنجي عصرك فني و تجربی آیاقلری آنتنده أزيلن كهنه قياسلر در . اونلر بر طرفدن طبقی اسکی دولتلولرك افنديلرینه قارشی بسلدکلری جاهل اطاعتلر کی « بزافندمزدن ، اسکی لسانزدن آبریله مايز » دیر لرکن برطرفدنده « ملی ادبیات اولماز»دیه اصرار ابدرلر . اونلر هر ناصـاسه دو يمشلر که «تاریخ بر تکرر در.» مادامكه بويوك اختلال فرانسه ادبیاتنه « قوزموبوليت ، قارماقار يشيق » بر شكل ويرمشدر ؛ مطلقا 10 تموزدن صوكره نورك ادبیاتی ده ـ صانکه شیمدی به قدر دکیلمش کی اجنبی ادبیاتلر بله ملمع برامجو به اوله جقدر ! اونلر بیلمزلركه تاريخ ظن ابتدکاری کی بر تکرر دکلدر ؛ او کندینی حصوله كتيرن قوتلرك محصله سنه کوره ضروری بر شکل آلير 
  . فرانسزلر بويوك اختلالله مونتسكيونك وولترك
  بر از اولکی تأثیری آلنده مملكتلرینی اصلاح ايجون گوزلرینی دیشاری به آ تمق احتياجنده ايديلر . تورکلر، وطنلر ي غيب اتمهمك ايجون شیمدی به قدر اونوتور کی اولدقاری بنلكلرندن بر دقیقه آبرلمامق لزومنی ايدييورلر . وايشته بونك ايچون « ملى لسان، ملی ادبیات » کی تمنيلر ، قوری آرزولر دکل ، مشروع و طبیعی اشتیاقلر در . فقط بونی قیاس آکلا تاماز ، آنجاق ترصد و تجربه درکه کوستر. . آخ بوظالم قياس دکليدر له بر از روم ، بر آز بولغار ، بر آز ارمنی ، حتی بر از « دوغماتيك» فرانسز ، برازانكليزاولان آبور جوبور « د تیپلره یکی لسانك صنعت لسانی اوله ميه جغنی و همنی الهام ايدييور . اونلر هنوز تجربه ايدلك اوزره اولان یکی لسانك قدر تسنز لكنى كوسترمك ايجون مقايسه لره قالقيشيورلر . فقط نهاه؟.اسکی لسانك يوز بيكلرجه منظومه سنه مقابل ، یکی لسانك ايکى اوچ پارچه سله!.. بو پارچه لر فرض ايده لم كه فنادر ؛ عجيا بونلرك فالغي مطلقا یکی لسانك قدر تسز لکنی اثبات ایدرمی ؟ . . ا کر بومنطق دوغرى اولسه یدی ، بزده اسکی لسانی جور وتمك ايجون تعميق ايتمز، هان :
  هب شعشعه ،هپ فیوض جاوید
  اولمقده جهت جهت نمایان بوليله بی قیاس انوار
  بوصبح منور وفروزان ، بونشوة روح ، فیض برتر
  علوتکه دکملی برهان ؟ .
  کی صاحه لری کوسترر ، اثباته قالقاردق ! .. صنعتده كوزللك نه كلهنك ، نه تركيبك بنيه سنه داخل دکلدر . اك عادي بركله، برسوزصرف استعمالتك باشـقه لغيله كوزل اولور چونکه صنعتده كوز للسكك اك مهم عنصری نه در بيليرميسكز ؟ « يكيلك » در ! يعقوب قـدرى بكك يك كوزل تشريح ایتدیکی کی مثلا خالده صالح خانم خراب معبدلرده نه قدر گوزللكلر تأمين ايدييور : ( روحنك كسل وملالنی آکلاتمق ایچون « روحمده آ قشامدی . خياللری ، مهم شمال آ قشاملرينك اوزون ، رنکسنز ایچنده یوزویوردم » بیلدیزلی بر سهادن بحث ایدرکن د کیجه ، متبسم ، ساکت قانديللرك آلنده» ديبور)
  بوكوز للكلر نه سایه سنده حاصل اولویور ؟ صرف يكيلك ، يكى لسان » سایه سنده ! او دونکی وطنسنز لسائله «نیمه روحمده بر شام غرب باندی... الخ . . دیسه یدی نهایت خالد ضیایی تقلید ایتمش اوله جقامی. بوتون بونلردن خبردار دكاكن مكتب جوجو قلرينك بیله آرتیق صاحبه لغنی آکلادینی معهود افلاطون نظر به سندن صانکه چوروکل کنی هیچ برمز بيلميورمش کی معلمانه بر طرزده! بحث اتمك ر جو جو قلق، وهله یونی بالخاصه « پرویز » ه او کر تم كه قالقمق احتمال که آلاتورة، بردونكيشو المقدر . آرقداشلرمك ايجنده صنعت فائده ايجوندر » ديه جك قدردار دوشونجهلی كيمسه يوقدر . هیسی صنعت پريسنك استقلالی مدافعه ایدن کنجلر وعنعنه بيلمز روحلر در . يكايي بيلير لركه بر شعرك سحرني ، علویتنی اوتوز مليون خلق تقدير ایده مز ، صنعت شیمدی به قدر « آریستوقرات،اصیل» ياشامش وشيمدن صوكره ده بنه اوبله پاشابه جقدر . لونك اك حقيقي غابهسنك « بدیعی برخط » اولدیغنی ده کیمسهدن اوكر نمك احتياجنده دکلدرار . فقط بلمينلره اوكرتمك ايستيورلرکه اسکی لسانك صـاحه لغى تسليم ایدلدكدن صوكره ، برملتك ايکي درلو دیلی اولما به جنی ایچون او آرتیق صنعتدنده مطروددر. هنوز يك ابي طا نمادن : « صنعت! . صنعت!..» دیه باغيران يوتيبلر صنعتك هر شيئى قولاي يازمق ايستينلره قوجاغنی احمیه جغنی بیلمه ليدرار . دونكيلرك معاونتيله ادبیات ساحه سنده سکه نار نهایت دوشمکه محکومدر. بر شاعری آرقاده شلرينك سويه سندن يوكسلتن « ممتاز شخصیت » اونلردن آبرلماسيله وضوح كسب ايدر . يوز بيكلرجه دفعه قوللانيله ، قوللانيله قوقمش تركيبلرك وجوده كتيرديكي بالانجى وثولوجي قافيه لر صره لامق بونى تأمين ايده من . رفيق خادى • يعقوب قـدريبي اوقويك ؛ اسلو لرنده مائى وسياهك « باران در و الماس » نى كوره مرکز ؛ بوزده برگره بر ترکیبه تصادف ايدرسکز؛ بونلرمی صنعت کار در ؛ بوقته خالدضيانك برذيلى اولمقدن باشقه هیچ بر لیاقتی اولمیان۔ اسمارتی باز مق ايسته ميورم
  بر جوق کنجارمی ؟ . . ملی ادبیات مسألهسی کلنجه : بوده او قدر يا كلش آکلاشیلبوركه بنه آكلاته ميه جعمـدن قورقورم .
  ادبیات ده نجه بالكز شعری خاطر لاماملی ؛ ؛ او اساساً قلبی و وجدانيدر .بو مسأله نكاد. اكى ايجون اونك«حكايه» قسمنه باقمانی؛ «عشق ممنوع»ده یاشار کی کورو نن شيلر بو محيطك آدملری دکلدر؛ هله «براوو مايسترو »و«موسیو قانغورو» کی موضوءلرك تورك ادبياتیله هیچ بر مناسبتی بوقدر. بونار « قوزمو پولیت ، برادبياتك ماليـدر . تأسس ايده جك ملى ادبیاتی برای ایده بيلمك ايجون مثلا رفيق خالدك « حق سکوت نی ، « نباش » نى اوقومه ليد . بونلرك قهرمانلری انجمزده باشيور ؛ تور کدر، خالص تور کدر . بر از فرانسر ، براز انگليز ، براز بیلمم نه دکلدر. اگر ملی بر ادبیات بزجه بالكنز شكلا ً تجددده اولسه یدی ، تورکجه شعر لر صاحبى امس بكك اثرلری قوزموپولیت دکل ، ا. بويوك تورك شعر لری دیه ادعا ايد دك !.. فقط بواری آكلامق ذوقك فائدملي اوله بله جکنی دوشونمك غرابتندن هر حالده مشکلدر