title: İstidat-ı Zaman: 2
article: استعداد زمان (۲)
  
   تو عنوانلی برنجی مقاله مزده حقیقت حيات سعادت حيات معارف در ديمش ايدك
  شو حقیقت بوندن بر چوق اولری کشف وتقدير وامر ترقيسنه بر چون همت و تدبیر اولند یغی یاد کا ر اسلاف عرفان اتصاف اولوب الآن كتبخانه از مزده طلسملی دفینه کی محفوظ والمزده ده موجود اولدینی حالده اسباب متعدده دن طولایی استفاده شندن محروم اوار يغمز كتب ورسائل مقدسة من براهين قاطعه دندر . توكون نظر حيرت واستغرابمزى جلب ايدن اورو پانك ترقيات حاضره سی منصفانه دو شوناسه تقر بلوك تأسيس ايلد كاری اساس معارفه تقلید ایا مکدن ايلر و کلش برشیدر دیه پیلورز انجق اور و پالیلر سایه بیدانى معارفك اس الاساس قدنيت و سلامت اولديغنی یعنی حسن زند کانی اوظل حریت مستظلده اوله جغنى ا ف اكلانجه - بالكز مقلد لكده قالميوب اول قدر اقداملر اهتمامار سعير فدا كارلقلر ایلد بلو که بو کونکی کون
  موجد ومخترع اولدیلر . بدايع مخترعانى ذهنلرمزی اعجاز ایدییور . اعجاب ایدییور .
  اوت اورو پالیلر مقلد در . اما او بله مقلدر که ثمره اقدامات خالصانه و مساعی جدانه لريله ابداع صنایع متنوعه چه موجد اولوب بوکونکی کون یزی کندیلرینه تقلید ایتدير مكه مجبور ايليورلر . معلومدر که یوز طقسان سنة هجريه سنه يعنى وقعه صلیبیه به قدر اوروپا لیلر همان قرا للرینه وارنجه به قدر ریم بابار النده اسیر و بیچاره فقرای اهالی صنفی ایسه مظالم کوناکون بار کرانی التنده زار وزبون ایدیلر (۱)
  ريم پاپالرك مالك اولد قاری نفوذ مستبدانه لريله نفوس عالى از يك تصورات تعصبكارانه سنه صيارف قدس شريفي اللرينه كجورمك امرنده دائما اور پاليلرك عروق تعصبنى تحريك اتمكدن
  (۱) اكليل رأس التواريخ ديمكه احق واحرى
  اولان « جودت » تاريخ صحت شما ر بخند . تفصیلاتی واردر . بزده ان شاء الله ابلروده کی
  مقاله لر مزده بالمناسبة او تفصيلاتدن دخى بحث اده جکز
  خالى اولمزلر . و تحصیل معارفی برصنف ممتازه
  دها طوغر بسی - پاپاس صنفته حصر ايله
  ير طاقم بكزاد كانك هله احاد ناسك تعصب
  جاهلانه لرینی ترویج مضمرات مضره الرينه وسيله مستقله ایم که چبالر لرایدی صورنده ریم پاپار اغراض نفسانیه بی مقاصد روحانیه پرده سنه برو يه رك وقايع صليبيه لك حدوثنه یعنی متعدد طوفان خون وقوعنه بادی اولديار اما حقيقتده مقصد ر ينك خلافته ابر ديلر بو وقعه صلیبیه در که اور وبالبارك بحق چشم انتباه و عبرتنی کشاد ایدن بو وقعه صلیبیه در که اورو بالیلری امت ناجیه محمدیه ده کورد کاری افکار سعادت حریت و اثار سلامت مدینه دلداده
  ایدن
  بو وقعة صليبه اورو پالپاره بيوك بردرس عبرت وانتباه اولوب اورو یاده و وقعه دن صكره تحصیل معارفه رغبات ارتدى . معارفك ترقیسی نسبتنده رفته رفته با بالرك نفوذ و استقلالی ازالدی . و بیاغی محو ونا بديد اولمه مرتبه سنه کلدی
  تاريخ شناسانك مجهولى دکادر کد هارون رشید. ارسال رسل و رسائل ایدوب ترقی معرفت و حسن اداره ملت وادی نجات ها دیسنده اکا مقلد اولان و تقدير قدر و معارف ایدوب انك ترقيسته چالیشان مشهور شارلمان کی برقو جان قراله قوت روحانیه سایه سنده جسمانی بر اقتدار ایله ایمبراطوراق تاجی کیدر مك درجه ده كسب استقلال ایلیان و هله آفوروز نامیله دنبالری دتره دن پاپا و قعه صلید یه دن صکره در که افوروزی الاعتقاد فرض اولنمغه باشلادی و همده او بله اولدی واره واره ایمبراطوردن مفرز عن
  قرالدن جمهور بندن استعانه الملك حمايه ديله مك در که سنه قدر ایندی . حتی دیله دیکنی بله
  بوله مدى . وقعه صلیبیه دن صکره در که عرب برده کورد کاری اخلاق محاسن و ميا من مدينته ثمرة تقليد سائقة سیله اوزو باليلر قید و بند اسارتدن قورتلدی . دیه بیلورز که وقعة صليبية دن صكره بحرية قوماندانند (امیر الماء ) دن بوزمه ( اميرال ) ادی و يرلدی و مقتضای طبیعت ارض اکثر کو سنج يرا ديلان عربارك صقالر بنه بیله اوروپالیلر مقلد
  اوادی
  ظن عاجزانه مزه کوره اساس حقیقت مدققانه و بی طرفانه دو شوناسه بوسو زار من خلافه دکل مبالغه به بیله حمل اولنه من الحاصل وقعه صلیبیه دن صکره در که اورو پاليلرك كوزلری آچیله رق بليه رهبانيتدن فورتيلدى ؟
  بونارك هیسی سایه معارفد. زمانك حاصل ابلد يكي استعداد عمره سی د کلیدر ؟
  في الواقع وقعة صليبيه بر تشويق تعصبانه ایله دنیاده سرزده ساحه حدوث اولان دواهی عظیمه دن اولدینی حالده انجام كار اورو باليلرك تحصيل معارفله كنجينه مدنيته مالك او لملريني انتاج ایلدیکندن اندر حقنده بوداهيه ثمره فتوحات اولان اموال غنیم، دن اولدی
  اورو پاليلرك بو مصيبتدن عبرت الوب معارف وصنا يعنجه مرتبه كماله واصل اولمق ايچون صرف ایلش اولدقاری همتلرینی و ایلکده بولند قاری سعی وغير تلرینی - استعداد زمان - نظر امعامرة چارپد قجه تحصیل معارفه وتسهيل طريق تحصيله اولان احتيا جز ا كلاشيله بور . وبواحتياج اكلاشلد فيه معارف نظارت جلیله سی تسهیل
  طريق معارفه فوق العاده صرف مساعی اید ببوره از جمله برنجی مقاله مزدة نور عثمانیه ده آجلد یعنی بیان ایلد یکم مکتب صبیانی بر مکسب تجر به او اوب مجرد مكمل بر طریق تدريس بولنمق اوزره او مکتبد. هر شید. کمالى اثار جزيله سيله جمله نك مسلمی اولان معارف ناظر بی نظیر بله هیئت جليله معارفك خواجه لك ايده جكاريني واو مكتبد. او قوتدير لمق ايجون ناظر مشار اليه حضر تاری غایت احيق غایت سلیس تعبيراتله و «« تاريخ انبیا وخلفا»» ناميله بر مجله مکمله تصنیف بیورد قلرینی مع الممنونيه ايشتدك
  زمان تحصیل زمان عنفوان اواسیله مکتب رشدی وانك ما فوقنده کی مكتبار دندها اول مكاتب صبيانيه نك اصول تدریسیه سنی تسهيل ايملك فرائض اموردن اولمسنه نظر ا بو کشاد اولنان مكتب فيض منتسب بادی نظرده اوفق برشی کور بنور ایسه ده حقیقت بينان عندنده يك بيوك بر موفقيتدر . زیرا تملسز بنا یا په له من یا لسه ده پایدار اوله مزه شویله جه اغزدن بالله مه مسائل فائده ويرمز . زیرا اغز طنبوره سی قانون قدر صفا بخش اولز معارف نظارت جليله سنك شو همم فاضلانه احتیاج شناسانه سنه عاجزانه عرض محمدته
  شونیده علاوه ایله ختم کلام ایدرم .
  مادام که حکومت سنيه استعداد زمانه کوره تحصيل معارف ایجون هر در او تسهيلات و مساعداتی دریغ پورمبور . و مادام که اوروپا لیلر اساسا امت مرحومه اسلاميه نك سعادت مدنیتنه حریت مليتنه مقلد اوله رق معارفجه قطع منازل ایلديار . آرتق بزده اسلاف کراممزك اثر مبرور بینه اقتداء چالیشوب جبالیوب او رو پالیارده رکورد یکمن اناردن حسن اخلاقی موجب و محاسن
  ترقی یی جالب بدایعی وطن مقد سمزده نقود متداوله حكمنه كتور مليز اسلا فزيزه فصل نمونه ایسه بزده اخلا فزه او بله نمونه اوله جغمزدن استعداد
  زمانه کوره تحصیل معارفله اكتفا ایمیوب یاد کا ر ا خلاف
  اوله جق ايجاد بدائع المكه عبرت الميز.
  ثابت