title: Mebahis-i Fenn-i Mihanikiye
article: در دنجی مبحث [*]
  قوای متوازيه نك قوه محصلاسی - - مرکز ثقلت بو آنه قدر، استقامتلری بر جهنده بولنان وبینارنده برزاویه [] بو شده مزده مندرج مقاله مزكمن سكر نجی هدیه درج او نفسی لازم ایدی .
  
  احداث ايدن قوتلرك قوة محصله
  سندن بحث اتمش ايدك .
  شمدی بر نقطه به دکل، برخط مستقيم اوزرینه تطبيق اولنمش وجهت متحده ده بولنمش یکدیگرينه موازی قوتلرك قوة محصله سنی تعیین ایچون برقاج سوز سويليه لم . قار ئلرمزه اخطار ایدرزکه، بیان ایده حکمز قاعده بی برقيصه دلیل ایله اثباته چاليشه جغز . شکلسز اولارق بوقضيه. نك اثباتی گرچه مشکل در، آما بونی بر صورت واضحه ده بيـان وافهامه، ممكن اولدینی قدر، سعی ایده جکز شمدی، قطراری مساوی وفقط برينك طولى يكرمي سانتيمتره، ثقلتی بر كيلوغرام، ديكرينك طولي برمتره، ثقلتی بش كيلوغرام اولمق اوزره ایکی دمیر حبوق فرض وتصور ايده لم . تجربه بزه اثبات ایدرکه، اگر بوجبوقلری وسطلرندن برر ايملك ايله تعليق اينهك، مزبور چبوقلر موازنت کسب ایدرلر . يعنی، بر وضعیت افقيه ده بولنورلر . طولی برمتره اولان دمير جيوغك وسطنه باغلى بولان اسلکی صاغ الله، طولى يكرمى سانتيمترهدن عبارت جيوغك ايبلكنیده صول المه آلمش اولسهم، بدیهی و طبیعی در که، صاغ الم، صوله نسبتله ـ حبوقلرى ضبط ايتمك ايجون ـ بش مثلی قوت صرف ایدر . اشبو ایكى قوتك جهت متحده ده اولارق يکديگرینه موازی اولد قلرنده شبهه يوقدر
  بوسهودن دولایی قارئین کرامه فارشو ،كرك بن وكرك صاحب امتاز من، ایکمر بردن عفولر دیلرز . تکرار بیانه حاجت بو قدر که سکر نجی نسخه ده کی مقاله مری آكلامقايحون بونی آمدن اول نسخہ دہ کی مقاله بی مطالعه اينمك لزومی بدی در .
  
  بوایکی چبوغی - اوج اوجه بتشمك شرطيله - بر برینه باقلاشديره لم ؛ وذهنا بونلری بر برینه یا پیشدبرهلم . بو تقديرجه مزبور ایکی جیوقدن طولی بر متره يكرمى سانتیمتره دن عبارت اولمق اوزره بالكز برحبوق حصوله كلير. بو ایکی چیوعی بر برینه تقریبدن هیچ برشی تبدل ایتمدیکندن، ایمپلکلردن هر برنی برر الم ايله طوتمغه دوام ایتسهم، حصوله کان یکی حیوق البته حال موازننده بولنور . -
  لكن، بووجهله ایکی المی بردن قوللانش بني يوراجغندن، ایسترم که : هیچ بر شیء دگیشد بر مكسرين بالكز بر المى قوللا. نایم؛ یعنی، ایکی قوت برینه برقوت ادامه ایدهیم . ایشته بو ایکی قوت برينه قائم اولاحق شو او چنجی قوت، قوتين مزبورتينك قوة محصله سی اولمش اولور . بونك ايجون، یکی جبوغی، وسطندن براو چنجي املك ايله باغلامقلغم ايجـاب ایدرکه : بو حالده متجانس الاجزا (*) اولان چيوق کسب موازنت اتمش اولور . لكن، برمتره يگرمی سانتیمتره طولنده اولان اشبو او جنحي جبوغك وسط نقطه سی، اولجه یکرمی سانتیمتره طولنده بولنان چيوغی ضبط ايلين اسلكدن اللى، وبر متره طولندہ کی حبوغك وسطنه مربوط اسلکدن دخی اون سانتیمتره بعد ومسافه ده بولنمش اولور ؛ یعنی، او جنجی
  (۰) اجزای فردیه سی هر طرفنده على السويه واقع اولان برجسته « متجانس الاجزا تسميه اولنور . مثلا، بردمير جيوغك وسط نقطه سندن اعتباراً هر ایکی طرفده مساوی ماده بولتور، یعنی، هر مجلنده نحن براولورسه، اوچوغه ه متجانس الاجزا » تعبير اولنور 
  
  ابلك بركيلوغرام ثقلتنده کی جبوغه، بش كيلوغرام ثقلتنـده اولان حيوقدن بش مثلی اوزاق واقع اولور . . ال ایدی، برخط مستقيم اوزرینه اجرای تأثیر ایدن جهت متحده ده واقع ایکی قوۀ متوازیه برينه قائم اولمق اوزره، هر زمان عين جهنده متأثر دیگر بر او جنجی قوت انتخابی ممکن اولورکه، اشبو او چنجي قوتك نقطة تطبيقي، بيوك قوتك نقطة تطبيقنه، كوچك قوتك نقطة تطبيقندن ـ مزبور ایكى قوتك یکدیگرندن اولان فرقی نسبتنده ـ دهـا يقين بولنور . ايشته بوكفيت فتا شو وجهله افاده ابدیلبر : اوقات « قوه محصله نك قوتين متركيينه اولان بعـدلری، مزبور قوتلرله متكافية متناسبدولر . » .شونی ده علاوه مقال ایده لکه : قوة محصله، قوتين متركبين مجموعنه مساويدر . بوقانون بالكز قوای متوازیه حقنده جاری اولوب شقه هیچ بر برده واقع اولامر . زیرا، اساساً ایکی پارچه دن عبارت اولان دمير چيوقلردن حصوله كان بالكز بر او چنجی جبوغی ضبط ايتمك ايجون، برالمى قوللانديغم وقت ظاهر درکه. بوال، مزبور ایکی پارچه جبوغك ثقلتنه مقاومت و تحمل ايدر ؛ یعنی، اولجه ايكي الك متحمل اولدینی ایکی حبوغـك ثقلتي مجموعی براله تحميل ایتمش اولورز . ی حمله
  بوقانونی بیلدکدن سكره، برخط مستقيمك ايكى نهايتلرینه مربوط قوت، یعنی، ثقلت يكديگرینه مساوی اولورسه، بونلرك قوة محصله سنك نقطة تطبيقي ده خط مزبورك وسطنده بولنه جغنی بز سویلمه دن سزك آكلایه بیله جگکرده شبهه يوقدر .
  
  فصل که بر ترازی، بواصوله بحق رعايت اولنهرق، اعمال
  ايديلير . شاید بوقانون جزوی نظر اهمیتدن اسقاط ايديله رك، یعنی، ترازينك برقولى ديگرندن قیصه جه وفقط قيصه قولنده ماده بالنسبه زیاده جه اولارق ترازی اعمال اولنسه بو مثالو ترازيلر ياكلش اولورلر . بونی تفصیلا ً ایکنجی قسمده عملیات بخشنده بیان ایده جکمزدن بوراده يازمغه لزوم كورميز . .
  ایکی قوۀ متوازيه نك قوة محصله سنك نقطة تطبیقی اوزرینه بیان ایده کلديكمز مطالعات « فن میخانیکی » ده يك جوق شيلره تطبيق اولنورسه ده بز بوراده بالكز « مركز ثقلت » تعیینندہ کی خدمتی سويلمكله اكتفا ايده جكز
  هر جسمك ثقلتي وار . یعنی، هر جسم مركز ارض طرفندن برقوتك تأثير يله جذب ايديلير . ثقلتك تعريفي اوزرینه شمدی بیان مطالعه ایدرز . هر فصل شکلده اولورسه اولسون برجسم تصور ايده لم ؛ جسم مزبورك، متشكل ومتركب اولدیغی اجزای فردیه سندن بهری بر ثقلته مالكدر . استاد
  اشبو اجزای فردیه دن بهرینه برر قوتك نقطة تطبیقی کی نظر اولنه بيليركه، بو قوتلرك تأثير يله اجزای مزبوره مرکز ارضه طوغرى جذب ايديليرلر. هر نه قدر شو كوچك قوتلر مرکز ارضه طوغری متوجه ایسه لرده، مرکز ارض او قدر بعید، شوكوچك قوتلر بیننده کی زاویه لرده او قدر اصغر درکه، قوای مزبوره استقامتلرینی یکدیگرنه موازی تصور ایتمکده
  هیچ برباس يوقدر . . شمدی، جسم مفروضی تشکیل اتمکده بولنان اجزای
  
  فرديه نك هر ايكيسى بيتك برر خط مستقيم ايله وصل ابدلدیکنی تصوردن بزی هیچ برشی منع ايده من . حال بوکه، اجزای فرديه مزبوره دن بهری برر قوت اولدیغندن، برخط مستقيمك ایکی نهایت نقطه سنه برر موازي قوتك تطبيق اولديني دعوا. سی ظاهر اولورکه، بونلرك قوة محصله سنی ذهناً تعيين وتصور بزجه قولايدر . المدى، اشو قوة محصله لك نقطة تطبيقي ايله جسمك اجزای فردیه سندن دیگر بر او چنجی بینی برخط مستقيم ايله وصل ايدر، بنه دعوای سابقی حاصل ایلرز . بو وجهله حاصل اولان ایکی قوۀ متوازيه نك ير بنه قائم اولمق اوزره آنلرك قوة محصله سنی تعیین ایدر و بومنوال اوزره دوام ايلرسـهك، جسم مذکوري تشكيل وتركيب ايدن بالجمله اجزای فرديه وتعبير ديكرله كافة قوای صغيره نك مجموعنـه مساوى بالكز برقوت حصوله كتور برزکه، اشبو قوت، قوای موجوده نك قوة محصله سي وبونك جسم مزبور اوزرندہ کی نقطه تطبیقی ایسه اوجسمك « مركز ثقلتی» اولمش اولور . . چونکه، جسمك هر بر جزؤ فردینه آیری آیری تأثیر ایدن جاذبه قوتلرینه مساوی اولمق، یعنی جسمك مجموع نقلتی يرينه قائم اولمق اوزره قاعـدة فنيه به تعلبيقاً برقوت حاصل ايتـدك كه، اوده اجزای فردیه محتوبه به تأثير ايدن قوانك قوة محصله سیدر . ایشته بوسیه مبنی، اشبو قوتك نقطة تطبيقي جسم مفروضك «مركز ثقلت » نقطه سندن عبارت اولمش اولور . تعبير آخر له، بر جسمك « مركز ثقلتی »، بر نقطه درکه، جسمك تكميل وزن وثقلتي نقطه مزبوره ده تجمع ایدر . شقه 
  
  ر بر جسم نه وضعيتده بولنورسه بولنسون، جسم مزبورك مركز ثقلت نقطه سی اصلا تبدل اتمز . زیرا، برجسمك مركز ثقلتني تعيين ايدركن. او جسمك وضعیتی اصلا نظر اعتباره آلمامش ايدك . بوندن بشقه، جسمك اساسی اولان قوای صغیره، هر آن مرکز ارض طرفندن جذب ایداد یکندن دائما يكديگر بنه موازی اولمغله، بناء عليه، بر جسمك شكلى صورت ترکیبیه سی دکشمدکجه جسم مزبورك مركز ثقلتي ده غیر متبدلدر
  يك كوزل آما، فعليـاته كبريشه حك اولورسه ق، جسم اوزرنده غیر مرئی اولان شو مرکز ثقلت نقطه سنی اصل تعيين ایده بیلیرز ؟ شمدی به قدر مركز ثقلت حقنده تعریف ایده كلديكمز اصول وقواعد هب نظری، هب ذهنی ایدی . لكن قواعد مذکوره یی عمیقانه تفکر و ملاحظه ايدهجك اولورسهق، مركز ثقلتك بالعمل تعييننه ده موفق اولا جغمز شبهه سزدر . هم ده بونك ايجون يك بسيط برواسطه بولا بیله جكز . هر فصل اولورسه اولسون، بر چه اله الالم . وفرض ایده لمكه، بوجسمك مركز ثقلتی، داخلنده بولنسون، بزجه ده معلوم اولسون . شمدی، سز زیر سیگرکه، بزجه نه دن معلوم ؟ حقكر وار . فقط، علوم رياضيه ده مسائلی اکثريا معلوم فرض ایدرلر، اوکا کوره مسئله نك تنظيمنه كير يشير لر. بونك ايجون بزده بوراده جسمك مجهول اولان مركز ثقلتني معلوم فرض ابتدك .
  شمدی، مرکز مجهول شوواسطه ایله بزه معلوم اولاحق .
  دقت ايدك ! - 
  
  فرض ایده ام که، مرکز ارضـدن مرور ایدن خط شاقول بو جسمك داخلنه كيرهرك، مركز ثقلت نقطه سندن كجسين، وجسمك قسم علياسندن جيقسين . بوفرضیاتی آكلاما دیگر ایسه، شو مثالزه دقت بيورك . آكلا مقـده هیچ کو جلك چکمز سیگر : بر پورتقالی معلقده طوتك ! اوزون بر ايكنه لك، شاقول استقامتنده اولارق پور تقالك آلت طرفندن كيرهرك اوستندن چیقدیعنی تصور ايله يك . لا لا شمدی ایشی البته اكلاديگز . اگر، بوخط موهومك مرور ابتدیکی نقطه دن، یعنی جسمك نقطة عليا سندن جسم مزبور براييلك ايله تعلیق اولنسه، بدیهیدرکه، جسم، بولنديني وضعیتی اصلا تبديل ايميه رك طورر : هیچ حرکت اتمز . چونکه، قوتسز حرکت اصلا وقوعه كلز . مادام که، جسم مزبوره تأثير ايدن كافه قوتارك برينه قائم اولمق اوزره قوای مزبوره نك قوة محصله مى جسمه تأثير ايد بيور ، ومادام که بوقوة محصله، جهت متقابله ده جسمك تعليق اولنديني ايبلكك مقاومتيله محو ايديليور ، بو حالده جسم مزبوری تحریکه هیچ ؛ برسبب يوقدر . بناء عليه، جسم وضعیت اصلیه سنی اصلا تبدیل ايتمز . زیرا، ايبلكك مقاومتی برقوت درکه، جسمك قواسنك قوه محصله سی کی شاقول استقامتنده مركز ثقلندن كجيور . ه ایکی مساوی قوت، برجسمه جهت متقابلهده تأثیر ایلسه، جسم مزبورك همه حال موازننده طوره جنی بدیهیدرو ایشته شوقضیه بدیهیهیه، دها طوغرسی شو متعارفه به بناء جسم، کسب موازنت ایدر . مناع -
  شو قاعده اساسیه به استناداً ديه لمكه، مركز ثقلتندن، ويا عين بوديمك اولان، مركز ثقلتنه مستندا تعلیق اولنمش هر جسم وضعیت اصلیه سنی محافظه ايده رك كسب موازنت ايلر . مار الذكر قواعدى بلله دكدن صكره، بالكز ذهنـا دكل كوزلرمز، اللرمز له ده عملیات سابقه یی اجرایه تشبت ايده لم : ل شمدی شو سطراری باز مقـده ایکن ماصهمك اوزرنده بولنان شو اودون پارچهسنك مركز ثقلتى تعيين ايتمك مطلوب اولسه، اودون پارچه سنك هر هانکی بر نقطه نه اولورسه اولسون، بر اوفق حیوی چاقارم؛ بوچوی بیده برايلك ايله باغلار، اودون پارچه سنی بونك واسطه سيله تعليق ايلرم . - اول امرده، اودون پارچه سی احتمال که ساغه صوله حرکت ایدر ؛ نهایت بر وضعیت آلبركه : بو وضعیت ایله کسب موازنت ايدهرك ثابت بر حالده قالير . بو حال بزه اثبات ايدركه، ايبلكك مقاومتی محو اولمشدر ديمك دركه، جسمك بالجمله قواسی، و یا قوای مزبوره يرينه قائم اولان قوه محصله سی، ابلكك استقامتی ایله جهت متقابله ده منطبق اولمش، یعنی، ايبلك شاقول استقامتنده بولنوب بوجهته اودون پارچهسنك مركز ثقلتندن مرور ایلمشـدر . اکر، جوينك حاقيلمش برندن بر بورغو ايله اپاكك جهت استقامتنده اودون پارچه سی دلینمش اولسه، شبهه يوقدركه، جسمك مركز ثقلتي بودليكك اوزرنده بولنور . فقط دليـك اسطوانه شکلنده دلینمش اولدینی جهتله، مرکز ثقلت تقبله سی مذکور اسطوانه نك محوري تعيين اولنوب تماماً وسطندن مرور
  
  ایدن خط مستقيم اوزرنده بولنور. فقط بره سنده؟ هنوز بیله مم . لكن، شمدی بونی ده تعيين ايدهرك بيله حكم . یوقاروده تعريف ايده كلـديكمز عملیاتی تكراراً اودون پارچه سنك ديگر بر نقطه سی حقنده اجرا ايده لم . یعنی اودون پارچه سنك ديگر بر نقطه سنه دیگر برچیوی دها قاقالم وكمافي السابق عمليات مشروحه به دوام ايليه لم . بوایکنجی ابملكك استقامتنده بورغو ایله آجيلاجـق اسـطوانه نك محوری دخی بلا شبهه جسمك مركز ثقلت نقطه سندن كجر ، شمدی، مرکز ثقلت نقطه سی اولجه برنجی اسطوانه نك محوری اوزرنده، ومؤخراً ینه ایکنی اسطوانه نك محوری اوزرنده بولتور . حال بوکه، بر نقطه عين زمانده ایکی خط مستقیم اوزرنده بولنسه، نقطه مزبوره بوخطارك بهمه حال نقطة تقاطعنده بولنسه جغندن، بوبانده جسم مزبورك مركز ثقلت نقطه سی بورغو ابله آجیلمش اسطوانه لرك يكديگرني قطع ابتدکلری محلده بولنمش اولور