<!DOCTYPE html>

<html class="no-js" dir="ltr" lang="tr">
<head>
<meta charset="utf-8"/>
<meta content="text/html; charset=utf-8" http-equiv="Content-Type"/>


<meta content="Yapay zeka uygulamaları ve bunlara entegre robotik teknolojiler insanoğlunun hayatında yer almaya devam ediyor. Yapay zekanın geliştirilmesi insanlığın yaratılmasından bu yana en büyük eşiklerden biri olarak kabul ediliyor. Öyle ki onun ne yönde gelişeceği ve insanlığı nasıl değiştireceği kestirilememektedir. Bu ifadeler, Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi" name="description"/>
<meta content="son,gündem,haberler,habertürk,haber,dakika,son dakika,emin,i̇stanbul,oldu,belli,nisan,ipucu,2019,oyuncuları,cevabı,onu,soru,zalim,oyuncu,belli oldu,cevabı 15,15 nisan,zalim i̇stanbul,cevabı 15 nisan,yaşam,ekonomi̇,sağlik,yazarlar,kültür,sanat,daki̇ka,son daki̇ka,magazin,ilk,spor,haberleri,burada,gül,zahid," name="keywords"/>
<meta content="Drupal 7 (https://www.drupal.org)" name="generator"/>


<meta content="804060108" property="fb:admins"/>
<meta content="285279088831155" property="fb:app_id"/>
<meta content="Independent Türkçe" property="og:site_name"/>
<meta content="article" property="og:type"/>
<meta content="Yapay zeka ürünü robotlar insanların hayatına hızla giriyor… Dr. Kafalı: Robotlarla evlenenler var, yakın gelecekte ölü yıkayan, defin yapan robotları konuşabiliriz" property="og:title"/>
<meta content="https://www.indyturk.com/node/364416/r%C3%B6portaj/yapay-zeka-%C3%BCr%C3%BCn%C3%BC-robotlar-insanlar%C4%B1n-hayat%C4%B1na-h%C4%B1zla-giriyor%E2%80%A6-dr-kafal%C4%B1" property="og:url"/>
<meta content="Yapay zeka uygulamaları ve bunlara entegre robotik teknolojiler insanoğlunun hayatında yer almaya devam ediyor. Yapay zekanın geliştirilmesi insanlığın yaratılmasından bu yana en büyük eşiklerden biri olarak kabul ediliyor. Öyle ki onun ne yönde gelişeceği ve insanlığı nasıl değiştireceği kestirilememektedir. Bu ifadeler, Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Hasan Kafalı'nın 2019'da kaleme aldığı &quot;Yapay zeka, toplum ve dinin geleceği&quot; başlıklı makalesinden." property="og:description"/>
<meta content="2021-05-26T21:21:49+03:00" property="og:updated_time"/>
<meta content="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/1200x630/public/article/main_image/2021/05/25/670796-1635212957.jpg?itok=UvqWruxY" property="og:image"/>
<meta content="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/1200x630/public/article/main_image/2021/05/25/670796-1635212957.jpg?itok=UvqWruxY" property="og:image:url"/>
<meta content="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/1200x630/public/article/main_image/2021/05/25/670796-1635212957.jpg?itok=UvqWruxY" property="og:image:secure_url"/>
<meta content="summary_large_image" name="twitter:card"/>
<meta content="Yapay zeka ürünü robotlar insanların hayatına hızla giriyor… Dr." name="twitter:title"/>
<meta content="https://www.indyturk.com/node/364416/r%C3%B6portaj/yapay-zeka-%C3%BCr%C3%BCn%C3%BC-robotlar-insanlar%C4%B1n-hayat%C4%B1na-h%C4%B1zla-giriyor%E2%80%A6-dr-kafal%C4%B1" name="twitter:url"/>
<meta content="Yapay zeka uygulamaları ve bunlara entegre robotik teknolojiler insanoğlunun hayatında yer almaya devam ediyor. Yapay zekanın geliştirilmesi insanlığın yaratılmasından bu yana en büyük eşiklerden" name="twitter:description"/>
<meta content="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/1200x630/public/article/main_image/2021/05/25/670796-1635212957.jpg?itok=UvqWruxY" name="twitter:image"/>
<meta content="https://www.indyturk.com/article-author/adem-demir" property="article:author"/>
<meta content="2021-05-25T13:07:36+03:00" property="article:published_time"/>
<meta content="2021-05-26T21:21:49+03:00" property="article:modified_time"/>
<meta content="Yapay zeka ürünü robotlar insanların hayatına hızla giriyor… Dr. Kafalı: Robotlarla evlenenler var, yakın gelecekte ölü yıkayan, defin yapan robotları konuşabiliriz" itemprop="name"/>
<meta content="Yapay zeka uygulamaları ve bunlara entegre robotik teknolojiler insanoğlunun hayatında yer almaya devam ediyor. Yapay zekanın geliştirilmesi insanlığın yaratılmasından bu yana en büyük eşiklerden biri olarak kabul ediliyor. Öyle ki onun ne yönde gelişeceği ve insanlığı nasıl değiştireceği kestirilememektedir. Bu ifadeler, Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Hasan Kafalı'nın 2019'da kaleme aldığı &quot;Yapay zeka, toplum ve dinin geleceği&quot; başlıklı makalesinden." itemprop="description"/>

<meta content="ie=edge" http-equiv="x-ua-compatible"/>
<meta content="width=device-width, initial-scale=1.0" name="viewport"/>
<title>Yapay zeka ürünü robotlar insanların hayatına hızla giriyor… Dr. Kafalı: Robotlarla evlenenler var, yakın gelecekte ölü yıkayan, defin yapan robotları konuşabiliriz | Independent Türkçe</title>




</head>
<body class="turkish-theme html not-front not-logged-in no-sidebars page-node page-node- page-node-364416 node-type-article page-taxonomy-term-1681">
<noscript><iframe height="0" src="https://www.googletagmanager.com/ns.html?id=GTM-WTF89PZ" style="display:none;visibility:hidden" width="0"></iframe></noscript>
<div id="div-gpt-ad-1591009178281-0">
</div> <div id="main-wrap">
<a href="javascript:" id="return-to-top"><i class="icomoon-icon icon-arrow-up" style="vertical-align: middle;"></i></a>
<div class="container">
<header id="main-header">
<div id="sticky-header-waypoint">
<div class="main-header-before">
<div class="grid-x grid-margin-x align-justify align-stretch">
<div class="cell shrink">
<div class="logo">
<a href="/">
<img class="logo-txt" src="/sites/all/themes/independent_v2/assets/img/logo-text.png"/>
</a>
</div>
</div>
<div class="cell shrink">
<div class="subheader-block">
<ul class="menu align-stretch">
<li class="quick-search">
<button class="dropdown-toggle" title="Search"><i class="icomoon-icon icon-search"></i></button>
<form accept-charset="UTF-8" action="/node/364416/r%C3%B6portaj/yapay-zeka-%C3%BCr%C3%BCn%C3%BC-robotlar-insanlar%C4%B1n-hayat%C4%B1na-h%C4%B1zla-giriyor%E2%80%A6-dr-kafal%C4%B1" class="search-form" id="search-api-page-search-form-arama" method="post"><div><div class="form-item form-type-textfield form-item-keys-1">
<label class="element-invisible" for="edit-keys-1">Anahtar kelimelerinizi girin </label>
<input class="form-text" id="edit-keys-1" maxlength="128" name="keys_1" placeholder="Anahtar kelimelerinizi girin" size="15" type="text" value=""/>
</div>
<input name="id" type="hidden" value="1"/>
<input class="form-submit" id="edit-submit-1" name="op" type="submit" value=""/><input name="form_build_id" type="hidden" value="form-5b-OK6YsWuZlvamfg9xGcKTZihMIhPouh81TubErPXc"/>
<input name="form_id" type="hidden" value="search_api_page_search_form_arama"/>
</div></form> </li>
<li class="toggle-menu">
<button aria-controls="navigation" aria-label="Menu" class="toggle-nav-panel" type="button"><i class="icomoon-icon icon-hamburger"></i></button>
</li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="grid-container">
<div class="grid-x">
<div class="cell text-center">
<div id="div-gpt-ad-1591009178281-1">
</div> </div>
</div>
</div>
<div class="main-header-inner show-for-large">
<div class="grid-x grid-margin-x align-justify align-middle">
<div class="cell auto">
<nav class="nav-container">
<ul class="menu"><li class="first expanded" wfd-id="8986"><a class="nolink" tabindex="0" title="">Seçim 2023</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="9971"><a href="https://www.indyturk.com/secim2023-2nd/" title="">2.Tur Seçimleri Anadolu Ajansı</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="9976"><a href="https://www.indyturk.com/Anka-haber-2nd" title="">2.Tur Seçimleri Anka Haber Ajansı</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="9981"><a href="https://www.indyturk.com/secim2023/" title="">1.Tur Seçimleri Anadolu Ajansı </a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="9986"><a href="/Anka-haber" title="">1.Tur Seçimleri Anka Haber Ajansı</a></li>
</ul></li>
<li class="leaf" wfd-id="9781"><a href="/tags/koronavir%C3%BCs" title="">Koronavirüs</a></li>
<li class="expanded" wfd-id="1970"><a href="/haber" title="Habarler">Haber</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="1973"><a href="/taxonomy/term/31" title="Bilim">Türkiye</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3821"><a href="/tags/e%C4%9Fitim-0" title="Eğitim">Eğitim</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4541"><a href="/tags/tarih" title="">Tarih</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7121"><a href="/tags/%C3%A7evre-0" title="">Çevre</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4556"><a href="/tags/insan-haklar%C4%B1" title="">İnsan Hakları</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4561"><a href="/tags/hayvan-haklar%C4%B1-0" title="">Hayvan Hakları</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7126"><a href="/tags/azinliklar" title="">Azınlıklar</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3851"><a href="/tags/m%C3%BClteciler-0" title="Mülteciler">Mülteciler</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4566"><a href="/tags/medya-1" title="">Medya</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4571"><a href="/tags/sosyal-medya" title="">Sosyal Medya</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3811"><a href="/tags/su%C3%A7-0" title="Suç">Suç</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="4581"><a href="/tags/portre" title="">Portre</a></li>
</ul></li>
<li class="expanded" wfd-id="1978"><a href="/siyaset" title="Siyaset">Siyaset</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="2462"><a href="/tags/ak-parti-0" title="AK Parti">AK Parti</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2461"><a href="/taxonomy/term/294" title="CHP">CHP</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2465"><a href="/tags/chp-0" title="CHP">CHP</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2463"><a href="/taxonomy/term/287" title="HDP">HDP</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2466"><a href="/tags/hdp-0" title="HDP">HDP</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2468"><a href="/tags/mhp" title="MHP">MHP</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2469"><a href="/tags/iyi-parti" title="İYİ Parti">İYİ Parti</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2467"><a href="/taxonomy/term/293" title="Meclis dışı muhalefet">Diğer Partiler</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3856"><a href="/tags/di%C4%9Fer-partiler" title="Diğer Partiler">Diğer Partiler</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3861"><a href="/tags/erdo%C4%9Fan" title="Erdoğan">Erdoğan</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3871"><a href="/tags/k%C4%B1l%C4%B1cdaroglu" title="Kılıçdaroğlu">Kılıçdaroğlu</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4586"><a href="/tags/p-buldan-s-temelli" title="">Buldan - Temelli</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4591"><a href="/tags/bah%C3%A7eli" title="">Bahçeli</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="4596"><a href="/tags/ak%C5%9Fener" title="">Akşener</a></li>
</ul></li>
<li class="expanded" wfd-id="1998"><a href="/d%C3%BCnya" title="Dünya">Dünya</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="3886"><a href="/tags/avrupa" title="Avrupa">Avrupa</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3891"><a href="/tags/amerika" title="Amerika">Amerika</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4071"><a href="/tags/asya" title="Asya">Asya</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3896"><a href="/tags/afrika" title="Afrika">Afrika</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3876"><a href="/tags/ortado%C4%9Fu" title="Ortadoğu">Ortadoğu</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7186"><a href="/tags/balkanlar" title="">Balkanlar</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="7191"><a href="/tags/kafkasya" title="">Kafkasya</a></li>
</ul></li>
<li class="expanded" wfd-id="3991"><a href="/ya%C5%9Fam" title="Yaşam">Yaşam</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="7131"><a href="/tags/moda" title="">Moda</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4021"><a href="/tags/seyahat-0" title="Seyahat">Seyahat</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7141"><a href="/tags/magazin-0" title="">Magazin</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4751"><a href="/tags/yemek" title="">Yemek</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="7196"><a href="/tags/ili%C5%9Fkiler" title="">İlişkiler</a></li>
</ul></li>
<li class="expanded" wfd-id="7151"><a href="/bilim" title="">BİLİM</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="4031"><a href="/tags/teknoloji-0" title="Teknoloji">Teknoloji</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7206"><a href="/tags/uzay" title="">Uzay</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7156"><a href="/tags/genetik" title="">Genetik</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="7211"><a href="/tags/yapay-zeka" title="">Yapay Zeka</a></li>
</ul></li>
<li class="expanded" wfd-id="7161"><a href="/k%C3%BClt%C3%BCr" title="">KÜLTÜR</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="4026"><a href="/tags/sinema" title="Sinema">Sinema</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4046"><a href="/tags/edebiyat" title="Edebiyat">Edebiyat</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4741"><a href="/tags/m%C3%BCzik" title="">Müzik</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4036"><a href="/tags/tiyatro-0" title="Tiyatro">Tiyatro</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7286"><a href="/tags/g%C3%BCzel-sanatlar" title="">Güzel Sanatlar</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="4041"><a href="/tags/tv" title="TV">TV</a></li>
</ul></li>
<li class="expanded" wfd-id="3901"><a href="/yazarlar" title="Yazarlar">Yazarlar</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="6376"><a href="/article-author/robert-fisk" title="Robert Fisk">Robert Fisk</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="6381"><a href="/article-author/%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8Bpatrick-cockburn" title="">Patrick Cockburn</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="6386"><a href="/article-author/nabila-ramdani" title="">Nabila Ramdani</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="6391"><a href="/article-author/hamish-mcrae" title="">Hamish McRae</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7106"><a href="/article-author/muhammed-zahid-g%C3%BCl" title="">Muhammed Zahid Gül</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="6396"><a href="/article-author/mary-dejevsky" title="">Mary Dejevsky</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="6401"><a href="/article-author/mark-steel" title="">Mark Steel</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="6406"><a href="/article-author/nevzat-%C3%A7i%C3%A7ek" title="">Nevzat Çiçek</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="6411"><a href="/article-author/bel-trew" title="">Bel Trew</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="6416"><a href="/article-author/sean-ogrady" title="">Sean O'Grady</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7171"><a href="/article-author/kim-sengupta" title="">Kim Sengupta</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="8981"><a href="/article-author/lucy-anna-gray" title="">Lucy Anna Gray</a></li>
</ul></li>
<li class="leaf" wfd-id="5611"><a href="/t%C3%BCrkiyeden-sesler" title="">TÜRKİYE'DEN SESLER</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7176"><a href="/d%C3%BCnyadan-sesler" title="">DÜNYADAN SESLER</a></li>
<li class="expanded" wfd-id="1979"><a href="/ekonomi%CC%87" title="Ekonomi̇">EKONOMİ</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="4641"><a href="/tags/%C3%BCretim" title="">Üretim</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2479"><a href="/tags/emek-d%C3%BCnyas%C4%B1" title="Emek Dünyası">Emek Dünyası</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2485"><a href="/tags/tar%C4%B1m" title="Tarım">Tarım</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2478"><a href="/tags/emlak" title="Emlak">Emlak</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2486"><a href="/tags/turizm-0" title="Turizm">Turizm</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2488"><a href="/tags/%C5%9Firket-haberleri" title="Şirket Haberleri">Şirket Haberleri</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3906"><a href="/tags/borsa" title="Borsa">Borsa</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4636"><a href="/tags/soka%C4%9F%C4%B1n-ekonomisi" title="">Sokağın Ekonomisi</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7276"><a href="/tags/d%C3%BCnya-ekonomisi" title="">Dünya Ekonomisi</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7281"><a href="/tags/sa%C4%9Fl%C4%B1k-turizmi" title="">Sağlık Turizmi</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="4646"><a href="/taxonomy/term/3296" title="">Ulaşım</a></li>
</ul></li>
<li class="expanded" wfd-id="1991"><a href="/spor" title="Spor">Spor</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="1992"><a href="/tags/futbol" title="Futbol">Futbol</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2476"><a href="/tags/basketbol-0" title="Basketbol">Basketbol</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="1995"><a href="/taxonomy/term/181" title="Tenis">Tenis</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="1997"><a href="/taxonomy/term/191" title="Golf">Golf</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2475"><a href="/tags/voleybol" title="Voleybol">Voleybol</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2473"><a href="/tags/atletizm" title="Atletizm">Atletizm</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4651"><a href="/tags/engelli-sporlar%C4%B1" title="">Engelli Sporları</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="2474"><a href="/tags/motor-sporlar%C4%B1" title="Motor Sporları">Motor Sporları</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="2472"><a href="/tags/g%C3%BCre%C5%9F" title="Güreş">Güreş</a></li>
</ul></li>
<li class="expanded" wfd-id="1977"><a href="/sa%C4%9Flik" title="SAĞLIK">SAĞLIK</a><ul class="menu"><li class="first leaf" wfd-id="2460"><a href="/tags/beslenme" title="Beslenme">Beslenme</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4766"><a href="/tags/kanser" title="">Kanser</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3946"><a href="/tags/estetik" title="Estetik">Estetik</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3941"><a href="/tags/obezite-0" title="Obezite">Obezite</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4681"><a href="/tags/kad%C4%B1n-sa%C4%9Fl%C4%B1%C4%9F%C4%B1" title="">Kadın Sağlığı</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3936"><a href="/taxonomy/term/1531" title="Kanser">Kanser</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7271"><a href="/tags/%C3%A7ocuk-sa%C4%9Fl%C4%B1%C4%9F%C4%B1" title="">Çocuk Sağlığı</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="3931"><a href="/tags/kalp-sa%C4%9Fl%C4%B1%C4%9F%C4%B1" title="Kalp">Kalp Sağlığı</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="4691"><a href="/tags/alternatif-t%C4%B1p" title="">Alternatif Tıp</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="7181"><a href="/tags/psikoloji" title="">Psikoloji</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="9776"><a href="/tags/koronavir%C3%BCs" title="">Koronavirüs</a></li>
</ul></li>
<li class="leaf" wfd-id="4056"><a href="/r%C3%B6portaj" title="Röportaj">Röportaj</a></li>
<li class="leaf" wfd-id="5491"><a href="/tags/dosya" title="">DOSYA</a></li>
<li class="last leaf" wfd-id="9011"><a href="/video" title="">VİDEO</a></li>
</ul> </nav>
</div>
<div class="cell shrink">
<div class="subheader-block">
<ul class="menu">
<li class="quick-search">
<button class="dropdown-toggle" title="Search"><i class="icomoon-icon icon-search"></i></button>
<form accept-charset="UTF-8" action="/node/364416/r%C3%B6portaj/yapay-zeka-%C3%BCr%C3%BCn%C3%BC-robotlar-insanlar%C4%B1n-hayat%C4%B1na-h%C4%B1zla-giriyor%E2%80%A6-dr-kafal%C4%B1" class="search-form" id="search-api-page-search-form-arama--2" method="post"><div><div class="form-item form-type-textfield form-item-keys-1">
<label class="element-invisible" for="edit-keys-1--2">Anahtar kelimelerinizi girin </label>
<input class="form-text" id="edit-keys-1--2" maxlength="128" name="keys_1" placeholder="Anahtar kelimelerinizi girin" size="15" type="text" value=""/>
</div>
<input name="id" type="hidden" value="1"/>
<input class="form-submit" id="edit-submit-1--2" name="op" type="submit" value=""/><input name="form_build_id" type="hidden" value="form-106RXKernnqxmaf3Zj-pTmUwMj35J1JKQne0_DjEzYY"/>
<input name="form_id" type="hidden" value="search_api_page_search_form_arama"/>
</div></form> </li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</header>
<div class="grid-x grid-margin-x">
<div class="cell">
<div id="nav-panel">
<ul class="topics menu vertical large-horizontal"><li><a href="/haber" title="Habarler">Haber</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/tags/e%C4%9Fitim-0" title="Eğitim">Eğitim</a></li>
<li><a href="/tags/tarih" title="">Tarih</a></li>
<li><a href="/tags/%C3%A7evre-0" title="">Çevre</a></li>
<li><a href="/tags/insan-haklar%C4%B1" title="">İnsan Hakları</a></li>
<li><a href="/tags/hayvan-haklar%C4%B1-0" title="">Hayvan Hakları</a></li>
<li><a href="/tags/azinliklar" title="">Azınlıklar</a></li>
<li><a href="/tags/m%C3%BClteciler-0" title="Mülteciler">Mülteciler</a></li>
<li><a href="/tags/medya-1" title="">Medya</a></li>
<li><a href="/tags/sosyal-medya" title="">Sosyal Medya</a></li>
<li><a href="/tags/su%C3%A7-0" title="Suç">Suç</a></li>
<li><a href="/tags/portre" title="">Portre</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/siyaset" title="Siyaset">Siyaset</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/tags/ak-parti-0" title="AK Parti">AK Parti</a></li>
<li><a href="/tags/chp-0" title="CHP">CHP</a></li>
<li><a href="/tags/hdp-0" title="HDP">HDP</a></li>
<li><a href="/tags/mhp" title="MHP">MHP</a></li>
<li><a href="/tags/iyi-parti" title="İYİ Parti">İYİ Parti</a></li>
<li><a href="/tags/di%C4%9Fer-partiler" title="Diğer Partiler">Diğer Partiler</a></li>
<li><a href="/tags/erdo%C4%9Fan" title="Erdoğan">Erdoğan</a></li>
<li><a href="/tags/k%C4%B1l%C4%B1cdaroglu" title="Kılıçdaroğlu">Kılıçdaroğlu</a></li>
<li><a href="/tags/p-buldan-s-temelli" title="">Buldan - Temelli</a></li>
<li><a href="/tags/bah%C3%A7eli" title="">Bahçeli</a></li>
<li><a href="/tags/ak%C5%9Fener" title="">Akşener</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/d%C3%BCnya" title="Dünya">Dünya</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/tags/avrupa" title="Avrupa">Avrupa</a></li>
<li><a href="/tags/amerika" title="Amerika">Amerika</a></li>
<li><a href="/tags/asya" title="Asya">Asya</a></li>
<li><a href="/tags/afrika" title="Afrika">Afrika</a></li>
<li><a href="/tags/ortado%C4%9Fu" title="Ortadoğu">Ortadoğu</a></li>
<li><a href="/tags/balkanlar" title="">Balkanlar</a></li>
<li><a href="/tags/kafkasya" title="">Kafkasya</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/ya%C5%9Fam" title="Yaşam">Yaşam</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/tags/moda" title="">Moda</a></li>
<li><a href="/tags/seyahat-0" title="Seyahat">Seyahat</a></li>
<li><a href="/tags/magazin-0" title="">Magazin</a></li>
<li><a href="/tags/yemek" title="">Yemek</a></li>
<li><a href="/tags/ili%C5%9Fkiler" title="">İlişkiler</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/bilim" title="">BİLİM</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/tags/teknoloji-0" title="Teknoloji">Teknoloji</a></li>
<li><a href="/tags/uzay" title="">Uzay</a></li>
<li><a href="/tags/genetik" title="">Genetik</a></li>
<li><a href="/tags/yapay-zeka" title="">Yapay Zeka</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/k%C3%BClt%C3%BCr" title="">KÜLTÜR</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/tags/sinema" title="Sinema">Sinema</a></li>
<li><a href="/tags/edebiyat" title="Edebiyat">Edebiyat</a></li>
<li><a href="/tags/m%C3%BCzik" title="">Müzik</a></li>
<li><a href="/tags/tiyatro-0" title="Tiyatro">Tiyatro</a></li>
<li><a href="/tags/g%C3%BCzel-sanatlar" title="">Güzel Sanatlar</a></li>
<li><a href="/tags/tv" title="TV">TV</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/yazarlar" title="Yazarlar">Yazarlar</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/article-author/robert-fisk" title="Robert Fisk">Robert Fisk</a></li>
<li><a href="/article-author/%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8B%E2%80%8Bpatrick-cockburn" title="">Patrick Cockburn</a></li>
<li><a href="/article-author/nabila-ramdani" title="">Nabila Ramdani</a></li>
<li><a href="/article-author/hamish-mcrae" title="">Hamish McRae</a></li>
<li><a href="/article-author/muhammed-zahid-g%C3%BCl" title="">Muhammed Zahid Gül</a></li>
<li><a href="/article-author/mary-dejevsky" title="">Mary Dejevsky</a></li>
<li><a href="/article-author/lucy-anna-gray" title="">Mark Steel</a></li>
<li><a href="/article-author/nevzat-%C3%A7i%C3%A7ek" title="">Nevzat Çiçek</a></li>
<li><a href="/article-author/bel-trew" title="">Bel Trew</a></li>
<li><a href="/article-author/sean-ogrady" title="">Sean O'Grady</a></li>
<li><a href="/article-author/kim-sengupta" title="">Kim Sengupta</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/t%C3%BCrkiyeden-sesler" title="">TÜRKİYE'DEN SESLER</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span></li>
<li><a href="/d%C3%BCnyadan-sesler" title="">DÜNYADAN SESLER</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span></li>
<li><a href="/ekonomi%CC%87" title="Ekonomi̇">EKONOMİ</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/tags/%C3%BCretim" title="">Üretim</a></li>
<li><a href="/tags/emek-d%C3%BCnyas%C4%B1" title="Emek Dünyası">Emek Dünyası</a></li>
<li><a href="/tags/tar%C4%B1m" title="Tarım">Tarım</a></li>
<li><a href="/tags/emlak" title="Emlak">Emlak</a></li>
<li><a href="/tags/turizm-0" title="Turizm">Turizm</a></li>
<li><a href="/tags/%C5%9Firket-haberleri" title="Şirket Haberleri">Şirket Haberleri</a></li>
<li><a href="/tags/borsa" title="Borsa">Borsa</a></li>
<li><a href="/tags/soka%C4%9F%C4%B1n-ekonomisi" title="">Sokağın Ekonomisi</a></li>
<li><a href="/tags/d%C3%BCnya-ekonomisi" title="">Dünya Ekonomisi</a></li>
<li><a href="/tags/sa%C4%9Fl%C4%B1k-turizmi" title="">Sağlık Turizmi</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/spor" title="Spor">Spor</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/tags/futbol" title="Futbol">Futbol</a></li>
<li><a href="/tags/basketbol-0" title="Basketbol">Basketbol</a></li>
<li><a href="/tags/voleybol" title="Voleybol">Voleybol</a></li>
<li><a href="/tags/atletizm" title="Atletizm">Atletizm</a></li>
<li><a href="/tags/engelli-sporlar%C4%B1" title="">Engelli Sporları</a></li>
<li><a href="/tags/motor-sporlar%C4%B1" title="Motor Sporları">Motor Sporları</a></li>
<li><a href="/tags/g%C3%BCre%C5%9F" title="Güreş">Güreş</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/sa%C4%9Flik" title="SAĞLIK">SAĞLIK</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span><ul><li><a href="/tags/beslenme" title="Beslenme">Beslenme</a></li>
<li><a href="/tags/kanser" title="">Kanser</a></li>
<li><a href="/tags/estetik" title="Estetik">Estetik</a></li>
<li><a href="/tags/obezite-0" title="Obezite">Obezite</a></li>
<li><a href="/tags/kad%C4%B1n-sa%C4%9Fl%C4%B1%C4%9F%C4%B1" title="">Kadın Sağlığı</a></li>
<li><a href="/tags/%C3%A7ocuk-sa%C4%9Fl%C4%B1%C4%9F%C4%B1" title="">Çocuk Sağlığı</a></li>
<li><a href="/tags/kalp-sa%C4%9Fl%C4%B1%C4%9F%C4%B1" title="Kalp">Kalp Sağlığı</a></li>
<li><a href="/tags/alternatif-t%C4%B1p" title="">Alternatif Tıp</a></li>
<li><a href="/tags/psikoloji" title="">Psikoloji</a></li>
<li><a href="/tags/koronavir%C3%BCs" title="">Koronavirüs</a></li>
</ul></li>
<li><a href="/r%C3%B6portaj" title="Röportaj">Röportaj</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span></li>
<li><a href="/tags/dosya" title="">DOSYA</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span></li>
<li><a href="/tags/koronavir%C3%BCs" title="">Koronavirüs</a><span class="toggle"><i class="icomoon-icon icon-arrow-down"></i></span></li>
</ul> </div>
</div>
</div>
<div class="grid-container">
<div class="grid-x">
<div class="cell text-center">
<div id="div-gpt-ad-1591009178281-6">
</div> </div>
</div>
</div>
<main>
<div class="breadcrumbs-wrapper hide-for-small-only">
<div class="grid-container">
<div class="grid-x">
<div class="cell">
<h2 class="element-invisible">Buradasınız</h2><div class="breadcrumb"><span class="inline odd first"><a href="/">Home</a></span> <span class="delimiter">»</span> <span class="inline even"><a href="https://www.indyturk.com/röportaj">Röportaj</a></span> <span class="delimiter">»</span> <span class="inline odd last">Yapay zeka ürünü robotlar insanların hayatına hızla giriyor… Dr. Kafalı: Robotlarla evlenenler var, yakın gelecekte ölü yıkayan, defin yapan robotları konuşabiliriz</span></div> </div>
</div>
</div>
</div>
<section class="entry-article-topper">
<div class="grid-x grid-margin-x">
<div class="cell">
<div class="entry-header clearfix has-avatar">
<div class="entry-title">
<h1>Yapay zeka ürünü robotlar insanların hayatına hızla giriyor… Dr. Kafalı: Robotlarla evlenenler var, yakın gelecekte ölü yıkayan, defin yapan robotları konuşabiliriz</h1>
</div>
<div class="entry-subtitle">
<h2>Salgın döneminde vefat eden insanlar yıkanmadı. Büyük çoğunluğu için cenaze töreni düzenlenmedi. Peki bu işlemleri yapan robotlar olsaydı ne olurdu? İlahiyatçı sosyolog Dr. Hasan Kafalı'ya dindarların konuşmaya cesaret edemediği konuyu sorduk</h2>
</div>
<div class="author-avatar">
<a href="/taxonomy/term/95971">
<img alt="" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/150x150/public/4CWhXlpp_400x400.jpg?itok=Zg2NPLYk"/>
</a>
</div>
<div class="entry-meta-wrapper">
<div class="grid-x align-justify align-middle">
<div class="cell shrink">
<div class="entry-meta">
<div class="entry-meta-field entry-meta-author">
<a href="/taxonomy/term/95971">
Adem Demir </a>
<span class="author-twitter"><a href="https://twitter.com/ademdemir22">@ademdemir22</a></span>
<span class="author-twitter"><a href="/cdn-cgi/l/email-protection#51"><span class="__cf_email__" data-cfemail="28494c4d45064c4d45415a6841464c4d584d464c4d465c5c5d5a43415b40064b4745">[email protected]</span></a></span>
</div>
<div class="entry-meta-field entry-meta-publish-date">
<time>Salı 25 Mayıs 2021 13:27</time>
</div>
</div>
</div>
<div class="cell large-shrink">
<div class="share-block">
<div class="socials-btns share_tools a2a_kit" data-a2a-title="Yapay zeka ürünü robotlar insanların hayatına hızla giriyor… Dr. Kafalı: Robotlarla evlenenler var, yakın gelecekte ölü yıkayan, defin yapan robotları konuşabiliriz" data-a2a-url="https://www.indyturk.com/node/364416">
<a class="social-btn a2a_button_facebook facebook-btn-bg round" href="#">
<span class="icomoon-icon icon-facebook"></span>
</a>
<a class="social-btn a2a_button_twitter twitter-btn-bg round" href="#">
<span class="icomoon-icon icon-twitter"></span>
</a>
<a class="social-btn a2a_button_whatsapp whatsapp-btn-bg round btn-whatsapp" href="#">
<span class="icomoon-icon icon-whatsapp"></span>
</a>
<a class="social-btn a2a_button_envelope envelope-btn-bg round" href="#">
<span class="icomoon-icon icon-envelope"></span>
</a>
<a class="social-btn printer-btn-bg round print-btn" href="#" title="Print"><i class="icomoon-icon icon-printer"></i></a>
</div>
</div>
<div class="follow-block">
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="entry-media">
<div class="entry-media-inner-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content abs-element" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/1368x911/public/article/main_image/2021/05/25/670796-1635212957.jpg?itok=q4B8Qq7A" style=""/>
</div>
<div class="caption-field">
<p>İlahiyatçı Dr. Hasan Kafalı'ya göre yapay zekanın cinsellik ve toplumsal cinsiyet konusunda birtakım yeni süreçler ortaya çıkaracak / Fotoğraf: PİXABAY</p>
</div>
</div>
</div>
</div>
</section>
<div class="grid-container">
<article class="entry-article">
<div class="grid-x align-justify">
<div class="content-wrap-holder cell">
<div class="region region-content">
<div class="block block-system" id="block-system-main">
<div class="content">
<div class="content-wrap">
<div class="printable-area page-taxonomy-term-1681" dir="ltr">
<div class="entry-content" data-io-article-url="https://www.indyturk.com/node/364416/r%C3%B6portaj/yapay-zeka-%C3%BCr%C3%BCn%C3%BC-robotlar-insanlar%C4%B1n-hayat%C4%B1na-h%C4%B1zla-giriyor%E2%80%A6-dr-kafal%C4%B1">
<div class="field field-name-body field-type-text-with-summary field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even" property="content:encoded"><blockquote>
<p>Yapay zeka uygulamaları ve bunlara entegre robotik teknolojiler insanoğlunun hayatında yer almaya devam ediyor. Yapay zekanın geliştirilmesi insanlığın yaratılmasından bu yana en büyük eşiklerden biri olarak kabul ediliyor. Öyle ki onun ne yönde gelişeceği ve insanlığı nasıl değiştireceği kestirilememektedir.</p>
</blockquote>
<p>Bu ifadeler, Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Hasan Kafalı'nın 2019'da kaleme aldığı "Yapay zeka, toplum ve dinin geleceği" başlıklı makalesinden. </p>
<p>Felsefe ve Din Bilimleri Bölümü'nde din sosyolojisi üzerine çalışmalar yapan Kafalı, makalesinde yapay zekanın din ve toplum üzerine etkilerini geniş şekilde ele alıyor.</p>
<p>Kafalı'nın kaleme aldığı makalenin üzerinden 3 yıl geçti. Bu arada çok şey değişti. Yapay zekanın yaptıkları ve bundan sonra yapabilecekleri daha fazla konuşulur oldu. </p>
<div class="simplebox injected-block-holder" style="direction:ltr">
<h1 class="box-title">fazla oku</h1>
<p>Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)</p>
</div>
<p>İnsanlar yapay zekanın etkilerini hayatlarının birçok alanında yaşamaya başladı. </p>
<p>İşletmelerde çalışanlar olduğu gibi, lokantalarda servis yapan, holdinglerin girişlerinde danışmanlık hizmeti veren, çağrı operatörü olarak görev yapan ve hatta insanların en özel anlarına ortaklık eden robotlar da var.</p>
<p>Öyle ki bu robotlara kimlik veren devletler bile oldu. Birçok ülkede robotlarla evlilik hayatı yaşadıklarını ileri sürenlere ilişkin haberler dünya basınında yer aldı. </p>
<p>Her geçen gün yaygınlaşan yapay zekanın dindarlık üzerine de dolaylı veya doğrudan etkisinin olabileceği ifade ediliyor. </p>
<p>Teknolojinin her geçen gün gelişmesi ve yapay zeka kullanımının artması, dindarlık düzeyini ve boyutunu etkileyecek. </p>
<p>Yapay zekanın insanların hayatına giriş derecesine göre inanç ve ibadet pratiklerinde görülebilecek farklılıklar olacağı gibi bunlara dini alanda din adamlarının yaklaşımları yeni mezhep, akım, cemaat türü grup ve toplulukların oluşumuna sebebiyet verebileceği de kaydediliyor. <br/>
 <br/>
Peki yapay zeka ürünü bir robotla evlenilebilir mi? </p>
<p>Robotlar, namaz kıldırabilir mi?</p>
<p>Robotlar ölü yıkayabilir ve gömebilir mi? </p>
<p>Bu soruların cevapları ilahiyat camiasında dillendiriliyor mu? </p>
<p>Konuyla ilgili olarak Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Hasan Kafalı ile görüştük. </p>
<p>Kafalı'ya göre bilim ve teknolojinin meyvesi yapay zeka, tüm insanlığa büyük katkı sağlayacak. Dini kurum ve din adamlarının da bu algıyı yakalamak, bu yönde bir açıklama ve anlayış inşa etmek gibi bir vazifeleri var. </p>
<div class="dnd-widget-wrapper context-custom_image type-image"><div class="dnd-atom-rendered"><div class="entry-media-inner-img">
<img alt="e530240a-a240-4c71-afab-0759decc3569.jpg" height="532" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800xauto/public/thumbnails/image/2021/05/25/670771-2064002989.jpg?itok=nkEAGNgO" title="e530240a-a240-4c71-afab-0759decc3569.jpg" typeof="foaf:Image" width="800"/></div>
</div><div class="dnd-caption-wrapper">
<div class="meta">İlahiyatçı sosyolog Dr. Hasan Kafalı / Independent Türkçe</div>
</div></div>
<p><br/><span style="font-size:22px;"><em><strong>"Ölü yıkayan, defin yapan robotları konuşacağız"</strong></em></span></p>
<p><strong>Yakın gelecekte "robotların ölü yıkama, defnetme" ve buna bağlı daha birçok soruya ilahiyatçılar muhatap olur mu? </strong></p>
<p>Bu soruların çokça sorulacağını öngörüyorum. Bu mümkün mü? Evet mümkün. Cenaze yıkama ve defnetme robotu yapılabilir. Bu mümkün ama insanların içine sinecek mi? Yani beraber yaşadığınız aileniz, eşiniz... Onu robota veriyorsunuz, o yıkıyor ve defnediyor. İşte o robot, yapay zeka, insan faktörünü ortadan kaldıramayacak bence. Yani insanoğlu bir robot değil, duygusal bir varlık. Bunun devam ettirilmesi lazım. En azından gençlere de bu bilincin verilmesi lazım. Şu tehlike; gençler şu an evden çıkmıyorlar, artık dine uzaklaştılar, robotlaşmaya başladılar.</p>
<p><span style="font-size:22px;"><em><strong>"Yapay zeka mı insan olacak, insan mı robotlaşacak" tartışması </strong></em></span></p>
<p><strong>Pek çok şirket var, bunlar milyar dolarlık yatırımlar yapıyor. Sizin de söylediğiniz gibi bir telefon bizi bağımlı hale getirebiliyor ve internetsiz bir hayat düşünemiyoruz. Pandemi veya benzeri salgınlar da atlattığımızda bu işler tekrar hız kazanacak. Netice itibariyle yapay zeka ürünü robotlar ileride pek çok alanda insanlara ya hizmet edecekler ya da rekabet edecek duruma gelmeyecekler mi? </strong></p>
<p>Tabii ki gelecekler ama insanoğlu bir yerden sonra yine insanlara yönelecek diye düşünüyorum. Çünkü, robotlar insanlığı öldürecek. Şöyle bir şey var; teknolojinin kolaylaştırdığı ölçüde aslında insanlığımızı kaybediyoruz. Yapay zekanın en büyük tehlikelerinden birisi insanoğlundan düşünme yeteneğini alması. Hatırlarsanız çocukluğumuzda ev telefonlarından konuşurken hafızamızda en az 20-30 telefon numarasını kaydederdik. Telefonlar akıllı telefonlara dönüştü. Biz ne yaptık o fonksiyonumuzu telefonlara yükledik. Yani ezberleme ve düşünme yeteneğimizi yavaş yavaş telefonlara verdik. Yapay zekanın da böyle bir tehlikesi var. Bence insanoğlu uzun vadede bunu fark edecektir. Yapay zeka insanlığımızı, özelliklerimizi azaltmaya başlıyor. Ve bir yerden sonra insanoğlunun yine yapay zekadan sakınacağını düşünüyorum. Elon Musk ile Mark Zuckerberg arasındaki tartışmada bunlar var. Biz yapay zekaya bazı şeyleri devrederken acaba insanlığımızı da mı devredeceğiz? Yani yapay zeka mı insan olacak, insan mı robotlaşacak? </p>
<div class="dnd-widget-wrapper context-custom_image type-image"><div class="dnd-atom-rendered"><div class="entry-media-inner-img">
<img alt="human-vs-robot-09.jpeg" height="402" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800xauto/public/thumbnails/image/2021/05/25/670776-525574816.jpeg?itok=5nLdJxRR" title="human-vs-robot-09.jpeg" typeof="foaf:Image" width="590"/></div>
</div><div class="dnd-caption-wrapper">
<div class="meta">İnsan yalnızlığını insanla mı yoksa robotla mı giderecek? / Fotoğraf: PİXABAY</div>
</div></div>
<p><br/><span style="font-size:22px;"><em><strong>"İnsan insanının ilacıdır" </strong></em></span></p>
<p><strong>O zaman şu an zirvesini yaşamıyoruz. Önce zirvesini yaşayacağız ve bu bahsettiğiniz pek çok şey ile karşı karşıya geleceğiz. Belki biraz önce sorduğum soruların cevaplarını da aramaya başlayacağız. Hatta bunları da tartışacağız ama netice itibariyle oturup şapkamızı önümüze koyup "biz ne yapıyoruz" sorusunu tekrar mı kendimize soracağız?</strong></p>
<p>Evet, çünkü bir yerden sonra robotlarla iletişim insanları tatmin etmeyecek. Düşünebiliyor musunuz? Karşınızda bir robot var. Mesela çağrı merkezlerinde yapay zekalı robotlar var. Konuşuyorlar ama siz onunla konuşurken hiçbir şekilde rahatlık hissetmiyorsunuz. Çoğunlukla müşteri hizmetleri temsilcisine bağlanarak bir insan ile konuşmak istersiniz. </p>
<p>Çünkü insan insanın çaresi ve ilacıdır. Özellikle Doğu medeniyetlerinde bunun olacağını düşünüyorum. Belki Batı medeniyetinin bu konuda biraz daha modernleşmesi farklı ama Doğu daha farklıdır. Biz insanı hiçbir şekilde unutamıyoruz. Bizim kültürel kodlarımızda bu var. İnsanlardan şifa bulma, onlarla dertlenme, çare bulma arayışında olacağını, özellikle din adamlarının da önümüzdeki dönemlerde bu konuda öne çıkacağını düşünüyorum. </p>
<p>Toplumun onlardan beklentilerinin çoğalacağı görüşündeyim. O yüzden din adamlarının özellikle psikoloji ve sosyoloji alanında eğitim almaları gerektiğini düşünüyorum. Çünkü ilerde her şey robotlaşacağı için insanlar neye yöneleceğini şaşıracaklar ve sadece din kalacak ellerinde. Şu süreçte de gördük insanlar camilere yöneliyor. Farkında mıyız bilmiyorum ama çoğu yaşlı kesim bir şekilde camiye gitmenin yolunu arıyor. Gençlerden de kaçış var. Tabii bu da bir tehlike. Orası bir soru işareti. Gençler bu ara dışarı çıkmamaya alıştı. O yönde bir tehdit var. </p>
<p><span style="font-size:22px;"><em><strong>"Bir bilinmezlik var" </strong></em></span></p>
<p><strong>Bir felaketle karşılaşıldığında bunun çaresinin bulunmaması insanlarda sorgulamaya yol açıyor. En çok da Allah'a sığınan Müslümanlar, çare bulunamamasına dikkati çekiyor. Çelişkiler sözkonusu. Bir taraftan yönelim diğer taraftan kaçış. İnsanlar doğruyu nasıl bulacak? Bir inancın sağlamasını neye göre yapacak?  </strong></p>
<p>Bu tehlike. Aslında bunun önüne geçilmesi lazım. Gençlerimizi bir an önce sokağa çekmemiz gerekir. Bir an önce sosyalleşmeye yönlendirmeliyiz. Biz sosyal bilimciler olarak insanlığımızı kaybetmemek için bunu robotlara devretmememiz gerekiyor. </p>
<p><strong>Makalelerin devamı geldi mi? Başka bir şey yaptınız mı?</strong></p>
<p>Yok henüz yapmadım. Aslında tartışmalar devam ediyor. Takip etmeye çalışıyorum da yapay zekadan biraz daha Transhumanizme (teknolojinin insan vücuduna bütünleştirip öyle kullanılması üzerine yoğunlaşma) evrildi. Heyecanla takip ediyorum. Yazmayı düşünüyorum ama sürekli akış olduğu için tam olarak ne yazabileceğimi de kararlaştırmış değilim. Bir bilinmezlik var yani.</p>
<div class="dnd-widget-wrapper context-custom_image type-image"><div class="dnd-atom-rendered"><div class="entry-media-inner-img">
<img alt="robotlar_ve_insanlar.png" height="535" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800xauto/public/thumbnails/image/2021/05/25/670791-230401520.png?itok=IkNRzu58" title="robotlar_ve_insanlar.png" typeof="foaf:Image" width="800"/></div>
</div><div class="dnd-caption-wrapper">
<div class="meta">Yakın gelecekte robotların insanlar rakip olabileceği ifade ediliyor / Fotoğraf: PİXABAY</div>
</div></div>
<p><br/><span style="font-size:22px;"><em><strong>"5 dolarlık lensle bilgiler insanların gözünün önünde akacak"</strong></em></span></p>
<p>Bu mesele gerçekten ilahiyat camiasında tartışılıyor mu? Bunun bir alanı var mı? Yani ilahiyat dilinde buna bir anlam, alan veriliyor mu? Bir tarifi var mı? Hani fıkıh, tefsir veya hadis gibi… Teknoloji alanında ilahiyatçıların artık bununla yüz yüze gelip yoğun çalışmaları gerekiyordur herhalde değil mi?</p>
<p>Henüz yok. Kaleme aldığım makalemde biraz buna dikkat çekmeye çalıştım. İlahiyatçılar olarak bu tür konuları tartışmamız gerekiyor. Yeni okuduğun bir haberde '5 dolarlık bir lensle insanoğlunun gözünün önünde bilgiler akabilecek' deniliyordu. Bu lensi takan bir kişi ve eğer namaz kılarken okunacak dualar gözünün önünde akarken bakıp okusa namazı geçerli olacak mı? İlahiyatçıların bunu tartışması lazım. Oysa namaz kılarken okunacak sürelerin ezbere okunması gerekiyor.</p>
<p><span style="font-size:22px;"><em><strong>"Bu alanda üretim yapabilmek için biraz cesaret lazım"</strong></em></span></p>
<p><strong>Neden ilahiyat camiası bunu tartışmıyor? </strong></p>
<p>Henüz bu konuyla çok fazla ilgilenen ilahiyatçı yok. Tartışılmıyor da. </p>
<p><strong>Bu konunun tartışılması için kimin ve kimlerin girişimde bulunması gerekiyor? </strong></p>
<p>Akademisyenlerin kendi inisiyatifleriyle bu alanda çalışma yapması lazım. Birilerinin 'bu alandaki gelişmeler yakında hayatımızı etkileyecek' demesi gerekiyor. Ancak olmuyor. Çünkü bizim fıkıh geleneğimizde sorun ortaya çıktıktan sonra çözüm üretme alışkanlığı var. Bu tür tartışmaların temellerini illaki geride arama sorunumuz var. O yüzden cesaret edilemiyor. İllaki hadiste, sünnette, büyük imamların görüşlerinde bu var mı yok mu denilerek bakılmak isteniyor. Tabii ki yine oralara dayandırmak gerekir aslında. Yeni yönelimleri dini temelden ve gelenekten koparmamak gerekiyor. Ama birilerinin de buna cesaret etmesi gerekiyor. Fakat bir türlü cesaret edilemiyor. Bu alanda üretim yapabilmek için biraz cesaret lazım. Yavaş yavaş da olsa hayat bunu dayatacaktır. </p>
<div class="dnd-widget-wrapper context-custom_image type-image"><div class="dnd-atom-rendered"><div class="entry-media-inner-img">
<img alt="unnamed.jpeg" height="287" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800xauto/public/thumbnails/image/2021/05/25/670786-1130375408.jpeg?itok=VaZBIcrj" title="unnamed.jpeg" typeof="foaf:Image" width="512"/></div>
</div><div class="dnd-caption-wrapper">
<div class="meta">Japonya başta olmak üzere birçok ülkedeki insanlar robotlarla evlilik yaptıklarına dair açıklamalar yaptı / Fotoğraf: Facebook</div>
</div></div>
<p><br/><span style="font-size:22px;"><em><strong>"Yapay zeka cinsel sapmaların kabullenmesine ve normalleşmesine neden olabilir" </strong></em></span></p>
<p><strong>Dindarlar, muhafazakarlar bu konuya nasıl yaklaşacaklar? </strong></p>
<p>Bu işin biraz sosyolojik yönüne baktım. İlahiyat birçok alana bakıyor. Tefsir, fıkıh, hadis gibi alanlarda çalışanların bu topa girmesi lazım ki bu iş konuşulabilsin. Yoksa bu tartışma bir sosyolog ilahiyatçının konuya parmak basmasıyla tartışma yaşanmıyor. Olayın toplumsal yönüne baktığımda yakın gelecekte bu sorunla karşılaşacağımızı öngörüyorum. Olayın daha çok teşhis boyutundayız. Tedavisi nasıl olacak? O konunda gerekli mercilerin söz söylemesi gerekiyor ki bu tartışma devam edebilsin. </p>
<p>Makaleyi yazdığım dönemde Japonya’da 300’den fazla insanın robotlarla adeta bir evlilik hayatı yaşadıklarını seks objesi olarak kullandıklarını okumuştum. Yani 300'den fazla insan robotlarla yaşıyor ve cinsel gereksinimlerini bunlarla gideriyordu. Şimdi bu rakamın çok daha arttığını düşünüyorum. İleride daha da artacak. Kadın mahiyetinde robotlar ortaya konulacak. Bunun insanların hayatına gireceği muhakkak. Birkaç sene içerisinde bu karşımıza gelecek. Peki bu insanoğlu için uygun mu? </p>
<p>Yapay zekanın cinsellik ve toplumsal cinsiyet konusunda birtakım yeni süreçler ortaya çıkaracağı öngörülebilir. Eşcinsellik gibi dinlerin karşı çıktığı cinsel sapmaların yapay zeka kodlamalarında kendilerine yer bulması, toplumda kendiliğinde birtakım jest, mimik, ve imalarla engellenen bu tür yönelimlerin birden hayatın her alanında kendine yer bulabilmesi ve normalleşmesine neden olabilecektir</p>
<p><span style="font-size:22px;"><em><strong>"İnsanların robotun yıkadığı cenazeleri kabullenemeyeceğini düşünüyorum"</strong></em></span></p>
<p><strong>Dindarları bekleyen ciddi bir tehlike olduğunu düşünüyor musunuz? </strong></p>
<p>Bu bir şekilde karşımıza geldiğinde kabullenmek zorunda kalabiliriz. Ancak insanoğlunun üremisi, çoğalması, aile hayatını idame ettirmesinde bunun barındırdığı tehlike var. Özellikle gençlerin yalnız yaşamaya meyilli olduğunu görüyoruz. Eğer kadın minvalindeki robotlar çoğalsa belki de birlikte yaşam yaygınlaşacak. Batı toplumu için çok büyük tartışma olmayabilir ama doğu toplumları için çok büyük bir tehlike bizi bekliyor.</p>
<p>Ancak insanların robotun yıkadığı cenazeleri kabullenemeyeceğini düşünüyorum. Belki acil özellikle şimdikine benzer salgın zamanlarında geçici bir çözüm olacaktır. Ama din hep insanların sosyolojik ve psikolojik ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik bir mecraya yöneliyor. Öyle görünüyor. İnsanlar robotlardan bir şey beklemeyecekler. İnsanlar bir müddet sonra robotlara değil de yine insanlara ihtiyaç duyacaklar. Şu gördüğümüz süreç de onu gösterdi aslında. Biz aslında şu an insanı özlüyoruz. Yani evlere kapandık, telefonlara radyolara, televizyonlara yöneldik ama insanları, dışarıyı özlüyoruz. Bizim özlediğimiz aslında insan, muhabbet ve sohbettir. </p>
<p>Bu açıdan dinin daha önce insanlarla özdeşleşeceğini ve insanların daha çok din üzerinden birbirlerine olan sosyalleşme ihtiyaçlarını gidereceklerini düşünüyorum. </p>
<div class="dnd-widget-wrapper context-custom_image type-image"><div class="dnd-atom-rendered"><div class="entry-media-inner-img">
<img alt="robot-2507980_1920.jpg" height="493" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800xauto/public/thumbnails/image/2021/05/25/670781-231764536.jpg?itok=zTUzQAYx" title="robot-2507980_1920.jpg" typeof="foaf:Image" width="800"/></div>
</div><div class="dnd-caption-wrapper">
<div class="meta">Yayap zeka ürünü robotlar, insanların yaşamının birçok alanında yer almaya başladı / Fotoğraf: PİXABAY</div>
</div></div>
<p><br/><span style="font-size:22px;"><em><strong>"Dinin dili güncellenmeli ve uygun cevaplar ortaya konulmalıdır" </strong></em></span></p>
<p><strong>Peki son soru sizce bu konuda neler yapılmalıdır? </strong></p>
<p>Bunun için akademik camiada ve devlet kademelerinde yapay zekanın getirebileceği toplumsal buhranlar ele alınıp değerlendirilmelidir. Dinin bu buhranlara çözüm olabilecek varlığı göz önünde bulundurulmalıdır. </p>
<p>Dini kurumlar tarafından da dinin yapay zekanın getireceği yenilikler ve ortaya çıkarabileceği sorunlara karşın uygun cevaplar ve çözümler ortaya konumalıdır. Din dile güncellenerek toplumun hizmetine sunulmadır.</p>
<p>Aksi halde dinin güncelliğini kaybetmesine ve tarihi bir kurum olarak algılanması tehlikesi baş gösterebilir. Aydınlanma dönemi olarak adlandırılan dönemin sonlarında görülen pozitivizm iddialarının ve düşünce yapısının tekrar ortaya çıkmasına mahal vermemek için din adamlarının ve dini kurumların yoğun çalışmalarına ihtiyaç vardır.<br/>
 </p>
</div></div></div> <p dir="rtl"> © The Independentturkish</p> </div>
</div>
<div class="injected-block injected-block-read-more hide">
<div style="direction:ltr">
<h6 class="box-title">DAHA FAZLA OKU</h6>
<ul>
<li>
<div>
<a href="/node/357986">
<img alt="" height="100" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/150x100/public/article/main_image/2021/05/11/659226-577486079.jpg?itok=YdUCT6vn" typeof="foaf:Image" width="150"/> </a>
</div>
<a href="/node/357986">
Yapay zeka... Ölümsüz bir diktatör dünyayı yönetiyor </a>
</li>
<li>
<div>
<a href="/node/343931">
<img alt="" height="100" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/150x100/public/article/main_image/2021/04/12/635181-1312138778.jpg?itok=KLtkSw-P" typeof="foaf:Image" width="150"/> </a>
</div>
<a href="/node/343931">
Yapay zeka oylamaya açıldı: Bilim insanları korkmuyor </a>
</li>
<li>
<div>
<a href="/node/347646">
<img alt="" height="100" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/150x100/public/article/main_image/2021/04/20/641621-1263147786.jpg?itok=zr8iNawr" typeof="foaf:Image" width="150"/> </a>
</div>
<a href="/node/347646">
Dijital Einstein'la sohbet zamanı: Yapay zeka kullanıcıların sorularını yanıtlıyor </a>
</li>
</ul>
</div>
</div>
<div class="entry-tags">
<span>Hakkında daha ayrıntılı:</span>
<a href="/taxonomy/term/22416">YAPAY ZEKA</a><a href="/taxonomy/term/217026">ROBOTLAR</a><a href="/taxonomy/term/74461">İLAHİYAT</a><a href="/taxonomy/term/18726">tartışma</a><a href="/taxonomy/term/217031">ÖLÜ YIKAMA</a><a href="/taxonomy/term/217036">DEFİN EDEN ROBOTLAR</a>
</div>
<div class="section-title has-dot"><h4>DAHA FAZLA HABER OKU</h4></div>
<section class="section two-articles bottom-spacer--s equalise-columns" data-vr-zone="DAHA FAZLA HABER OKU">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_2 view-dom-id-9bfdd7bb7e3d5e2a6e56701ebe3134d0">
<div class="view-content">
<div class="grid-x grid-margin-x" data-vr-zone="two-articles">
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-video" data-nid="634651" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/634651">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">MEVZU NEDİR?</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/05/25/1147246-1354599753.png?itok=LRIuek8y" src=""/>
<a href="/node/634651"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/634651/r%C3%B6portaj/pkk-ile-i%C5%9F-birli%C4%9Fi-yap%C4%B1yorsunuz-diyenlere-sadece-kalple-kar%C5%9F%C4%B1l%C4%B1k-yeterli">
"PKK ile iş birliği yapıyorsunuz diyenlere sadece kalple karşılık yeterli olmazdı" </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content='"PKK ile iş birliği yapıyorsunuz diyenlere sadece kalple karşılık yeterli olmazdı"' property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-news" data-nid="634156" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/634156">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">ÇEVİRİ</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/05/24/1146386-203496785.jpg?itok=5SQsTFd4" src=""/>
<a href="/node/634156"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/634156/r%C3%B6portaj/devrik-pakistan-ba%C5%9Fbakan%C4%B1-i%CC%87mran-han-independent-urduya-konu%C5%9Ftu">
Devrik Pakistan Başbakanı İmran Han, Independent Urdu'ya konuştu </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content="Devrik Pakistan Başbakanı İmran Han, Independent Urdu'ya konuştu" property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
</div> </div>
</div> </section>
<section class="section two-articles bottom-spacer--s equalise-columns" data-vr-zone="DAHA FAZLA HABER OKU">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_2 view-dom-id-9bfdd7bb7e3d5e2a6e56701ebe3134d0">
<div class="view-content">
<div class="grid-x grid-margin-x" data-vr-zone="two-articles">
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-news" data-nid="633836" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/633836">
<div class="article-item-labels">
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/05/23/1145851-171667458.jpeg?itok=tR0KZrkE" src=""/>
<a href="/node/633836"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/633836/r%C3%B6portaj/o%C4%9Fan-iki-b%C3%BCy%C3%BCk-ittifaka-tepkinin-oyunu-ald%C4%B1-se%C3%A7im-sonu%C3%A7lar%C4%B1ndan-%C3%A7ok-h%C4%B1zl%C4%B1">
"Oğan, iki büyük ittifaka tepkinin oyunu aldı, seçim sonuçlarından çok hızlı analiz çıkartmak doğru değil" </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content='"Oğan, iki büyük ittifaka tepkinin oyunu aldı, seçim sonuçlarından çok hızlı analiz çıkartmak doğru değil"' property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-video" data-nid="630886" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/630886">
<div class="article-item-labels">
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/05/10/1140181-1421620737.jpg?itok=ahUjuYuf" src=""/>
<a href="/node/630886"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/630886/r%C3%B6portaj/kaftanc%C4%B1o%C4%9Flu-her-t%C3%BCrl%C3%BC-senaryo-ve-her-t%C3%BCrl%C3%BC-k%C3%B6t%C3%BCl%C3%BC%C4%9Fe-haz%C4%B1rl%C4%B1kl%C4%B1y%C4%B1z-hi%C3%A7bir-%C5%9Fey">
Kaftancıoğlu: Her türlü senaryo ve her türlü kötülüğe hazırlıklıyız, hiçbir şey yapamayacaklar </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content="Kaftancıoğlu: Her türlü senaryo ve her türlü kötülüğe hazırlıklıyız, hiçbir şey yapamayacaklar" property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
</div> </div>
</div> </section>
<section class="section two-articles bottom-spacer--s equalise-columns" data-vr-zone="DAHA FAZLA HABER OKU">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_2 view-dom-id-9bfdd7bb7e3d5e2a6e56701ebe3134d0">
<div class="view-content">
<div class="grid-x grid-margin-x" data-vr-zone="two-articles">
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-video" data-nid="628896" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/628896">
<div class="article-item-labels">
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/05/02/1136936-358215021.jpg?itok=IZMjnlRw" src=""/>
<a href="/node/628896"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/628896/r%C3%B6portaj/prof-dr-eken-ak-parti-do%C4%9Fu-ve-g%C3%BCneydo%C4%9Fudaki-bir%C3%A7ok-ilde-milletvekili">
Prof. Dr. Eken: AK Parti, Doğu ve Güneydoğu'daki birçok ilde milletvekili çıkaramayacak </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content="Prof. Dr. Eken: AK Parti, Doğu ve Güneydoğu'daki birçok ilde milletvekili çıkaramayacak" property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-news" data-nid="628496" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/628496">
<div class="article-item-labels">
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/04/30/1136116-866545451.jpg?itok=9BRLTpKr" src=""/>
<a href="/node/628496"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/628496/r%C3%B6portaj/yurtd%C4%B1%C5%9F%C4%B1na-kay%C4%B1tl%C4%B1-se%C3%A7menler-sand%C4%B1k-ba%C5%9F%C4%B1nda-prosed%C3%BCr-nas%C4%B1l-i%C5%9Fliyor-sand%C4%B1klarda">
Yurtdışına kayıtlı seçmenler sandık başında: Prosedür nasıl işliyor, sandıklarda kimler bulunuyor, en fazla bilinen yanlışlar neler? </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content="Yurtdışına kayıtlı seçmenler sandık başında: Prosedür nasıl işliyor, sandıklarda kimler bulunuyor, en fazla bilinen yanlışlar neler?" property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
</div> </div>
</div> </section>
<section class="section two-articles bottom-spacer--s equalise-columns" data-vr-zone="DAHA FAZLA HABER OKU">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_2 view-dom-id-9bfdd7bb7e3d5e2a6e56701ebe3134d0">
<div class="view-content">
<div class="grid-x grid-margin-x" data-vr-zone="two-articles">
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-news" data-nid="628161" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/628161">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">MEVZU NEDİR?</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/04/28/1135416-887063053.jpg?itok=bH7fbv_A" src=""/>
<a href="/node/628161"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/628161/r%C3%B6portaj/eski-dan%C4%B1%C5%9Ftay-%C3%BCyesi-ulusoy-k%C4%B1l%C4%B1%C3%A7daro%C4%9Flu-kazan%C4%B1rsa-parlamenter-sistem-hemen">
Eski Danıştay üyesi Ulusoy: Kılıçdaroğlu kazanırsa parlamenter sistem hemen gelmez ama gelmesini en çok Erdoğan ister </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content="Eski Danıştay üyesi Ulusoy: Kılıçdaroğlu kazanırsa parlamenter sistem hemen gelmez ama gelmesini en çok Erdoğan ister" property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-video" data-nid="625941" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/625941">
<div class="article-item-labels">
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/04/21/1132491-218407131.jpg?itok=LoRI3h3S" src=""/>
<a href="/node/625941"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/625941/r%C3%B6portaj/gan%C3%AE-m%C3%AErzo-k%C3%BCrt%C3%A7e-m%C3%BCzik-siyasalla%C5%9Ft%C4%B1-k%C3%BCrt-k%C3%BCrdistan-da%C4%9Flar-dediniz-mi-tamamd%C4%B1r">
Ganî Mîrzo: Kürtçe müzik siyasallaştı; "Kürt", "Kürdistan", "dağlar" dediniz mi tamamdır! </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content='Ganî Mîrzo: Kürtçe müzik siyasallaştı; "Kürt", "Kürdistan", "dağlar" dediniz mi tamamdır!' property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
</div> </div>
</div> </section>
<section class="section two-articles bottom-spacer--s equalise-columns" data-vr-zone="DAHA FAZLA HABER OKU">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_2 view-dom-id-9bfdd7bb7e3d5e2a6e56701ebe3134d0">
<div class="view-content">
<div class="grid-x grid-margin-x" data-vr-zone="two-articles">
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-video" data-nid="623756" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/623756">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">MEVZU NEDİR?</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/04/13/1129226-746043450.jpg?itok=cOTxvmWQ" src=""/>
<a href="/node/623756"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/623756/r%C3%B6portaj/hayat-pahal%C4%B1l%C4%B1%C4%9F%C4%B1-etiketleri-y%C3%BCz%C3%BCnden-ba%C5%9F%C4%B1ma-bir-%C5%9Fey-gelece%C4%9Finden-emindim-se%C3%A7ime">
"Hayat pahalılığı etiketleri yüzünden başıma bir şey geleceğinden emindim, seçime kadar yeni çalışmalara devam edeceğim" </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content='"Hayat pahalılığı etiketleri yüzünden başıma bir şey geleceğinden emindim, seçime kadar yeni çalışmalara devam edeceğim"' property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-video" data-nid="623141" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/623141">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">MEVZU NEDİR?</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/04/11/1128396-515332442.jpg?itok=E42b0aQP" src=""/>
<a href="/node/623141"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/623141/r%C3%B6portaj/eski-mhp-grup-ba%C5%9Fkanvekili-vural-k%C3%B6t%C3%BCy%C3%BC-defetmek-faydal%C4%B1y%C4%B1-getirmekten-iyidir">
Eski MHP Grup Başkanvekili Vural: Kötüyü defetmek faydalıyı getirmekten iyidir </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content="Eski MHP Grup Başkanvekili Vural: Kötüyü defetmek faydalıyı getirmekten iyidir" property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
</div> </div>
</div> </section>
<section class="section two-articles bottom-spacer--s equalise-columns" data-vr-zone="DAHA FAZLA HABER OKU">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_2 view-dom-id-9bfdd7bb7e3d5e2a6e56701ebe3134d0">
<div class="view-content">
<div class="grid-x grid-margin-x" data-vr-zone="two-articles">
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-news" data-nid="622246" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/622246">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">MEVZU NEDİR?</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/04/09/1127051-1072015439.jpg?itok=8Q2bQ22z" src=""/>
<a href="/node/622246"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/622246/r%C3%B6portaj/ta%C5%9F%C4%B1ma-suyuyla-i%CC%87stanbulun-de%C4%9Firmeni-d%C3%B6nmez-t%C3%BCrkiyede-zihinsel-kurakl%C4%B1k-var">
"Taşıma suyuyla İstanbul'un değirmeni dönmez, Türkiye'de zihinsel kuraklık var" </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content="&quot;Taşıma suyuyla İstanbul'un değirmeni dönmez, Türkiye'de zihinsel kuraklık var&quot;" property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-video" data-nid="622151" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/622151">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">MEVZU NEDİR?</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/04/07/1126986-1700904668.jpg?itok=pFqd5tQ9" src=""/>
<a href="/node/622151"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/622151/r%C3%B6portaj/trump-hapse-girse-bile-aday-olabilir-ceza-davas%C4%B1ndan-ma%C4%9Fduriyet-%C3%A7%C4%B1karma-pe%C5%9Finde">
"Trump hapse girse bile aday olabilir, ceza davasından mağduriyet çıkarma peşinde" </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content='"Trump hapse girse bile aday olabilir, ceza davasından mağduriyet çıkarma peşinde"' property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
</div> </div>
</div> </section>
<section class="section two-articles bottom-spacer--s equalise-columns" data-vr-zone="DAHA FAZLA HABER OKU">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_2 view-dom-id-9bfdd7bb7e3d5e2a6e56701ebe3134d0">
<div class="view-content">
<div class="grid-x grid-margin-x" data-vr-zone="two-articles">
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-news" data-nid="621056" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/621056">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">MEVZU NEDİR?</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/04/03/1125176-1961636488.jpg?itok=5QorOwIl" src=""/>
<a href="/node/621056"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/621056/r%C3%B6portaj/netanyahu-sanki%C2%A0yeter-s%C3%B6z-milletin-diyor-ama-yarg%C4%B1-reformu-ge%C3%A7erse-i%CC%87srailde">
"Netanyahu sanki 'Yeter Söz Milletin!' diyor ama yargı reformu geçerse İsrail'de demokrasi kalmayacak" </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content="&quot;Netanyahu sanki 'Yeter Söz Milletin!' diyor ama yargı reformu geçerse İsrail'de demokrasi kalmayacak&quot;" property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-news" data-nid="620461" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/620461">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">MEVZU NEDİR?</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/03/31/1124291-765996464.jpg?itok=Zw475rd_" src=""/>
<a href="/node/620461"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/620461/r%C3%B6portaj/siyasette-24-saat-bile-uzun-ama-erdo%C4%9Fan-%C5%9Fimdi-kaybetmezse-ne-zaman-kaybedecek">
"Siyasette 24 saat bile uzun ama Erdoğan şimdi kaybetmezse ne zaman kaybedecek?" </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content='"Siyasette 24 saat bile uzun ama Erdoğan şimdi kaybetmezse ne zaman kaybedecek?"' property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
</div> </div>
</div> </section>
<section class="section two-articles bottom-spacer--s equalise-columns" data-vr-zone="DAHA FAZLA HABER OKU">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_2 view-dom-id-9bfdd7bb7e3d5e2a6e56701ebe3134d0">
<div class="view-content">
<div class="grid-x grid-margin-x" data-vr-zone="two-articles">
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-news" data-nid="619731" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/619731">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">röportaj</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/03/28/1123131-398992240.jpg?itok=p5js5CAE" src=""/>
<a href="/node/619731"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/619731/r%C3%B6portaj/profes%C3%B6r-g%C3%BCnday-kamu-g%C3%B6revlisi-konumundaki-bakanlar-istifa-etmeden-milletvekili">
Profesör Günday: Kamu görevlisi konumundaki bakanlar istifa etmeden milletvekili adayı olamaz </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content="Profesör Günday: Kamu görevlisi konumundaki bakanlar istifa etmeden milletvekili adayı olamaz" property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
<div class="cell medium-6">
<article class="article-item article-hero media-video" data-nid="618851" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/618851">
<div class="article-item-labels">
<span class="live-blog">PODCAST</span>
<span class="section">
<div class="field field-name-field-main-section field-type-taxonomy-term-reference field-label-hidden"><div class="field-items"><div class="field-item even"><a datatype="" href="/r%C3%B6portaj" property="rdfs:label skos:prefLabel" typeof="skos:Concept">Röportaj</a></div></div></div>
</span>
</div>
<div class="article-item-img">
<span class="sizer"></span>
<img class="lazy fill-content" data-src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/800x600/public/article/main_image/2023/03/25/1121646-570717979.jpg?itok=9DXKwuj1" src=""/>
<a href="/node/618851"></a>
</div>
<div class="article-item-content abs-bottom-element">
<div class="article-item-title">
<h5 data-vr-headline="">
<a href="/node/618851/r%C3%B6portaj/k%C3%B6r-randevu">
"Kör Randevu" </a>
</h5>
</div>
<span class="rdf-meta element-hidden" content='"Kör Randevu"' property="dc:title"></span> </div>
</article>
</div>
</div> </div>
</div> </section>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="sidebar-wrap-holder cell">
<div class="sidebar-wrap">
<div class="premium-content">
<div id="div-gpt-ad-1591009178281-2">
</div> </div>
<div class="block-wrapper">
<div class="block-title"><h4>EN ÇOK OKUNANLAR</h4></div>
<div class="block-content">
<div class="objects-list" id="mostread_today">
</div>
</div>
</div>
<div class="premium-content">
<div id="div-gpt-ad-1591009178281-3">
</div> </div>
<div class="block-wrapper">
<div class="block-title"><h4>SON HABERLER</h4></div>
<div class="block-content">
<div class="articles-list">
<div class="objects-list has-separator">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_2 view-dom-id-eaf96a29bdd207cf0a04fd63f0e861f0">
<div class="view-content">
<div class="object-item" data-nid="635426" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/635426">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/635426">
<img alt="" height="100" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/150x100/public/article/main_image/2023/05/29/1148711-1816998089.png?itok=WOwNgg2A" typeof="foaf:Image" width="150"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
</div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/635426">
Genç Suudi yetenekler dünya çapında parlıyor </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="635421" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/635421">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/635421">
<img alt="" height="100" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/150x100/public/article/main_image/2023/05/29/1148701-2117215861.jpg?itok=UWXMeHCx" typeof="foaf:Image" width="150"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
</div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/635421">
Irk bakımından "saf" toplumlar var mı? </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="635416" data-vr-contentbox="position 3" data-vr-contentbox-url="/node/635416">
<div class="media-object media-news">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/635416">
<img alt="" height="100" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/150x100/public/article/main_image/2023/05/29/1148691-394825831.jpg?itok=VAbtBgTL" typeof="foaf:Image" width="150"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
</div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/635416">
Yapay zeka beyin dalgalarını videoya dönüştürdü </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="635411" data-vr-contentbox="position 4" data-vr-contentbox-url="/node/635411">
<div class="media-object media-news">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/635411">
<img alt="" height="100" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/150x100/public/article/main_image/2023/05/29/1148686-855586519.jpg?itok=n6vpPl-V" typeof="foaf:Image" width="150"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
</div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/635411">
Iron Man'in yönetmeni: Robert Downey Jr. neredeyse başka bir süper kahramanı canlandıracaktı </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="635406" data-vr-contentbox="position 5" data-vr-contentbox-url="/node/635406">
<div class="media-object media-news">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/635406">
<img alt="" height="100" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/150x100/public/article/main_image/2023/05/29/1148676-332890186.jpg?itok=EsahgzUy" typeof="foaf:Image" width="150"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
</div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/635406">
Her 5 kadından en az birini etkilemesine rağmen az bilinen adenomiyoz nedir? </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> </div>
</div> </div>
</div>
</div>
</div>
<div class="premium-content">
<div id="div-gpt-ad-1591009178281-4">
</div> </div>
<div class="block-wrapper">
<div class="block-title"><h4>YAZARLAR</h4></div>
<div class="block-content">
<div class="articles-list">
<div class="objects-list has-separator">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_3 view-dom-id-eaf96a29bdd207cf0a04fd63f0e861f0">
<div class="view-content">
<div class="half-card-grid-stories grid-x grid-margin-x small-up-1 medium-up-2 large-up-4">
<div class="object-item" data-nid="634841" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/634841">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634841/yazarlar/sanders-b%C3%BCt%C3%A7e-limiti-konusunda-hep-hakl%C4%B1yd%C4%B1-bizi-bu-karma%C5%9Faya-kimin-soktu%C4%9Funu">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/Eric%20Garcia.png?itok=YzZpWPmQ" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Eric Garcia </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634841">
Sanders bütçe limiti konusunda hep haklıydı, bizi bu karmaşaya kimin soktuğunu biliyoruz </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="634606" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/634606">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634606/yazarlar/bahmutu-yerle-bir-eden-putin-kasabay%C4%B1-neden-bu-kadar-%C3%A7ok-istiyor">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/Kit%20Macdonald.png?itok=4G8_O6E7" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Kit Macdonald </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634606">
Bahmut'u yerle bir eden Putin, kasabayı neden bu kadar çok istiyor? </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="633276" data-vr-contentbox="position 3" data-vr-contentbox-url="/node/633276">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/633276/yazarlar/kate-winslet-hakl%C4%B1-sosyal-medyayla-masumiyet-%C3%A7a%C4%9F%C4%B1n%C4%B1-%C3%B6ld%C3%BCrd%C3%BCk">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/Anne%20Atkins_1.png?itok=RM3FRqRy" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Anne Atkins </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/633276">
Kate Winslet haklı, sosyal medyayla masumiyet çağını öldürdük </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="632186" data-vr-contentbox="position 4" data-vr-contentbox-url="/node/632186">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/632186/yazarlar/bir-%C3%BClkenin-deneysel-demokrasiden-diktat%C3%B6rl%C3%BC%C4%9Fe-kaymas%C4%B1ndan-ne-%C3%B6%C4%9Frenebiliriz">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/Borzou%20Daragahi%202.png?itok=-2vcHkW4" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Borzou Daragahi </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/632186">
Bir ülkenin deneysel demokrasiden diktatörlüğe kaymasından ne öğrenebiliriz? </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="631811" data-vr-contentbox="position 5" data-vr-contentbox-url="/node/631811">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/631811/yazarlar/uyar%C4%B1lar%C4%B1yla-d%C3%BCnyay%C4%B1-sarsan-yapay-zekan%C4%B1n-%C3%B6nc%C3%BCs%C3%BC-geoffrey-hinton-kimdir">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/Andrew_Griffin.png?itok=8bEU2GrI" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Andrew Griffin </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/631811">
Uyarılarıyla dünyayı sarsan, yapay zekanın "öncüsü" Geoffrey Hinton kimdir? </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div></div>
</div>
</div> </div>
</div>
</div>
</div>
<div class="block-wrapper">
<div class="block-title"><h4>TÜRKİYE'DEN SESLER</h4></div>
<div class="block-content">
<div class="articles-list">
<div class="objects-list has-separator">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_3 view-dom-id-eaf96a29bdd207cf0a04fd63f0e861f0">
<div class="view-content">
<div class="half-card-grid-stories grid-x grid-margin-x small-up-1 medium-up-2 large-up-4">
<div class="object-item" data-nid="634956" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/634956">
<div class="media-object media-news">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634956/t%C3%BCrki%CC%87yeden-sesler/putinin-erdo%C4%9Fana-deste%C4%9Fi-ve-gazpromun-wagner-tipi-%C3%B6zel-ordu">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/FA%C4%B0K%20BULUT.png?itok=TCRCUQ5r" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Faik Bulut </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634956">
Putin'in Erdoğan'a desteği ve Gazprom'un Wagner tipi özel ordu kurmasının nedenleri </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="634951" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/634951">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634951/t%C3%BCrki%CC%87yeden-sesler/yollara-%C3%A7%C4%B1kma-vakti">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/%C3%BCmit%20akta%C5%9F.png?itok=EbCOEWkv" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Ümit Aktaş </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634951">
Yollara çıkma vakti </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="634926" data-vr-contentbox="position 3" data-vr-contentbox-url="/node/634926">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634926/t%C3%BCrki%CC%87yeden-sesler/g%C3%B6%C3%A7menlerin-tedirginli%C4%9Fi">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/Esedullah%20O%C4%9Fuz.png?itok=t57zjjOm" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Esedullah Oğuz </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634926">
Göçmenlerin tedirginliği </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="634901" data-vr-contentbox="position 4" data-vr-contentbox-url="/node/634901">
<div class="media-object media-video">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634901/t%C3%BCrki%CC%87yeden-sesler/i%CC%87branice-ve-yunanca-%C3%A7at%C4%B1%C5%9Fmas%C4%B1">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/Umut%20Ataseven.png?itok=1dD03Lym" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Umut Ataseven </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634901">
İbranice ve Yunanca çatışması </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="634831" data-vr-contentbox="position 5" data-vr-contentbox-url="/node/634831">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634831/t%C3%BCrki%CC%87yeden-sesler/cazg%C4%B1r%C4%B1n-derdi">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/Hakan-G%C3%BClseven.png?itok=nVsJGAeB" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Hakan Gülseven </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634831">
Cazgırın derdi... </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div></div>
</div>
</div> </div>
</div>
</div>
</div>
<div class="block-wrapper">
<div class="block-title"><h4>DÜNYADAN SESLER</h4></div>
<div class="block-content">
<div class="articles-list">
<div class="objects-list has-separator">
<div class="view view-teaser-mode view-id-teaser_mode view-display-id-block_3 view-dom-id-0ec1b595d0fab98f9be41d2bcdfa0c96">
<div class="view-content">
<div class="half-card-grid-stories grid-x grid-margin-x small-up-1 medium-up-2 large-up-4">
<div class="object-item" data-nid="635426" data-vr-contentbox="position 1" data-vr-contentbox-url="/node/635426">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/635426/d%C3%BCnyadan-sesler/gen%C3%A7-suudi-yetenekler-d%C3%BCnya-%C3%A7ap%C4%B1nda-parl%C4%B1yor">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/default_images/images_0.jpg?itok=7c0xtibD" typeof="foaf:Image" width="90"> </img></a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Suad El Yala </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/635426">
Genç Suudi yetenekler dünya çapında parlıyor </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="634911" data-vr-contentbox="position 2" data-vr-contentbox-url="/node/634911">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634911/d%C3%BCnyadan-sesler/avrupa-yarg%C4%B1s%C4%B1na-kar%C5%9F%C4%B1-l%C3%BCbnan-egemenli%C4%9Fi">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/ilyas.png?itok=sOv9Murd" typeof="foaf:Image" width="90"/> </a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
İlyas Harfuş </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634911">
Avrupa yargısına karşı "Lübnan egemenliği" </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="634886" data-vr-contentbox="position 3" data-vr-contentbox-url="/node/634886">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634886/d%C3%BCnyadan-sesler/t%C3%BCrkiye-ata-ne-derdi">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/Emir%20Tahiri.png?itok=UPnhfbex" typeof="foaf:Image" width="90"/> </a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Emir Tahiri </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634886">
Türkiye: Ata ne derdi? </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="634891" data-vr-contentbox="position 4" data-vr-contentbox-url="/node/634891">
<div class="media-object media-">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634891/d%C3%BCnyadan-sesler/fransa-sadece-s%C3%BCnni-ter%C3%B6rden-korkuyor">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/mi%C5%9Farizeydi%20%281%29.png?itok=h5c1UXNE" typeof="foaf:Image" width="90"/> </a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Mişari Zeydi </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634891">
Fransa sadece "Sünni terörden" korkuyor! </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div> <div class="object-item" data-nid="634896" data-vr-contentbox="position 5" data-vr-contentbox-url="/node/634896">
<div class="media-object media-news">
<div class="media-object-section">
<div class="media-object-img">
<a href="/node/634896/d%C3%BCnyadan-sesler/devlet-me%C5%9Fruiyet-ve-%C5%9Fiddet">
<img alt="" height="90" src="https://www.indyturk.com/sites/default/files/styles/90x90/public/R%C4%B1dvan%20Seyyid.png?itok=0nPYDIxK" typeof="foaf:Image" width="90"/> </a>
</div>
</div>
<div class="media-object-section">
<div class="category-field">
Rıdvan Seyyid </div>
<div class="article-item-title">
<h6>
<a href="/node/634896">
Devlet, meşruiyet ve şiddet </a>
</h6>
</div>
</div>
</div>
</div></div>
</div>
</div> </div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</article>
</div>
</main> <footer id="main-footer">
<div class="grid-x">
<div class="cell">
<div class="main-footer-inner">
<div class="grid-x grid-margin-x align-justify">
<div class="cell shrink">
<div class="logo-footer">
<a href="#"><img alt="Logo" src="/sites/all/themes/independent_v2/assets/img/logo-icon.png"/></a>
</div>
</div>
<div class="cell shrink">
<div class="socials-area">
<h6>Bizi takip edin:</h6>
<div class="socials-btns">
<a class="social-btn facebook-btn-bg-hover round" href="https://www.facebook.com/Independent-Turkish-336214887203607" target="_blank" title="Facebook"><i class="icomoon-icon icon-facebook"></i></a>
<a class="social-btn twitter-btn-bg-hover round" href="https://twitter.com/TurkishIndy" target="_blank" title="Twitter"><i class="icomoon-icon icon-twitter"></i></a>
<a class="social-btn instagram-btn-bg-hover round" href="https://www.instagram.com/turkishindy" target="_blank" title="Instagram"><i class="icomoon-icon icon-instagram"></i></a>
</div>
</div>
</div>
<div class="cell medium-auto large-shrink large-8">
<ul class="footer-links">
<li><a href="/node/13201" title="">Kullanıcı Politikaları</a></li>
<li><a href="/node/13206" title="">Gizlilik Bildirimi</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
<div class="main-footer-after">
<div class="grid-x">
<div class="cell">
<div class="copyright">
Türkçe tüm hakları Media Arabia'ya aittir 2023 ©
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</footer> </div>
</div>
</body>
</html>

Yapay zeka uygulamaları ve bunlara entegre robotik teknolojiler insanoğlunun hayatında yer almaya devam ediyor. Yapay zekanın geliştirilmesi insanlığın yaratılmasından bu yana en büyük eşiklerden biri olarak kabul ediliyor. Öyle ki onun ne yönde gelişeceği ve insanlığı nasıl değiştireceği kestirilememektedir.
Bu ifadeler, Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Hasan Kafalı'nın 2019'da kaleme aldığı "Yapay zeka, toplum ve dinin geleceği" başlıklı makalesinden.
Felsefe ve Din Bilimleri Bölümü'nde din sosyolojisi üzerine çalışmalar yapan Kafalı, makalesinde yapay zekanın din ve toplum üzerine etkilerini geniş şekilde ele alıyor.
Kafalı'nın kaleme aldığı makalenin üzerinden 3 yıl geçti. Bu arada çok şey değişti. Yapay zekanın yaptıkları ve bundan sonra yapabilecekleri daha fazla konuşulur oldu.
fazla oku
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
İnsanlar yapay zekanın etkilerini hayatlarının birçok alanında yaşamaya başladı.
İşletmelerde çalışanlar olduğu gibi, lokantalarda servis yapan, holdinglerin girişlerinde danışmanlık hizmeti veren, çağrı operatörü olarak görev yapan ve hatta insanların en özel anlarına ortaklık eden robotlar da var.
Öyle ki bu robotlara kimlik veren devletler bile oldu. Birçok ülkede robotlarla evlilik hayatı yaşadıklarını ileri sürenlere ilişkin haberler dünya basınında yer aldı.
Her geçen gün yaygınlaşan yapay zekanın dindarlık üzerine de dolaylı veya doğrudan etkisinin olabileceği ifade ediliyor.
Teknolojinin her geçen gün gelişmesi ve yapay zeka kullanımının artması, dindarlık düzeyini ve boyutunu etkileyecek.
Yapay zekanın insanların hayatına giriş derecesine göre inanç ve ibadet pratiklerinde görülebilecek farklılıklar olacağı gibi bunlara dini alanda din adamlarının yaklaşımları yeni mezhep, akım, cemaat türü grup ve toplulukların oluşumuna sebebiyet verebileceği de kaydediliyor.
Peki yapay zeka ürünü bir robotla evlenilebilir mi?
Robotlar, namaz kıldırabilir mi?
Robotlar ölü yıkayabilir ve gömebilir mi?
Bu soruların cevapları ilahiyat camiasında dillendiriliyor mu?
Konuyla ilgili olarak Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Hasan Kafalı ile görüştük.
Kafalı'ya göre bilim ve teknolojinin meyvesi yapay zeka, tüm insanlığa büyük katkı sağlayacak. Dini kurum ve din adamlarının da bu algıyı yakalamak, bu yönde bir açıklama ve anlayış inşa etmek gibi bir vazifeleri var.
"Ölü yıkayan, defin yapan robotları konuşacağız"
Yakın gelecekte "robotların ölü yıkama, defnetme" ve buna bağlı daha birçok soruya ilahiyatçılar muhatap olur mu?
Bu soruların çokça sorulacağını öngörüyorum. Bu mümkün mü? Evet mümkün. Cenaze yıkama ve defnetme robotu yapılabilir. Bu mümkün ama insanların içine sinecek mi? Yani beraber yaşadığınız aileniz, eşiniz... Onu robota veriyorsunuz, o yıkıyor ve defnediyor. İşte o robot, yapay zeka, insan faktörünü ortadan kaldıramayacak bence. Yani insanoğlu bir robot değil, duygusal bir varlık. Bunun devam ettirilmesi lazım. En azından gençlere de bu bilincin verilmesi lazım. Şu tehlike; gençler şu an evden çıkmıyorlar, artık dine uzaklaştılar, robotlaşmaya başladılar.
"Yapay zeka mı insan olacak, insan mı robotlaşacak" tartışması
Pek çok şirket var, bunlar milyar dolarlık yatırımlar yapıyor. Sizin de söylediğiniz gibi bir telefon bizi bağımlı hale getirebiliyor ve internetsiz bir hayat düşünemiyoruz. Pandemi veya benzeri salgınlar da atlattığımızda bu işler tekrar hız kazanacak. Netice itibariyle yapay zeka ürünü robotlar ileride pek çok alanda insanlara ya hizmet edecekler ya da rekabet edecek duruma gelmeyecekler mi?
Tabii ki gelecekler ama insanoğlu bir yerden sonra yine insanlara yönelecek diye düşünüyorum. Çünkü, robotlar insanlığı öldürecek. Şöyle bir şey var; teknolojinin kolaylaştırdığı ölçüde aslında insanlığımızı kaybediyoruz. Yapay zekanın en büyük tehlikelerinden birisi insanoğlundan düşünme yeteneğini alması. Hatırlarsanız çocukluğumuzda ev telefonlarından konuşurken hafızamızda en az 20-30 telefon numarasını kaydederdik. Telefonlar akıllı telefonlara dönüştü. Biz ne yaptık o fonksiyonumuzu telefonlara yükledik. Yani ezberleme ve düşünme yeteneğimizi yavaş yavaş telefonlara verdik. Yapay zekanın da böyle bir tehlikesi var. Bence insanoğlu uzun vadede bunu fark edecektir. Yapay zeka insanlığımızı, özelliklerimizi azaltmaya başlıyor. Ve bir yerden sonra insanoğlunun yine yapay zekadan sakınacağını düşünüyorum. Elon Musk ile Mark Zuckerberg arasındaki tartışmada bunlar var. Biz yapay zekaya bazı şeyleri devrederken acaba insanlığımızı da mı devredeceğiz? Yani yapay zeka mı insan olacak, insan mı robotlaşacak?
"İnsan insanının ilacıdır"
O zaman şu an zirvesini yaşamıyoruz. Önce zirvesini yaşayacağız ve bu bahsettiğiniz pek çok şey ile karşı karşıya geleceğiz. Belki biraz önce sorduğum soruların cevaplarını da aramaya başlayacağız. Hatta bunları da tartışacağız ama netice itibariyle oturup şapkamızı önümüze koyup "biz ne yapıyoruz" sorusunu tekrar mı kendimize soracağız?
Evet, çünkü bir yerden sonra robotlarla iletişim insanları tatmin etmeyecek. Düşünebiliyor musunuz? Karşınızda bir robot var. Mesela çağrı merkezlerinde yapay zekalı robotlar var. Konuşuyorlar ama siz onunla konuşurken hiçbir şekilde rahatlık hissetmiyorsunuz. Çoğunlukla müşteri hizmetleri temsilcisine bağlanarak bir insan ile konuşmak istersiniz.
Çünkü insan insanın çaresi ve ilacıdır. Özellikle Doğu medeniyetlerinde bunun olacağını düşünüyorum. Belki Batı medeniyetinin bu konuda biraz daha modernleşmesi farklı ama Doğu daha farklıdır. Biz insanı hiçbir şekilde unutamıyoruz. Bizim kültürel kodlarımızda bu var. İnsanlardan şifa bulma, onlarla dertlenme, çare bulma arayışında olacağını, özellikle din adamlarının da önümüzdeki dönemlerde bu konuda öne çıkacağını düşünüyorum.
Toplumun onlardan beklentilerinin çoğalacağı görüşündeyim. O yüzden din adamlarının özellikle psikoloji ve sosyoloji alanında eğitim almaları gerektiğini düşünüyorum. Çünkü ilerde her şey robotlaşacağı için insanlar neye yöneleceğini şaşıracaklar ve sadece din kalacak ellerinde. Şu süreçte de gördük insanlar camilere yöneliyor. Farkında mıyız bilmiyorum ama çoğu yaşlı kesim bir şekilde camiye gitmenin yolunu arıyor. Gençlerden de kaçış var. Tabii bu da bir tehlike. Orası bir soru işareti. Gençler bu ara dışarı çıkmamaya alıştı. O yönde bir tehdit var.
"Bir bilinmezlik var"
Bir felaketle karşılaşıldığında bunun çaresinin bulunmaması insanlarda sorgulamaya yol açıyor. En çok da Allah'a sığınan Müslümanlar, çare bulunamamasına dikkati çekiyor. Çelişkiler sözkonusu. Bir taraftan yönelim diğer taraftan kaçış. İnsanlar doğruyu nasıl bulacak? Bir inancın sağlamasını neye göre yapacak?
Bu tehlike. Aslında bunun önüne geçilmesi lazım. Gençlerimizi bir an önce sokağa çekmemiz gerekir. Bir an önce sosyalleşmeye yönlendirmeliyiz. Biz sosyal bilimciler olarak insanlığımızı kaybetmemek için bunu robotlara devretmememiz gerekiyor.
Makalelerin devamı geldi mi? Başka bir şey yaptınız mı?
Yok henüz yapmadım. Aslında tartışmalar devam ediyor. Takip etmeye çalışıyorum da yapay zekadan biraz daha Transhumanizme (teknolojinin insan vücuduna bütünleştirip öyle kullanılması üzerine yoğunlaşma) evrildi. Heyecanla takip ediyorum. Yazmayı düşünüyorum ama sürekli akış olduğu için tam olarak ne yazabileceğimi de kararlaştırmış değilim. Bir bilinmezlik var yani.
"5 dolarlık lensle bilgiler insanların gözünün önünde akacak"
Bu mesele gerçekten ilahiyat camiasında tartışılıyor mu? Bunun bir alanı var mı? Yani ilahiyat dilinde buna bir anlam, alan veriliyor mu? Bir tarifi var mı? Hani fıkıh, tefsir veya hadis gibi… Teknoloji alanında ilahiyatçıların artık bununla yüz yüze gelip yoğun çalışmaları gerekiyordur herhalde değil mi?
Henüz yok. Kaleme aldığım makalemde biraz buna dikkat çekmeye çalıştım. İlahiyatçılar olarak bu tür konuları tartışmamız gerekiyor. Yeni okuduğun bir haberde '5 dolarlık bir lensle insanoğlunun gözünün önünde bilgiler akabilecek' deniliyordu. Bu lensi takan bir kişi ve eğer namaz kılarken okunacak dualar gözünün önünde akarken bakıp okusa namazı geçerli olacak mı? İlahiyatçıların bunu tartışması lazım. Oysa namaz kılarken okunacak sürelerin ezbere okunması gerekiyor.
"Bu alanda üretim yapabilmek için biraz cesaret lazım"
Neden ilahiyat camiası bunu tartışmıyor?
Henüz bu konuyla çok fazla ilgilenen ilahiyatçı yok. Tartışılmıyor da.
Bu konunun tartışılması için kimin ve kimlerin girişimde bulunması gerekiyor?
Akademisyenlerin kendi inisiyatifleriyle bu alanda çalışma yapması lazım. Birilerinin 'bu alandaki gelişmeler yakında hayatımızı etkileyecek' demesi gerekiyor. Ancak olmuyor. Çünkü bizim fıkıh geleneğimizde sorun ortaya çıktıktan sonra çözüm üretme alışkanlığı var. Bu tür tartışmaların temellerini illaki geride arama sorunumuz var. O yüzden cesaret edilemiyor. İllaki hadiste, sünnette, büyük imamların görüşlerinde bu var mı yok mu denilerek bakılmak isteniyor. Tabii ki yine oralara dayandırmak gerekir aslında. Yeni yönelimleri dini temelden ve gelenekten koparmamak gerekiyor. Ama birilerinin de buna cesaret etmesi gerekiyor. Fakat bir türlü cesaret edilemiyor. Bu alanda üretim yapabilmek için biraz cesaret lazım. Yavaş yavaş da olsa hayat bunu dayatacaktır.
"Yapay zeka cinsel sapmaların kabullenmesine ve normalleşmesine neden olabilir"
Dindarlar, muhafazakarlar bu konuya nasıl yaklaşacaklar?
Bu işin biraz sosyolojik yönüne baktım. İlahiyat birçok alana bakıyor. Tefsir, fıkıh, hadis gibi alanlarda çalışanların bu topa girmesi lazım ki bu iş konuşulabilsin. Yoksa bu tartışma bir sosyolog ilahiyatçının konuya parmak basmasıyla tartışma yaşanmıyor. Olayın toplumsal yönüne baktığımda yakın gelecekte bu sorunla karşılaşacağımızı öngörüyorum. Olayın daha çok teşhis boyutundayız. Tedavisi nasıl olacak? O konunda gerekli mercilerin söz söylemesi gerekiyor ki bu tartışma devam edebilsin.
Makaleyi yazdığım dönemde Japonya’da 300’den fazla insanın robotlarla adeta bir evlilik hayatı yaşadıklarını seks objesi olarak kullandıklarını okumuştum. Yani 300'den fazla insan robotlarla yaşıyor ve cinsel gereksinimlerini bunlarla gideriyordu. Şimdi bu rakamın çok daha arttığını düşünüyorum. İleride daha da artacak. Kadın mahiyetinde robotlar ortaya konulacak. Bunun insanların hayatına gireceği muhakkak. Birkaç sene içerisinde bu karşımıza gelecek. Peki bu insanoğlu için uygun mu?
Yapay zekanın cinsellik ve toplumsal cinsiyet konusunda birtakım yeni süreçler ortaya çıkaracağı öngörülebilir. Eşcinsellik gibi dinlerin karşı çıktığı cinsel sapmaların yapay zeka kodlamalarında kendilerine yer bulması, toplumda kendiliğinde birtakım jest, mimik, ve imalarla engellenen bu tür yönelimlerin birden hayatın her alanında kendine yer bulabilmesi ve normalleşmesine neden olabilecektir
"İnsanların robotun yıkadığı cenazeleri kabullenemeyeceğini düşünüyorum"
Dindarları bekleyen ciddi bir tehlike olduğunu düşünüyor musunuz?
Bu bir şekilde karşımıza geldiğinde kabullenmek zorunda kalabiliriz. Ancak insanoğlunun üremisi, çoğalması, aile hayatını idame ettirmesinde bunun barındırdığı tehlike var. Özellikle gençlerin yalnız yaşamaya meyilli olduğunu görüyoruz. Eğer kadın minvalindeki robotlar çoğalsa belki de birlikte yaşam yaygınlaşacak. Batı toplumu için çok büyük tartışma olmayabilir ama doğu toplumları için çok büyük bir tehlike bizi bekliyor.
Ancak insanların robotun yıkadığı cenazeleri kabullenemeyeceğini düşünüyorum. Belki acil özellikle şimdikine benzer salgın zamanlarında geçici bir çözüm olacaktır. Ama din hep insanların sosyolojik ve psikolojik ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik bir mecraya yöneliyor. Öyle görünüyor. İnsanlar robotlardan bir şey beklemeyecekler. İnsanlar bir müddet sonra robotlara değil de yine insanlara ihtiyaç duyacaklar. Şu gördüğümüz süreç de onu gösterdi aslında. Biz aslında şu an insanı özlüyoruz. Yani evlere kapandık, telefonlara radyolara, televizyonlara yöneldik ama insanları, dışarıyı özlüyoruz. Bizim özlediğimiz aslında insan, muhabbet ve sohbettir.
Bu açıdan dinin daha önce insanlarla özdeşleşeceğini ve insanların daha çok din üzerinden birbirlerine olan sosyalleşme ihtiyaçlarını gidereceklerini düşünüyorum.
"Dinin dili güncellenmeli ve uygun cevaplar ortaya konulmalıdır"
Peki son soru sizce bu konuda neler yapılmalıdır?
Bunun için akademik camiada ve devlet kademelerinde yapay zekanın getirebileceği toplumsal buhranlar ele alınıp değerlendirilmelidir. Dinin bu buhranlara çözüm olabilecek varlığı göz önünde bulundurulmalıdır.
Dini kurumlar tarafından da dinin yapay zekanın getireceği yenilikler ve ortaya çıkarabileceği sorunlara karşın uygun cevaplar ve çözümler ortaya konumalıdır. Din dile güncellenerek toplumun hizmetine sunulmadır.
Aksi halde dinin güncelliğini kaybetmesine ve tarihi bir kurum olarak algılanması tehlikesi baş gösterebilir. Aydınlanma dönemi olarak adlandırılan dönemin sonlarında görülen pozitivizm iddialarının ve düşünce yapısının tekrar ortaya çıkmasına mahal vermemek için din adamlarının ve dini kurumların yoğun çalışmalarına ihtiyaç vardır.
© The Independentturkish