headline: Virusi vya Corona: Rais Samia Suluhu na Changamoto ya Corona na Chanjo
text: Mojawapo ya taarifa kubwa zinazoendelea kugonga sana vichwa vya habari kuhusu Tanzania tokea Machi 2020 ni kuhusu maambukizi ya  Corona (Covid-19) janga lililoikumba dunia kwa jumla. Chanzo cha kumulikwa taifa hilo la Afrika Mashariki ni msimamo wa aliyekuwa Rais wake John Pombe Joseph Maguful . Magufuli aliripotiwa sana kwa staili yake ya uongozi kuanzia ahadi ya kupambana na rushwa ambapo alipongezwa na  wengi , hadi ukandamizaji wa demokrasia na haki za binaadamu ambapo alikosolewa vikali. Msimamo wa awali wa Rais Magufuli kuhusu Corona, ulitafautiana kabisa na wa viongozi wengine duniani. Magufuli alikataa kabisa kwamba kuna Covid-19 nchini mwake na hatimaye kusisitiza kuwa sala na maombi yameinusuru nchi hiyo na akapiga marufuku kuchapishwa ripoti kuhusu idadi ya mambukizi au vifo vilivyotokana na  ugonjwa huo. Akisisitiza," Kila mtu atakufa, iwe ni kwa maradhi haya au malaria au ugonjwa mwengine." Lakini kinyume na msimamo wake, taasisi kadhaa za umma zikiwemo shule zilionya juu ya kusambaa kwa virusi.Viongozi kadhaa wa kanisa wakajitokeza kuwa mstari wa mbele kuutahadharisha umma kuhusu janga la Corona. Viongozi wa baadhi ya vyama vya kisiasa kikiwemo chama kikuu cha upinzani CHADEMA, nao wakapaza sauti kumkosoa Rais Magufuli, huku katika mitandao ya kijamii kukionekana picha za vifo vya wagonjwa  wa Covid katika maeneo kadhaa ya Tanzania. Msimamo wa Tanzania chini ya Magufuli ulitafautiana na ule wa nchi tatu jirani na wanachama ndugu wa Jumuiya ya Afrika Mashariki, Kenya, Uganda na Rwanda  ambazo zote katika hatua za awali zilichukua uamuzi wa kufunga shughuli  na hafla zote za mikusanyiko, ikiwa ni pamoja na kutangaza  amri ya kutotoaka nje usiku hadi saa 12 asubuhi. Hatua za haraka za  serikali za mataifa hayo  ikiwemo kutoa taarifa kuhusu idadi ya maambukizi na vifo zilisaidia kwa kiwango kikubwa kupunguza  kiwango cha athari za Corona. Ni Burundi pekee, mwanachama mwengine wa Jumuiya ya Afrika Mashariki, iliokataa hapo awali kwamba kulikuwa na Corona nchini humo, lakini baadae ikakiri kuwepo na kuanza kutoa taarfa juu y aidadi ya  mambukizi na idadi ya waliofariki. Rais Magufuli alifariki dunia Machi 17, 2021 na Juni 8, Rais Burundi Pierre Nkurunzizanaye akaaga dunia.. Taarifa ya serikali ya Tanzania ilisema kifo cha Magufuli kilitokana na matatizo ya moyo  yaliomsumbua muda mrefu na serikali ya Burundi alielezea sababu ya kifo cha Nkurunziza kuwa mshtuko wa moyo. Lakini baadhi ya duru  zikiwemo zile za Habari zilieleza kuwa  vifo vya viongozi hao vilisababishwa na maambukizi ya Covid-19. Mapema mwezi Februari  aliyekuwa Makamu wa kwanza wa Rais wa Zanzibar Seif Shariff Hamadi alitangaza  ameambukizwa Covid-19 na akafariki tarehe 17 ya mwezi huo huo, akimtangulia Rais Magufuli. Tanzania ilibadili msimamo baada ya  Makamu wa Rais Samia Suluhu Hassan kushika  hatamu za kuliongoza taifa hilo akiwa mrithi wa Magufuli. Rais Samia Suluhu pia alizungumza kwa wazi juu ya kitisho cha Corona na kuutanabahisha umma  akisema kila mtu anapaswa kuchukua tahadhari. Akizungumza katika hafla moja,  alikuwa na ujumbe kwa wanaokataa kuwepo kwa Corona  na kusema," Wanaokataa  kuwa haupo janga hili halijawafika wao au familia zao. Akionyesha mfano  Rais Samia Suluhu akaanza kuovaa barakao, Msimamo huo mpya ulitafautiana na ule wa mtangulizi wake ambapo wakati wake si yeye binafsi wala mawziri wa serikali  waliothubutu  kufanya hivyo. Hivi sasa hata waliokuwa wale waliokuwa wakipiga debe kwa kusema Corona imekwisha Tanzania wanaonekana wakivaa barakoa. Miongoni mwao ni Waziri wa afya  Dorothy Gwajima  aliyewataka watu kutumia  dawa za asili na  hata kuonyesha kinywaji alichodai kinazuwia maambukizi ya Corona. Mwengine ni Profesa  Palamagamba Kabudi, aliyesafiri kwenda Madagascar kupokea shehena ya  kinywaji  kilichopewa jina Covid Organic (CVO) ambacho Rais wa Madagascar alidai ni tiba dhidi ya Corona. Kabudi aliitisha mkutano na waandishi habari na kutoa maelezo juu ya kinywaji hicho, huku akinywa kuonesha mfano. Kabudi alibadilishwa wizara kuwa  katiba mabadiliko ya baraza la mawaziri ya Rais Suluhu Machi 2021 na sasa ni Waziri wa masuala ya Katiba na Sheria. Changamoto kubwa baada ya Rais Samia Suluhu kutambua ukubwa wa janga la Corona ugonjwa, imekuwa ni chanjo na kwanza kabisa alilazimika kurejesha ushirikiano na Shirika la Afya Dunia-WHO. Wakati Jamii ikigawika kuhusu suala zima la chanjo, aliunda kamati maalum ya wataalamu kutathmini ikiwa chanjo ni salama. Kamati hiyo iliwasilisha ripoti yake na kueleza kwamba chanjo ni salama na kuonya juu ya kitisho cha wimbi la tatu Corona. Rais Samia Suluhu alizindua rasmi akampeni ya chanjo akiwa wa kwanza kuchanjwa mwezi Julai. Tanzania alianza kupokea chanjo ikiwemo ile ya mara moja  ya Johnson Johnson iliotolewa na Marekani na Covax kupitia mpango wa chanjo wa Umoja wa Mataifa. Kuanza kutolewa kwa chanjo, kumeizindua pia serikali ya Zanzibar yenye mamlaka yake ya ndani.  Miezi michache iliopita Zanzibar  ambayo sasa ni maarufu kwa utalii ilielekea kuweka mbele tamaa ya tija za kiuchumi kuliko afya, iliporuhusu wimbi kubwa la watalii kutoka Urusi kuingia visiwani humo bila kuwepo utaratibu maalum  na wa vitendo kuhusu Covid-19. Tokea Julai Zanzibar imezindua zoezi la chanjo ya Cinovac kutoka China.Wiki iliopita aziri wa afya  Nassor Mazrui akatangaza utoaji kadi maalum kwa waliochanjwa  wakitozwa ada ya Shilingi 20,000. Ingawa mwitikio wa chanjo Tanzania  kwa jumla ni mkubwa, bado kuna baadhi wanaolibeza zoezi hilo na kwa kutoa matamshi yanayopinga matumizi ya chanjo kuwa si salama. Kwa upande mwengine, tamko la serikali kuwa chanjo ni hiyari, linahofiwa linaweza kudhoofisha mafanikio ya kukabiliana na  Covid-19, kwa watu kudharau. Matokeo yake yatakuwa ni kuwa na matatizo katika kupunguza  maambukizi. Katika kile kilichoonekana kuwa ni Rais  Samia Suluhu kukabiliwa na upinzani hata miongoni mwa viongozi kutoka chama chake tawala, Chama cha Mapinduzi-CCM, chama hicho kilitoa taarifa kuwaonya wenye kutafautiana na Rais na Mwenyekiti wao kuhusu Corona. Waliotokeza wazi hadharni  kuwa na msimamo tofauti ni wabunge wawili, Askofu Josephat Gwajima (mbunge wa kuchaguliwa) na Humpfrey Polepole Katibu Mwenezi wa zamani wa CCM na sasa  mbunge wa kuteuliwa. Wakati Chama  hicho kikitishia kuwachukulia hatua , Askofu Gwajima ameendelea kuwashawaishi waumini wa  Kanisa lake kwamba chanjo ni hatari kwa maisha yao na kusisitiza ataendelea na msimamo wake kuipinga. Wadadisi wana wasiwasi kwamba lile tamko la serikali kwamba kuchanja ni hiyari, linafifisha juhudi za kufanikisha zoezi hilo kwa haraka. Sababu kubwa ni kuwa bado kuna watu  ambao wanaoamini na kushawishika na msimamo  ule ule aliokuwa nao Rais Magufuli wakati wa uhai wake kuhusu Corona. Taarifa za hivi karibuni zimeashiria kuongezeka kwa mambukizi na vifo hata  mikoani nje ya jiji la Dar-es-salaam, wakiwemo watu mashuhuri  katika duru za kibiashara. Mwamko juu ya umuhimu wa chanjo unaendelea, lakini vyombo vya habari kupitia wizara ya habari , taasisi na asasi za kijamii vinawajibu wa kuimarisha kampeni ya kuuzindua umma  kwamba janga la Corona bado lipo na kwamba chanjo ni muhimu  katika kujinusuru, sambamba na hatua nyengine kama kunawa mikono kila wakati, kuvaa barakoa na kuepuka mikusanyiko mikubwa ya watu, ili kukabiliana vyema na wimbi hili la tatu la Covid-19 ambayo imepewa msamiati mpya wa Kiswahili wa UVIKO-19.