Caisleán Charraig an Phoill
Tá Caisleán Charraig an Phoill suite ag béal na Sionainne.  'Cosantóir na Sionainne' a tugadh air mar gheall ar an áit straitéiseach ina raibh sé suite, ag breathnú amach ar na lánaí loingseoireachta a d'fhreastail ar chathair Luimnigh. Thóg Concubhair Liath Ó Concubhair an caisleán, de réir gach dealraimh, thart ar an mbliain 1490.  Tá an caisleán déanta as túr amháin atá os cionn 24m ar airde. Le linn éirí amach Ghearóid Mhic Gearailt, 15ú Iarla Dheasumhan, daingníodh an caisleán le garastún de leathchéad saighdiúir Éireannacha agus sé shaighdiúir déag Spáinneacha a bhí tagtha go hÉirinn sa bhliain 1579. Rinne fórsaí an rialtais faoi William Pelham (an Tiarna Breitheamh) ionsaí ar an gcaisleán le linn na Cásca sa bhliain 1580. Tá cur síos sa traidisiún ar an léigear mar an chéad uair a úsáideadh cumhacht lámhaigh airtléire i gCiarraí. Ar an gcéad lá, thug Pelham ordú do na trúpaí dul trasna chuig an mballa farraige, áit ar cuireadh go talamh iad le lámhach agus ar caitheadh bolláin leo ó na forbhallaí. Ar an dara lá tháinig baill athneartacha an rialtais. Scoilt ballaí an chaisleáin nuair a bhuail cúpla caor ordanáis iad agus thit an balla thiar go talamh, ag bas

Tagairtí 

Contae Chiarraí‎
Séadchomharthaí Náisiúnta i gContae Chiarraí
Caisleáin na hÉireann
Tá Caisleán Charraig an Phoill suite ag béal na Sionainne . ' Cosantóir na Sionainne ' a tugadh air mar gheall ar an áit straitéiseach ina raibh sé suite , ag breathnú amach ar na lánaí loingseoireachta a d' fhreastail ar chathair Luimnigh . Thóg Concubhair Liath Ó Concubhair an caisleán , de réir gach dealraimh , thart ar an mbliain Tá an caisleán déanta as túr amháin atá os cionn ar airde . Le linn éirí amach Ghearóid Mhic Gearailt , Iarla Dheasumhan , daingníodh an caisleán le garastún de leathchéad saighdiúir Éireannacha agus sé shaighdiúir déag Spáinneacha a bhí tagtha go hÉirinn sa bhliain Rinne fórsaí an rialtais faoi William Pelham ( an Tiarna Breitheamh ) ionsaí ar an gcaisleán le linn na Cásca sa bhliain Tá cur síos sa traidisiún ar an léigear mar an chéad uair a úsáideadh cumhacht lámhaigh airtléire i gCiarraí . Ar an gcéad lá , thug Pelham ordú do na trúpaí dul trasna chuig an mballa farraige , áit ar cuireadh go talamh iad le lámhach agus ar caitheadh bolláin leo ó na forbhallaí . Ar an dara lá tháinig baill athneartacha an rialtais . Scoilt ballaí an chaisleáin nuair a bhuail cúpla caor ordanáis iad agus thit an balla thiar go talamh , ag bas Tagairtí Contae Chiarraí‎ Séadchomharthaí Náisiúnta i gContae Chiarraí Caisleáin na hÉireann