An tAcht um Athchóiriú Rialtais Áitiúil, 2014
Is acht de chuid an Oireachtais é An tAcht um Athchóiriú Rialtais Áitiúil 2014 (Uimh. 1) a rinne foráil d'athstruchtúrú mór ar rialtas áitiúil in Éirinn le héifeacht ó thoghcháin áitiúla 2014. Chomhcheangail sé roinnt comhairlí contae agus cathrach chéad chiseal, chuir sé deireadh le gach comhairle baile agus buirge dara ciseal, agus chruthaigh sé an dara sraith nua de cheantair bhardasacha a chlúdaíonn ceantair thuaithe chomh maith le ceantair uirbeacha. Rinne sé foráil freisin do phobalbhreith maidir le Méara Feidhmiúcháin a toghadh go díreach i Limistéar Cathrach Bhaile Átha Cliath a chruthú (seachas oifig shearmanais reatha an Ardmhéara Chathair Bhaile Átha Cliath) cé nár cuireadh an fhoráil seo i ngníomh. Thug Phil Hogan, an tAire Comhshaoil, Pobail agus Rialtais Áitiúil, an tAcht isteach mar bhille an 15 Deireadh Fómhair 2013 agus shínigh an tUachtarán Micheál D. Ó hUigínn é ina dhlí an 27 Eanáir 2014,   Tháinig an chuid is mó dá fhorálacha i bhfeidhm an 1 Meitheamh 2014. 

Níor foilsíodh an t-aistriúchán oifigiúil den Acht um Athchóiriú Rialtais Áitiúil go Gaeilge go dtí an 1 Eanáir, 2015.

Cúlra 
Tháinig an tAcht Rialtais Áitiúil 2001 in ionad an Local Government (Ireland) Act 1898 mar an reachtaíocht phríomha do rialtas áitiúil sa stát. D'athainmnigh sé na " comhairlí ceantair uirbeacha " agus " coimisinéirí baile " mar "comhairlí baile" gan athruithe substaintiúla ar a gcumhachtaí reatha, a bhí measartha beag do cheantair uirbeacha agus níos mó fós do choimisinéirí. Tá pleananna éagsúla déanta le haghaidh athruithe níos bunúsaí ar an gcóras rialtais áitiúil roimh Acht 2001 agus ina dhiaidh. Tar éis olltoghchán 2011, gheall clár rialtais nua Fhine Gael - an Lucht Oibre go ndéanfaí athchóiriú agus cuíchóiriú ar údaráis áitiúla, chun cuntasacht dhaonlathach agus cumhacht áitiúil a fheabhsú, agus mar chuid de raon níos leithne ciorruithe caiteachais mar fhreagairt ar ghéarchéim airgeadais leanúnach an stáit.  Sna blianta 2011 agus 2012, mhol coimisiúin áitiúla go ndéanfaí trí phéire d’údaráis áitiúla chéad chiseal comharsanacha a chumasc: Tiobraid Árann Thuaidh agus Theas, Cathair agus Contae Phort Láirge, agus Cathair agus Contae Luimnigh . In 2012, d’fhoilsigh an Roinn Comhshaoil, Pobail agus Rialtais Áitiúil Putting People First — Action Programme for Effective Local Government, ( I mBéarla amháin  ), inar leagadh amach na hathruithe a bhí beartaithe don bhille ionchasach.  Bhunaigh an tAire coimisiún teorann chun limistéir toghcháin áitiúla a shainiú do thoghchán 2014, lena n-áirítear an Clár Gníomhaíochta laistigh dá théarmaí tagartha. 

Áiríodh soláthar do mhéaraí tofa go díreach in Acht 2001 ach aisghaireadh é in 2003 gan a bheith agartha.  Tugadh spreagadh don smaoineamh méara feidhmiúcháin do Mhórcheantar Bhaile Átha Cliath nuair a bunaíodh Méara Londain, agus chuir an Comhaontas Glas chun cinn é sa rialtas 2007–11 . Tugadh isteach bille chuige sin in 2010, a chuaigh as feidhm nuair a díscaoileadh an Dáil do thoghchán 2011.

Tagairtí

Forálacha an Achta 
Tá achoimre ar na príomhfhorálacha i dteideal fada an Achta :
Is acht de chuid an Oireachtais é An tAcht um Athchóiriú Rialtais Áitiúil( Uimh.a rinne foráil d' athstruchtúrú mór ar rialtas áitiúil in Éirinn le héifeacht ó thoghcháin áitiúla Chomhcheangail sé roinnt comhairlí contae agus cathrach chéad chiseal , chuir sé deireadh le gach comhairle baile agus buirge dara ciseal , agus chruthaigh sé an dara sraith nua de cheantair bhardasacha a chlúdaíonn ceantair thuaithe chomh maith le ceantair uirbeacha . Rinne sé foráil freisin do phobalbhreith maidir le Méara Feidhmiúcháin a toghadh go díreach i Limistéar Cathrach Bhaile Átha Cliath a chruthú ( seachas oifig shearmanais reatha an Ardmhéara Chathair Bhaile Átha Cliath ) cé nár cuireadh an fhoráil seo i ngníomh . Thug Phil Hogan , an tAire Comhshaoil , Pobail agus Rialtais Áitiúil , an tAcht isteach mar bhille anDeireadh Fómhairagus shínigh an tUachtarán Micheál D. Ó hUigínn é ina dhlí anEanáir Tháinig an chuid is mó dá fhorálacha i bhfeidhm anMeitheamh Níor foilsíodh an t-aistriúchán oifigiúil den Acht um Athchóiriú Rialtais Áitiúil go Gaeilge go dtí anEanáir , Cúlra Tháinig an tAcht Rialtais Áitiúilin ionad an Local Government ( Ireland ) Actmar an reachtaíocht phríomha do rialtas áitiúil sa stát . D' athainmnigh sé na " comhairlí ceantair uirbeacha " agus " coimisinéirí baile " mar "comhairlí baile " gan athruithe substaintiúla ar a gcumhachtaí reatha , a bhí measartha beag do cheantair uirbeacha agus níos mó fós do choimisinéirí . Tá pleananna éagsúla déanta le haghaidh athruithe níos bunúsaí ar an gcóras rialtais áitiúil roimh Achtagus ina dhiaidh . Tar éis olltoghchán gheall clár rialtais nua Fhine Gael - an Lucht Oibre go ndéanfaí athchóiriú agus cuíchóiriú ar údaráis áitiúla , chun cuntasacht dhaonlathach agus cumhacht áitiúil a fheabhsú , agus mar chuid de raon níos leithne ciorruithe caiteachais mar fhreagairt ar ghéarchéim airgeadais leanúnach an stáit . Sna bliantaagus mhol coimisiúin áitiúla go ndéanfaí trí phéire d’údaráis áitiúla chéad chiseal comharsanacha a chumasc : Tiobraid Árann Thuaidh agus Theas , Cathair agus Contae Phort Láirge , agus Cathair agus Contae Luimnigh \. In d’fhoilsigh an Roinn Comhshaoil , Pobail agus Rialtais Áitiúil Putting People First — Action Programme for Effective Local Government , ( I mBéarla amháin ) , inar leagadh amach na hathruithe a bhí beartaithe don bhille ionchasach . Bhunaigh an tAire coimisiún teorann chun limistéir toghcháin áitiúla a shainiú do thoghchán lena n-áirítear an Clár Gníomhaíochta laistigh dá théarmaí tagartha . Áiríodh soláthar do mhéaraí tofa go díreach in Achtach aisghaireadh é ingan a bheith agartha . Tugadh spreagadh don smaoineamh méara feidhmiúcháin do Mhórcheantar Bhaile Átha Cliath nuair a bunaíodh Méara Londain , agus chuir an Comhaontas Glas chun cinn é sa rialtas11 \. Tugadh isteach bille chuige sin in a chuaigh as feidhm nuair a díscaoileadh an Dáil do thoghchán Tagairtí Forálacha an Achta Tá achoimre ar na príomhfhorálacha i dteideal fada an Achta\ :