Zingiber wightianum
Zingiber wightianum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được George Henry Kendrick Thwaites miêu tả khoa học đầu tiên năm 1861.

Mẫu định danh
George Henry Kendrick mô tả Z. wightianum dựa theo 2 mẫu sau: 
 Hình vẽ tại tab 2004 trong Icones plantarum Indiae Orientalis của Robert Wight (1853).
 CP 2286. Gồm 4 mẫu lưu giữ tại Vườn Thực vật Hoàng gia tại Kew (K), với barcode tương ứng là K000815668, K000815669, K000815670, K000815671. Lưu ý rằng mẫu K000815671 với cụm hoa đầu cành, một đặc điểm của tổ Dymczewiczia chứ không phải của tổ Cryptanthium nên có lẽ không thuộc về Z. wightianum.

Phân bố
Loài này có tại miền nam Ấn Độ (Travancore, nay thuộc các bang Kerala, Tamil Nadu), Sri Lanka. Môi trường sống là rừng, ở cao độ tới 1.300 m.

Phân loại
Z. wightianum thuộc về tổ Cryptanthium.

Mô tả
Cây cao 45–180 cm. Cuống lá ngắn, tới 4 mm. Lá thuôn dài hình mác hoặc hình mác, đỉnh thon nhỏ dần-nhọn thon, đáy nhọn, dài 15-30(-45) cm, rộng 6,5–10 cm, dạng màng, mặt trên nhẵn nhụi, mặt dưới có lông nhung; bẹ cho tới đỉnh rải rác các mấu nhỏ, không có mấu lớn hình nón ở đỉnh; lưỡi bẹ 2 thùy, các thùy dài 2–5 mm, dạng màng, thuôn tròn, cắt cụt, có lông. Cụm hoa thuôn dài hình elipxoit hoặc gần hình cầu; cuống cụm hoa rất ngắn, dài ~5 cm. Lá bắc màu xanh lục, có lông tơ; lá bắc ngoài hình trứng, dài 3,8 cm; lá bắc trong hình mác, dài 3 cm. Hoa màu đất son tới đỏ. Đài hoa 2 phần sâu, có lông tơ. Ống tràng dài như lá bắc, có lông tơ. Các thùy tràng hoa dài gần bằng nhau, dài 2-2,5 cm, hình mác nhọn thon, từ vàng nhạt màu tới đỏ. Cánh môi ngắn, hình trứng ngược-hình nêm, dài 2-2,5 cm, màu vàng nhạt tới vàng tới đỏ, đốm và gân màu tía, 3 thùy; thùy giữa lớn, hình trứng, tù, chẻ đôi, khía răng cưa; các thùy bên dạng tai, hình mác tới hình trứng, ngắn, nhọn, nhỏ. Nhị ngắn hơn cánh môi, cong phía trên nó. Quả nang hình elipxoit, dài 2,3-2,5 cm, vỏ màu đỏ tươi, bên trong màu đỏ. Hạt màu đen, áo hạt trắng.

Ghi chú
 Ghi chú. Xem chi tiết về năm in ấn các phần tại đây. Cụ thể, năm in trên bìa sách là 1864 nhưng phần 1 gồm 80 trang in năm 1858; phần 2 từ trang 81 đến trang 160 in năm 1859; phần 3 từ trang 161 đến trang 240 in năm 1860; phần 4 từ trang 241 đến trang 320 in năm 1861 và phần 5 từ trang 321 đến trang 483 in năm 1864.

Chú thích

W
Thực vật được mô tả năm 1861
Thực vật Ấn Độ
Thực vật Sri Lanka
Zingiber wightianum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng . Loài này được George Henry Kendrick Thwaites miêu tả khoa học đầu tiên năm Mẫu định danh George Henry Kendrick mô tả Z . wightianum dựa theomẫu sau : Hình vẽ tại tabtrong Icones plantarum Indiae Orientalis của Robert Wight CP Gồmmẫu lưu giữ tại Vườn Thực vật Hoàng gia tại Kew (K) , với barcode tương ứng là K000815668 , K000815669 , K000815670 , K000815671 . Lưu ý rằng mẫu K000815671 với cụm hoa đầu cành , một đặc điểm của tổ Dymczewiczia chứ không phải của tổ Cryptanthium nên có lẽ không thuộc về Z . wightianum . Phân bố Loài này có tại miền nam Ấn Độ (Travancore , nay thuộc các bang Kerala , Tamil Nadu) , Sri Lanka . Môi trường sống là rừng , ở cao độ tới300 m . Phân loại Z . wightianum thuộc về tổ Cryptanthium . Mô tả Cây cao180 cm . Cuống lá ngắn , tớimm . Lá thuôn dài hình mác hoặc hình mác , đỉnh thon nhỏ dần-nhọn thon , đáy nhọn , dài -45) cm , rộng5–10 cm , dạng màng , mặt trên nhẵn nhụi , mặt dưới có lông nhung ; bẹ cho tới đỉnh rải rác các mấu nhỏ , không có mấu lớn hình nón ở đỉnh ; lưỡi bẹthùy , các thùy dài5 mm , dạng màng , thuôn tròn , cắt cụt , có lông . Cụm hoa thuôn dài hình elip xoit hoặc gần hình cầu ; cuống cụm hoa rất ngắn , dàicm . Lá bắc màu xanh lục , có lông tơ ; lá bắc ngoài hình trứng , dài8 cm ; lá bắc trong hình mác , dàicm . Hoa màu đất son tới đỏ . Đài hoaphần sâu , có lông tơ . Ống tràng dài như lá bắc , có lông tơ . Các thùy tràng hoa dài gần bằng nhau , dài5 cm , hình mác nhọn thon , từ vàng nhạt màu tới đỏ . Cánh môi ngắn , hình trứng ngược-hình nêm , dài5 cm , màu vàng nhạt tới vàng tới đỏ , đốm và gân màu tía, thùy ; thùy giữa lớn , hình trứng , tù , chẻ đôi , khía răng cưa ; các thùy bên dạng tai , hình mác tới hình trứng , ngắn , nhọn , nhỏ . Nhị ngắn hơn cánh môi , cong phía trên nó . Quả nang hình elipxoit , dài3-2 ,5 cm , vỏ màu đỏ tươi , bên trong màu đỏ . Hạt màu đen , áo hạt trắng . Ghi chú Ghi chú . Xem chi tiết về năm in ấn các phần tại đây . Cụ thể , năm in trên bìa sách lànhưng phầngồmtrang in năm phầntừ trangđến trangin năm phầntừ trangđến trangin năm phầntừ trangđến trangin nămvà phầntừ trangđến trangin năm Chú thích W Thực vật được mô tả năm Thực vật Ấn Độ Thực vật Sri Lanka