Ажурналист Зарина Коӷониа адырраҭара "Коӷониаԥҳа лымҩаду" аҟны лгәаанагара лҳәеит амҩатә машәырқәа рҿы иҭахо ауааԥсыра ргәаларшәара иазку акәалаԥ-еиқәаҵәақәа Аԥсны ахаҿра ишаныԥшуа.
Амҩатә машәырқәа рҿы иҭахо ауааԥсыра ргәаларшәара иазку акәалаԥ-еиқәаҵәақәа Аԥсны ахаҿра ишаныԥшуа азы адырраҭара "Коӷониаԥҳа лымҩаду" аҟны игәаанагара иҳәеит Очамчыра араион абыргцәа рхеилак ахантәаҩы Аполлон Думаа.
Очамчыра араион Кындыӷ ақыҭа ахада Зорик Ҷҟониа арадио Sputnik иаиҭаз аинтервиу аҟны аӡырԥхақәа русура атәы далацәажәеит.
Лорена Ԥаӷәааԥҳа занааҭла джурналиступ, аха быжьшықәса инеиԥынкыланы Баслахәтәи абжьаратә школ аҟны аԥсуа бызшәеи алитературеи рырҵаҩыс аус луеит. Ажурналистика илынаҭаз аҟазшьа аҷыдарақәеи, насгьы урҭ иахьатәи лусураҿы лхы ишалырхәои атәы изеиҭалҳәеит Sputnik акорреспондент Аинар Ҷыҭанаа.
Лаҵарамза 18 рзы амузеиқәа Жәларбжьаратәи рымш азы имҩаԥгахоит "Аҵх амузеи аҟны" захьӡу акциа. Ари адунеи атәылақәа жәпакы рҟны имҩаԥырго ауснагӡатәқәа Аԥснытәи амузеиқәа рхы аладырхәеит 2015 шықәса раахыижьҭеи. Аԥснытәи аҳәынҭқарратә музеи аҿы еиҿкаахо ацәыргақәҵа атәы, насгьы уи аекспозициақәа ируакхо апатефон далацәажәоит арадио Sputnik аефир аҟны Аԥсуа ҳәынҭқарратә музеи аетнографиа аҟәша аиҳабы, аҭҵаарадырратә усзуҩы Инга Шамԥҳа.
Лаҵара 21 Кавказтәи аибашьра иалаӡыз ргәалашәара иамшуп.
Нхыҵ-Кавказтәи Жәларбжьаратәи аҿар ркинофестиваль "Кинокавказ" мҩаԥысуан Нальчик, лаҵарамза 16-17 рзы.
Аҟәа ақалақь Алашарбага аҳаблаҿ ахатә ҩны амца акит ҳәа АҶА ахь адырра ҟалеит лаҵарамза 17 асааҭ 23:26 рзы.
Акультура-гәыҳалалратә фонд "Ашана" Наала Аҩӡыԥҳа, Николь Хачатуриан, Сандра Инаԥшьԥҳа рзы аԥареизгара хацнаркуеит.


07.03.2021
Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Аслан Бжьаниа Урыстәыла амедицинатә ҽгәаҭара анаҩс хәажәкырамза 7 рзы Аԥсныҟа дхынҳәит.
Уи аҽны аҳәынҭқарра Ахада Аминистрцәа реилазаара анапхгара алархәны аилацәажәара мҩаԥигеит.
Аԥыза-министр аамҭала инапынҵақәа назыгӡо Владимир Делба Ахада адырра ииҭеит коронавирус инамаданы иҟоу аҭагылазаашьазы, иара убас иҳәеит 2021 шықәсазтәи аҳәынҭқарратә биуџьет апроект ахәаԥшразы апарламент адепутатцәеи дареи реилацәажәара атәы.
Аԥыза-министр ихаҭыԥуаҩ, аекономика аминистр Кристина Озган илҳәеит хәажәкырамза 5 рзы «Кавкасиони» ацәаҳәаҟны ицәырҵыз атехникатә проблемақәа ирыхҟьаны фымцала аиқәыршәараҟны иҟоу аиԥҟьарақәа ртәы.
Хәажәкырамза 6 рзы «Амшынеиқәафымцамч» анапхгареи аспециалистцәеи Кавкасиони ацәаҳәа аԥсуа ган иахьаҵанакуа аҭыԥ гәарҭеит. Аԥхасҭа шамамызгьы рбеит. Иахьа ақырҭуа аган аҟны Кавкасиони ацәаҳәа иамаз аԥхасҭа аԥыхын, ҳазҭагылоу аамҭазы ацәаҳәа аиҭашьақәыргылара иазку аусурақәа хыркәшахоит.


Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 100-ҩык рыдбалан, 48-ҩык ачымазара иалҵит. Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла Шәамахьтәыла аӡәы иԥсҭазаара далҵит.
Ари атәы аарыцҳаит аҭыԥантәи аих атәыла Агәабзиарахьчара аминистрра аҟынтә ироуз адырра ҵаҵӷәыс аҭаны.
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла, атәылаҿ 3 881 атестқәа ҟаҵан. Апандемиа иалагеижьҭеи Шәамахьтәыла aкоронaвирус рыдбалан 224 430-ҩык, 216 230-ҩык ачымазара иалҵхьеит, рыԥсҭазаара иалҵхьеит 4 503-ҩык.


Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 157-ҩык рыдбалан, 259-ҩык ачымазара иалҵит. Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла Шәамахьтәыла 6-ҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Ари атәы аарыцҳаит аҭыԥантәи аих атәыла Агәабзиарахьчара аминистрра аҟынтә ироуз адырра ҵаҵӷәыс аҭаны.
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла иҟаҵан 3 205 атестқәа.
Апандемиа иалагеижьҭеи Шәамахьтәыла aкоронaвирус рыдбалан 222 139-ҩык, 211 634-ҩык ачымазара иалҵхьеит, рыԥсҭазаара иалҵхьеит 4 400 -ҩык.


Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 55-ҩык рыдбалан, 52-ҩык ачымазара иалҵит.
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла Шәамахьтәыла хҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Ари атәы аарыцҳаит аҭыԥантәи аих атәыла Агәабзиарахьчара аминистрра аҟынтә ироуз адырра ҵаҵӷәыс аҭаны.
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла, атәылаҿ 3 665 атестқәа ҟаҵан. Апандемиа иалагеижьҭеи Шәамахьтәыла aкоронaвирус рыдбалан 225 661-ҩык, 217 250-ҩык ачымазара иалҵхьеит, рыԥсҭазаара иалҵхьеит 4 530-ҩык.


АҞӘА, ԥхынгәы 28 - Sputnik. Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа инапы аҵаиҩит Сергеи Шамба Ашәарҭадаратә хеилак амаӡаныҟәгаҩс иҟаҵаразы адҵа ҳәа адырра ҟаҵоуп ахада исаит аҟны.
2014 шықәса жьҭаарамза аахыс ари амаҵура ааникылон Муҳамед Кьылба. Ҳазҭоу ашықәс ажьырныҳәа 16 рзы иара имаҵураҟынтә ихы дақәиҭтәын.
Сергеи Шамба диит хәажәкыра 15, 1951 шықәсазы Гәдоуҭа.
1997-2010 шықәсқәа рзы Аԥсны Адәнаҟатәи аусқәа рминистрс дыҟан.
2010 шықәса жәабранмза инаркны 2011 шықәса цәыббрамзанӡа Аԥсны аԥыза-министрс дыҟан.
2004 шықәсеи 2011 шықәсеи рзы Аԥсны ахада иалхрақәа раан икандидатура ықәиргылон.
2014 шықәса ԥхынҷкәынмза инаркны Апарламент адепутатс дыҟан.
2016 шықәса ажьырныҳәамза инаркны ареспубликатә политикатә партиа "Аԥсны акзаара" аиҳабыс дыҟоуп.


АҞӘА, мшаԥымза 8 — Sputnik. Аџьар ҟаԥшь Жәларбжьаратәи аилак амашьынақәа ҩба Ҟарабахтәи ақалақь Талыш ахь инеиит иҭахаз аимак алахәылацәа рыԥсыбаҩқәа рыԥшааразы.
Аџьар ҟаԥшь Жәларбжьаратәи аилак амашьынақәа ҩба Ҟарабахтәи ақалақь Талыш ахь инеиит. Ари ақалақь аҟноуп еиҳарак азербаиџьантәии ермантәылатәии аганқәа реиҿагыларақәа ахьымҩаԥысыз.
Ахәаша, Ашьха Ҟарабахтәи аимак аганқәа еилацәажәеит амца аанкылахарц асааҭ 14 инаркны асааҭ 19 рҟынӡа, иҭахаз рыԥсыбаҩқәа рыԥшааразы.
Ермантәылеи Азербаиџьани мшаԥымза 2 рзы аҳәамҭа ҟарҵеит аимак иахьаҵанакуа аҭагылазаашьа уадаҩхеит ҳәа. Аҩашаҽны аганқәа рыҩбагьы аимак иахьаҵанакуа бџьаршьҭыхлатәи аоперациақәа аамҭала иаанаҳкылоит ҳәа ишьақәдыргылеит.
Ашьха Ҟарабах азы Ермантәылеи Азербаиџьани рыбжьара аимак ахы цәырнагеит 1988 шықәса жәабранмзазы, Ашьха Ҟарабахтәи автономтә област Азербаиџьантәи ССР иалҵуеит ҳәа аҳәамҭа аныҟанаҵа ашьҭахь. 1991 шықәса цәыббрамзазы Ашьха Ҟарабахтәи автономтә област аҳҭнықалақь Степанакерт ирылаҳәан Ашьха Ҟарабахтәи Ареспублика аԥҵара. 1992 шықәса раахыс аиҿцәажәарақәа мҩаԥысуеит аимак аҭышәныртәаларазы. Аганқәа рыҩбагьы дасу иинтиресқәа ихьчоит.
Мшаԥымза 5 рзы аимак аганқәа амца аанкылоуп ҳәа аҳәамҭа ҟарҵеит.


АҞӘА, ажьырныҳәа 6 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 рылоу ирыламу аилкааразы 572-ҩык атестқәа рзыҟаҵан, урҭ рахьтә 142-а акоронавирус рцәа ишалаз аадырԥшит.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 79-ҩык, урҭ рахьтә 68-ҩык акоронавирус адиагноз рзышьақәырӷәӷәоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 22-а, ибжьаратәуп - 17-ҩык. Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 35-ҩык апациентцәа, Очамчыра ирхәышәтәуеит 16-ҩык, Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 15-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 22-а. Аҟәатәи амобилтә хырхарҭарацәатә госпиталь аҟны ишьҭоуп акоронавирус зыдбалоу 46-ҩык апациентцәа.
Аԥсны ахәышәтәырҭақәа рҿы арҭ ҩымшк рзы акоронавирус зцәа иалаз хәҩык апациентцәа рыԥсҭазаара иалҵит.
Гәдоуҭатәи агоспиталь аҟны - ԥшьҩык апациентцәа. Ажьырныҳәа 4 рзы рыԥсҭазаара иалҵит ҩыџьа апациентцәа.
1931 шықәсазы ииз, адиагноз "акоронавирустә инфекциа ҿыц", зыхәышәтәра хьанҭаз ачымазара хада "ҩ-ганктәи ихьанҭоу аполисегментартә гәыҵәкра" ззышьақәырӷәӷәаз аԥҳәыс лыԥсҭазаара далҵит.
88 шықәса зхыҵуаз, адиагноз хада "акоронавирустә инфекциа ҿыц" ззышьақәырӷәӷәаз ахаҵа иԥсҭазаара далҵит.
Ажьырныҳәа 5 рзы даҽа ҩыџьа апациентцәа рыԥсҭазаара иалҵит Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭаҿы.
1934 шықәсазы ииз, адиагноз "акоронавирустә инфекциа ҿыц", зыхәышәтәра хьанҭаз ачымазара хада "ҩ-ганктәи аполисегментартә гәыҵәкра" ззышьақәырӷәӷәаз аԥҳәыс лыԥсҭазаара далҵит.
71 шықәса зхыҵуаз, адиагноз хада "акоронавирустә инфекциа ҿыц" ззышьақәырӷәӷәаз ахаҵа иԥсҭазаара далҵит.
Гагратәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҽы иԥсҭазаара далҵит 79 шықәса зхыҵуаз апациент. Иара изышьақәырӷәӷәан адиагноз "акоронавирустә инфекциа ҿыц", зыхәышәтәра хьанҭаз ачымазара хада "ҩ-ганктәи ихьанҭоу аполисегментартә гәыҵәкра".
Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб ажәлар рахь ааԥхьара ҟанаҵоит ачымазара ҿкы рымкырц азы иахәҭоу аԥҟарақәа зегьы ирықәныҟәаларц.
- Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә мчқәа
Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә мчқәа (аур. миротво́рческий континге́нт ООН, афр. Les casques bleus, агер. Blauhelme) – атәылақәа рырбџьармчтә контингент — Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара алахәылацәа, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аԥҟаԥҵәа инақәыршәаны иазоужьу, аҭынчреи ашәарҭадареи раԥыхра, мамзаргьы раԥырҟәҟәаара, аекономикатә, мамзаргьы аполитикатә ҟазшьа змоу ашәага-загақәа аназымхо аамҭазы, иаку мчылатәи аусқәа рыла (арратә демонстрациа, арратә блокада уҳәа реиԥш иҟоу) иаԥызхуа архәҭақәоуп.
1988 шықәса рзы, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә мчқәа иранашьан Адунеизегьтәи Нобельтәи апремиа. Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Ассамблеиа Хада акәзар – Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара (ЕАР) Абжьаҟазаратә мчқәа рымш аԥнаҵеит.
Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә операциақәаПравить
Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә мчқәа — ари Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара иалоу атәылақәа рырбџьармчратә контингент ауп. Иара Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара ашәарҭадаратә хеилак аӡбамҭа ала абџьаршьҭыхралатәи аконфликт аан, ҩба ма инацны жәларбжьаратәи азин асубиектқәа рыбжьара аекономикатә, мамзаргьы аполитикатә ҟазшьа змоу асанкциақәа анаҭаххалак ирзалырхуа шәага-загоуп. Абжьаҟазаратә мчқәа амилаҭрацәала еилоу еиҿкаароуп.
Ас еиԥш архәҭақәа акыр шықәса инеиԥынкыланы Африка, Азиа, Европа, Агәҭантәи Америка, Ааигәатәи Мрагылара уҳәа рҟны абжьаҟазаратә операциақәа ирылахәын. Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаҩцәа рдырра мариоуп, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аемблема алеи, ажәҩангәыԥшшәы змоу ахылԥақәеи рыла (голубые береты), урҭ дара амаҵзура аҟны ианыҟоу иныҟәыргоит. Ажәҩангәыԥшшәы змоу акаскақәа, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаҩцәа рзы исимволхаз, иарбанызаалак аоперациақәа раан ирхарҵоит, ашәарҭара аныҟоу. Абжьаҟазаҩцәа дара иахьатәиу атәыла аформа ауп иныҟәырго.
Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара адунеи аҟны аҭынчра адгыларазыПравить
Раԥхьаӡа ари аиҿкаара аҭынчра адгыларазы аоперациақәа, аиқәышаҳаҭрақәа рынагӡареи, ахымца аанкылареи, еиҿагылоз аганқәа аҳәынҭқаррабжьаратә еибашьрақәа рышьҭахь реидгареи уҳәа реиԥш иҟаз усқәан имҩаԥнагоз.
Аха «аибашьра хьшәашәа» аилгара Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҭынчра адгыларазы аоперациақәа рҟазшьа шьаҭанкыла иаԥсахит. Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Ашәарҭадаратә Хеилак аҭынчра адгыларазы еиҳа иҭбааз, иуадаҩыз амиссиақәа аԥнаҵо иалагеит, урҭ реиҳарак ззырхаз аҳәынҭқарра аҩныҵҟатәи аконфликтқәа ирылахәыз рыбжьара, аҭынчратә еиқәышаҳаҭрақәа рынагӡара аҟны ацхыраара аҟаҵара акәхеит. Уи анаҩсгьы, аҭынчра адгыларазы аоперациақәа ирыҵаркуа иалагеит арра иаҵанамкуаз аелементқәа. Ас еиԥш аоперациақәа акоординациа рзуразы, 1992 шықәса рзы иаԥҵан Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҭынчра адгыларазы аоперациақәа Рдепартамент (ДОПМ).
Ашәарҭадаратә хеилак, аибашьра аанкыларазы аиқәышаҳаҭрақәа рынагӡара ахьыҟамыз азы, абжьаҟазаҩцәа убас еиԥш аконфликтқәа рзонахь инанашьҭуа иалагеит, насгьы аконфликт иалахәыз аганқәа зегьы абжьаҟазаратә мчрақәа уа рыҟазаара иахьақәшаҳаҭмыз аҭыԥқәа рахь (аҿырԥштәқәа: Сомалитәии Босниатәии абжьаҟазаратә операциа).
Арҭ абжьаҟазаратә миссиақәа ирыдыз ҳасабтәқәак рынагӡара залыршамхеит, ирымаз аресурсқәеи аперсонали рзымхарала. Арҭ аманшәаламрақәа ирыхҟьаны, зегь реиҳа ихьаа ӷәӷәаны иҟалаз массатә уаҩшьрақәахеит Сребреница (Босниа) 1995 шықәса рзы, 1994 шықәса рзы Руандатәи агеноцид. Абарҭқәа зегьы Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара инҭырҳәыцааны аҭынчра адгыларазы аоперациақәа рконцепциа анализ рзурахьы икылнагеит.
Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҭынчра адгыларазы аоперациақәа Рдепартамент (ДОМП) аҟәшақәа арӷәӷәеит, амиссиа аруааи аполициатә абжьгаҩцәеи рыла еиқәзыршәоз. Еиҿкаан аҟәша ҿыц — абжьаҟазаратә ус азы аԥхьагыларатә гәыԥқәа, ари агәыԥ иҭнаҵаалар акәын еизоз аԥышәа, насгьы амиссиахь инанашьҭлар акәын агендертә зҵаарақәа рзы абжьгарақәа; абжьаҟазаҩцәа рхымҩаԥгашьа аиӷьтәразы аусқәа аднакылалар акәын; абџьар алгаразы, адемобилизациа, ареинтеграциа рзы апрограммақәа шьақәнаргылалар акәын; иара убасгьы азинмч ахьчара аметодқәеи, егьырҭ азҵаарақәа рыӡбареи рзы аметодқәа еиқәнаршәар акәын.
2006 шықәса лаҵарамзазы Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҭынчра адгыларазы аоперациақәа Рдепартамент жәаа операциа напхгара анаҭон аҭынчра ашьақәыргыларазы, адунеи еиуеиԥшым акәакьқәа рҟны. Уи иадԥхьалан, иааизакны иуҳәозар, 89-нызқьҩык аррамаҵзурауаа, аполициеи аграждантә усзуҩцәеи. Жьҭаарамза 31, 2006 шықәса рзы аҭынчра ашьақәыргыларазы Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аоперациақәа зырбџьармчқәа адызгалоз жә-тәылак рыбжьара иҟан — Бангладеш, Пакисҭан, Индиа, Иорданиа, Непал, Ефиопиа, Уругваи, Гана, Нигериа, Аладатәи Африка. Арҭ атәылақәа рырхәҭақәа ишьақәдыргылон Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара арратәи аполициатәи еилазаара аҟынтә 60 процент.
1948 шықәса рзы 130 тәыла, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә операциақәа рымҩаԥгаразы, рыруааи, рполициатә маҵзуҩцәеи, рграждантә усзуҩцәеи рыдыргалон. Актәи аҭынчра ашьақәыргыларазы абжьаҟазаратә операциа ашьҭахь, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абираҟ аҵаҟа аррамаҵзура иахысуан миллионҩык инарзынаԥшуа аррамаҵзурауаа, аполициа аусзуҩцәа, аграждантә хаҿқәа.
Аррамаҵзурауаа, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҟны аррамаҵзура иахысуа аҭынчра адгыларазы, досу дара ртәыла аҟынтә ауалафахәы роуеит. Убриаан арҭ атәылақәа Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҟынтәи акомпенсациа роуеит. Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҳәынҭқаррақәа-алахәылацәа аҭынчра адгыларазы аоперациақәа ирыхҭнырҵо аԥарақәа рыхәҭак ашәоит ишьақәыргылоу аформула инақәыршәаны, уи ари аиҿкаара ахаҭа ишьақәнаргылеит. Аха ус ишыҟоугьы, 2006 шықәса жьҭаарамза 31 иаҵанакуа аамҭазы аҳәынҭқаррақәа-алахәылацәа аҭынчра адгыларазы аоперациақәа рымҩаԥгаразы иҟарҵараны иҟаз алагалақәа, аха иҟарымҵаз ауал ишьақәнаргылеит Еиду Америкатәи Аштатқәа иртәу 2,66 миллиард доллар.
90-тәи ашықәсқәа XX ашәышықәса инаркны Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә усура мҩаԥысуан арегионалтә еиҿкаарақәа русеицура иабзоураны. Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара актәи аоперациа, аҭынчра адгыларазы арегионалтә мчрақәа роперациа аҭыԥ аҟны ихацыркыз акәны иҟалеит 1993 шықәса рзтәи Либериатәи амиссиа. Арегионалтә мчрақәа уахь инашьҭын Мраҭашәаратәи Африка аҳәынҭқаррақәа Рекономикатә еилазаара (ЭКОВАС) абзоурала.
1994 шықәса рзы, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара амиссиа Қарҭ иҟаз СНГ абжьаҟазаратә мчрақәа аус рыцнауа иалагеит. 1990-тәи ашықәсқәа аҩбатәи азбжазы абжьаҟазаратә операциақәа Босниеи, Герцеговинеи, Косовеи рҟны Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара имҩаԥнагон Европатәи Ахеилаки (ЕС), Аҩадаатлантикатәи аиқәышаҳаҭра аиҿкаареи (НАТО), Европа ашәырҭадареи аусеицуреи рзы аиҿкаареи (ОБСЕ) рыдгылара ала. Афганисҭан акәзар, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара напхгара зырҭо Афганисҭан ашәарҭадаразы ацхыраара Жәларбжьаратәи амчрақәеи Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара амиссиеи аполитикатә цхыраара аҟаҵаразы еиныруеит.
Абжьаҟазаратә операциақәа рзы аперсонал алԥшаараПравить
Аҭҵааҩцәа гәыԥҩык ргәаанагара ала, акраамҭа абжьаҟазаратә операциақәа рмаҵзурауаа ралԥшаара даара иубарҭаз адискриминациатә, аполитикатә ҟазшьа аман. Иалырхуаз реиҳарак акадртәи арезервтәи офицарцәа ракәын, мраҭашәаратәи атәылақәа рырхәҭақәа рҟынтә, урҭ ишиашоу, мамзаргьы ишакәызаалакгьы аконфликт аҭыԥқәа ахьамаз аҳәынҭқарратә интерес змаз роуп, уи алагьы Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара амиссиа анагӡараҟны аҿиарамҩа иқәыз атәылақәа рҟны анеитралитети ганкы мацара адымцәылареи атәы аҳәара уадаҩуп.
1970-тәи ашықәсқәа рыбжьаранӡа, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара апрактика аҟны асоциалисттә тәылақәа (Иугославиа алахәхара ада, Иемен аҟны арратә наԥшыҩцәа ргәыԥ 1963—1964 шш., Мысратәи (Египет) абжьаҟазаратә миссиа 1950-тәи ашықәсқәа) абжьаҟазаратә операциақәеи арратә наԥшыҩцәа рмиссиеи ианалахәыз ҳәа ыҟамызт. Убриаан, америкатәи афицарцәа Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Бырзентәыла (Греция), Палестина, Пакисҭан, Кашмир, Ливан, Мраҭашәаратәи Иран имҩаԥнагоз аоперациақәа раан Еиду Амилаҭқәа реиҿкаара наԥшыҩцәақәак раҳасабала иалахәын. Наԥшыҩцәақәак раҳасаб ала ауаа рацәа азоузыжьыз иреиуоуп НАТО, СЕНТО, ЛАГ, АСЕН уҳәа арратә блокқәа рыла Еиду Америкатәи Аштатқәа рыдгылаҩцәа.
1970-тәи ашықәсқәа рҽеиҩшамҭазы аҭагылазаашьа аҽаԥсахуа иалагеит: асоциалисттә тәылақәа абжьаҟазаратә миссиақәа ирылахәхо иалагеит: Польша — ИУНИФИЛ (ЮНИФИЛ) 1982 шықәса инаркны, СССР арратә наԥшыҩцәа ргәыԥқәа рҟны Мысра (Египет), Намибиа, Кувеит, Мраҭашәаратәи Сахара, Камбоџьа.
Урыстәыла абжьаҟазаратә операциақәа рҟныПравить
1992 шықәса, хәажәкыра 8 рзы Урыстәыла Иреиҳаӡоу ахеилак аӡбамҭа ала 900-ҩык урыстәылатәи абжьаҟазаҩцәа уаанӡатәи Иугославиа ашҟа Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара амчқәа реилазаара иалаҵаны инашьҭын. 1996 шықәса рзы аконтингент аилазаара 1600-ҩык рҟынӡа инаӡеит (урҭ рахьтә 1340-ҩык — Босниеи Герцеговинеи). Босниантәи урыстәылатәи абжьаҟазаратә мчқәа зегьы алган рашәарамза 14, 2003 шықәса рзы. Хорватиеи Босниеи имҩаԥгаз аоперациақәа раан иҭахеит 22-ҩык урыстәылатәи аррамаҵзурауаа.
Рашәарамза 25, 1999 шықәса рзы Урыстәылатәи Афедерациа Афедерациа Ахеилак аӡбамҭа ала Косовоҟа инашьҭын 3.600-ҩык абжьаҟазаҩцәа. Уи аамҭазы уахь ирышьҭхьан 400-ҩык Урыстәыла аруаа Босниеи Герцеговинеи аконтингент ахыԥхьаӡара аҟынтә, урҭ амарш-ныҟәара ҟарҵеит Приштинаҟа, уахь иагьалалеит рашәарамза 12, 1999 шықәса рзы. Ари амиссиа ԥхынгәымза 24, 2003 шықәсанӡа имҩаԥысуан. Косово рыҟазаара аан иҭахеит 12-ҩык урыстәылатәи абжьаҟазаҩцәа.
Рашәарамза 7, 2000 шықәса рзы Урыстәылатәи Афедерациа Афедерациа Ахеилак аӡбамҭа аднакылеит 114-ҩык арратә ԥырҩцәа Сиерра-Леоне ашҟа рышьҭразы, урҭ уа Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аилазаараҿы абжьаҟазаратә операциақәа ирылахәхаразы. Иара убасгьы, аполициатә мчқәа жәларбжьаратәи аконтингент аилазаараҟны аоперациа иалахәын Урыстәылатәи Афедерациа Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистрра аусзуҩцәа фҩык. Аоперациа нанҳәамза 2000 шықәса инаркны цәыббрамза 2005 шықәсанӡа имҩаԥысуан.
Ԥхынҷкәынмза 10, 2003 шықәса рзы Урыстәылатәи Афедерациа Афедерациа Ахеилак ақәшаҳаҭхеит Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистрра 40-ҩык аусзуҩцәа Либериаҟа рышьҭра, рашәарамза 30, 2004 шықәса рзы даҽа 40-ҩык Бурундиаҟа. Абжьаҟазаратә операциақәа иахьа уажәраанӡагьы ирыцҵоуп.
Ԥхынҷкәынмза 27, 2005 шықәса рзы Урыстәылатәи Афедерациа Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистрра 133-ҩык аусзуҩцәа Суданҟа идәықәҵан. Хәажәкырамза 2012 шықәса рзы урҭ рҿаԥхьа иқәгылаз аҳасабтәқәа анынарыгӡа ашьҭахь, урыстәылатәи абжьаҟазаратә контингент аилазаара зегьы еиҩшаз Судан аҵакырадгьыл аҟынтә иалган.
Цәыббрамза 1, 2008 шықәса рзы усҟантәи Урыстәыла Ахада Дмитри Медведев аусԥҟа инапы аҵеиҩит «Ареспублика Чад и ЦАР аҟны Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҟазаара адгылара аҭаразы, Европатәи ахеилак аоперациа алахәхаразы, Урыстәылатәи Афедерациа Арбџьармчқәа рырратә еиҿкаарақәа уахь рдәықәҵаразы».
Ара зыӡбахә ҳәоу аоперациа амҩаԥгарҭа аҭыԥахь урыстәылатәи атранспорттә вертолиотқәа ԥшьба Ми-8МТ, ҩышәҩык инарзынаԥшуа аруаа рынашьҭра акәын. Убри алагьы, хәажәкыра 10, 2009 шықәса рзы Ареспублика Чад и ЦАР аҟны абжьаҟазаратә операциа иалахәын авертолиотқәа ԥшьба Ми-8МТ-и ҩышәҩык Урыстәыла аруааи. Ԥхынҷкәынмза, 2010 шықәса рзы урыстәылатәи архәҭақәа, апрезидент иусԥҟа инақәыршәаны Чади ЦАР-и аҵакырадгьыл аанрыжьит.
Урыстәылатәи арратә еиҿкаарақәа рнаҩсангьы, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара амиссиақәа еснагь ирылахәуп афицарцәа-арратә наԥшыҩцәа, урҭ абџьар ҳәа акагьы рымам, адипломатиатә статуси ркьысра азин аҟамзаареи заҵәык ауп рхы иадырхәо. Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара асоветтә арратә наԥшыҩцәа актәи ргәыԥ 36 афицар рыла ишьақәгылаз, Ааигәатәи Мрагылараҟа идәықәҵан Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара анаԥшратә орган аилазаара иалаҵаны, Пакисҭан (ОНВУП) аамҭалатәи аинышәара анагӡара ахылаԥшразы, 1973 шықәса, жьҭаарамзазы араб-израильтәи аибашьра ашьҭахь.
Абжьаҟазаҩцәа рзинқәеи рҭакԥхықәрақәеиПравить
Лаҵарамза 29 рзы иазгәарҭоит Еиду Амилаҭқәа реиҿкаара абжьаҟазаратә мчқәа жәларбжьаратәи рымш. Ари арыцхә 2002 шықәса рзы Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Ассамблеиа Хада иаднакылеит (арезолиуциа № A/RES/57/129). Ари аныҳәа абжьаҟазаҩцәа адунеи зегьы аҟны змаҵзура зхызго ирныҳәоуп. Иара иаанарԥшуеит еиуеиԥшым атәылақәа рҟны Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара иабзоураны еиҿагылоз аганқәа реиныршәара, агәаҟрақәа рырԥсыҽра, абжьаҟазаҩцәа рхамеигӡара.
Абжьаҟазаҩцәа рхыдҵа хадақәа – еиҿагыло аганқәа реиныршәара ауп. Абри ахықәкы инақәыршәаны абас еиԥш аусқәа мҩаԥыргоит:
- аконфликт иалахәу зызнеиз жәларбжьаратәи аиқәышаҳаҭрақәа иахьынӡарықәныҟәо ахылаԥшра;
- аконфликт иалахәу рыбжьара бџьаршьҭыхлатәи аидысларақәа рыҟамлара ахылаԥшра;
- адәныҟатәи амчрақәа аконфликт зыбжьоу бџьарла еиқәыдмыршәаратәы аҟаҵара хылаԥшра аҭара;
- аимак зцу азҵаарақәа рҭышәныртәалара, насгьы апровокациақәа рыҟамлара хылаԥшра аҭара;
- еиуеиԥшым аделегациақәа рыхьчара аҭагылазаашьа аԥҵара;
- аҭынч уааԥсыра ацхыраара рыҭара.
Абжьаҟазаҩцәа абџьар ахархәаразы ирымоу азинПравить
Еиду Амилаҭқәа реиҿкаара аҟны иҟоуп абжьаҟазаратә операциақәа ҩ-хкык, урҭ абџьар ахархәаразы еиуеиԥшым азинқәа рымоуп:
- ДҚ анаԥшыҩцәа рмиссиа — абџьар ныҟәыргаӡом, адипломатиатә статуси ркьымсразы аҭагылазаашьеи рымоуп.
- абжьаҟазаратә мчқәа злахәу аоперациақәа — ирмариоу, иласу бџьарла еиқәыршәоуп, уи рхы иадырхәарц анрылшо ахыхьчареи аҭыԥантәи ауааԥсыра рыхьчареи мацара раан ауп.
- Абжьаҟазаҩцәа аҭыԥқәа рҟны аҭынчра анышьақәдыргыло аамҭазы, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҟнытә еибашьуа аганқәа рзы еиныршәаҩцәоуп, мамзаргьы атәылақәа рнапхгара ирԥылоит, аҭынчра аазгаша аӡбамҭақәа рыԥшаауеит. Убриаан, абжьаҟазаҩцәа азин рымам абџьар ахархәаразы аграждантә хаҿқәа рганахь ала, мамзаргьы аконфликт зыбжьоу рахьтә ганкы адгылара.
Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә операциақәа рыхкқәаПравить
Абжьаҟазаратә операциақәа ҩ- хкыкны ишоуп: аҭынчра адгылара аҭаразы аоперациақәа – урҭ мҩаԥысуеит аконфликт зыбжьоу аганқәа зегьы реиқәышаҳаҭра ала, иззырхоугьы аибашьра аанкыларазы анапы зҵаҩу аиқәышаҳаҭрақәа рынагӡара хылаԥшра аҭара ауп; аҭынчра адгылара азы аоперациақәа – урҭ рхықәкы аинышәара, мамзаргьы ахысра аанкыларазы аҭагылазаашьақәа раԥҵаразы, амҩақәа рзыԥшаара ауп.


АҞӘА, хәажәкыра 21 — Sputnik, Бадри Есиава. Аус зуа азакәанԥҵара иалнаршоит алхрақәа зышьақәымгылеит ҳәа иахьыԥхьаӡоу алхырҭатә ҭыԥ № 17 аҟны адепутатрахь акандидатцәа ҿыцқәа рықәгылара. Абри атәы ҳкорреспондент иеиҳәеит ААК (ЦИК) ахантәаҩы Ҭамаз Гогьиа.
"Ара алхрақәа ҿыцны имҩаԥгахоит. Азакәан ишазыԥхьагәанаҭо еиԥш алхрақәа мҩаԥгахар алшоит", — иҳәеит иара.
Амзартә план инақәыршәаны алхра ҿыцқәа разыҟаҵареи рымҩаԥгареи рзы ауснагӡатәқәа, аԥшьгаратә гәыԥқәеи аполитикатә партиақәеи рҭаҩра уҳәа ирылагоит хәажәкыра 25 рзы, ихыркәшахоит –мшаԥымза 14 инаркны лаҵарамза 4 рзынӡа.
Акандидат ацентртә алхратә комиссиахь ирзаҳал аннеига инаркны жәамш рыҩныҵҟа ацентртә алхратә комиссиа акандидат ашәҟәы дҭргалоу дҭарымгалоу азы аӡбра аднакылароуп.
Аԥсны Апарламент ахь алхрақәа аҩбатәи атур мҩаԥысраны иҟоуп хәажәкыра 26 рзы.
Гәдоуҭатәи алхырҭатә округ № 17 Гудаҟны аиҭалхра мҩаԥысуеит лаҵарамза 14 рзы.


АҞӘА, рашәарамза 30 – Sputnik, Бадри Есиава. Ареферендум амҩаԥгаразы аԥшьгаратә гәыԥ аштаб аҟны имҩаԥысит Аԥсны аоппозициатә мчқәа Рблок апресс-конференциа. Дара ақәшаҳаҭым Аԥсны Апрокуратура хада 2014 шықәса лаҵарамзазтәи ахҭысқәа ирнаҭаз ахәшьара. Абри атәы иҳәеит Афонд "АԤРА" аиҳабы Аслан Бжьаниа.
"Аԥсны Апрокуратура хада лаҵарамза 27 2014 шықәса рзы аҭыԥ змаз ахҭысқәа рҟны цәгьоура рымбаӡеит. Ҳара уи ҳақәшаҳаҭым. Ацәгьоура аҭыԥ шамаз узырбо авидеоматериалқәа рыдаагалеит", — иҳәеит Бжьаниа.
Аслан Бжьаниа игәаанагарала ари аҩыза аҭак азакәанқәеи Аконституциеи ирҿагылоит.
Асоциал-економикатәи аполитикатәи ҭҵаарақәа Рфонд аиҳабы Аслан Бжьаниа иазгәеиҭеит аоппозициатә мчқәа аӡбарҭахь ашшыԥхьыӡ анашьҭра ргәы иҭоуп ҳәа.
Аԥсны аоппозициатә мчқәа Рблок жьҭаарамза, 2015 шықәса рзы Апрокуратура хадахьы ашәҟәы нарышьҭит лаҵарамзазтәи ахҭысқәа ахәшьара арҭарц.
Лаҵарамза 27 2014 шықәса рзы атәыла Ахада Иусбарҭа аҿаԥхьа еизеит анапхгара рполитика згәамԥхоз атәыла ауааԥсыра. Ауаа рҽеизыргон рашәарамза 1 2014 шықәса рзынӡа. Атәыла Ахадас иҟаз Александр Анқәаб инапынҵақәа аанижьаанӡа.


Алхырҭатә ҭыԥ хада №18 аҿы адепутатрахь кандидатк иаԥшьгаратә гәыԥ ашәҟәы иҭаргалеит
© Sputnik / Томас Тхайцук ЦИК Абхазии
© Sputnik / Томас Тхайцук
2022 шықәса лаҵарамза 14 рзы Гәдоуҭатәи 18-тәи алхратә ҭыԥ хадаҿы аиҭалхрақәа мҩаԥгахоит хәажәкыра 12 рзы акандидатцәа аӡәгьы аиааиразы изхаша абжьы ахьимоуз азы.
АҞӘА, хәажәкыра 29 - Sputnik. Аԥсны АКХ аҿы алхырҭатә ҭыԥ хада №18 аҿы акандидат Лакербаиа Леонид адепутатрахь иқәыргыларазы аԥшьгаратә гәыԥ ашәҟәы иҭаргалеит.
Гәдоуҭатәи 18-тәи алхратә ҭыԥ хадаҿы лаҵарамза 14 рзы аиҭалхрақәа мҩаԥгахоит хәажәкыра 12 рзы акандидатцәа аӡәгьы аиааиразы изхаша абжьы ахьимоуз азы.
26 Хәажәкыра 2022, 21:50
Аԥсны Жәлар Реизарахь алхрақәа мҩаԥысит хәажәкыра 12 рзы. Алхырҭатә ҭыԥ хадақәа рҿы 17-ҩык адепутатцәа алхын, даҽа 17 рҿы хәажәкыра 26 рзы аҩбатәи атур мҩаԥысит. 16 ҭыԥ хада рҿы алхрақәа шьақәгылеит. Аҟәа, алхратә ҭыԥ хада № 8 (Алашарбага) адепутатрахь акандидатцәа еиҟараны абжьы роуит. Убри аҟнытә ари аҭыԥ хадаҿы даҽа ҩымз рышьҭахь алхрақәа мҩаԥгахоит.


Материалы отфильтрованы по дате: Пятница, 11 ноября 2022
Сухум. 11 ноября 2022. Апсныпресс. В Сухуме завершаются работы по укладке нового ливневого коллектора по улице Адлейба в районе Маяка, сообщает столичная Администрация.
Сухум. 11 ноября 2022. Апсныпресс. Премьер-министр Александр Анкваб принял композитора и певца, заслуженного артиста Республики Абхазия и Республики Южная Осетия Александра Шоуа.
Аҟәа. Абҵарамза 11, 2022 шықәса. Аԥсныпресс. Атәыла аԥыза-министр Алеқсандр Анқәаб Аԥсни Аахыҵ Уаԥстәылеи зҽаԥсазтәыз артист, ашәаҳәаҩ, акомпозитор Алеқсандр Шьоуа дидикылеит.
Аестрадатә ашәаҳәаҩ аҩныҵҟатәи аусқәа Рминистрра аусбарҭақәа русзуҩцәа рзанааҭтә ныҳәа рыдиныҳәаларц азы ааигәа Аԥсныҟа дааит.
Алеқсандр Шьоуа аԥыза-министр изеиҭеиҳәеит имоу арҿиаратә гәҭакқәа ртәы, Аԥсны иадҳәалоугьы уахь иналаҵаны. Аҳәынҭқарра Ахада ихьӡалеи хаҭара иара ихьӡалеи Алеқсандр Анқәаб ашәаҳәаҩ аҟыбаҩ злоу Аԥсны аҿар ириҭо адгылареи ацхыраареи иԥсадгьыл ахь иааиԥмырҟьаӡакәа иаарԥшуа агәцаракреи рзы иҭабуп ҳәа еиҳәеит.
Аҟәа. Абҵарамза 11, 2022 шықәса. Аԥсныпресс. Ааигәа имҩаԥысыз Аԥсны Аҳәынҭқарреи Ҟрымтәи Ареспубликеи рыбжьара ахәаахәҭра-економикатә, анаука-техникатәи агуманитартәи аусеицура азы аҩганктәи Анапхгарабжьаратәи Акомиссиа IV аилатәара аҿы аԥснытәи аделегациа напхгара азҭоз Аԥсны аԥыза-министр актәи ихаҭыԥуаҩ, ақыҭанхамҩа аминистр Беслан Џьопуа аԥыза-министр Алеқсандр Анқәаб Симферополь имҩаԥысыз аиԥыларақәа рылҵшәақәа ртәы изеиҭеиҳәеит. Абри атәы аанацҳауеит Аԥсны аминистрцәа Реилазаара апресс-маҵзура.
Беслан Џьопуа ишазгәеиҭаз ала, аганқәа имҩаԥгахьоу аусурақәа реихшьаалақәа ҟарҵеит, иара убас ааигәатәи аперспектива азы апланқәеи шьақәдыргылеит. Урҭ рахь иаҵанакуеит адгьылбжьахабжеи Аԥсни рыбжьара аԥассаџьырцәа рымҩангара иазкны автобустә еимадара аиҿкаара, ахәаахәҭреи ақыҭанхамҩеи, иара убас акультура, аспорт, атуризм аусхкқәа рҿы аусеицура абжьаҵара.
Аҟәа. Абҵарамза 11, 2022 шықәса. Аԥсныпресс. Аԥсны Аҵәахырҭатә Банк абҵарамза, 2022 шықәсазы Аԥсны инхо Урыстәылатәи Афедерациа атәылауаҩра змоу ауааԥсыра урыстәылатәи атәанчахәқәа рызшәаразы аграфик шьақәнарӷәӷәеит. Ианиз ашықәс инамаданы атәанчаҩцәа х-гәыԥкны еихшоуп. Атәанчаҩқәа ршәара иалагоит абҵарамза 16 инаркны.
- Абҵарамза 16, 17,18, 21 рзы атәанчахәқәа рыҭахоит 1-тәи агәыԥ иаҵа
Сухум. 11 ноября 2022. Апсныпресс. Сбербанк Абхазии утвердил график выплаты российских пенсий гражданам Российской Федерации, проживающим в Абхазии за ноябрь 2022 года. В зависимости от года рождения пенсионеры разделены на три группы. Выплаты пенсий начнутся с 16 ноября.
Сухум. 11 ноября 2022. Апсныпресс. Президент Аслан Бжания выступил с 10 ноября с отчетом о работе, проделанной за два с половиной года его президентства. «Перед выборами я обещал, что в середине президентского срока отчитаюсь перед гражданами Абхазии о том, чего нашему государству удалось достичь и над чем ещё предстоит поработать. Я выполняю свое обещание», – сказал президент, обращаясь к участникам встречи в конференц-зале Кабинета министров.
ТЕКСТ ВЫСТУПЛЕНИЯ ПРЕЗИДЕНТА АСЛАНА БЖАНИЯ
Аҟәа. Абҵарамза 11, 2022 шықәса. Аԥсныпресс. Аҟәатәи ахазхатәы школ «Алашара» аҿы есышықәса еиҿкаахо «Абзиара иазку ахәаахәҭратә цәыргақәаҵа" мҩаԥысит.
Ашкол ахыбра аҿаԥхьа, адәаҿы астолқәа дыргылеит, урҭ шәҭылеи иаҵәаралеи, иара убас еиуеиԥшым аԥшшәқәа змоу анкьапышҭақәеи рыла идырхиеит. Астолқәа рҿы иқәдыргылеит еиуеиԥшым атәылақәа рмилаҭтә чыс хкқәа, уи аиҳарак ачалыхқәеи ахаачысқәеи ракәын. Амилаҭтә костиумқәа зшәыз ахәыҷқәа асасцәа ачысхкқәа ргьамақәа рбара ахь ааԥхьара рырҭон.
Еиуеиԥшым атәылақәа ирызкыз астолцыԥхьаӡа ааигәара ахәыҷқәа рнапала иҟаҵоу аплакатқәа, ус иуҳәар ауазар, атәыла атрадициатә фатәқәеи аҭыԥ ԥшӡарақәеи, иара убас аҳәынҭқарратә символикеи афотосахьақәеи зну аинформациатә банерқәа кнаҳан.
Сухум. 11 ноября 2022. Апсныпресс. В сухумской частной школе «Алашара» провели ежегодную «Ярмарку добра».
Во дворе перед зданием школы расставили столы, украсили их зеленью и цветными шарами. На столах – блюда национальной кухни разных стран, в основном выпечка и сладости. Ребятишки в национальных костюмах зазывали гостей попробовать лакомства.


Асҭамыр Ҭаниа диит ажьырныҳәа 30 1973 шықәса рзы Гагра ақалақь аҿы.
Аԥснытәи Аҳәынҭқарратә Университет аҭоурыхтә факультет далгеит.
Ԥхынҷкәын 1993 шықәса инаркны абҵара 26 1994 шықәсанӡа – Аԥсны Иреиҳау Асовет асоциологиа аҟәша референтс дыҟоуп.
Абҵара 26 1994 шықәса инаркны ԥхынҷкәын 1995 шықәсанӡа аус иуан Аԥсны ахада иаппарат аинформациатә-аналитикатә ҟәша референтс.
Ԥхынҷкәын 1995 шықәса инаркны жьҭаара 1999 шықәсанӡа Аԥсны ахада иреферентс аус иуан.
Жьҭаарамза 1999 шықәса инаркны жәабран 2005 шықәсанӡа – аполитикатә зҵаарақәа рзы ахада ицхырааҩыс аус иуан.
Жәабран 12 2005 шықәса инаркны хәажәкырамза 4 2010 шықәсанӡа – Аԥсны раԥхьатәи ахада иабжьгаҩыс аус иуан.
Мшаԥымза 2010 шықәса инаркны рашәарамза 2014 шықәсанӡа – Аԥсны раԥхьатәи ахада Ифонд ахантәаҩы ихаҭыԥуаҩыс аус иуан.
Рашәарамза инаркны цәыббрамза 2014 шықәсазы – Аԥсны ахада Иадминистрациа анапхгаҩы иусқәа наигӡон.
Цәыббрамза 27 2014 шықәса рзы Аԥсны ахада Иадминистрациа напхгаҩыс дҟарҵеит.
Дҭаацәароуп, хҩык ахшара имоуп.


Адырга: aкоронaвирус
Иване Чхаиӡе - Акоронавирус ареспиратортә вирусқәа ркатегориахь ииасит
Адукат ишааицҳаз, Михеил Саакашвили акоронавирус изышьақәдырӷәӷәеит
Амедиа адыррала, Евроеидгыла ари аиҿкаара иалоу атәылақәа рахь ааҧхьара ҟанаҵеит Китаинтә инеиуа апассаџьырцәа рҟны "ковид-19" азы атестирра зыршҳаҭуа адокумент гәарҭаларц
Агәабзиарахьчаразы адунеитә аиҿкаара Китаи ахь ааԥхьара ҟанаҵоит апандемиа иазкны иҵабыргыцәҟьоу адыррақәа аладырҵәарц
Reuters – Аҵыхәтәантәи уахыки-ҽнаки рыла Иапониа акоронавирус амшала иҧсит 415ҩык, уи арекордтә арбагоуп
Ԥхынҷкәын азы Китаи 250 миллион ҩык акоронавирус рыдбалан
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла Китаи аҟны 40 052-ҩык акоронавирус рыдблан
Китаи аковид амзызла ишьақәгылоу аԥкрақәа раԥыхразы аҿагыларатә акциақәа нагӡоит, адемонстрантцәа Си Ӡинпин инапынҵақәа рышьҭаҵара идҵаны иқәдыргылоит
Китаи, Синӡиантәи апровинциаҿ, акоронавирус амзызла иҟаз алокдаун иахҟьаны, аҿагыларатә акциа мҩаԥган
Ачымазарақәа рхылаԥшра амилаттә центр акоронавирус иазку мызктәи астатистика аланарҵәоит
Аиҳабыра рықәҵара инақәыршәаны, акоронавирус ҿызкааз ауаҩҧсы иҟны аимадара ашьҭахь аҽыҧхьакразы ахыдҵа аҧыхуп
Ҳаԥхьаҟа аковидстатистика мызкы ахь знык ирҿыцхоит
Иҳаҩсыз амчыбжь азы, Қырҭтәыла акоронавирус 12 787 -ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 14 257-ҩык
Иҳаҩсыз амчыбжь азы, Қырҭтәыла акоронавирус 13 737-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 14 486-ҩык
Иҳаҩсыз амчыбжь азы, Қырҭтәыла акоронавирус 12 595-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 12 329-ҩык
Иҳаҩсыз амчыбжь азы, Қырҭтәыла акоронавирус 12 338-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 12 766-ҩык
Иҳаҩсыз амчыбжь азы, Қырҭтәыла акоронавирус 12 729-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 11 199-ҩык
Иҳаҩсыз амчыбжь азы, Қырҭтәыла акоронавирус 11 802-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 10 233-ҩык
Аҵыхәтәантәи амчыбжь азы Қырҭтәыла акоронавирус 10 253 афактқәа аарҧшуп, 7 508ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Џьо Баиден акоронавирус ҿикааит


|Леннон, Џьон|
|John Lennon|
|Ахатәы хьӡы||John Winston Lennon|
|Аира||
жьҭаарамза 9, 1940 ш. |
Liverpool Maternity Hospital
|Аԥсра||
ԥхынҷкәынмза 8, 1980 ш. |
Ниу-Иорк
|Аԥсра зыхҟьаз||огнестрельное ранение|
|Аԥсыжра аҭыԥ||Центральный парк|
|Анхарҭа||Ливерпуль, Ниу-Иорки 251 Menlove Avenue (1946 ш.–1963 ш.)|
|Атәылауаҩра||Британиа Ду|
|Алма-матер||
Liverpool College of Art,|
Calderstones School,
Dovedale Primary School
|Аусура||
музыкальный продюсер,|
ашәҟәыҩҩы,
актёр,
автор-исполнитель,
гитарист,
кинопродюсер,
апоет,
композитор,
киноактёр,
пианист,
певец,
художник,
кинорежиссёр,
Ауаажәларратә усзуҩы,
прозаик,
антивоенный активист,
политический активист,
студийный музыкант
|Арҿиара дуқәа||Imagine|
|Анашьамҭақәа||
член ордена Британской империи|
премия «Оскар» за лучшую музыку к фильму
Зал славы рок-н-ролла
Grammy Lifetime Achievement Award
Звезда на голливудской «Аллее славы»
|Ахаҵа/Аԥҳәыс||
Синтия Леннон (1962 ш.–1968 ш.),|
Йоко Оно (1969 ш.–1980 ш.)
|Ацынхаҩы||Мэй Пэнг|
|Ахәыҷқәа||
Джулиан Леннон,|
Шон Леннон
|Абызшәақәа||Англыз бызшәа|
|Анаԥынҵамҭа|
|Асаит||http://www.johnlennon.com/|
Џьон Уинстон Оно Леннон (англ. John Winston Ono Lennon; жьҭаарамза 9, 1940 ш., Ливерпуль, Британиа Ду — ԥхынҷкәынмза 8, 1980 ш., Ниу-Иорк, ЕАА) — еицырдыруа Британиатәи арок-гәыԥ «Битлз» ашәаҳәаҩ дкомпозиторын, дпоетын, дгитаристын. Иара убас иара ирҿиаратә кариераҿ солотә музыкантын, политикатә активистын, артистын, актиорын, авторын.
Уи акомпозиторцәа Џьони – Маккартни рдует џьашьахәы иалазаара иабзоураны арок музыка аҿиара анырра ӷәӷәа аиҭеит.
Аҭоурыхаҿ Леннон иашәақәа Imagine и Strawberry Fields Forever лассы-ласс апоп-музыка аҭоурых аҿы иреиӷьу ашәақәоуп ҳәа азырҳәоит. 2002 ш. азы британиатәи ателерадиоеилахәыла Би-Би-Си азҵаанҵа мҩаԥнагеит аҭоурыха зегьы аҿы британиаа рахьтә шәҩык зегьы иреиҳаӡоу, зегь иеицырдыруа ауаа еилыркаарц азы. Британиа ауаажәларра Леннон аабатәи аҭыԥ аҿы ддыргылеит.
Леннон 1940 шықәса актиабр 9 рзы Ливерпуль ақалақь аҿы диит. Иҭаацәа рҩыџьагь амузыкатә ҵара рыман. Урҭ анеилыҵ ашьҭахь, ихәыҷреи иарԥысреи иан лаҳәшьеи лхаҵеи рҿы ихигеит.
Џьон Леннон Ливерпультә аҟазаратә коллеџь аҿы дрыдыркылт. Уа аҵара игәаԥхомызт азы, аҵыхәтәан, иҵара аанижьуеит. Уи аҭыԥан Леннон амузыка ихы азикуеит, ҷыдала америкатәи рок-н-ролл, ашәаҳәаҩцәа Чак Бери, Бадди Хелли ирҭаз агәацԥыҳәарыла. Леннон рок-н-ролл агәыԥаҿ ахәмарра далагеит, анаҩс уи «Битлз» ҳәа ахьӡ ауит.
Хынҩажәатәи ашықәсқәа рзы Леннон амузыкатә жанр рок-н-ролл аҿиараҿы инарҵауланы анырра аиҭеит, абасала ари амузыка ажанр аҳәаақәагьы ирҭбааит. ХХ ашәышықәсазы Леннон иколлега акомпозитор Маккартни днаидкыланы анырра ду ҟазҵаз акомпозиторцә, ашәаҳәаҩцәа амузыкантцәа ҳәа ирыԥхьаӡоит.
1970 шықәсазы Џьон Леннон «Битлз» далҵырц иӡбоит. Уи агәыԥ иалахәыз аԥшьҩык рахьтә Леннон зегь реиҳа ирацәаны амузыкатә альбомқәа ҭижьит.
1980 шықәса азы, Леннон, Чампен захьӡыз зхы еилаԥсаз афонат рыцҳарыла дҭаирхеит. Уи ашәаҳәаҩ хәынтә ахы игәидиҵеит. Хык имаахаӡеит, агьырҭ аԥшь-хык иаахеит ибӷахь, ижәҩахь. Хынҩажәатәи ашықәсқәа рзы зны Леннон уԥсра шԥаҟалари, угәы ишԥаанагои ҳәа ианиазҵаа, уи иаалырҟьаны, "зхы еилаԥсоу аӡәы сишьыр ауеит" ҳәа аҭак ҟаиҵеит. Усҟан ари хәмаршақә иҳәазаргьы ҟалон, ас ҟалоит Џьон Леннон дазыԥшӡамызт, аха иара шиҳәаз еиԥш ахлымӡаах агьыҟалаҵәҟьеит.
Алитература[аредакциазура | акод аредакциазура]
Азхьарԥшқәа[аредакциазура | акод аредакциазура]
|Авикимедиаҿ еизгоуп абри атема иазку афаилқәа: Џьон Леннон|


Ажәабжь ҿыцқәа
14 December 2023 142 Авизитқәеи аусутә ныҟәарақәеи рзы аинформациа
2023 шықәса ԥхынҷкәын 14 рзы Аԥсны адәныҟатәи аусқәа Рминистрраҟны аусура иалагараны иҟоу жәларбжьаратәи аинформациатә проект ҿыц актәи аҭыжьымҭа аҳәаақәа ирҭагӡаны, Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынбеи Шьамтәыла Ахада Башар Асади рыбжьара ателехәаԥшратә еиҿцәажәара мҩаԥысит.
14 December 2023 40 Аминистр имҩаԥиго аиԥыларақәа
2023 шықәса ԥхынҷкәынмза 14 рзы Дамаск ақалақь аҿы Шьамтәыла усуратә визитла иҟоу Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынбеи Шьамтәылатәи иколлега Феисал Микдади реиԥылара мҩаԥысит.
13 December 2023 134 Авизитқәеи аусутә ныҟәарақәеи рзы аинформациа
2023 шықәса ԥхынҷкәын 13 рзы Шьамтәыла ахада Башар Асад Дамаск иҟоу ахан "Аль-Мухаджирин" аҟны дидикылеит Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба.
13 December 2023 83 Аминистр имҩаԥиго аиԥыларақәа
2023 шықәса ԥхынҷкәын 11 рзы Дамаск, Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба Шьамтәылатәи Арабтә республикахь аусутә ныҟәара аҳәаақәа ирҭагӡаны имҩаԥысит Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынбеи Шьамтәылатәи Арабтә республикаҿ инхо аԥсуа-абазеи ачерқьес диаспореи иара убасгьы ШьАР аҿы иҟоу ачерқьестә гәыҳалалратә ассоциациа адиректорцәа рхеилаки реиԥылара.
13 December 2023 111 Авизитқәеи аусутә ныҟәарақәеи рзы аинформациа
2023 шықәса ԥхынҷкәын 12 рзы Дамаск еиԥылеит Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынбеи Шьамтәыла аԥыза-министр Хусеина Арнуси.
12 December 2023 110 Авизитқәеи аусутә ныҟәарақәеи рзы аинформациа
2023 шықәса ԥхынҷкәын 12 рзы Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынбеи Шьамтәылатәи Арабтә республикаҟны иҟоу Урыстәыла ацҳаражәҳәаҩ Александр Ефимови еиԥылеит.
12 December 2023 120 Авизитқәеи аусутә ныҟәарақәеи рзы аинформациа
2023 шықәса ԥхынҷкәын 12 рзы Аԥсны АдәА рминистр Инал Арӡынбеи Шьамтәылатәи иколлега Феисал Микдади рыбжьара алҵшәа змаз аиҿцәажәарақәа мҩаԥысит.
12 December 2023 70 Анотақәа
Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистр ихаҭыԥуаҩ Одиссеи Бигәаа Урыстәылатәи Афедерациа Аконституциа амш азгәаҭара инамаданы Аԥсны иҟоу Урыстәыла азинмчнагӡа змоу ацҳаражәҳәаҩ Михаил Шургалин Урыстәыла Аконституциа амш идиныҳәалеит.
12 December 2023 218 Анотақәа
Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистрра Урыстәылатәи Афедерациа Аконституциа амш азгәаҭара инамаданы Урыстәыла Адәныҟатәи аусқәа рминистррахь адныҳәалара нанашьҭит.
12 December 2023 71 Авизитқәеи аусутә ныҟәарақәеи рзы аинформациа
Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба Шьамтәылатәи Арабтә республика даҭааит жәларбжьаратәии аԥсны-шьамтәылатә еизыҟазаашьақәеи рызҵаарақәа рылацәажәаразы ҳәа аанацҳауеит аусбарҭа апресс-маҵзура.


АЖӘАБЖЬҚӘА
01.09.2015
31.08.2015
31.08.2015
28.08.2015
28.08.2015
26.08.2015
21.08.2015
14.08.2015
Аҧсны жәлар Рџьынџьтәылатә еибашьраан иҭахаз зегьы рыхьӡ кашәара ақәым.
12.08.2015
11.08.2015
Абилеҭқәа аашәхәар шәылшоит EtCetera атеатр акассаҟны, иара убас асаитқәа рыҟны - parter.ru, ponominalu.ru, kontramarka.ru, concert.ru.
05.08.2015
Асахьаҭыхҩы Мариа Ҧлиаҧҳа ҳазҭагылоу аамҭазтәи лҟазара ацәыргақәҵа «OneWay» аатуеит Москва ақалақь аҟны
Аҭыӡҭыҧ - 1-тәи Шьипковтәи абжьаларҭа, 4
Ацәыргақәҵатә зал «Twinhall»
03.08.2015
Ааҧхьара шәаҳҭоит Аҭаацәареи, абзиабареи, гәыкала азыҟазаареи Амш иазку аҿыханҵа, аграфика, "Аҧхынтәи аџьоуҳарқәа" захьӡу Арҩычага-хархәагатә ҟазара ацәыргақәҵа ашҟа.
24.07.2015
Актәи "Мисс Адунеизегьтәи" Қьериман Ҳалис Еџье (Ебжьноуҧҳа) илызкыз аныҳәатә хәылҧазы мҩаҧысит ҧхынгәы 23 рзы, Аҧсны Аҳәынҭқарра абираҟ амш аҽны, ЖӘРАР апарк аҿы, Москва, апавалион "Аҧсны" аҟны
Москватәи Аҧсуа диаспора Ахада Беслан Агрба аиҿкааратә еилакы иалахәу зегьы иҭабуп ҳәа реиҳәеит зыҩаӡара ҳаракны иазырхиаз аусхк азы. Иазгәеиҭеит аиҿкаара бзиа иабзоураны аҧхарра зҵаз, ҭаацәашәала имҩаҧгаз ахәылҧаз иалахәыз ргәы иҭнымҵәо ишынхо.
17.07.2015
Пицундатәи аорҕан аиубилеитә шықәса азгәаҭара аҳәаа иҭагӡаны раҧхьатәи аконцерт мҩаҧысуеит ҧхынгәымза 25 рзы, Пицундатәи аныхабааҟны
Алагамҭа - 20.00
10.07.2015
Ҧхынгәымза 23 рзы, Аҧсны Аҳәынҭқарра абираҟ амш аҽны, ЖӘРАР апарк аҿы, Москва, имҩаҧысуеит Актәи "Мисс Адунеизегьтәи" Қьериман Ҳалис Еџье (Ебжьноуҧҳа) илызку аныҳәатә хәылҧазы
Аҧсуа милаҭтә маҭәа алкаахоит иагьазгәаҭахоит ҷыдала аҧхьахәқәа рыла.
07.07.2015
Москватәи Аҧсуа Диаспореи (МАД) Аҧсны Аҳәынҭқарра Жәларбжьаратәи Акультура-устә Центри (АА ЖӘАУЦ) аиҿкааҩцәа иҟарҵаз ааҧхьарала рхы аладырхәит Урыстәыла иҟоу зегьы иреиҳау аетнографиатә парк-музеи «АЕТНОДУНЕИ» аҟны имҩаҧысуаз афестиваль.
Москва имҩаҧысит IV-тәи адунеи ажәларқәа рчаратә традициақәа ирызкыз жәларбжьаратәи афестиваль.
03.07.2015
03.07.2015
1932 шықәса ҧхынгәымза 3 рзы Бельгиа Спа ақ. аҟны аҧшӡаразы раҧхьатәи аицлабраҟны аиааира лгеит Қьериман Ҳалис Еџье
1932 шықәса ҧхынгәымза 3 рзы Бельгиа Спа ақ. аҟны аҧшӡаразы раҧхьатәи аицлабраҟны аиааира лгеит Қьериман Ҳалис Еџье (хылҵшьҭрала Ебжьноуҧҳаз). Уи 28 тәыла рыҟнытә иҟаз аҧшӡацәа дреиҕьуп ҳәа дазхаҵан.
01.07.2015
Москватәи Аҧсуа диаспореи Аҧсны Аҳәынҭқарра Жәларбжьаратәи Акультура-устә Центри (АА МАУЦ) алахәхоит ҧхынгәымза 4-5 рзы адунеи аҟны зыда ыҟам аетнографиатә парк-музеи «ЭТНОМИР» аҿы имҩаҧысраны иҟоу адунеи жәлар рчаратә ҵасқәа ирызку IV-тәи жәларбжьаратәи афестиваль.
28.06.2015
Шәааҳаҧхьоит абаҩхатәра злоу ҳџынџьуаҩ қәыҧш, П.И. Чаиковски ихьӡ зху Москватәи Аҳәынҭқарратә Консерваториа аҟны иҟоу Академиатә музыкатә коллеџь аушьҭымҭаҩ Амра Барганџьиа авокал азы ихыркәшаратәу лҳәынҭқарратә ҧышәараҟны адгылара лыҭаразы.
12.06.2015
Адунеитәи артитәи аилак Кавказ арҿиара академиа ахада ихаҭыҧуаҩ УАҬРи АЖӘАРи ракадемик А.А. Бетуганов Кавказ акультураҟны ллагаламҭазы Алиса Гыцҧҳа иланаишьоит Ахьӡи аҳаҭыри рзы ахьтәы орден.
07.06.2015
Урыстәылатәи Ажәларқәа Реиҩызара Ауниверситет аҟны имҩаҧысыз афестиваль «Аиҩызара еицаҧаҳҵап» раҧхьаӡакәны иалахәын Аҧсуа Еидгылра.
Иазгәасҭар сҭахуп, ҳҩызцәа аҧсуа кәашара аурыс студентцәа рырҵара шрылшаз.
02.06.2015
Рашәарамза 7, Урыстәыла Амш иазкны Москватәи Аҳәынҭқарратә Жәларбжьаратәи Аизыҟазаашьақәа Ринститут астадион аҟны имҩаҧысуеит аректор XV икубок азы ашьапылампыласразы итрадициахыз ахәмарра.
01.06.2015
Москватәи аҧсуа диаспора гәык-ҧсыкала ахәыҷқәа зегьы ирыдырныҳәалоит игәырҕьахәу, илашоу ари аҧхын ныҳәа - Ахәыҷқәа рыхьчара иазку жәларбжьаратәи амш!
26.05.2015
Ааҧхьара шәаҳҭоит III Аҧсуа Еидгылара злаху Есышықәсатәи аинтернационалтә фестиваль «Аиҩызара еицаҧаҳҵап» ашҟа. Уи мҩаҧысраны иҟоуп лаҵарамза 27, Урыстәылатәи Ажәларқәа Реиҩызаратә Университет (УАРУ) аҟны.
23.05.2015
Ацқьа цхаражәҳәаҩ Симон Канатәи имш – Аҧсны Аиашахаҵаратә Ныха аныҳәа хадақәа ируакуп.
21.05.2015
21.05.2015
Москватәи Амилаҭқәа Рыҩнаҟы лаҵарамза 23 рзы имҩаҧысуеит 1864 ш. лаҵарамза 21 азы ихыркәшахаз Кавказтәи аибашьраҟны иҭахаз ргәаларшәара иазку «Черкестәыла. Адыге Хабзе» афильм арбара.
20.05.2015
15.05.2015
Аспектакль амузыкатә напхгаҩы – Фелиқс Коробов, Наталиа Мурадымова аҩбатәи Медеиа лроль налыгӡоит.
Новости 301 - 330 из 366
Начало | Пред. | 9 10 11 12 13 | След. | Конец


Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 1 540 aфaктқәa aaрҧшуп, 384-ҩык ачымазара иалҵит. Аҭыҧaнтәи aмедиa aри aинформaциa aлaнaрҵәеит aтәылa Агәaбзиaрaхьчaрa aминистррa aдыррaқәa шьaҭaс иҟaҵaны.
Апaндемиa иaнaлaгa инaркны иaхьaнӡa, aтәылaҿы aкоронaвирус aдиaгноз рзышьaқәырҕәҕәоуп 63 000-ҩык, урҭ рҟынтәи 47 925-ҩык aчымaзaрa иaлҵхьеит.
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Шәaмaхьтәылa рыҧсҭазаара иалҵит 11-ҩык апациентцәа, иахьа уажәраанӡа атәылаҿы 1 381-ҩык aпaциентцәa иҧсит.


АҞӘА, абҵара 11 - Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 зцәа иалоу реилкааразы атестқәа 271 ҟаҵан, урҭ рахьтә акоронавирус аарԥшын 53 тест рҟны ҳәа аанацҳауеит Аԥсны ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 105-ҩык ауааԥсыра, урҭ рахьтә 89-ҩык акоронавирус адиагноз рзышьақәырӷәӷәоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 25-ҩык, ибжьаратәуп - 33-ҩык, илҩаауп 9-ҩык апациентцәа.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит 32-а апациентцәа, урҭ рахьтә ҩыџьа рҭагылазаашьа бааԥсуп.
Аҟәа асасааирҭа "Аиҭар" ашҭаҿы иаадыртыз амобилтә госпиталь аҟны ишьҭоуп акоронавирус зыдбалоу 32-ҩык апациентцәа. 28-ҩык рҭагылазаашьа бжьаратәуп ҳәа иԥхьаӡоуп, ԥшьҩык рҭагылазаашьа бааԥсуп.
Ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб ажәлар рахь ааԥхьара ҟанаҵоит ачымазара ҿкы рымкырц азы иахәҭоу аԥҟарақәа зегьы ирықәныҟәаларц.
"Алакәымҳара ашкол аҟны аусурақәа мҩаԥгатәны иҟоуижьҭеи акыр шықәса ҵуеит. Иҳәынҭқарратәым аиҿкаара ацхыраарала ахыб ԥсахуп, аиҭашьақәыргыларатә усурақәа мҩаԥысуеит ахыбра аҩныҵҟагьы. Быжь-километрак инацны амҩа аҟаҵара азгәаҭоуп Аберқыҭеи Алакәымҳареи рыбжьара, машьынала амҩасра уадаҩуп", - иҳәеит Емырхәба.
Шәазыӡырҩа аудио. Иаҳа инеиҵыху анҵамҭа шәаҳар шәылшоит арадио Sputnik аефир аҟны.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, абҵара 23- Sputnik. Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы аԥсҭбарақәа ҩба ҟалеит абҵара 22 рзы, ҳәа аанацҳауеит Аԥсны ауааԥсыра COVID-19 рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Иԥсҭазаара далҵит 64 шықәса ирҭагылаз ахаҵа. Иара ахәышәтәырҭа дҭашәеит абҵара 5 рзы акоронавирус ицәа иаланы. Изымҩаԥыргоз атерапиа иахьмырԥшкәа, апациент иԥсҭазаара далҵит игәеисра аԥсыҽхара иахҟьаны.
Аҟәа асасааирҭа "Аиҭар" ашҭаҿы иаадыртыз амобилтә госпиталь аҟны лыԥсҭазаара далҵит 1940 шықәсазы ииз апациент. Иақәнагаз атерапиа шылзмҩаԥыргозгьы, лыдунеи лыԥсахит лгәеисра аԥсыҽхара иахҟьаны.
Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 72-ҩык ауааԥсыра, урҭ рахьтә 58-ҩык акоронавирус адиагноз рзышьақәырӷәӷәоуп, рҭагылазаашьа бааԥсуп 19-ҩык, ибжьаратәуп - 20-ҩык.
Аҟәатәи аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит 30-ҩык апациентцәа, хҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп.
Амобилтә госпиталь аҟны ишьҭоуп акоронавирус зыдбалоу 31-ҩык апациентцәа. 27-ҩык рҭагылазаашьа бжьаратәуп ҳәа иԥхьаӡоуп, ԥшьҩык рҭагылазаашьа бааԥсуп.
Аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 5374-ҩык ыҟоуп. Урҭ рахьтә ргәы бзиахеит 3623-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 70-ҩык.
Акоронавирус иазку ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>


Адырга: aкоронaвирус
Қырҭтәыла аепидемиологиатә ҭагылазаашьа иҭышәынтәалоуп
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 90-ҩык рыдбалан
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рҟынтә 72 - Қарҭ иаарҧшуп, 13 - Аҷара
Қырҭтәылa aкоронaвирус 110 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшуп, 1643-ҩык aпaциентцәa aчымзaрa иaлҵит
Урыстәыла акоронавирус 23 586 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, 481ҩык апациентцәа иҧсит
Азинхьчаҩцәа Қарҭ акоронавирус ҿызкааз ҩыџьа атакси арныҟәцаҩцәа ахараҧса рықәырҵеит
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рстатистика Қырҭтәыла арегионқәа инрықәыршәаны
Қырҭтәыла акоронавирус 780 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, даҽа 1 608ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Импыҵахалоу Аҧсны акоронавирус 108 афакт ҿыцқәа аарҧшуп
Импыҵaхaлоу Аҧсны aкоронaвирус даҽа 108-ҩык ирыдбалоуп
Азербаиџьан акарантин аҿҳәара мшаԥымзанӡа иацырҵеит
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рҟынтә 485 Қарҭ иаарҧшуп, 219 - Имереҭи, 122 – Гыртәыла – Хыхьтәи Шәантәыла
Қырҭтәылa aкоронaвирус 1 236 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшуп, 2 189-ҩык aпaциентцәa aчымзaрa иaлҵит
Импыҵaхaлоу Аҧсны aкоронaвирус даҽа 127-ҩык ирыдбалоуп
Аҵыхәтәантәи 24 сааҭ рыла Қырҭтәыла акоронавирус амшала иҧсит 26ҩык апациентцәа
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рҟынтә 496 Қарҭ аарҧшуп, 187 - Имереҭи, 105 – Гыртәыла – Хыхьтәи Шәантәыла
Қырҭтәыла акоронавирус 1 177 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, даҽа 837ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 380-ҩык ирыдбaлан, 14-ҩык иԥсит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла, Урыстәыла акоронавирус 24 763 афакт ҿыцқәа аарҧшын
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рҟынтә 561 Қарҭ аарҧшуп, 112 - Аҷара, 196 - Имереҭи


Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 104-ҩык рыдбалан, хҩык рыԥсҭазаара иалҵит. Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa 3 198 атестқәа ҟаҵан.
Ари атәы аарыцҳаит аҭыԥантә аих Агәабзиарахьчара аминистрра иаҵанакуа ачымазарақәа рхылаԥшра ацентр аҟынтә адырра ҵаҵӷәыс аҭаны. Атәылаҭ рҽырыхәшәтәуеит 4438-ҩык.
Апандемиа иалагеижьҭеи Шәамахьтәыла aкоронaвирус рыдбалан 170 506-ҩык, 162 098-ҩык ачымазара иалҵхьеит, инеизакны рыԥсҭазаара иалҵхьеит 3 167-ҩык.


Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 961-ҩык рыдбалан, 1 075-ҩык ачымазара иалҵит, 18-ҩык рыԥсҭазаара иалҵит.
Ари атәы аарыцҳаит аҭыԥантә аих Агәабзиарахьчара аминистрра иаҵанакуа ачымазарақәа рхылаԥшра ацентр аҟынтә адырра ҵаҵӷәыс аҭаны.
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa 5 870 атестқәа ҟаҵан.
Апандемиа иалагеижьҭеи Шәамахьтәыла aкоронaвирус рыдбалан207 103-ҩык, 186 200-ҩык ачымазара иалҵхьеит, инеизакны рыԥсҭазаара иалҵхьеит3 835-ҩык.


Адырга: АДУНЕИАҾЫ
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла Урыстәыла акоронавирус 24 471-ҩык рыдбалан, 796-ҩык иԥсит
Тунис аԥшҳәаҿы аҕба аӡааҟәрылара аан 17ҩык иреиҵамкәа ҭахеит
Џьо Баиден адәныҟаполитикатә маҵзураҭыҧқәа рзы акандидатцәа иқәиргылеит
Тоиво Клаар - Шәамахьтәылеи Азербаиџьани рҳәааҿ аҭагылазаашьа цәгьоуп, аганқәа рахь ааԥхьара ҟаҳҵоит аҽынкылара аадырԥшырц
АИХ рдыррақәа рыла, Нато амазаныҟәгаҩ хада иҭыԥ азы хҩык аҳәса ркандидатурақәа иқәдыргылар ҟалап
Шарль Мишель – Евроеидгыла Аахыҵ Кавказ аҿы апроблемақәа рҭыҧқәҵара апроцесс активла алахәызаара иазыхиоуп
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 162-ҩык рыдбалан, 106-ҩык ачымазара иалҵит
Еврокомиссиа, ЛГБТИ рзинқәа реилагара амшала, Венгриеи Польшеи ирҿагыланы, аӡбарҭашҟа ашшыҧхьыӡ аланаҵеит
Германтәыла аӡхыҵра амшала иҭахаз ауаа рхыҧхьаӡара шьҭыҵит 33ҩык рҟынӡа
Џьорџь Буш - Ангела Меркели сареи зегьы реиҳа идуу аполитикатә аимак ҳабжьалеит Қырҭтәыла ала НАТО алаларазы азыҳәамҭа аҟаҵара апроцесс иадҳәаланы
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 163-ҩык рыдбалан, 126-ҩык ачымазара иалҵит
Аҩны шкәакәаҿ Џьо Баидени Ангела Меркели реилацәажәарақәа мҩаԥысуеит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла Азербаиџьан акоронавирус 146 афакт ҿыцқәа аарҧшын, 73-ҩык ачымазара иалҵит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла Урыстәыла акоронавирус арекорд рбага аарԥшын, аҿкы 23 827-ҩык рыдбалан, 21 269-ҩык ачымазара иалҵит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 159-ҩык рыдбалан
Абжьқәа 99% рыԥхьаӡараан ишеилкаахаз ала, Молдова апарламенттә алхрақәа рҿы Маиа Санду лпартиа 52.4% аиуит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла Азербаиџьан акоронавирус 136 афакт ҿыцқәа аарҧшын
ЕАШ ахада игәаанагарала, урыстәылатәи агазмҩангага "Северныи поток 2" аргылара "ицәгьоу аилаӡароуп"
Урыстәыла акоронавирус рыдбалан 23 962-ҩык, 725-ҩык иԥсит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 140-ҩык рыдбалан, 53-ҩык ачымазара иалҵит


Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Шәaмaхьтәылa aкоронaвирус 54-ҩык рыдбалан, 87-ҩык ачымазара иалҵит. Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла Шәамахьтәыла аӡәы иԥсҭазаара далҵит.
Ари атәы аарыцҳаит аҭыԥантәи аих атәыла Агәабзиарахьчара аминистрра аҟынтә ироуз адырра ҵаҵӷәыс аҭаны. Активтә фактқәа рхыԥхьаӡара 2 597.
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла, атәылаҿ 3 881 атестқәа ҟаҵан. Апандемиа иалагеижьҭеи Шәамахьтәыла aкоронaвирус рыдбалан 224 841-ҩык, 216 645-ҩык ачымазара иалҵхьеит, рыԥсҭазаара иалҵхьеит 4 510 -ҩык.


Адырга: АУААЖӘЛАРРА
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рҟынтә 924 Қарҭ иаарҧшын, 270 - Имереҭи, 130 - Қвемо Қарҭли
Қырҭтәылa aкоронaвирус аарԥшра аҵоура ҽнактәи арбага 6.88% иаҟароуп, 7 мштәи - 8.133%
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Қырҭтәылa aкоронaвирус 1778 aфaкт ҿыцқәa аарԥшын, ачымазара иалҵит 3234–ҩык
Қырҭтәыла акоронавирус амшала иҧсит 63-ҩык апациентцәа
Иԥсҭазаара далҵит Ҭамаз Тҟемалаӡе
Аҵыхәтәантәи 24 сааҭ рыла Қырҭтәыла акоронавирус амшала иҧсит 46ҩык апациентцәа
Қырҭтәыла акоронавирус 3 410 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, даҽа 4 732 ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Аҳақьым Нино Гогоришвили - 2020 шықәсазы Саакашвили Covid ихигеит, ацәымзымкра амшала апсихотроптә препаратқәа ирҭон, адозақәа зегьы хәыҷын
Ацентр "Емпатиа" анапхгаҩы – Апенитенциартә усбарҭаҿы Михаил Саакашвили апсихотроптә препаратқәа ирҭон, абарҭ апрепаратқәа ииашамкәа рхархәара афармакологиатә аргәаҟра ауп иаанаго
Қырҭтәылаҟа ихынҳәыз даҽа 100ҩык амигрантцәа агрантқәа роуеит
Аҵыхәтәантәи 24 сааҭ рыла Қырҭтәыла акоронавирус амшала иҧсит 40ҩык апациентцәа
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рстатистика атәыла арегионқәа инрықәыршәаны
Қырҭтәыла акоронавирус 3950 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, даҽа 2014ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Аҵара аминистрра – Ашколқәа рҿы авирус аларҵәара арбага ҭышәынтәалоуп
Аҳәынҭқарратә шәарҭадара амаҵзура ахаҭарнакцәа, авакцинациа зыршаҳаҭуа адокумент ҧаршеи ауаа ирызҭоз Амедицинатә центр №4 адиректори аҳақьыми ааныркылеит
Теа Цулукиани - 2012 шықәсанӡа ацҳаражәҳәарҭақәа ирыҭаз 117 експонатқәа рҟынтә 53 иӡит, ари афакт азы аусеилыргара иалагоит
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рҟынтә 1 658 Қарҭ иаарҧшын, 675 - Имереҭи, 401 - Шида Қарҭли
Қырҭтәылa aкоронaвирус аарԥшра аҵоура ҽнактәи арбага 7.37% иаҟароуп, 7 мштәи - 8.53%
Қырҭтәыла акоронавирус амшала иҧсит 67-ҩык апациентцәа
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa Қырҭтәылa aкоронaвирус 4 100 aфaкт ҿыцқәa аарԥшын, ачымазара иалҵит 4295–ҩык


Аԥсны мызкаахыс COVID-19 иахҟьаны зыԥсҭазаара иалҵыз ашәҟәы иҭагалаӡам
© Sputnik Гудаутская ЦРБ
© Sputnik
Лаҵарамза 16 инаркны лаҵара 26-нӡа Аԥсны акоронавирус рыдбалоуп ааҩык.
АҞӘА, лаҵара 26 - Sputnik. Аԥсны аҵыхәтәантәи амзазы COVID-19 иахҟьаны зыԥсҭазаара иалҵыз ашәҟәы иҭагалаӡам, абри атәы аанацҳауеит ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы аоперативтә штаб.
Жәамш рыҩнуҵҟа Аԥсны аҿкчымазара ааҩык ирыдырбалеит. Шаҟа тест аҭаз еилкаам.
Иахьазы Гәдоуҭатәи араионтә хәшәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп ҩыџьа.
Аепидемиа ҵысижьҭеи Аԥсны аҿкчымазара рыхьит ҳәа ашәҟәы иҭагалоуп 53 639-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 683-ҩык.


Адырга: aкоронaвирус
Мчыбжьыктәи адыррақәа рыла, Қырҭтәыла акоронавирус 2570 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, 1103ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Мчыбжьыктәи адыррақәа рыла, Қырҭтәыла акоронавирус 1 058-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 646-ҩык
Мчыбжьыктәи адыррақәа рыла, Қырҭтәыла акоронавирус 616 -ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 482 -ҩык
Мчыбжьыктәи адыррақәа рыла, Қырҭтәыла акоронавирус 515-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 546-ҩык
Мчыбжьыктәи адыррақәа рыла, Қырҭтәыла акоронавирус 511-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 514-ҩык
Ҭырқәтәылаҟа идәықәло аныҟәаҩцәа PCR атестқәа рыҟаҵара рықәшәом
Мчыбжьыктәи адыррақәа рыла, Қырҭтәыла акоронавирус 575-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 614-ҩык
Мчыбжьыктәи адыррақәа рыла, Қырҭтәыла акоронавирус 586-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 605-ҩык
Мчыбжьыктәи адыррақәа рыла, бжьымш рыла Қырҭтәыла акоронавирус 602-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 697-ҩык, аӡәы дыԥсит
Мчыбжьыктәи адыррақәа рыла, бжьымш рыла Қырҭтәыла акоронавирус 745-ҩык рыдбалан, ачымазара иалҵит 984-ҩык
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рҟынтә 36 Қарҭ иаарҧшын, 5 – Аҷара, 3 - Имереҭи
Қырҭтәылa aкоронaвирус 51 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшуп, ачымазара иалҵит 95-ҩык aпaциентцәa
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рстатистика атәыла арегионқәа инрықәыршәаны
Қырҭтәыла акоронавирус 72 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, даҽа 161 ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Қырҭтәыла акоронавирус 153 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, даҽа 237 ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Акоронавирус афактқәа Қырҭтәыла арегионқәа инрықәырҧшны
Қырҭтәыла акоронавирус 148 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, даҽа 280 ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Қырҭтәыла акоронавирус 132 афакт ҿыцқәа аарҧшуп, даҽа 332 ҩык апациентцәа ачымазара иалҵит
Акоронавирус афакт ҿыцқәа рҟынтә 143 Қарҭ иаарҧшын, 50 – Имереҭи, 23 - Кахеҭи
Қырҭтәылa aкоронaвирус 290 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшуп, ачымазара иалҵит 104-ҩык aпaциентцәa


05.10.2020
Аҧсны Аҳәынҭқарра Ахада Иадминистрациа Анапхгаҩы Алхас Кәыҵниа напхгара ззиуа Аҧсны Аҳәынҭқарра аофициалтә делегациа Дамаск инеит жьҭаарамза 4 рзы
Аҧсны Аҳәынҭқарра Ахада Иадминистрациа Анапхгаҩы Алхас Кәыҵниа напхгара ззиуа Аҧсны Аҳәынҭқарра аофициалтә делегациа Дамаск инеит жьҭаарамза 4 руха.
30.09.2020
Аҧсны Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынба Аиааира амш аҽны Ахьӡ-Аҧша апарк аҟны ашәҭшьыҵәрақәа шьҭеиҵеит
Аҧсны Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынба Аиааира амш аҽны Ахьӡ-Аҧша апарк аҟны ашәҭшьыҵәрақәа шьҭеиҵеит.
05.08.2020
Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынба атәылауаҩра иазку акомиссиа аилатәара мҩаҧигеит
Имҩаҧысит Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынба хантәаҩра ззиуаз Аҧсны Аҳәынҭқарра Ахада иҟны иҟоу атәылауаҩра иазку акомиссиа аилатәара.
09.01.2020
Ахада Ипресс-маҵзура иҟанаҵаз аҳәамҭа
09.12.2019
Беслан Барцыц Гал араион Администрациа Ахада инапынҵақәа назыгӡо аколлектив дыдирдырит
Ҧхынҷкәынмза 9 рзы Ахада Иадминистрациа Анапхгаҩы Беслан Барцыц Гал араион Администрациа Ахада инапынҵақәа назыгӡо Омар Бганба аколлектив дыдирдырит.


АҞӘА, мшаԥымза 15— Sputnik. Урыстәылатәи Афедерациа Аминистрцәа Реилазаара иаднакылеит Аԥсни Урыстәылеи рҳәынҭқаррабжьаратә еиқәшаҳаҭра (лаҵарамза 28 2012ш.) аԥсахрақәа алагалара азҵаарз ақәҵара апроект. Абри атәы аҳәоит аиҳабыра рпресс-маҵзура.
"Аԥсни Урыстәылеи рҳәынҭқаррабжьаратә ахәаахәҭра арежим азы аиқәшаҳаҭра (лаҵарамза 28 2012ш.) ишьақәнарӷәӷәоит алахәылацәа рхыдҵақәа, аҳазалхратә процедурақәа рырмариара", аҳәоит адырраҭараҟны.
Апроект иазыԥхьагәанаҭоит ззын алгаратә ҳазатә баџь рымшәо атауарқәа реиқәыԥхьаӡахь иаҵаркхарц анефҭтә битум. Иара убасгьы аԥкаанҵатә проект ала аиқәшаҳаҭра иалагалахоит аԥсахрақәа, атауар ахьынтәаагоу атәыла аилкаара аԥҟарақәа рышьақәырӷәӷәаразы.


АҞӘА, мшаԥы 26 – Sputnik. Аԥсны Ахада Рауль Ҳаџьымба усԥҟала Беслан Барцыц атәыла Ахада Иусбарҭа анапхгаҩыс дҟаиҵеит.
Абри анапынҵаҟынтәи ихы дақәиҭтәуп Даур Аршба. Даур Аршба Аԥыза-министр актәи ихаҭыԥуаҩыс дҟаҵоуп мшаԥы 25 инаркны.
Геннади Гагәлиа хынтәуп Аԥсны Аԥыза-министрс дҟалоижьҭеи.
Даур Аршба атәыла Ахада Иусбарҭа анапхгаҩыс аусура далагеит 2016 шықәса жьҭаарамзазы.
Даур Аршба диит 1962 шықәса 28 рзы, Тҟәарчал ақалақь аҿы. Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьра далахәылан.
Барцыц Беслан Константин-иԥа диит 1978 шықәса ԥхынгәымза 22 рзы Гагра ақалақь аҟны.
1995 шықәса рзы В.Попков ихьӡ зху Гагратәи абжьаратә школ №2 далгоит
Аԥснытәи Аҳәынҭқарратә университет азиндырратә факультет даушьҭымҭоуп.
2001-2004шш. – Ростовтәи аҳәынҭқарратә университет аҟны аҵара иҵоит
2007 — 2009 шш. – Аԥсны Ахада ихаҭыԥуаҩ ицхырааҩ.
2011ш. жәабранмза инаркны Гагра араион аизара адепутат, Аизара ахантәаҩы ихаҭыԥуаҩ.
2012 шықәса хәажәкырамза инаркны Аԥсны Жәлар Реизара адепутат
2014 шықәса жьҭаарамза инаркны Гагра араион Ахада.
2016 ш. лаҵарамза 16 инаркны Беслан Барцыц Аԥсны Ахада Иусбарҭа Анапхгаҩы имаҵура ааникылон.


Аԥсны нанҳәамза анҵәамҭазы инеиԥынкыланы аԥсшьарамшқәа ҟалоит
© Sputnik / Томас ТхайцукОтдых в Абхазии
© Sputnik / Томас Тхайцук
Нанҳәа 26 азы ҳтәылаҿ иазгәарҭоит Аԥсны жәларбжьаратәи азхаҵара Амш. Нанҳәа 28 азы Аԥсны ауааԥсыра иазгәарҭоит Нанҳәа, мамзаргьы Анцәа иан лылацәеиқәыԥсара Амш.
АҞӘА, нанҳәа 24 – Sputnik. Аԥсны нанҳәамза анҵәамҭазы ԥшьымш нанҳәа 26 инаркны 29-нӡа аԥсшьарамшқәа ҟалоит.
Нанҳәа 26 азы ҳтәылаҿ иазгәарҭоит Аԥсны жәларбжьаратәи азхаҵара Амш. Нанҳәа 28 азы Аԥсны ауааԥсыра иазгәарҭоит Нанҳәа, мамзаргьы Анцәа иан лылацәеиқәыԥсара Амш. Нанҳәа 28 амҽыша иахьақәшәо азы ашәахьа, нанҳәа 29 ԥсшьарамшны ирылаҳәоуп.


АҞӘА, жәабран 27– Sputnik, Амра Амҷԥҳа. Анцәа дхазҵо Ачгара Ду адоуҳатә ааԥынра ҳәа азырҳәоит, избанзар ааԥынразы адунеи аԥсабара зегьы аҽшеиҭанакуа, ишҿыцхо еиԥш Анцәа дхазҵогьы адоуҳатә ҽеиҭакра рҽазыҟарҵоит иҳәеит аиеромонах Давид (Ӷәазаа) Sputnik акорреспондент даниҿцәажәоз.
Иара иажәақәа рыла Ачгара Ду ахьӡ захьыӡхаз иара егьырҭ аныҳәа чгарақәа зегь раасҭа иахьдуу ауп. Уи адагьы иара зызкыҵәҟьоу аныҳәа лаша – Мшаԥныҳәоуп.
"Ақьырсианцәа зегьы Анцәа игылара рҽазырхиауа уи доуҳала рҽазыҟарҵоит, рҽыдрыцқьоит, рыҽдырӷәӷәоит. Уи ахь дара мҩанызго Ачгара Ду ауп. Абарҭ амшқәа раан дарбанызаалак ақьырсиануаҩ ицәгьа-мыцәгьақәа ркаԥсара иҽазишәоит, иламыс ацқьара даҿызаауеит, аус цқьақәа рымҩаԥгара дашьҭалоит", — иҳәоит аиеромонах Давид.
Иара ишиҳәо ала дарбанызаалак Анцәа дхазҵо ауаҩы идыруазароуп ачгара афатә-ажәтә мап рыцәкра аасҭагьы агәнаҳарақәа мап рыцәкра шакәу.
"Афара-чара мап ацәкра, уи цхыраагӡоуп, ихадароу агәнаҳа ахыхроуп. Уажәа цқьазароуп, уус цқьазароуп, ухәыцрақәа цқьазароуп", — иҳәеит аиеромонах Давид.
Иара иажәақәа рыла, ачгара актәи амчыбжь азы ауҭраҭыхи, ашәыри, ачеи аӡи роуп иуфар иҟало, ахәша злоу акгьы ухы иаурхәар ҟалаӡом. Ачгараан акырӡа аҵанакуеит доуҳалатәи аҽрыцқьарагьы, агәнаҳа ҟауҵар ҟалаӡом. "Зегьы урзыразхароуп, урнаалароуп. Ачгараан есымша аасҭа ақьиара аарԥшлатәуп, арыцҳацәа акрырҿаҵалатәуп. Ауаҩы дычгеит ҳәа иҩнуҵҟа ацәымӷра аанхар, уи акгьы аанагаӡом" – иҳәоит аиероманах Давид.
Аԥсыӡ афара азин ыҟоуп Ажәабжь бзиа аныҳәеи (мшаԥымза 7), Аверба амш аҽни (мшаԥымза 9).


АҞӘА, лаҵарамза 24 – Sputnik, Саид Барганџьиа. Аҳҭнықалақь астадион "Динамои" Даур Ахвледиани ихьӡ зху Гагратәи астадиони ConIFA адунеи ачемпионат амҩаԥгара ишазырхиоу атәы ҳкорреспондент изеиҭарҳәеит Аҳәынҭеилакы "Аԥсныргылара" ахаҭарнакцәа.
Аҳәынҭеилакы "Аԥсныргылара" аҟәша "Аҟәаргылара" адиректор Гурам Ҳаразиа иажәақәа рыла астадион "Динамо" аҟны аусурақәа хыркәшоуп.
"Астадион ачемпионат иазырхиоуп", — иҳәеит иара.
Аҳәынҭеилакы "Аԥсныргылара" аҟәша "Гаграргылара" адиректор Нодар Хәарцкьиа иакәзар иазгәеиҭеит Даур Ахвлидиани ихьӡ зху Гагратәи астадиони ConIFA адунеи ачемпионат амҩаԥгара ишазырхиоу атәы.
"Рацәак ибыргәым аусурақәа мҩаԥаагоит. Егьыс астадион асасцәа ишахәҭоу еиԥш иаднакылартә иҟоуп", — иҳәеит иара.
FIFA иалам амилаҭтә командақәа рыбжьара ConIFA ашьапылампылтә чемпионат азы ирҭираны иҟоу абилеҭқәа рзеиԥш хыԥхьаӡара 85 000 цыра ыҟоуп.
Лаҵарамза 28 рзы ачемпионат аартхоит. Лаҵарамза 29 рзы иалагоит ахәмаррақәа. Ахәмаррақәа мҩаԥысраны иҟоуп аҳҭнықалақь астадион "Динамо" аҟны. Мышкы ала имҩаԥысраны иҟоуп ахәмаррақәа ԥшьба. Рашәарамза 5 рзы афиналтә матч мҩаԥгахоит. Аицлабрақәа рҟны аиааира згаз акомандақәа аԥхьахәқәа ранашьара ацеремониа мҩаԥысуеит рашәарамза 6 рзы, ачемпионат алахәылацәа рыҩныҟақәа рыхынҳәра амшаз.
ConIFA Анагӡаратә еилакы аилатәараҟны, 2015 шықәса ԥхынгәы 8 рзы, еицҿакны рыбжьы рҭиит 2016 шықәса рзы адунеитә Чемпионат Аԥсны имҩаԥысырц.


Ажәабжь ҿыцқәа
21 February 2023 29
Аԥсны жәларбжьаратәи аилазаара алхәдаара иазырхоу ақырҭуа напхгара рҽазышәарақәа ирыхәамԥшыкәа, ареспублика аҳәаанырцәтә еимадарақәа рырҭбаара иаҿуп. Аслан Бжьаниеи Александр Лукашенкои реиԥылара уи бзиаҵәҟьаны ишьақәнарӷәӷәоит.
21 February 2023 28
Аҩаша, жәабранмза 21 рзы Минск ақалақь, Ахьыԥшымра Ахан аҟны Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Аслан Бжьаниеи Белоруссиа Ахада Алеқсандр Лукашенкои реиԥылара мҩаԥысит. Иара убас, аиԥылара далахәын Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба, Белоруссиа Ахада ихаҭарнак ҷыда Виктор Шеиман.
21 February 2023 12
Аслан Бжьаниа усуратә визитла Белоруссиа даҭааит жәабранмза 20, ашәахьа. Аҩаша, жәабранмза 21 рзы Минск ақалақь, Ахьыԥшымра Ахан аҟны Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Аслан Бжьаниеи Белоруссиа Ахада Алеқсандр Лукашенкои реиԥылара мҩаԥысит. Аиԥылара далахәын Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба.
16 February 2023 14
Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба Шьамтәыла ажәлар рахь Аԥсны ажәлар рыхьӡала адышшылара ҟаиҵеит.
16 February 2023 9 Авизитқәеи аусутә ныҟәарақәеи рзы аинформациа
Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба усутә ныҟәарыла Москваҟа дцеит.
10 February 2023 969
Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Аԥсны Атәылахьчара аминистрреи Урыстәыла атәылахьчара аминистрреи реинырреи русеицуреи арӷәӷәара ацхыраара ахьеиҭо азы ианашьоуп «Аԥсны аҭынчра ацхырааразы» амедал.
10 February 2023 58
Иахьа агазеҭ «Ведомости» асаит аҿы ицәырҵит аинформациа Аԥсны анапхгареи Урыстәыла акриптоиндустриеи аблокчеини рассоциациа (РАКИБ) анапхгареи Аԥсны аҵакыраҿы акриптовалиутатә хаб аартразы аилацәажәарақәа мҩаԥыргоит ҳәа.
10 February 2023 28 Анотақәа
Аԥсны Аҳәынҭқарра Адәныҟатәи Аусқәа рминистр Инал Арӡынба Адипломатиатә усзуҩы имш инадҳәаланы Урыстәылатәи Афедерациа Адәныҟатәи Аусқәа рминистр Сергеи Лавров адныҳәалара изынаишьҭит.
9 February 2023 19 Аминистр имҩаԥиго аиԥыларақәа
Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынбеи Шьамтәыла иҟоу азинмчра нагӡеи анапынҵа ҷыдақәеи змоу Иемен ацҳаражәҳәаҩ Абдалла Али Сабрии онлаин-еиԥылара рыман.
9 February 2023 25 Аминистр имҩаԥиго аиԥыларақәа
Арегионалтә шәарҭадара, ЕАА Афганисҭан аҟазаара ахҟьаԥҟьақәа раԥыхра, Аԥсни Мрагылара Ааигәа атәылақәеи реизааигәахара арҭбаара – Аԥсны иаҭааит Афганисҭан аделегациа.


01.03.2021
Ахада Ихаҭыԥуаҩ Бадра Гәынба имҩаԥигеит Аԥсны Аҳәынҭқарра аекономикатә политика ихадароу ахырхарҭақәа ралкааразы ажәалагалақәа разырхиара иазку аусуратә гәыԥ аилатәара
25.02.2021
Аицлабра "Аԥсны агәадура-2020" аҟны аиааира згаз Саид Беиа АА Ашәарҭадара ахеилак амаӡаныҟәгаҩ ицхырааҩыс даҭоуп
18.12.2020
Ахада Ихаҭыԥуаҩ Бадра Гәынба Аҳәынҭқарратә шәарҭадара аусзуҩы имш иазкыз аныҳәатә еизара далахәын
15.11.2020
Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынба Аџьынџьуаа азинтәи асоциалтәи цхыраара рыҭаразы ассоциациа активқәеи Аҧсны иҟоу Урыстәыла аџьынџьуаа аурыс еидгылара Аконгресси реизара далахәын
09.11.2020
ИМҨАԤЫСИТ АА АҞНЫ ИҞОУ УА АТӘЫЛАУАА РМАЗАРАТӘ ЗИНҚӘА РЫХЬЧАРАЗЫ АКОМИССИА АКТӘИ АИЛАТӘАРА
05.11.2020
Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Ихаҭыԥуаҩ Бадра Гәынба Урыстәыла Ацҳаржәҳәаҩ дидикылеит
05.10.2020
Аҧсны Аҳәынҭқарра Ахада Иадминистрациа Анапхгаҩы Алхас Кәыҵниа напхгара ззиуа Аҧсны Аҳәынҭқарра аофициалтә делегациа Дамаск инеит жьҭаарамза 4 рзы
Аҧсны Аҳәынҭқарра Ахада Иадминистрациа Анапхгаҩы Алхас Кәыҵниа напхгара ззиуа Аҧсны Аҳәынҭқарра аофициалтә делегациа Дамаск инеит жьҭаарамза 4 руха.
30.09.2020
Аҧсны Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынба Аиааира амш аҽны Ахьӡ-Аҧша апарк аҟны ашәҭшьыҵәрақәа шьҭеиҵеит
Аҧсны Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынба Аиааира амш аҽны Ахьӡ-Аҧша апарк аҟны ашәҭшьыҵәрақәа шьҭеиҵеит.
15.09.2020
Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынбеи Аџьынџьуаа азинтәи асоциалтәи цхыраара рыҭаразы ассоциациа активқәеи Аҧсны иҟоу Урыстәыла аџьынџьуаа аурыс еидгылара Аконгресси реизара далахәын
05.08.2020
Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынба атәылауаҩра иазку акомиссиа аилатәара мҩаҧигеит
Имҩаҧысит Ахада Ихаҭыҧуаҩ Бадра Гәынба хантәаҩра ззиуаз Аҧсны Аҳәынҭқарра Ахада иҟны иҟоу атәылауаҩра иазку акомиссиа аилатәара.


Аҟәа. Цәыббрамза 19, 2023 шықәса. Аԥсныпресс. Аҳәынҭқарра-зинтә политиказы Апарламенттә Еилакы аилатәара аҿы ақәҵарақәа ҩба рыпроектқәа ирыхәаԥшит:,
– «Аԥсны Аиааира агареи Ахьыԥшымреи Рымшныҳәа жәажәижәаба шықәса ахыҵра – цәыббрамза 30, 2023 шықәса инамаданы амнистиа рылаҳәара азы»
– ««Аԥсны Аиааира агареи Ахьыԥшымреи Рымшныҳәа жәажәижәаба шықәса ахыҵра – цәыббрамза 30, 2023 шықәса инамаданы амнистиа рылаҳәара азы» Аԥсны Жәлар Реизара -Апарламент Ақәҵара анагӡара алыршара азы».
Аилацәажәара адепутатцәа рнаҩс иалахәын Иреиҳаӡоу Аӡбарҭа ахантәаҩы Саида Быҭәба, апрокурор Хада Адгәыр Агрба, аҩныҵҟатәи аусқәа рминистр ихаҭыԥуаҩ Ҭенгиз Нарманиа.
Аилатәара иалахәыз ақәҵарақәа рыпроектқәа инацҵаны рыхәаԥшреи хара имгакәа апарламенттә Еилакы ахь рлагалақәа рынашьҭреи рзы аӡбамҭа рыдыркылеит, ҳәа адырра ҟанаҵоит Аԥсны Жәлар Реизара-Апарламент аофициалтә саит.


|Толстои, Лев Николаи-иԥа
|Толсто́й Лев Никола́евич
|Аира

нанҳәамза 28иул. / цәыббрамза 9, 1828 ш.грег.
Ясная Поляна
|Аԥсра

7иул. / абҵарамза 20, 1910 ш.грег.
Астапово
|Аԥсра зыхҟьаз
|пневмония
|Аԥсыжра аҭыԥ
|Ясная Поляна
|Апсевдоним
|Л. Н. Т.
|Аусура

ашәҟәыҩҩы,
драматург,
афилософ,
романист,
педагог,
эссеист,
детский писатель,
автор дневника,
прозаик,
Апублицист,
эсперантист
|Абызшәақәа

Аурыс бызшәа,
Афранцыз бызшәа,
Англыз бызшәа
|Атәылауаҩра
|Урыстәылатәи аимпериа
|Алма-матер
|Императорский Казанский университет
|Ажанр

рассказ,
повесть,
роман,
драма
|Magnum opus

Война и мир,
Где любовь, там и Бог,
Метель,
Воскресение,
Юность,
Севастопольские рассказы,
Отец Сергий,
Плоды просвещения,
Крейцерова соната,
Детство,
Исповедь,
Анна Каренина,
Хаджи-Мурат,
Царство Божие внутри вас,
Отрочество,
Что такое искусство?,
В чём моя вера?
|Анашьамҭақәа

орден Святой Анны 4-й степени,
Медаль «В память войны 1853—1856»,
медаль «За защиту Севастополя»,
медаль «В память 50-летия защиты Севастополя»
|Ахаҵа/Аԥҳәыс
|Софья Андреевна Толстая (1862 ш.–1910 ш.)
|Ахәыҷқәа

Сергей Львович Толстой,
Татьяна Львовна Сухотина-Толстая,
Илья Львович Толстой,
Лев Львович Толстой,
Мария Львовна Толстая,
Андрей Львович Толстой,
Михаил Львович Толстой,
Александра Львовна Толстая
|Ирнырит
|Илья Андреевич Толстой,Татьяна Львовна Толстая,Толстой, Никита Ильич,Фёкла Толстая,Виктория Толстой,Пётр Олегович Толстой,Владимир Ильич Толстой
|Анаԥынҵамҭа
|Асаит
|http://tolstoy.ru
Лев Николаи-иԥа Толстои (цәыббрамза 9), 1828 ш., Иасная Поляна — (20), 1910 ш., Астапово) – еицырдыруа аурыс шәҟәыҩҩы, апублицист, ахәыцыҩ ду, адунеитә литература аҟны иреиӷьӡоу ароманистцәа ируаӡәку. Лев Толстои инысмҩа ҭәуп даара аинтерес змоу афактқәеи ахҭысқәеи рыла.[1](
Толстои иаазыркьаҿу инысмҩа[аредакциазура | акод аредакциазура]
Лев Толстои диит нанҳәамза 28, 1828 шықәсазы Урыстәылатәи аимпериа, Крапивенсктәи ауезд Тулатәи агуберниа, иан лимшьҭратә нхара аҟны – Иаснаиа Полиана. Иара аҭаацәара аҟны аԥшьбатәи хәыҷын.
Иан лыԥсҭазаара далҵит 1830 шықәсазы, ахшараиура дахыԥсааит. Ари ҟалеит аԥҳа данлоу ашьҭахь, усҟан Лев ҩышықәсагьы ихымҵыцызт. Абарҭқәа ирыхҟьаны Лев хәыҷы иашьцәеи, иаҳәшьцәеи, иареи рааӡара инапы ианылеит иабду иашьа иԥа. Быжьшықәса ааҵхьан, иаалырҟьаны иԥсҭазаара далҵит Лев Толстои иаб – аграф Николаи Толстои.
Арҭ атрагедиатә хҭысқәа ирылҵшәаны ахәыҷқәа ааӡаҩыс дроуит Казан инхоз рҭынха ԥҳәыс. Лев Толстои ихәыҷрашықәсқәа даара аԥхарра аҵаны игәалаиршәон, ари аамҭа иара инысымҩа аҟны акыр адраматә хҭысқәа шацызгьы.[2]
Аҵарадырра[аредакциазура | акод аредакциазура]
Толстои алагарҭатә классқәа рзы аҵарадырра аҩны ауп иахьиоуз. Уи аҵара идырҵон анемеци афранцызи рҵаҩцәа. 1843 шықәсазы Толстои Аимператортә Казантәи ауниверситет мрагыларатәи абызшәақәа рзы афакультет дҭалоит. Аха, ари ахырхарҭаҟны аҵарадырра ус имарианы ицааиуамызт. Ихәшьарақәа ахьҽеимыз иахҟьаны еиҳа имариаз азиндырратә факультет ахь диасыр акәхеит.
Аха, ус шакәызгьы, Толстои инысмҩа аҟны иарбоу аофициалтә дыррақәа рыла, аҵарадырра иадҳәалаз ауадаҩрақәа ари ала инымҵәеит, иара 1847 шықәсазы аинститут аанижьуеит, азанааҭ ҳәа акагьы имоуӡакәан.
Абри ашьҭахь Толстои иӡбоит иҭаацәа рыҩнахьы дгьежьырц, афермертә ус инапалакразы. Аха, иара абрагьы изамуит, избанзар, иара еснагь Урыстәыла ақалақьқәа лассы-лассы дырҭаауан.
Аха, абас шакәызгьы, Толстои аихьӡарақәа иман – иара еснагь амшынҵа иҩуан. Ари аҟазшьа ауп иара ашәҟәыҩҩра дадзыԥхьалаз, ароманқәеи аповестқәеи раԥҵара ҵаҵӷәыс иаиуз, иара убасгьы иаԥхьаҟатәи иԥсҭазааратә мҩа ҳәаақәызҵаз.[3]
Арратә маҵзура[аредакциазура | акод аредакциазура]
Ҳәарада, Лев Толстои ахобби иман. Иара даара бзиа ибон амузыка. Иреиӷьишьоз композиторцәан Бах, Гендель, Шопен. Инысмҩа аҟны ишазгәаҭоу ала, Лев Толстои сааҭла Моцарт, Шопен, Мендельсон, Шуман уҳәа реиԥш иҟаз раԥҵамҭақәа ароиаль аҟны иаирҳәалар илшон.
Анысмҩа аҟны иара убасгьы иазгәаҭоуп Лев Толстои анырра ӷәӷәа шииҭоз иашьа еиҳабы Николаи. Уи иара диҩызан, насгьы аԥхьаҟа ишәҟәыҩҩхоз изы дымҩақәҵаҩын. Николаи иоуп зашьеиҵбы арратә маҵзурахьы Кавказҟа дназыԥхьаз. Уи иабзоураны Лев Толстои иункерхоит, 1854 шықәсазы Севастопольҟа диаган, уа иара далахәын Ҟрымтәи аибашьра, нанҳәамза 1855 шықәсанӡа.[4]
Толстои иҟазара[аредакциазура | акод аредакциазура]
Аррамаҵзура ахысра аан Лев Николаи-иԥа иҭацәыз аамҭа рацәаны иман. Ари аамҭазы иаԥиҵоит автобиографиатә повест «Детство», уа даара ҟазарыла иааирԥшит иԥсҭазаара раԥхьатәи ашықәсқәа.
Ари аҩымҭа инысмҩа аҩра азын ихҭыс духеит. «Детство» ажурнал «Современник» аҟны акьыԥхь анаба инаркны, Толстои иаразнак деицырдыруа дҟалеит шәҟәыҩҩык иаҳасаб ала.
Аповест убас еиԥш еицырдыруа иҟалеит, Толстои – И. Тургенев, Н. Островски, И. Гончаров реиԥш иҟаз усҟантәи аамҭазтәи ашәҟәыҩҩцәа дрываргыланы ихьӡ рҳәо аҟынӡа. Абри ашьҭахь Лев Толстои анаҩстәи иповест «Казаки» аԥиҵоит. Уаҟа иара Кавказ иҟазаара аантәи ирратә ԥсҭазаара далацәажәоит.
Арҭ аҩымҭақәа рыҩра 1862 шықәсанӡа дадхалеит, аррамаҵзура анихига анаҩс ауп ианхиркәшаз. Аинтерес зҵоу фактуп, Толстои Ҟрымтәи аибашьра даналахәызгьы икалам ахьышьҭеимҵаз, усҟангьы иара дыҩуан.
Ари аамҭа иалагӡаны иаԥҵан аповест «Отрочество», «Детство» иацызҵоз, насгьы «Севостопольтәи ажәабжьқәа». Ҟрымтәи аибашьра ашьҭахь Толстои аррамаҵзура ааныжьны иҩныҟа дгьежьуеит. Усҟан иара еицырдыруаз шәҟәыҩҩхахьан.[5]
Толстои иқәыԥшра ашықәсқәа рзы даара иԥагьаз аӡә иакәын, уи имшынҵаҟны иҩыз анҵамҭақәа даара ирныԥшуеит. Иара мап ацәикуан изакәызаалак философиатә школк ихы адҳәалара, зынгьы санархиступ ҳәа рылеиҳәахьан, уи ашьҭахь 1857 шықәса рзы иӡбоит Франциаҟа ацара.
Азныказ Толстои азарттә хәмаррақәа дырчычоит. Аха уи иаарласны иаанижьуеит, имазара зегьы данаҵаха, уи ашьҭахь Европантәи иҩныҟа дгьежьыр акәхоит.
Акыр ауадаҩрақәа шихигазгьы, илшоит аҵыхәтәантәи, инысмҩа ахԥатәи ахәҭа «Юность» аҩра. Ари ахҭыс ҟалеит 1857 шықәсазы. 1862 шықәса инаркны Толстои далагоит апедагогигатә журнал «Ясная Поляна» аҭыжьра, усзуҩы хадас иара ихаҭа дызмаз. Аха 12 номер заҵәык рҭыжьра ауп илшаз, ари аус игәы ахьахшәаз азы.[6]
Лев Толстои иҭаацәа[аредакциазура | акод аредакциазура]
Цәыббрамза 23, 1862 шықәсазы Толстои инысмҩа аҟны акыр аиҭакрақәа ҟалеит: иара ԥҳәысс дигоит Софиа Андреи-иԥҳа Берс, аҳақьым иԥҳа. Ари аҭаацәараҟны ииуеит жәҩык аԥацәеи ԥшьҩык аԥҳацәеи. Жәахаҩык ахәыҷқәа рахьтә хәҩык ишхәыҷӡаз рыԥсҭазаара иалҵуеит.
Софиа Андреи-иԥҳа хаҵа данцоз 18 шықәса лхыҵуан, Лев Толстои – 34 шықәса. Абри аамҭазы Толстои насыԥ змоу иакәны ихы иԥхьаӡон. Иара иԥҳәыс илыбзоураны иматериалтә ҭагылазаашьагьы бзиахоит. Адунеитә азхаҵарагьы иоууеит иаԥиҵаз иҩымҭақәа ирыбзоураны.[7]
Иԥҳәыс илыбзоураны диоуит иусқәа зегьы рҟны ицхраауаз, иҩымҭақәа раԥҵара аҟни идгылоз ауаҩы. Амаӡаныҟәгаҩ иҟамзаара иахҟьаны Лев иԥҳәыс Софиа лакәын иҩымҭақәа хызҩылаауаз. Аха нас дара аҳәоуеиқәымшәара рыбжьалоит, урҭ аилибамкаарақәа ашықәсқәа цацыԥхьаӡа еиҳа-еиҳа иуадаҩхон, рышьаҭақәа рҳауан. Аилибамкаара зыхҟьаз, Лев Толстои иҭаацәа рзын ишьақәиргылаз аплан инақәыршәаны, идырҳауаз ахәҭак рзыршалар акәын арыцҳацәеи ашколқәеи.
Насгьы, иҭаацәа рыԥсҭазаара даара армариара дашьҭан, иара иҭахын еиҳа зыхә мариоу амаҭәақәа, афатә аархәаларц, имыцхәуп ҳәа ииԥхьаӡоз – афортепиано, аҩнымаҭәа, аекипаж зегьы ҭины ауаа ирзишарц.
Ҳәарада, ас еиԥш аплан иԥшәмаԥҳәыс Софиа Андреи-иԥа дақәшаҳаҭмызт. Абри иахҟьеит дара раԥхьатәи нышәашьа змамыз рҭыӡшәагьы, Софиа лыхшара аԥхьаҟатәи рԥеиԥш даҽакала илбон.
1892 шықәсазы Толстои имаз зегьы иԥҳәыси ихәыҷқәеи ириҭоит, иԥҳәыси иареи 48 шықәса ишеицынхозгьы.[8]
Толстои иаԥҵамҭақәа[аредакциазура | акод аредакциазура]
Толстои даара лҵшәа бзиала аус зуаз шәҟәыҩҩуп. Иара иаԥҵамҭақәа рымҽхак дууп, ҵакылагьы, шәагаалагьы. Зегь реиҳа аларҵәара зауз аԥҵамҭақәоуп «Воина и Мир», «Анна Каренина», «Воскресение».
«Война и Мир»
1860-тәи ашықәсқәа рзы Лев Николаи-иԥа Толстои иҭаацәеи иареи Иаснаиа Полиана инхон. Иара аброуп адунеи ахьабаз еицырдыруа ароман «Воина и Мир». Раԥхьа ароман ахәҭак кьыԥхьын «Русский вестник» аҟны, «1805 шықәса» ҳәа ахьӡ аҭаны.
Хышықәса ааҵуаны икьыԥхьын ароман ахқәа даҽа хԥа, уи алагьы ихыркәшан, ари ароман Толстои ирҿиараҟны иаарылукаауа иҟалаз хҭысуп. Акритикцәа, ауаажәларра даара иахцәажәон ароман «Воина и Мир». Урҭ ароман аҟны иаарԥшыз Наполеон иеибашьрақәа еимактәыс ирыман.
Иара убасгьы, ирылацәажәон ихыҭҳәааз ароман афырхацәа. Ароман аҟны даара аинтерес цәырыргеит иалагалаз асатиратә ессеқәа, аҭоурых, азакәанқәа ртәы еиҭазҳәоз.
Егьырҭ аидеиақәа инарҷыданы Лев Толстои иҭахын аилазаара аҟны ауаҩы иҭагылазаашьа, насгьы аԥсҭазаара ҵакыс иамоу атәы аԥхьаҩ иҟынӡа анагара.[9]
«Анна Каренина»[аредакциазура | акод аредакциазура]
Лев Толстои «Воина и Мир» анаԥиҵа ашьҭахь, аҩбатәи ироман аҩра далагеит, уигьы даара ауаа ирылаҵәаз романуп, уи «Анна Каренина» акәын. Ари ароман иагәылагылоуп акыр автобиографиатә очеркқәа. Уи гәаумҭарц залшом «Анна Каренина» аперсонаж хадацәа Киттии Левини реизыҟазаашьақәа уанрыхәаԥшуа.
Ари аромангьы хәҭа-хәҭала ауп акьыԥхь шабаз, 1873 шықәса инаркны 1877 шықәсанӡа иркьыԥхьуан, акритикцәа ракәзар, даара ахәшьара ҳаракы арҭеит, ауаажәларрагьы иргәаԥхеит. Аӡәырҩы игәарҭон «Анна Каренина» – ари Толстои иавтобиографиа шакәыз, ахԥатәи ахаҿала иҩыз. Ари иусумҭазы Лев Толстои даара иҳаракыз, усҟантәи аамҭазы, агонорарқәа иоуит.[10]
«Воскресение»[аредакциазура | акод аредакциазура]
1880-тәи ашықәсқәа рынҵәамҭазы Толстои ароман «Воскресение» иҩуеит. Уи асиужет шьаҭас иаман иҟаҵәҟьаз аӡбаратә ус. Ари ароман аҟны даара иубарҭоуп автор ауахәама аҵасқәа дшырзыҟаз.
Абра иуҳәар ҟалоит ари аҩымҭа аграф Толстоии Аиашахаҵаратә уахәамеи еиԥырнагеит ҳәа.[11]
Толстоии адинхаҵареи[аредакциазура | акод аредакциазура]
Хыхь зыӡбахә ҳәоу аԥҵамҭақәа акыр алаҵәара бзиа шроузгьы, ашәҟәыҩҩы уи гәырӷьара изаанамгеит. Иара адепрессиа ӷәӷәа иман, ҩныҵҟала дҭацәушәа ихы ибон.
Абри инамаданы, иара аԥсҭазаара аҵакы аԥшаара дашьҭалоит. Раԥхьа Лев Толстои изҵаарақәа рҭакқәа Аиашахаҵаратә уахәама аҟны дашьҭалоит, аха уи лҵшәа ҳәа акагьы аанамышьҭит.
Аамҭа цацыԥхьаӡа иара еиҳа- еиҳа Аиашахаҵаратә уахәама акритика азиуа далагоит, акритика азиуан иара ақьырсиантә динхаҵара зегьы. Арҭ иҵарыз азҵаарақәа рзы иара ихшыҩҵакқәа аҭыжьымҭа «Посредник» аҟны икьыԥхьуа далагеит.[12]
Иара ихадараз ипозициа зызкыз уи акәын, ақьырсиантә ҵара бзиоуп, аха Иисус Христос абра даҭахымшәа ибон. Убри аҟынтә, Лев Толстои Аԥшьаҩыра ихала аиҭагара иҽазишәоит. Толстои идинхаҵаратә дунеихәаԥшра даара иуадаҩын, еилаԥаҭан. Ара ақьырсианреи абуддизми еилаӡҩон, урҭ зегьы ирныԥшуан мрагыларатәи адинхаҵарақәагьы.
1901 шықәсазы аграф Лев Толстои изы Иԥшьоу Анапхгараҭаратә Синод аилыркаара ҭнажьит. Ари аилыркаара аҟны иҳәан Лев Толстои уаҳа Аиашахаҵаратә уахәама дшалахәылам, избанзар уи иқәгыларақәеи игәаанагарақәеи ауахәама адыррақәеи еинаалашьа рымам ҳәа азгәаҭаны.[13]
Толстои ихьшәаз ирҿиара[аредакциазура | акод аредакциазура]
Ихьшәаз Толстои иҩымҭақәа иаадырԥшуан ареалисттә беллетристика, иара убасгьы ацәаҩашәа ҵакы змаз ажәабжьқәа. 1886 шықәсазы еицырдыруа иҟалаз повестхеит «Смерть Ивана Ильича».
Уи афырхаҵа хада еиликаауеит иԥсҭазаара аиҳарак зегьы баша ишихысыз, аха уи аилкаара аниоу аамҭа цахьан. 1898 шықәсазы Лев Николаи-иԥа иҩуеит убасгьы еицырдыруа иҟалаз аԥҵамҭа «Отец Сергии». Уа акритика рзиуеит акыр адунеихәаԥшышьақәа, идоуҳатә еиҭеира ашьҭахь изцәырҵыз.
Егьырҭ иусумҭақәа зызку аҟазара атема ауп. Урҭ рахь иаҵанакуеит апиеса «Живои труп» (1890), аповест «Хаджи- Мурат» (1904). 1903 шықәсазы Лев Толстои ажәабжь хәыҷы иҩит, уи иахьӡын «После бала». Акьыԥхь абеит 1911 шықәсазы, ашәҟәыҩҩы даныԥсы аамышьҭахь.[14]
Лев Толстои иԥсҭазаара аҵыхәтәантәи ашықәсқәа[аредакциазура | акод аредакциазура]
Иԥсҭазаара аҵыхәтәантәи ашықәсқәа рзы Лев Толстои еиҳа деицырдыруан, адинхаҵаратә ԥхьагылаҩк иаҳасаб ала. Иара ихәыцрақәа ззырхаз амч ахархәара амҭакәа ацәгьара аҿагылара акәын.
Иԥсы анҭаз иара ҿырԥшыгас дроуеит аӡәырҩы аурыс жәлар рхаҭарнакцәа. Аха, ус шакәызгьы, иара иҭаацәаратә ԥсҭазаараҟны акыр аилибамкаарақәа аҭыԥ рыман, урҭ аамҭа цацыԥхьаӡа еиҳагьы иҵархоит.Алитератор иԥшәмаԥҳәыс Софиа Андреи-иԥҳа лхаҵа идунеихәаԥшышьа ицеиҩылшомызт, уи ишьҭра иқәыз аӡәырҩы лбар ҟалаӡомызт, лассы – лассы Иаснаиа Полианаҟа иаауаз. Лара илҳәон: «Ауааԥсыра бзиа башьас ирымоузеи, уааигәа иҟоу бзиа ианумбо аамҭазы!».
Ари аҭагылазаашьа нҵәара ақәымкәа, ас акраамҭа цашьа ауамызт аҟынтә, 1910 шықәсазы Лев Толстои ихатәҳақьым Д. П. Моковицки диманы зынӡа ҳәа Иаснаиа Полиана аанижьуеит, даҽакала иуҳәозар, ари ишьақәгылаз аҭагылазаашьаҟны бналаран, уаҳа ԥсыхәа ыҟамызт, уи аҭыԥ аман жьҭаарамза 28 ауха.[15]
Толстои иԥсра[аредакциазура | акод аредакциазура]
Лев Толстои «ибналара» аан амҩа дшықәыз игәы рахәымкәаны ибо далагеит. Раԥхьа иара ахьҭа илалеит, анаҩс агәаҵәыхь ичаԥеит, уи иахҟьаны Лев Толстои адәыӷба дҭыган раԥхьатәи станциа дук аҟны.
Ари астанциа Астапово ахьӡын (иахьа Липецктәи аобласт). Ашәҟәыҩҩы ичымазара атәы иаразнак зегьы ирылаҵәеит. Фҩык аҳақьымцәа уи иеиқәырхаразы ирылшоз зегьы ҟарҵон, аха ачымазара рзаанымкылеит. Абҵарамза 7, 1910 шықәсазы Лев Николаи-иԥа Толстои, 83 шықәса дшырҭагылаз, иԥсҭазаара далҵит. Анышә дамардеит Иаснаиа Полиана.
Агазеҭқәа рҟны акәзар, ирнылеит аимператор Николаи II ирезолиуциа, Лев Николаи-иԥа Толстои иԥсҭазаара алҵразы Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистр иажәахә шьаҭас иҟаҵаны.[16]
Аинтерес зҵоу афактқәа[аредакциазура | акод аредакциазура]
- Лев Толстои деицырдыруеит даара аҵакы змоу аԥҵамҭақәа рыла мацара акәымкәа. Уи иҩит, иара убасгьы, «Азбука», насгьы «Аԥхьаразы ашәҟәы» ахәыҷқәа рзын;
- Зегьреиҳа аҵакы змаз аԥҵамҭа «Воина и Мир» Толстои рацәак бзиа ибомызт, «многословная дребедень» ҳәа азиҳәон;
- Лев Николаи-иԥа аамсҭатә титул аграф ҳәа ихҵан;
- Лев Толстои амаца ахәмарра бзиа ибон. Еснагь даара иҽазҵәылхны дыхәмаруан, аха даҵахон, уи ифинансттә ҭагылазаашьа акыр ианыԥшуан;
- Толстои Шекспир иҟазара, драматургк иаҳасаб ала, даара акритика азиуан, «Шекспири адрамеи» захьӡыз аочеркгьы икьыԥхьит, уа иара Шекспир иҩымҭақәа еилырганы дрыхцәажәеит;
- Толстои иԥсҭазаара даналҵ ашьҭахь иара иҭынхеит иԥҳәыси жәаҩык ахшареи.[17]
Азгәаҭақәа[аредакциазура | акод аредакциазура]
- "Archive copy". Архивтәра аоригиналзы шықәсазы 2020-11-25 ахь. Ириашоу 2024-01-26 шықәсазы.
{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (link)
- "Archive copy". Архивтәра аоригиналзы шықәсазы 2023-06-04 ахь. Ириашоу 2024-01-26 шықәсазы.
{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (link)
- https://24smi.org/celebrity/4022-lev-tolstoi.html
- https://histrf.ru/lichnosti/biografii/p/tolstoi-liev-nikolaievich
- http://russkay-literatura.ru/analiz-tvorchestva/62-tolstoj-ln-russkaya-literatura/326-nachalo-literaturnoj-deyatelnosti.html
- http://www.l-tolstoy.ru/page_12.php
- http://tolstoy-lit.ru/tolstoy/bio/semya-tolstogo.htm
- https://uznayvse.ru/znamenitosti/biografiya-lev-tolstoy.html
- http://tolstoy-lit.ru/tolstoy/kritika-o-tolstom/rabota-tolstogo-nad-rukopisyami-vojny-i-mira.htm
- http://tolstoy-lit.ru/tolstoy/kritika-o-tolstom/istoriya-anny-kareninoj/istoriya-anny-kareninoj.htm
- "Archive copy". Архивтәра аоригиналзы шықәсазы 2021-11-29 ахь. Ириашоу 2024-01-26 шықәсазы.
{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (link)
- http://tolstoy.ru/creativity/publicism/991/
- http://pereprava.org/culture/3250-religiya-tolstogo-otluchenie.html
- https://www.culture.ru/persons/8211/lev-tolstoi
- http://www.l-tolstoy.ru/poslednie_gody.php
- http://russkay-literatura.ru/analiz-tvorchestva/62-tolstoj-ln-russkaya-literatura/333-smert-tolstogo.html
- https://100-faktov.ru/xx-interesnyx-faktov-iz-zhizni-lva-tolstogo/


Ажәабжь ҿыцқәа
22 January 2024 184
Аԥсны Аҳәынҭқарреи Приднестровиатәи Молдавиатәи ареспубликеи рыбжьара Аиҩызареи аусеицуреи рзы аиқәшаҳаҭра анапаҵаҩра 31шықәса ахыҵит
1993 шықәса ажьырныҳәа 22 азы, Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьра анцоз аамҭазы, Аԥсни Приднестровиеи рнапы зҵарҩыз Аиҩызареи аусеицуреи рзы аиқәшаҳаҭра раԥхьатә ҳәынҭқаррабжьаратә еиқәышаҳаҭроуп. Иара иаанарԥшуан ареспубликақәа аиҩызаратә еизыҟазаашьақәа рыбжьаҵаразы рҽазышәарақәа.
20 January 2024 99 Аҳәамҭақәеи ақәгыларақәеи
Аԥсны Адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба 2024 шықәса ажьырныҳәа 20 рзы Шьамтәыла аҳҭнықалақь Дамаск анхарҭа ҩны иахьеихсыз дақәыӡбо аҳәамҭа ҟаиҵеит.
18 January 2024 118 Анотақәа
Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба Аԥсны иҟоу Приднестровиа-Молдавтәи Ареспублика аофициалтә Хаҭарнакра ахада Гарри Кәпалба дидныҳәалеит.
25 December 2023 171 Анотақәа
70-ҩык зҭаз апассаџьыртә автобус ааҳәит Никарагуа, адепартамент Матагальпа амуниципалитет Мансера аҟны.
20 December 2023 210 Ацҳаражәҳәарҭақәа иазкыу
Александр Хохоликов инаԥхьарала Инар Ладариа Урыстәылеи Никарагуеи реиҩызара Амш иазкыз адипломатиатә уснагӡатә далахәын
Ареспублика Никарагуа иҟоу Урыстәылатәи Афедерациа ацҳаражәҳәаҩ Александр Хохоликов инаԥхьарала Ареспублика Никарагуа иҟоу Аԥсны Аҳәынҭқарра ацҳаражәҳәаҩ Инар Ладариа Урыстәылеи Никарагуеи реиҩызара Амш иазкыз адипломатиатә уснагӡатә далахәын.
20 December 2023 200 Анотақәа
Аԥсны Аҳәынҭқарра Адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба Аԥсны Аҳәынҭқарра Ашәарҭадаратә маҵзура Ахантәаҩы Ҭемур Ахьиба Аԥсны Аҳәынҭқарратә шәарҭадара аусбарҭақәа русзуҩцәа Рымш идиныҳәалеит
Аԥсны Аҳәынҭқарра Адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынба Аԥсны Аҳәынҭқарра Ашәарҭадаратә маҵзура Ахантәаҩы Ҭемур Ахьиба Аԥсны Аҳәынҭқарратә шәарҭадара аусбарҭақәа русзуҩцәа Рымш идиныҳәалеит.
18 December 2023 203 Ацҳаражәҳәарҭақәа иазкыу
Шьамтәыла иҟоу Аԥсны Ацҳаражәҳәарҭа ахаҭарнакцәа «Жәларбжьаратәи агәыҳалалратә џьармыкьа - 2023» рхы аладырхәит
«Жәларбжьаратәи агәыҳалалратә џьармыкьа - 2023» ԥхынҷкәынмза 16 рзы Дамаск ақалақь, асасааирҭа Dama Rose, аизарақәа рзал Аль-Мутанабби аҿы имҩаԥысит.
15 December 2023 146 Ацҳаражәҳәарҭақәа иазкыу
Хьыбла Амҷԥҳа есышықәса Берлин имҩаԥысуа Евразиатәи аилазаара иеиҿнакаауа Қьырсаныҳәатә хәылԥазы далахәын
Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистрра Германиа аофициалтә хаҭарнак Хьыбла Амҷԥҳа есышықәса Берлин имҩаԥысуа Евразиатәи аилазаара иеиҿнакаауа Қьырсаныҳәатә хәылԥазы далахәын.
14 December 2023 224 Авизитқәеи аусутә ныҟәарақәеи рзы аинформациа
2023 шықәса ԥхынҷкәын 14 рзы Аԥсны адәныҟатәи аусқәа Рминистрраҟны аусура иалагараны иҟоу жәларбжьаратәи аинформациатә проект ҿыц актәи аҭыжьымҭа аҳәаақәа ирҭагӡаны, Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынбеи Шьамтәыла Ахада Башар Асади рыбжьара ателехәаԥшратә еиҿцәажәара мҩаԥысит.
14 December 2023 85 Аминистр имҩаԥиго аиԥыларақәа
2023 шықәса ԥхынҷкәынмза 14 рзы Дамаск ақалақь аҿы Шьамтәыла усуратә визитла иҟоу Аԥсны адәныҟатәи аусқәа рминистр Инал Арӡынбеи Шьамтәылатәи иколлега Феисал Микдади реиԥылара мҩаԥысит.


Ихарҭәаау аверсиа
рус
аԤс
Ихадароу
Аԥсны
Адунеиаҿы
АРЕПАТРИАЦИА
Аналитика
Арадио
Афотосахьақәа
Авидеонҵамҭақәа
Аинфографика
Аԥсшьара
Адунеиаҿы
Ирактәи
Мосул
аҟны
аԥжәарақәа
ҟалеит
12:42 26.06.2017
Мосул ахақәиҭтәраз аоперациақәа мҩаԥыргоит жәларбжьаратәи акоалициа ЕАШ (США) алархәны 2016 шықәса жьҭаарамза аахыс.
Урыстәыла
аганахь
ала
асанкциақәа
рырҭбаара
иадгылеит
ЕАШ
асенат
Урыстәыла
Амш
иазкыз
ауснагӡатәқәа
ирылахәын
4
миллионк
рҟынӡа
ауаа
11:47 08.06.2017
7
Ашәарҭадара ахә: иазыхиоума Европа инхо НАТО аԥара азшәара
Европа атәылақәа руааԥсыра ирырҭеит азҵаара: шәазыхиоума шәтәылақәа рбиуџьетқәа рҟынтәи НАТО инацҵаны аԥара азшәара? ҳәа, аҭҵаарақәа мҩаԥнагон Франциатәи аилахәыра Ifop.
10:24 08.06.2017
4
Венесуелатәи ақәгыларақәа раан 200-ҩык аахақәа роуит
66-мшы рҟынӡа Венесуела имҩаԥысуа ақәгыларақәа раан 80-ҩык ҭахахьеит.
10:25 05.06.2017
4
Лондонтәи атеракт: 7-ҩык ҭахеит 50-ҩык ахәышәтәырҭақәа рахь инагоуп
Хҩык ахацәа автобус маҷ ала Лондонтәи ацҳаҟны ашьаҟауаа ирыжәлеит, нас аҳәызбақәа кны аџьармыкьа Боро аҟны ауаа ирылалеит.
16:53 02.06.2017
21
"Ты супер! Танцы": аконкурс ҿыц аҟыбаҩ злоу ахәыҷқәа рзы
Аконкурс аиҿкааҩцәа азыԥшуп акәашара згәы азцо ахәыҷқәа рыԥсҭазаара еиӷьнатәып ҳәа еиҿыркаауа ауснагӡатә.
13:06 02.06.2017
1
Кабул атеракт анымҩаԥыс ашьҭахь адемонстрациақәа рымҩаԥгара иалагеит
Кабул атеракт анымҩаԥыс ашьҭахь адемонстрациақәа рымҩаԥгара иалагеит. Аполициа ҵәҩанҵәыҟа ахысрала адемонстрантцәа агәҽанҵара рырҭоит.
11:39 30.05.2017
5
Москватәи аԥшаӷьы аԥсҭбарақәа ацын
Ашәахьаҽны Москва ақалақь иалагьыжьыз аԥшаӷьы иахҟьаны 14-ҩык рҟынӡа ҭахеит.
16:49 29.05.2017
4
Аахыҵ Уаԥстәыла иазгәанаҭоит ахьыԥшымра 25-шықәса ахыҵра
Аахыҵ Уаԥстәыла Иреиҳаӡоу Асовет 1992 шықәса лаҵарамза 29 рзы ирыдыркылеит ахьыԥшымразы Акт.
16:29 29.05.2017
0
Стадник: Америкеи Урыстәылеи рыбжьара абизнес цҳара аур алшоит
Америкеи Урыстәылеи реизыҟазаашьақәа ҭышәынзыртәало акакәны иҟалар алшоит абизнес, иҳәеит Еиду Америкатәи аштатқәа рҟны Урыстәылатәи Афедерациа ахәаахәҭратә хаҭарнак Александр Стадник.
12:10 29.05.2017
1
Шьамтәыла аинышәара иадгылаз рхыԥхьаӡара иацлеит
Уахыки-ҽнаки рыҩныҵҟа абџьар ахархәара аанкыларазы анапы рыҵаҩуп аиқәшаҳаҭрақәа фба.
10:40 25.05.2017
2
Урыстәыла аоккупациа ҟанаҵоит ҳәа ишәода
"Урыстәыла иагәҭакума Польшеи Прибалтикеи ралалара?" ҳәа Европеи Америкатәи аштатқәеи руааԥсыра иразҵааит 2017 шықәса мшаԥымзазы ауаажәларратә гәаанагарақәа реилкаара мҩаԥызго франциатәи аилахәыра Ifop.
12:27 24.05.2017
4
Манчестер иҟалаз атеракт мҩаԥызгаз ҳәа иԥхьаӡоу "Аль-Каида" дадҳәалан
Манчестер имҩаԥысыз атеракт мҩаԥызгаз ҳәа иԥхьаӡоу 22 шықәса зхыҵуа Салман Абеди, "Аль-Каида" дадҳәалан.
11:22 24.05.2017
3
Стенин ихьӡ зху 2017 шықәсазтәи аконкурс ашорт-лист еиднакылеит 14 тәыла
Амедиагәыԥ "Россия сегодня" еиҿнакааз Жәларбжьаратәи аконкурс хықәкны иамоуп афототыхыҩцәа ҿарацәа рыцхыраара, рыдгылара, ауаажәларра ҳаамҭазтәи афотожурналистика разхьарԥшра.
15:55 22.05.2017
8
Польша ахҵәацәа мап рыцәнакуеит
Польша ахҵәацәа рыдкылара мап ацәнакуеит, урҭ атәыла ашәарҭадара ҵыршәаауеит ҳәа иԥхьаӡаны, иҳәоит апартиа "Право и справедливость" (PiS) ахада Иарослав Качиньски.
09:29 15.05.2017
5
Португалиа "Евровидение" мҩаԥысуеит 2018 шықәса рзы
Аконкурс аҟны аҩбатәи аҭыԥ ааникылеит Москва ииз, 17-шықәса зхыҵуа Болгариатәи ашәаҳәаҩ Кристиан Костов, ахԥатәи аҭыԥ Молдавиатәи агәыԥ "SunStroke Project". Урыстәыла аконкурс иалахәымызт.
16:45 06.05.2017
1
Урыстәыла Шьамтәылаҟа инанашьҭит 4 тоннак рҟынӡа агуманитартә цхыраара
Урыстәылатәи аруаа агуманитартә цхыраара рырҭеит шьамтәылатәи апровинциақәа руааԥсыра.
13:20 03.05.2017
8
Шьамтәылатәи ақалақь Аазиз аҟны атеракт аан аԥсыҭбарақәа ҟалеит
Атеррористцәа шьамтәылатәи ақалақь Аазиз аҟны (Ҭырқәтәыла аҳәаа иахьаԥну) автомашьына ԥыржәеит. Иҭахеит быжьҩык ауааԥсыра.
09:31 02.05.2017
6
Лаҵарамза 1 азы Париж 30 нызқьҩык амҩадуқәа рахь ицәырҵит
Азанааҭеидгыла дуқәа еиҿыркааз аныҟәарақәа мҩаԥысит Париж, уи еиднакылеит 30 нызқьҩык рҟынӡы ауааԥсыра.
11:24 24.04.2017
5
Sputnik афотожурналист World Press Photo аԥыжәара ианаршьеит
Аконкурс World Press Photo Sputnik аҟны Sputnik афотожурналист ҩынтәуп аԥыжәара игоижьҭеи.
15:44 19.04.2017
18
Хьыбла Амҷԥҳа: агуманитартәи аполитикатәи зҵааарақәа реидҳәалара иашам
Германиа иҟоу Аԥсны ахаҭарнак Хьыбла Амҷԥҳа арадио Sputnik астудиаҿы далацәажәеит Аԥсны иазкны Кельн ақалақь имҩаԥысуаз "астол гьежь".
15:13 19.04.2017
10
Германиа иҟоу Аԥсны ахаҭарнак: ҳрылацәажәеит агуманитартә зҵаарақәа
"Аԥсныи Европеи реизааигәахара амҩақәа" захьӡыз астол гьежь Германиа ишымҩаԥысыз атәы дазааҭгылеит уи атәылаҿы Аԥсны ахаҭарнак Хьыбла Амҷԥҳа арадио Sputnik астудиаҿы.
Иҵегь аҭагалара
11:12 26.06.2017
24
Милена Барцыцԥҳа амузыкатә проект "Битва талантов" далахәхоит
МУЗ-ТВ-и Игор Крутои имузыкатә Академиеи ирыларҳәеит амузыкатә проект "Битва талантов" шхацыркхо азы. 80-ҩык аконкурсантцәа дрылахәхоит Аԥснытәи ашәаҳәаҩ қәыԥш Милена Барцыцԥҳа.
15:50 26.06.2017
23
Корсаиаԥҳа "Абаза-ТВ" аиубилеи иазкны: исгәалашәоит раԥхьатәи аефир
Ателеканал "Абаза-ТВ" иахьа, рашәара 26 рзы аиубилеи азгәанаҭоит. Ари амш азы жәашықәса раԥхьа ателеканал аефир ахь ицәырҵит.
12:28 25.06.2017
21
Владимир Аҩӡба: аҿар аԥсуара дырҵатәуп, акультура рылааӡатәуп
Дырмит Гәлиа ихьӡ зху Аԥсуа ҭҵааратә институт ахыҵхырҭа-ҭҵааратә ҟәша аусзуҩ, 20 шықәса Ҭырқәтәылатәи Ареспубликаҿы Аԥсны хаҭарнакс иҟаз Владимир Аҩӡба ҳџьынџьуаа рзы игәаанагарақәа дырзааҭгылеит.
14:31 26.06.2017
17
Аԥсны Ахада Руслан Ҳашыг "Абаза ТВ" аиубилеи идиныҳәалеит
Ателеканал "Абаза ТВ" аиубилеи азгәанаҭоит. Иара аусура хацыркын рашәара 26 2007 шықәса рзы.
10:37 26.06.2017
12
Витали Габниа конкур азы "Аԥсны Ахраҿа" ааиртит
Аԥсны ахьӡала аиндаҭлара далахәхеит Наталиа Симониа.
Иҵегь аҭагалара


АЖӘАБЖЬҚӘА
07.07.2015
Москватәи Аҧсуа Диаспореи (МАД) Аҧсны Аҳәынҭқарра Жәларбжьаратәи Акультура-устә Центри (АА ЖӘАУЦ) аиҿкааҩцәа иҟарҵаз ааҧхьарала рхы аладырхәит Урыстәыла иҟоу зегьы иреиҳау аетнографиатә парк-музеи «АЕТНОДУНЕИ» аҟны имҩаҧысуаз афестиваль.
Москва имҩаҧысит IV-тәи адунеи ажәларқәа рчаратә традициақәа ирызкыз жәларбжьаратәи афестиваль.
03.07.2015
03.07.2015
1932 шықәса ҧхынгәымза 3 рзы Бельгиа Спа ақ. аҟны аҧшӡаразы раҧхьатәи аицлабраҟны аиааира лгеит Қьериман Ҳалис Еџье
1932 шықәса ҧхынгәымза 3 рзы Бельгиа Спа ақ. аҟны аҧшӡаразы раҧхьатәи аицлабраҟны аиааира лгеит Қьериман Ҳалис Еџье (хылҵшьҭрала Ебжьноуҧҳаз). Уи 28 тәыла рыҟнытә иҟаз аҧшӡацәа дреиҕьуп ҳәа дазхаҵан.
01.07.2015
Москватәи Аҧсуа диаспореи Аҧсны Аҳәынҭқарра Жәларбжьаратәи Акультура-устә Центри (АА МАУЦ) алахәхоит ҧхынгәымза 4-5 рзы адунеи аҟны зыда ыҟам аетнографиатә парк-музеи «ЭТНОМИР» аҿы имҩаҧысраны иҟоу адунеи жәлар рчаратә ҵасқәа ирызку IV-тәи жәларбжьаратәи афестиваль.
28.06.2015
Шәааҳаҧхьоит абаҩхатәра злоу ҳџынџьуаҩ қәыҧш, П.И. Чаиковски ихьӡ зху Москватәи Аҳәынҭқарратә Консерваториа аҟны иҟоу Академиатә музыкатә коллеџь аушьҭымҭаҩ Амра Барганџьиа авокал азы ихыркәшаратәу лҳәынҭқарратә ҧышәараҟны адгылара лыҭаразы.
12.06.2015
Адунеитәи артитәи аилак Кавказ арҿиара академиа ахада ихаҭыҧуаҩ УАҬРи АЖӘАРи ракадемик А.А. Бетуганов Кавказ акультураҟны ллагаламҭазы Алиса Гыцҧҳа иланаишьоит Ахьӡи аҳаҭыри рзы ахьтәы орден.
07.06.2015
Урыстәылатәи Ажәларқәа Реиҩызара Ауниверситет аҟны имҩаҧысыз афестиваль «Аиҩызара еицаҧаҳҵап» раҧхьаӡакәны иалахәын Аҧсуа Еидгылра.
Иазгәасҭар сҭахуп, ҳҩызцәа аҧсуа кәашара аурыс студентцәа рырҵара шрылшаз.
02.06.2015
Рашәарамза 7, Урыстәыла Амш иазкны Москватәи Аҳәынҭқарратә Жәларбжьаратәи Аизыҟазаашьақәа Ринститут астадион аҟны имҩаҧысуеит аректор XV икубок азы ашьапылампыласразы итрадициахыз ахәмарра.
01.06.2015
Москватәи аҧсуа диаспора гәык-ҧсыкала ахәыҷқәа зегьы ирыдырныҳәалоит игәырҕьахәу, илашоу ари аҧхын ныҳәа - Ахәыҷқәа рыхьчара иазку жәларбжьаратәи амш!
26.05.2015
Ааҧхьара шәаҳҭоит III Аҧсуа Еидгылара злаху Есышықәсатәи аинтернационалтә фестиваль «Аиҩызара еицаҧаҳҵап» ашҟа. Уи мҩаҧысраны иҟоуп лаҵарамза 27, Урыстәылатәи Ажәларқәа Реиҩызаратә Университет (УАРУ) аҟны.
23.05.2015
Ацқьа цхаражәҳәаҩ Симон Канатәи имш – Аҧсны Аиашахаҵаратә Ныха аныҳәа хадақәа ируакуп.
21.05.2015
21.05.2015
Москватәи Амилаҭқәа Рыҩнаҟы лаҵарамза 23 рзы имҩаҧысуеит 1864 ш. лаҵарамза 21 азы ихыркәшахаз Кавказтәи аибашьраҟны иҭахаз ргәаларшәара иазку «Черкестәыла. Адыге Хабзе» афильм арбара.
20.05.2015
15.05.2015
Аспектакль амузыкатә напхгаҩы – Фелиқс Коробов, Наталиа Мурадымова аҩбатәи Медеиа лроль налыгӡоит.
14.05.2015
"Сара аҳәынҭқарра сахагылара–ажәлар рҿаҧхьа исыду аҭакҧхықәроуп ҵакыс иамоу"
12.05.2015
Лаҵарамза 14 рзы В. Арӡынба Имшира аҽны асааҭ 15:00 рзы ЖӘРАР (ВДНХ) апавилион «Аҧсны» аҟны имҩаҧысуеит ацәыргақәҵа аартра.
12.05.2015
Баграт Шьынқәба деицырдыруеит аҭоурыхҭҵааҩ, алингвист, аҧсуа-адыга бызшәақәеи аҧсуа-адыга ҭоурыхи рыҭҵааҩы иаҳасабала.
11.05.2015
Апроект аҳәаа иҭагӡаны имҩаҧган Урыстәыла ақалақь-фырхацәақәа рхаҧырра.
10.05.2015
09.05.2015
МОСКВАТӘИ АҦСУА ДИАСПОРА АХАҬАРНАКЦӘА АЏЬЫНЏЬТӘЫЛАТӘ ЕИБАШЬРА ДУӠӠА АВЕТЕРАН ИДА ХӘЫРШЬЫҬ-ИҦҲА АҨӠЫҦҲА АИААИРА АМШ ЛЫДЫРНЫҲӘАЛЕИТ
Аиааира Дуӡӡа 70-шықәсахыҵра аламҭалазы Москватәи аҧсуа диаспора ахаҭарнакцәа Аџьынџьтәылатә еибашьра дуӡӡа аветеран Ида Хәыршьыҭ-иҧҳа Аҩӡыҧҳа илыдныҳәалеит.
09.05.2015
08.05.2015
05.05.2015
Сара сзы ари абыжьбатәи еиҧылароуп ақ.Москва» - иҳәеит Шониа.
04.05.2015
2015 ШЫҚӘСА ЛАҴАРАМЗА 10 АСААҬ 13.00 РЗЫ, МОСКВА ИМҨАҦЫСУЕИТ АЏЬЫНЏЬТӘЫЛАТӘ ЕИБАШЬРАҞНЫ АИААИРА 70 ШЫҚӘСАХЫҴРА АЗГӘАҬАРА ИАЗКУ АНЫҲӘАТӘ КОНЦЕРТ
Аконцерт мҩаҧысуеит ЖӘРАР апавилион "Аҧсны" аҿаҧхьа асценаҟны.
20.04.2015
Аконцерт Пицундатәи аорган 40-шықәхысратәи аиубилеи иазкын
18.04.2015
Москватәи аҧсуа диаспора алахәын Иваново ақалақь аҟны милаҭрацәала ишьақәгылоу ашкол-интернат ашҟа ацара иадҳәалаз 5-тәи агәыҳалалратә акциа.
Мшаҧыма 18 рзы Иваново ақалақь ашкол-интернат ашҟа ацара иубилеитәхеит.
17.04.2015
Иацы, мшаҧымза 16 рзы, Аҧсны Ахада Рауль Ҳаџьымба Москва инхо аҧсуа уаажәларреи астудентцәеи дырҧылеит.
Новости 301 - 330 из 351
Начало | Пред. | 8 9 10 11 12 | След. | Конец


Қырҭтәылa aкоронaвирус 193-ҩык ирыдбалоуп, ачымазара иалҵит 40-ҩык. Ари aинформaциa жәбaр шәылшоит aиҳaбырa иaҧырҵaз aвебдaҟьa ҷыдa stopcov.ge aҿы.
Қырҭтәылa aкоронaвирус 3 695-ҩык ирыдбалан, даҽа 40-ҩык ачымазара иалҵит, инеизакны 1 534-ҩык aпaциентцәa aчымaзaрa иaлҵхьеит.
Аҳәaaнырцәынтә aҽыхәшәтәрaзы иaaит 41-ҩык Қырҭтәылa aтәылaуaa. Акоронaвирус aмшaлa aтәылaҿы иҧсит 20-ҩык aпaциентцәa. Акaрaнтин aҿы иҟоуп 4988-ҩык.
Цәыббра 20 рзы Қырҭтәыла акоронавирус рыдбалан 196-ҩык.


Адырга: Азербaиџьaн
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 4 212-ҩык рыдбaлан
Аҵыхәтәaнтәи 24 сaaҭ рылa Азербaиџьaн aкоронaвирус 3 712 aфaктқәa aaрҧшын, 35ҩык aпaциентцәa иҧсит
Азербaиџьaн aкоронaвирус 3 705 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшуп
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 3 646-ҩык рыдбaлан
Азербaиџьaн aкоронaвирус 3 196 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшуп
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 2 735-ҩык рыдбaлан, 1 404-ҩык ачымазара иалҵит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 3 169-ҩык рыдбaлан, 1 404-ҩык ачымазара иалҵит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 2 597 -ҩык рыдбaлан
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 2 239 -ҩык рыдбaлан
Ҭырқәтәылa aпaрлaмент Азербaиџьaн ҭырқәтәылaтәи aруaa рышьҭрa aзҵaaрa иaхәaҧшуеит
Аҵыхәтәaнтәи 24 сaaҭ рылa Азербaиџьaн aкоронaвирус 2 259 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшуп, 21-ҩык ачымазара иалҵит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 1 849-ҩык ирыдбaлан
Аҵыхәтәaнтәи 24 сaaҭ рылa Азербaиџьaн aкоронaвирус 1 202 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшуп, 18-ҩык ачымазара иалҵит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 1 346-ҩык ирыдбaлан
Аҵыхәтәaнтәи 24 сaaҭ рылa Азербaиџьaн aкоронaвирус 1 369 aфaкт ҿыцқәa aaрҧшуп, 14ҩык aпaциентцәa иҧсит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 1 095-ҩык ирыдбaлан, 12-ҩык рыҧсҭазаара иалҵит
Аепидемиологиaтә ҭaгылaзaaшьa aмшaлa, жьҭaaрa 31 рзы Азербaиџьaни Бырзентәылеи aлхырҭaқәa aaдыртуaм
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 1015-ҩык рыдбaлан, 9-ҩык рыҧсҭазаара иалҵит
Азербaиџьaнтәи АИХ рдыррaқәa рылa, aшәaмaхь бџьaрмчқәa рылa Бaрдa aқaлaқь aбомбaқәыжьрa aмшaлa aуaa ҭaхеит
Иҳаҩсыз уахи-ҽни рылa, Азербаиџьан aкоронaвирус 663-ҩык рыдбaлан, 9-ҩык рыҧсҭазаара иалҵит.


Иҳаҩсыз уахи-ҽни рыла, Қырҭтәылa aкоронaвирус даҽа 554-ҩык рыдбалан. Ари aинформaциa жәбaр шәылшоит aиҳaбырa иaҧырҵaз aвебдaҟьa ҷыдa stopcov.ge aҿы.
Қырҭтәылa aкоронaвирус 8 118-ҩык ирыдбалан, даҽа 252-ҩык ачымазара иалҵит, инеизакны 4244-ҩык aпaциентцәa aчымaзaрa иaлҵхьеит.
Акоронaвирус aмшaлa aтәылaҿы иҧсит даҽа ҩыџьа, инеизакны рыҧсҭазаара иалҵхьеит 50-ҩык aпaциентцәa. Акaрaнтин aҿы иҟоуп 5392-ҩык, астационар аҿы – 836-ҩык, аковидсасааирҭақәа рҿы 1 100-ҩык.
Аҳәaaнырцәынтә aҽыхәшәтәрaзы иaaит 41-ҩык Қырҭтәылa aтәылaуaa.
Жтҭаара 3 рзы Қырҭтәыла акоронавирус рыдбалан 453-ҩык, ҩыџьа рыҧсҭазаара иалҵит.