Dhumnii jaarraa kudha saglaffaa dhuma yeeroo Awuroopaanoonnii ardii Afrikaa hirachuuf murtteeffatan ture. Mootootnii awuuroopaa kan ga’ee isaanii yoommuu fudhatan, ga’een Xaaliyaanii naannawa Itiyoophiyaa tuuree.Weerartoonnii Awuroopha sababni weerarreef ‘’ummata Afrikaa hirriba irra damaqsiinee qaroomsuufii’’ yoo jedhan illee dhugaan yeeroo sanaa garuu kanarraan adda.Sababnii weeraraa innii guddaan omisha warshaaleetif meeshaa dheedhii argachuu dabrees gabaa barbaaduuf ture. Amantaa Afrikaanoota jijjiraa gocha fakkoo isaanii taasisuus walfaana raawwatuu.Afaan, aadaa fi duudhaa ummatichaa eega qoratanii booda afaan, aadaa duudhaa ammayyaa dha jedhaniii amannan kan offii uwwisuu tuuree.Egaa Afrikaa qaroomsuu kan jedhan gocha akkanaa kanaan.Sababa gocha awuroopaanoota kanaan biyootnii Afrikaa baayyeen afaan,aadaa,duudhaa ofii guutumaan guutuuttii dhabanii enyummaa gita bittootaatin buluttiideemaniruu. Gama kanaan Itiyoophiyaan dhibbaa awuroopaanoota irra hafuu baattuus, hamma tokko aadaa fii dhudhaa adda ta’ee qabbattee turuu dandessee jirtii.
Itiyoophiyaan weerartoota Awuroophaa qolachuu dandessuun ishee tuumsa ummattotaa walirrattii godhaniini.Injifanno aduwaa loola Xaaliyaani wajjin godhamee irrattii shoorrii ijoolleen oromo kana akka Baalchaa Safoo maqa fardaatiin Aba Nafsoo taphatan akka laayyootii kan ilaalamu mitii.Sababnii Fiit Awraarii Habta Giyoorgisi Dinagdee (abba malaa) sadarkaa hoggansaa abbaa duulaa ga’uun isaanii innii guddaan jagnummaa adda waraana aduwaa irrattii raawwataniin turee. Xiiqii waggaa afuurtamaatiin Xaaliyaan deebi’ee biyyattii yoommu weeraruu, qabsoo bilisa baasaa Itiyoophiyaa fiiniinsuu kessattii, Itiyoophiyaanoota kaan wajjiin hinkoo isaanii bahanii jiruu. Gama kanaan Garasuu fi Jaagamaa maqaa kaasuun ni danda’ama. Jaagamaa keelloo Gootichii, kitaaba seena dhunfaa Fikira Maarkoosi Dastaa barreesseefi kessattii ‘’dame malee Jirmiii hin binxamuu’’ jedhanii ibsaniruu.Jeechi isaanii kuun dhugaa turee.
Saboota biyyattiin qabduu keessaa Oromoon lakkofsaan guddaa dha.Seenaan Oromoo seenaa barraayee jiruu irrayyuu guddaa dha.Sirnii ittin bulmaata Oromoo, Sirni Gadaan, dimookraasiin Oromoof aadaa akka ta’ee kan mullisuu dha. Sadarkaa hawaasa wajjin walqabatee Aadaa Oromoo kessattii guddaa fi xiqqa jeedhanii qooduun hin jiruu. Sirna gadaa kessattii nama sadarkaa hoggansa kamuu qeequun aadaa oromootii.Aadaan akkasii kuun bakka buutoonni ummata qeeqa ummataa miliquu akka hindandeenyee taasisa waan ta’eef ummanni Itiyoophiyaa biraatiifisi muxxannoo irra fayyadamuu qabanii dha.
Ummannii Oromoo hamma baayyina isaa fayyadamoo ta’uu baatuus, ijoolleen Oromoo angoo siyaasa Itiyoophiyaa argachuuf falmaa darbaniruu. Beektootnii siyaasa tokko tokko kutaa seenaa biyyattii ‘’Zamana Masaafinti’ jedhamee yeeroo beekamuttii biyyattiin Oromoo yajjuu jala bulaa akka turtee nii ibsuu.Yeeroo kanattii afaan masaraa Goondari afaan Oromoo akka turee seenaan nii ibsa.Gama biraatiin yoo ilaallee mootootni Amharaa fi Tigree looltota Oromoo wajjin fuudhaafi heerumaan firummaa horatanii falmii angoo siyaasa hambisuu tuuree. Intaltii Mootii Teewoodrosijaalalaan boojitee intala Oromoo Wollo Raas Alii kantaatee Tawaabachi turtee. Kana qofaa mitii.Nitii Mootii miniliki ‘’Ibsituu Itiyoophiyaa’’ jedhamtee jajamtuu xaayituu bixuuli dubara Oromoo yajjuu dha.Bara Oromoonnii Itiyoophiyaa hin bulchinee kessattii ilee murtee karra dubaan dabruu kessattii qooda qabuu tuuree.
Akka carraa ta’ee seenaaItiyoophiyaa keessattii yeeroon ummannii jireenya mijoo dabarfatee hin turree. Ummannii Oromoos dararoo kana dhandhamatee jira.Bulchitoonnii yoommuu jijjiraman fedha isaanitiif jecha qootee bulaa dhippisuu turee. Mootootnii biyyattii ummata isaan faana hin hirirree tarkaanfii humnaan gutamee fudhatuu.Callaa Qootee bulaan omisheemootii bulchuu wajjiin dirqama qoduu qaba tuuree. Qootee bulaa gibira kafaluu dadhabee ijjii isaa otoo arguu looltoonii motichaa omisha isaa akka hin fudhanne calla dafqa isaatiin omishee gubee baqataturee. Mootin tokko dabreee mootiin biraa yoo dhufuu ummanni boqonnaa dhabaatii kan jiraatee. Namoota muraasa angoof dhama’an malee jiruun ummannii dabarsee jiruu deegaa turee. Haata’uu malee Cunqursaan akkasii kuun waanjoo gabrummaa bakka bulchaan ummataa kara dimookraatawaatiin hin filamnee marattii kan fe’amuu dha.
Baballina ummatnii Oromoo Seena kessa raawwateen kaaba fi kibba biyyattii keessattii bakka ummannii Oromoo hin qubannee hin jiruu.bakka tokko tokko afaanii fii aadaa isaa barsiisaa bakka birattii immoo aadaa fi afaan akkasumas ammanta bakka sanaa dhaalee jiraata. “Walakkaa sidaama” fi “walakkaaguuraageen” warra aadaa sidaama fi guraagee fudhatanii dha.Oromoon woolloosi afaan Amhaara fi amanta Islaamaa fudhataniruu.Raayyaa fi Azaboon Tigriffa fi kiristaanummaa fudhataniruu. Gama kanaan ummannii Oromoos ummattoota Itiyoophiyaa kaan wajjin walittii hidhinsa umee jiraa.Soosiyoolojistii Donaald Leevan jedhaman akka ibsanittii amala dafanii ummata biraa wajjin makamuu oromoon qabutuu Itiyoophiyaa gudittii uumee jedhu.
Ammas taanan ummannii Itiyoophiyaa gita bittaa cunqursitoota jala hin baanee.Itiyoophiyaan harraa akka Itiyoophiyaa kalessa san bakka nammoonni mirgasaani gaafatan humnaan ukkaamamanii dha. Itiyoophiyaanoonni hundii Cunqursaa kana karaa filataniin qabsaa’atii kan jiran. Haata’uu malee ummannii tokkummaan ka’ee cunqursaa kana ofiirraa qolachuu waan hin dandeenyeef cunqurfamuun hin hafnee.Ijoolleen Oromoo baayyeen fallii kana foxxoquu dha jedhuu ta’a. Jabina duraan qabuu haa dhabuu malee afurrii ykn miirrii ABO ammas jira.Namoonnii baayyeen afurrii ABO afura ‘’foxxoquu dha‘’ jedhanii amanuu.Namoonnii hedduun galma kanaaf wareegamani, hidhamani biyya irra baqataniis jijjiramnii barbaadamuu hin dhufnee. Akka hubannoo kiyya yoo ta’ee sababnii galmii kun hin ga’iniif sababa lamaanii. Sababni inni Tokkoffaan jirmii Itiyoophiyaa hundessee (ummatnii oromoo) akka dameettii binxama jechuu isaatinii.lammaffaan dina keenya kan ta’ee cunqursaa mo’uu kan dandeenyuu walin dhaabbachuun malee adda bahani waan hin taaneefii dha.
Weerara xaaliyaanii qolachuun kan danda’amee irree gamteessuutini malee qabsoo dhunfaatiin hin turree.Ameerikaan addunyaa dursaa kan jirtuu kutaaleen biyyaa walin waan dhaabbatanifii. Dhiibbaa Ameerikaa dandamachuuf Awuroopaanoonnii gamtaa Awuroophaa hundessani jiruu.Afrikaanisi gamtaa ykn tokkummaa Afrikaattii deemaa jirtii.Tokkummaa keenyaan dina seenaa kessa kan ta’ee cunqursaa mo’uu ni danda’ama.Adda bahuun garuu sirumaa humna nuu dhabsisa malee nuu hin toolu.Foxxooquun Eritriyaa ummataaf bilisummaa hin fidnee.Foxxoquu Sudaan Kibbaatin nagaa horachuun hin taane.Saba tokko ta’uunifii amantaa tokkoo hordoofuun ummata Soomaaleetiif waa hin buusnee .Kan looluu qabnuu cunqursaamalee tokkummaa ykn gamtaa keenyaa ta’uu hin qabu.
Ummata Itiyoophiyaa hundesseef Oromiyaa foxxoqsina gaaffiin jedhuu arraba. Mo’amuu dha.Qabsoon kan ta’uu qabuu Itiyoophiyaa bilisaafii cimtuu dhugoomsuu dha. Hayyootiin siyaasa Oromoo(hayyulee siyaasa biro wajjin wali galuu baatanis) aadaa dimookraasii qabanittii fayyadamanii qabsaa’uu qaban malee biyyaa Itiyoophiyaa ijaarree dhisnee foxxoqna jeechuu hin qaban.Iccitiin haangafumma tokkumaa ykn gamtummaa dha malee addaan bahuu mitii.
Injifannoon keenyaa gamtaa keenyaanii!
በ19ኛው ክፍለ ዘመን መገባደጃ ላይ አውሮፓውያን አፍሪካን ለመቀራመት ተሰብስበው ወሰኑ፡፡ ኃያላኑ መንግስታት የየድርሻቸውን ሲወስዱ የኢትዮጵያን አካባቢዎች ለመውረር የሞከረው የጣሊያን መንግስት ነበር፡፡ አውሮፓውያን ወራሪዎች ‹‹ዓላማችን አፍሪካውያንን ከእንቅልፋቸው ቀስቅሶ ማሰልጠን ነው›› ቢሉም እየዋሹ ነበር፡፡ ዋነኛ ዓላማቸው የአፍሪካን ሀብት ለፋብሪካዎቻቸው ጥሬ ዕቃ ማድረግ ነበር፡፡ ሆኖም እግረ መንገዳቸውን አፍሪካውያንን ሀይማኖታቸውን እያስለወጡ ከራሳቸው ጋር ያመሳስሉታል፡፡ ቋንቋ፣ ወግ እና ልማዶችን በማጥናት ዘመናዊ በሚሉት በራሳቸው ቋንቋ፣ ወግ እና ልማድ ይተኩታል፡፡ አፍሪካውያንን ማሰልጠን የሚሉት ይህንን ነው፡፡
በዚህም ምክንያት ከቅኝ ግዛት በኋላ ብዙ አፍሪካውያን የራሳቸውን ቋንቋ፣ ባህል እና ስርዓት ሙሉ ለሙሉ አጥተው በአውሮፓውያን ገዥዎቻቸው ባህል እና ስርዓት እየተዳደሩ ነው፡፡ ኢትዮጵያ ግን በአንጻሩ ይህንን ወረራ በኅብረት መመከት በመቻሏ ምንም እንኳን ከአውሮፓ ተጽዕኖ ባትተርፍም የተለየ (የራሷን) ባህል እና ወጎችን እንደያዘች አለች፡፡
ኢትዮጵያ የአውሮፓ ወራሪዎችን መመከት የቻለችው ህዝቦቿ በመተባበራቸው ነው፡፡ የጣልያን ሰራዊት አድዋ ላይ ድል ካደረጉት የጦር መሪዎች መካከል ባልቻ ሳፎ (በፈረስ ስማቸው አባ ነፍሶ) ሳይጠቀሱ የማይታለፉ የኦሮሞ ልጅ ናቸው፡፡ ከምንም ተነስተው የጦር ሚንስትር እስከመሆን የደረሱት ሀብተጊዎርጊስ ዲነግዴ (አባ መላ) ለዚህ ደረጃ የበቁት በአድዋ ባሳዩት ጀግንነት እና መለኝነት ነበር፡፡ እርሳቸውም የኦሮሞ ልጅ ናቸው፡፡ ጣልያን ድል ሆኖ መመለሱ ቆጭቶት ከ40 አመታት በኋላ ሲመለስም ወረራውን በመመከት ረገድ ከሌሎች ኢትዮጵያውያን ጋር ኦሮሞዎች ተሰልፈው ነበር፡፡ ከነዚህም መካከል የማይዘነጉት እነ ገረሱ ዱኪ እና ጃጋማ ኬሎ ይገኙበታል፡፡ ጀግናው ጃጋማ ኬሎ ፍቀረማርቆስ ደስታ በጻፈላቸው ታሪካቸው ውስጥ ‹‹ኦሮሞ የኢትዮጵያ ግንድ ነው›› ሲሉ ነግረውታል፡፡ እውነታቸውን ነው፡፡
የኦሮሞ ህዝብ በብዛት ትልቁ ኢትዮጵያዊ ብሄረሰብ ነው፡፡ የኦሮሞ ታሪክ ከተጻፈው በላይ ትልቅ ነው፡፡ የኦሮሞ ጎሳዎች ይተዳደሩበት የነበረው የገዳ ስርዓት ዴሞክራሲ ለኦሮሞ ህዝብ ባህሉ ነው ያስብላል፡፡ በኦሮሞ ባህል የሰዎች አደረጃጀት የበላይና የበታች የሚለው ብዙም ተቀባይነት የለውም፡፡ በየትኛውም የገዳ ስርዓት የስልጣን እርከን ላይ ያለን ሰው የትኛውም ተራ ሰው መተቸት እንዲችል የኦሮሞ ባህል ይፈቅድለታል፡፡ ይህ ዓይነቱ ባህል የህዝብ መሪዎች ከህዝብ ትችት እንዳያመልጡ የሚያደርግ ስለሆነ ለሁሉም ኢትዮጵያውያን ያስፈልገናል፡፡
የኦሮሞ ህዝብ፣ ምንም እንኳን የብዛቱን ያህል ተጠቃሚ ባይሆንም የኦሮሞ ልጆች በኢትዮጵያ ታሪክ ውስጥ የስልጣን ተቀናቃኝ ሆነው አልፈዋል፡፡ አንዳንድ ባለታሪኮች ‹ዘመነ መሳፍንት› የሚሉት የኢትዮጵያ ክፍለ ታሪክ በየጁ ኦሮሞዎች ኢትዮጵያ የተመራችበት ዘመን ነው ይላሉ፡፡ ያኔ መናገሻ የነበረችው ጎንደር ከተማ የስራ ቋንቋዋ ኦሮምኛ ሆኖ ነበር፡፡ በሌላ ጊዜ ደግሞ ንግስናውን ያገኙት የአማራ እና የትግሬ ገዢዎች ከኦሮሞ ጦረኞች ጋር ተስማምቶ ለማደር በጋብቻ መተሳሰርን መርጠዋል፡፡ ለምሳሌ ቴዎድሮስ ልባቸው እስኪጠፋ ያፈቅሯት የነበረችው ሚስታቸው የወሎው ኦሮሞ ራስ አሊ ልጅ ተዋበች ነበረች፡፡ አጤ ምኒልክ ያገቡት ‹‹የኢትዮጵያ ብርሃን›› የምትባለውን ዜደኛ የየጁ ኦሮሞ ሴት ጣይቱ ብጡልን ነበር፡፡ …ኦሮሞዎች ኢትዮጵያን በቀጥታ ባልገዙበት ዘመን በተዘዋዋሪ አዝዘውባታል፡፡
በኢትዮጵያ ታሪክ ውስጥ እንዳለመታደል ሆኖ ህዝቡ ተመችቶት አልኖረም፡፡ የኦሮሞ ህዝብም የዚሁ ገፈት ቀማሽ ነበር፡፡ መሪዎች በተገላበጡ ቁጥር ለራሳቸው ሲሉ ድሃውን ገበሬ ሲያንገላቱ ኖረዋል፡፡ ነገስታቱ ለግል ጥቅማቸው ሲሉ ከጎናቸው ያልተሰለፈውን ሁሉ በኃይል ያጠቁ ነበር፡፡ ገበሬው ያመረተውን ቆርሶ የማካፈል ግዴታ ነበረበት፡፡ ግብር የበዛባቸው ገበሬዎች ከመማረራቸው የተነሳ የእህል ክምራቸውን የንጉስ ወታደሮች ሊወስዱባቸው ሲመጡ እህሉ ላይ እሳት ለኩሰውበት ይሸሹ ነበር፡፡ ነገስታት በመጡ፣ ነገስታት በሄዱ ቁጥር ድሃው ህዝብ እረፍት ሳያገኝ ኖሯል፡፡ የኦሮሞ ህዝብ ከጥቂቶቹ የስልጣን ተቀናቃኞች በስተቀር ቀሪው ያሳለፈው ታሪክ የፈተና ነበር፡፡ ሆኖም ግን ጭቆናው ዴሞክራሲያዊ (ህዝባዊ) ያልሆኑ መንግስታት ባሉበት ቦታ ሁሉ ብዙሃኑ ላይ የሚጫን ቀንበር ነው፡፡
የኦሮሞ ህዝብ በታሪኩ ባደረጋቸው እንቅስቃሴዎች ከደቡብ ወደ ሰሜን በመስፋፋት ያልሰፈረበት የኢትዮጵያ ግዛት የለም፡፡ ከሁሉም ህዝብ ጋር ተቀላቅሏል፡፡ በአንዳንድ ቦታዎች የራሱን ባህልና ቋንቋ ሲያወርስ በሌሎች ቦታዎች ደግሞ ከተስፋፋባቸው አካባቢዎቹ የቀድሞዎችን ነዋሪዎች ባህልና ቋንቋ እንዲሁም ሀይማኖት ወርሷል፡፡ ‹‹ግማሽ ሲዳማ››፣ ‹‹ግማሽ ጉራጌ›› የሲዳማንና የጉራጌን ባህል የወረሱ ኦሮሞዎች ናቸው፡፡ የወሎ ኦሮሞዎች አማርኛ ቋንቋ እና እስልምና ሀይማኖት ወርሰዋል፡፡ ራያ እና አዘቦዎች ትግርኛ ቋንቋና ክርስትናን ወርሰዋል፡፡ … በዚህ መንገድ ኦሮሞዎች ከሌሎች ኢትዮጵያውያን ጋር ተሳስረዋል፡፡ ሶሾሎጂስቱ ዶናልድ ሌቪን የኦሮሞዎች እንዲህ ከሌሎች የመዋሃድ ችሎታ ትልቋን ኢትዮጵያ ፈጥሯል ይላሉ፡፡
የኢትዮጵያ ህዝቦች አሁንም ከገዥው ጭቆና አልተላቀቁም፡፡ የዛሬይቱ ኢትዮጵያ ልክ እንደ ትላንቷ ኢትዮጵያ የመብት ጥያቄ ያነሱ ልጆች በኃይል ይጨፈለቃሉ፡፡ ይህንን ጭቆና ሁሉም የኢትዮጵያ ልጆች በየራሳቸው መንገድ እየታገሉት ነው፡፡ ይሁን እንጂ በተባበረ ክንድ መታገል ባለመቻላቸው ጭቆናው ሊቆም አልቻለም፡፡ ብዙ የኦሮሞ ልጆች መፍትሄው የኦሮሚያ መገንጠል እንደሆነ ሊያምኑ ይችላሉ፡፡ ኦነግ በቀድሞው ብርታቱ ባይኖርም መንፈሱ አለ፡፡ ብዙዎች የኦነግ መንፈስ የሚሉት ይህንን ‹‹እንገነጠላለን›› የሚለውን ጥያቄ ነው፡፡ ብዙዎች የተሰውለት፣ ብዙዎች የታሰሩለት፣ ብዙዎች የተሰደዱለት ጥያቄ ይሄው ቢሆንም እስካሁን ለውጥ አላመጣም፡፡ በእኔ እምነት ጥያቄው ለውጥ ያላመጣው በሁለት ምክንያቶች ነው፡፡ አንደኛ ትልቋን ኢትዮጵያ የመሰረተው የኢትዮጵያ ግንድ (የኦሮሞ ህዝብ) እንደቅርንጫፍ እገነጠላለሁ ማለቱ ነበር፡፡ ሁለተኛ ጠላታችን የሆነውን ጭቆና ማሸነፍ የምንችለው በመተባበር እንጂ በመለያየት ባለመሆኑ ነው፡፡
የጣልያን ወረራን ያሸነፍነው በተባበረ ክንዳችን እንጂ በተነጣጠለ ኃይል አይደለም፡፡ አሜሪካ ዓለምን የምትመራው ክፍለ ሀገሮቿ ተባብረው አንድነት ስለቆሙ ነው፡፡ አውሮፓውያን የአውሮፓ ህብረትን የመሰረቱት የአሜሪካን ኃያልነት በህብረት ለመቋቋም ነው፡፡ አፍሪካም ወደ ህብረት እየሄደች ነው፡፡ በህብረታችን ታሪካዊ ጠላታችን ጭቆናን ማሸነፍ ይቻላል፡፡ መገነጣጠል ግን ይብሱን ያደክመን ይሆናል እንጂ አይበጀንም፡፡ የኤርትራ መገንጠል ለኤርትራ ህዝብ ነጻነት አላስገኘም፡፡ የደቡብ ሱዳን መገንጠል ለደቡብ ሱዳናውያን ሰላም አላመጣላቸውም፡፡ የሶማሊያ አንድ ብሄር መሆንና አንድ ሀይማኖት መከተል ከመበጣበጥ አላዳናቸውም፡፡ መዋጋት ያለብን ጭቆናን እንጂ ህብረታችንን አይደለም፡፡
ኦሮሚያን እንገነጥላለን የሚለው ጥያቄ ታላቋ ኢትዮጵያን ለመሰረተው የኦሮሞ ህዝብ ስድብ ነው፡፡ ሽንፈት ነው፡፡ ትግሉ መሆን ያለበት ጠንካራና ነጻ ኢትዮጵያን ለማረጋገጥ ነው፡፡ የኦሮሞ ፖለቲከኞች ለዚህ ዓላማ (ሌሎች ፖለቲከኞች ባይመቿቸው እንኳ) የዴሞክራሲ ባህላቸውን ተጠቅመው ሊታገሉት ይገባል እንጂ የገነቧትን ትልቋን ኢትዮጵያ ጥለው እንገነጠላለን ማለት የለባቸውም እላለሁ፡፡ የታላቅነት ምስጢሩ ህብረት እንጂ ነጠላነት አይደለም፡፡
በህብረት እናሸንፋለን!
“ጎልጉል፡ የድረገጽ ጋዜጣ የሕዝብ” እንደመሆኑ በ“የኔ ሃሳብ (Opinion)” ዓምድ ሥር የድርጅቶችና የማንኛውም ግለሰብ ነጻ ሃሳብ የሚስተናገድ ሲሆን ከአንባቢያን የሚላኩልን ጽሁፎች በጋዜጣው የአርትዖት (ኤዲቶሪያል) መመሪያ መሠረት ያለ መድልዖ በዚህ ዓምድ ሥር ይታተማሉ፡፡ ይህ በጎልጉል የድረገጽ ጋዜጣ በ“የኔ ሃሳብ (Opinion)” ዓምድ የታተመ ጽሁፍ የጎልጉል የድረገጽ ጋዜጣ® አቋም ሳይሆን የጸሃፊው ነው፡፡


በሴካፋ ሲኒየር ቻሌንጅ ዋንጫ የግማሽ ፍፃሜ የመጀመሪያ ጨዋታ ኪሲሙ ላይ ተደርጎ ኬንያ ቡሩንዲን 1-0 በማሸነፍ ለፍፃሜ ደርሳለች፡፡ የሃራምቤ ከዋክብቶቹ በመጀመሪያው 45 በፈጣን እንቅስቃሴ ወደ ግብ በሚደርሱት ቡሩንዲዎች ቢፈተኑም በተጨማሪ 30 ደቂቃ በተቆጠረ ግብ አሸናፊ መሆን ችለዋል፡፡
በሞዬ ስታዲየም በተደረገው ጨዋታ ኬን በመከላከሉ ጥሩ ብትሆንም በእንቅስቃሴ ደረጃ ገና እንደሆነች የታየበት ጨዋታ ነበር፡፡ በምድብ ጨዋታዎች ጠንካራ የነበረችው ቡሩንዲ በግማሽ ፍፃሜውም በተለይም በመጀመሪያው 45 አዘጋጇን መፈተን ችላለች፡፡ የኬንያው ግብ ጠባቂ ፓትሪክ ማታሲ የቡሪንዲው የአጥቂ አማካይ ሻሲር ናሂማና የሻገረውን የማዕዘን ምት በ10ኛው ደቂቃ ወደ ውጪ ሲያወጣ ከአራት ደቂቃዎች በኃላ ሙሳ መሃመድ የሻባን ሁሴንን የግንባር ኳስ ከመስመር ላይ ግብ ከመሆን ታድጓል፡፡ ቡሩንዲዎች በፈጠን እንቅስቃሴ አጋማሹን ከተጋጣሚያቸው ተሽለው ታይተዋል፡፡ በተለይም የፊስቶን አብዱልራዛክ ወደ ቡድኑ መመለስ ለቡሩንዲ አስፈሪነት የበኩሉን አስተዋፅኦ አድርጓል።
በሁለተኛው አጋማሽም የቡሩንዲ የበላይነት የታየ ሲሆን ግብ ለማስቆጠር ግን ሲቸገሩ ተስተውሏል፡፡ ቡድቹ ጨዋታቸው ያለግብ አቻ ከተለያዩ በኃላ በጭማሪው 30 ደቂቃ የመጀመሪው አጋማሽ ተቀይሮ የገባው ሳሙኤል ኦኒያንጎ ያቀበለውን ኳስ ተጠቅሞ ዋይቮን ኢሱዛ ከመረብ አዋህዶ ሃገሩን ለፍፃሜ አብቅቷል፡፡ ከሁለት አመት በፊት በሩብ ፍፃሜው የተሰናበተችው ኬንያ ከ2013 በኃላ ለመጀመሪያ ግዜ ለፍፃሜ ደርሳለች፡፡
የኬንያ ተጋጣሚ ለመሆን አርብ ዩጋንዳ እና ዛንዚባር ኪሲሙ ላይ በሌላኛው የግማሽ ፍፃሜ ጨዋታ ይገናኛሉ፡፡
Share
Tweet
Post navigation
የኢትዮጵያ ሴቶች ፕሪምየር ሊግ ሁለተኛ ዲቪዝዮን 4ኛ ሳምንት ጨዋታዎች ዛሬ ተገባደዋል
በአምላክ ተሰማ ለቻን 2018 ጨዋታዎች የተመረጡ ዳኞች ዝርዝር ውስጥ ተካቷል
Leave a Reply Cancel reply
Your email address will not be published. Required fields are marked *
Comment *
Name *
Email *
Website
Save my name, email, and website in this browser for the next time I comment.
የቅርብ ዜናዎች
ዘሪሁን ሸንገታ ወደ አዲሱ የሊጉ ክለብ? July 13, 2024
ሪፖርት | ሲዳማ ቡናዎች ዓመቱን በሽንፈት ጀምረው በድል አጠናቀዋል July 4, 2024
ሪፖርት | ፈረሰኞቹ የጎል ዝናብ በማውረድ ዐፄዎቹን ረተዋል July 4, 2024
የኢትዮጵያ ፕሪሚየር ሊግ ክለቦች በየደረጃቸው የስንት ብር የገንዘብ ሽልማት ያገኛሉ? July 4, 2024
ሪፖርት | ነብሮቹ 9ኛ የዓመቱ ድላቸውን አሳክተው የውድድር ዘመኑን ፈፅመዋል July 3, 2024
ሪፖርት | ሀዋሳ ዓመቱን በድል ቋጭቷል July 3, 2024
የቅርብ ዜናዎች
ኢትዮ ኤሌክትሪክ ዜና ፕሪምየር ሊግ
ዘሪሁን ሸንገታ ወደ አዲሱ የሊጉ ክለብ?
July 13, 2024
ሚካኤል ለገሠ
ሲዳማ ቡና ባህር ዳር ከተማ የጨዋታ ሪፖርት ፕሪምየር ሊግ
ሪፖርት | ሲዳማ ቡናዎች ዓመቱን በሽንፈት ጀምረው በድል አጠናቀዋል
July 4, 2024
ዳንኤል መስፍን
ቅዱስ ጊዮርጊስ የጨዋታ ሪፖርት ፋሲል ከነማ ፕሪምየር ሊግ
ሪፖርት | ፈረሰኞቹ የጎል ዝናብ በማውረድ ዐፄዎቹን ረተዋል
July 4, 2024
ቶማስ ቦጋለ
ዜና ፕሪምየር ሊግ
የኢትዮጵያ ፕሪሚየር ሊግ ክለቦች በየደረጃቸው የስንት ብር የገንዘብ ሽልማት ያገኛሉ?
July 4, 2024
ሚካኤል ለገሠ
ሶከር ኢትዮጵያ
ሶከር ኢትዮጵያ በኢትዮጵያ እግር ኳስ ላይ ብቻ ትኩረቱን አድርጎ የሚሰራ የኦንላይን ሚድያ ነው።
ዘርፎች
ዘርፎች Select Category A ውድድሮች import U-17 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን U-17 ብሔራዊ ቡድን U-20 ብሔራዊ ቡድን U-23 ብሔራዊ ቡድን U20 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን ሀምበርቾ ሀዋሳ ከተማ ሀዲያ ሆሳዕና ለገጣፎ ለገዳዲ ሉሲ መቐለ 70 እንደርታ መቻል መፅሀፍት ሜዲካል ምርጥ 11 ምርጫ 2010 ምስራቅ አፍሪካ ሰበታ ከተማ ሲዳማ ቡና ሲዳማ ጎፈሬ ዋንጫ ሴቶች ቻምፒየንስ ሊግ ሴቶች አፍሪካ ዋንጫ ሴቶች ከፍተኛ ሊግ ሴቶች ዝውውር ሴቶች ፕሪምየር ሊግ ሴካፋ ስሑል ሽረ ሻሸመኔ ከተማ ቀጥታ የውጤት መግለጫ ቀጥታ የፅሁፍ ስርጭት ቃለ-መጠይቅ ቅዱስ ጊዮርጊስ ቅድመ ጨዋታ ዳሰሳ ቢዝ ባህር ዳር ከተማ ቤተሰብ ተስፈኛ ተጫዋቾች ትኩረት ታሪክ ታክቲክ ታዳጊዎች ትውስታ ትግራይ ክልል ዋንጫ ቻምፒየንስ ሊግ ቻን ቻን ማጣርያ አማራ ክልል ዋንጫ አርባምንጭ ከተማ አርባምንጭ ከተማ አሰልጣኞች ትኩረት አንደኛ ሊግ አዲስ አበባ ከተማ አዲስ አበባ ከተማ ዋንጫ አዳማ ከተማ አዳማ ከተማ ዋንጫ ኢትዮ ኤሌክትሪክ ኢትዮጵያ መድን ኢትዮጵያ ቡና ኢትዮጵያ ንግድ ባንክ ኢትዮጵያ ዋንጫ ኢትዮጵያውያን በውጪ ኢእፌ እውነታዎችና ቁጥሮች ኦሊምፒክ ማጣርያ ከ17 ዓመት በታች ሻምፒዮና ከ17 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከ20 ዓመት በታች ጥሎማለፍ ከ20 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከፍተኛ ሊግ ክለብ ትኩረት ኮሮና ኮንፌዴሬሽን ዋንጫ ኮፓ ኮካኮላ ወላይታ ድቻ ወልቂጤ ከተማ ወልዋሎ ዓዲግራት ዩኒቨርሲቲ ወልዲያ ወቅታዊ ጉዳይ ዋልያዎቹ ዐበይት ጉዳዮች ዜና ዜና ዕረፍት ዝ ክለቦች ዝክር ዝውውር የ1ኛ ዙር የክለቦች ዳሰሳ የሰማንያዎቹ የሴቶች እግርኳስ የሴቶች ዘ ብሔራዊ ቡድኖች የሴቶች ገፅ የሴቶች ጥሎማለፍ የሶከር አምዶች የቅድመ ውድድር የብሔራዊ ቡድን ውድድሮች የተቋማት መረጃዎች የት ይገኛሉ የአመቱ ምርጦች የአሰልጣኞች ስልጠና የአሰልጣኞች ገፅ የአሸናፊዎች አሸናፊ የአፍሪካ ዋንጫ የአፍሪካ ዋንጫ ማጣርያ የክለብ ኢንተርናሽናል ውድድሮች የክልል ክለቦች ሻምፒዮና የወሩ ምርጦች የወዳጅነት ጨዋታዎች የወጣቶች እግርኳስ የውድድር ዘመን ቅድመ ዳሰሳ የውድድር ዘመን ዳሰሳ የውጪ ዜጎች የዓለም ዋንጫ ማጣሪያ የዘመኑ ከዋክብት የዘጠናዎቹ ከዋክብት የዠ ብሔራዊ ቡድኖች የደጋፊዎች ገፅ የዳኞች ገጽ የግል አስተያየት የጨዋታ መረጃዎች የጨዋታ ሪፖርት የፈረንሳይኛ ፖስቶች (Francais) ይህን ያውቁ ኖሯል? ይድነቃቸው ተሰማ መታሰቢያ ዋንጫ ደቡብ ካስቴል ዋንጫ ደቡብ ፖሊስ ደደቢት ዳኞች ድህረ ጨዋታ አስተያየት ድሬዳዋ ከተማ ጅማ አባ ጅፋር ጋዜጣዊ መግለጫ ፉትሳል ፊቸር ፋሲል ከነማ ፕሪምየር ሊግ ፕሪምየር ሊግ አ/ማ
ማኅደር
ማኅደር Select Month July 2024 (9) June 2024 (66) May 2024 (87) April 2024 (86) March 2024 (125) February 2024 (104) January 2024 (130) December 2023 (111) November 2023 (91) October 2023 (160) September 2023 (85) August 2023 (146) July 2023 (127) June 2023 (85) May 2023 (102) April 2023 (112) March 2023 (109) February 2023 (54) January 2023 (101) December 2022 (121) November 2022 (127) October 2022 (140) September 2022 (138) August 2022 (119) July 2022 (203) June 2022 (169) May 2022 (180) April 2022 (215) March 2022 (185) February 2022 (204) January 2022 (109) December 2021 (225) November 2021 (183) October 2021 (226) September 2021 (201) August 2021 (244) July 2021 (261) June 2021 (116) May 2021 (143) April 2021 (252) March 2021 (237) February 2021 (249) January 2021 (345) December 2020 (254) November 2020 (149) October 2020 (213) September 2020 (164) August 2020 (215) July 2020 (67) June 2020 (127) May 2020 (141) April 2020 (65) March 2020 (226) February 2020 (293) January 2020 (359) December 2019 (331) November 2019 (225) October 2019 (224) September 2019 (213) August 2019 (250) July 2019 (147) June 2019 (97) May 2019 (186) April 2019 (199) March 2019 (205) February 2019 (187) January 2019 (228) December 2018 (224) November 2018 (150) October 2018 (194) September 2018 (148) August 2018 (142) July 2018 (150) June 2018 (172) May 2018 (143) April 2018 (177) March 2018 (186) February 2018 (171) January 2018 (151) December 2017 (127) November 2017 (125) October 2017 (119) September 2017 (133) August 2017 (122) July 2017 (131)


የማድረቂያ ስርዓት-ታንግሻን ጂንሻ ማቃጠያ ሙቀት ኢነርጂ Co., Ltd.-የኢንዱስትሪ ማቃጠያ, የኢንዱስትሪ ትኩስ ፍንዳታ ምድጃ, የኢንዱስትሪ እቶን, የማድረቂያ ስርዓት


በ2016 የኢትዮጵያ ፕሪምየር ሊግ ውድድር ላይ ክፍተት አለብኝ ባላቸው ቦታዎች ላይ ተጫዋቾችን እያስፈረመ የሚገኘው ሀዋሳ ከተማ እንየው ካሳሁንን ወደ ስብስቡ አስቀድሞ የቀላቀለ ሲሆን የስድስት ነባሮችንም ውል ቀደም ብሎ ማጠናቀቁ ይታወሳል። ክለቡ አመሻሹን ለሶከር ኢትዮጵያ በላከው መረጃ ደግሞ ሁለት አዳዲስ ተጫዋቾችን ሲያስፈርም የአንድ ተጫዋች ውልም አራዝሟል።
ግብ ጠባቂው ጽዮን መርዕድ ሁለተኛው የክለቡ አዲሱ ፈራሚ ሆኗል። በአርባ ምንጭ ከተማ እግር ኳስን ከጀመረ በኋላ በመቀጠል በባህርዳር ከተማ እንዲሁም ያለፉትን ሁለት ዓመታት በወላይታ ድቻ ተጫውቶ አሳልፎ በክለብ ህይወቱ አራተኛ መዳረሻውን ወደ ኃይቆቹ አድርጓል።
የተከላካይ አማካዩ አማኑኤል ጎበና ሌላኛው የክለቡ አዲሱ ፈራሚ መሆኑም ተረጋግጧል። በአርባ ምንጭ ከተማ እግር ኳስ የጀመረው እና በመቀጠል በወልዋሎ አዲግራት ዩኒቨርስቲ ፣ ሀድያ ሆሳዕና እንዲሁም ከ2014 ጀምሮ በአዳማ ሲጫወት ከቆየ በኋላ ወደ ሀዋሳ ከተማ አምርቷል።
ሀዋሳ ከተማ ከሁለቱ ተጫዋቾች በተጨማሪ በክለቡ ያለፉትን ሁለት የውድድር ዓመታትን ማሳለፍ የቻለውን የቀድሞው የደደቢት ፣ ወልዋሎ እና ሀድያ ሆሳዕና የመስመር ተከላካይ የሆነውን መድሀኔ ብርሀኔን ውሉን ለሁለት ተጨማሪ ዓመት አራዝሞለታል።
Share
Tweet
Post navigation
ሲዳማ ቡና የወሳኙን አጥቂ ውል አራዝሟል
አንድ የዋልያዎቹ ተጫዋች ወደ አሜሪካ አይጓዝም
የቅርብ ዜናዎች
ዘሪሁን ሸንገታ ወደ አዲሱ የሊጉ ክለብ? July 13, 2024
ሪፖርት | ሲዳማ ቡናዎች ዓመቱን በሽንፈት ጀምረው በድል አጠናቀዋል July 4, 2024
ሪፖርት | ፈረሰኞቹ የጎል ዝናብ በማውረድ ዐፄዎቹን ረተዋል July 4, 2024
የኢትዮጵያ ፕሪሚየር ሊግ ክለቦች በየደረጃቸው የስንት ብር የገንዘብ ሽልማት ያገኛሉ? July 4, 2024
ሪፖርት | ነብሮቹ 9ኛ የዓመቱ ድላቸውን አሳክተው የውድድር ዘመኑን ፈፅመዋል July 3, 2024
ሪፖርት | ሀዋሳ ዓመቱን በድል ቋጭቷል July 3, 2024
የቅርብ ዜናዎች
ኢትዮ ኤሌክትሪክ ዜና ፕሪምየር ሊግ
ዘሪሁን ሸንገታ ወደ አዲሱ የሊጉ ክለብ?
July 13, 2024
ሚካኤል ለገሠ
ሲዳማ ቡና ባህር ዳር ከተማ የጨዋታ ሪፖርት ፕሪምየር ሊግ
ሪፖርት | ሲዳማ ቡናዎች ዓመቱን በሽንፈት ጀምረው በድል አጠናቀዋል
July 4, 2024
ዳንኤል መስፍን
ቅዱስ ጊዮርጊስ የጨዋታ ሪፖርት ፋሲል ከነማ ፕሪምየር ሊግ
ሪፖርት | ፈረሰኞቹ የጎል ዝናብ በማውረድ ዐፄዎቹን ረተዋል
July 4, 2024
ቶማስ ቦጋለ
ዜና ፕሪምየር ሊግ
የኢትዮጵያ ፕሪሚየር ሊግ ክለቦች በየደረጃቸው የስንት ብር የገንዘብ ሽልማት ያገኛሉ?
July 4, 2024
ሚካኤል ለገሠ
ሶከር ኢትዮጵያ
ሶከር ኢትዮጵያ በኢትዮጵያ እግር ኳስ ላይ ብቻ ትኩረቱን አድርጎ የሚሰራ የኦንላይን ሚድያ ነው።
ዘርፎች
ዘርፎች Select Category A ውድድሮች import U-17 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን U-17 ብሔራዊ ቡድን U-20 ብሔራዊ ቡድን U-23 ብሔራዊ ቡድን U20 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን ሀምበርቾ ሀዋሳ ከተማ ሀዲያ ሆሳዕና ለገጣፎ ለገዳዲ ሉሲ መቐለ 70 እንደርታ መቻል መፅሀፍት ሜዲካል ምርጥ 11 ምርጫ 2010 ምስራቅ አፍሪካ ሰበታ ከተማ ሲዳማ ቡና ሲዳማ ጎፈሬ ዋንጫ ሴቶች ቻምፒየንስ ሊግ ሴቶች አፍሪካ ዋንጫ ሴቶች ከፍተኛ ሊግ ሴቶች ዝውውር ሴቶች ፕሪምየር ሊግ ሴካፋ ስሑል ሽረ ሻሸመኔ ከተማ ቀጥታ የውጤት መግለጫ ቀጥታ የፅሁፍ ስርጭት ቃለ-መጠይቅ ቅዱስ ጊዮርጊስ ቅድመ ጨዋታ ዳሰሳ ቢዝ ባህር ዳር ከተማ ቤተሰብ ተስፈኛ ተጫዋቾች ትኩረት ታሪክ ታክቲክ ታዳጊዎች ትውስታ ትግራይ ክልል ዋንጫ ቻምፒየንስ ሊግ ቻን ቻን ማጣርያ አማራ ክልል ዋንጫ አርባምንጭ ከተማ አርባምንጭ ከተማ አሰልጣኞች ትኩረት አንደኛ ሊግ አዲስ አበባ ከተማ አዲስ አበባ ከተማ ዋንጫ አዳማ ከተማ አዳማ ከተማ ዋንጫ ኢትዮ ኤሌክትሪክ ኢትዮጵያ መድን ኢትዮጵያ ቡና ኢትዮጵያ ንግድ ባንክ ኢትዮጵያ ዋንጫ ኢትዮጵያውያን በውጪ ኢእፌ እውነታዎችና ቁጥሮች ኦሊምፒክ ማጣርያ ከ17 ዓመት በታች ሻምፒዮና ከ17 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከ20 ዓመት በታች ጥሎማለፍ ከ20 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከፍተኛ ሊግ ክለብ ትኩረት ኮሮና ኮንፌዴሬሽን ዋንጫ ኮፓ ኮካኮላ ወላይታ ድቻ ወልቂጤ ከተማ ወልዋሎ ዓዲግራት ዩኒቨርሲቲ ወልዲያ ወቅታዊ ጉዳይ ዋልያዎቹ ዐበይት ጉዳዮች ዜና ዜና ዕረፍት ዝ ክለቦች ዝክር ዝውውር የ1ኛ ዙር የክለቦች ዳሰሳ የሰማንያዎቹ የሴቶች እግርኳስ የሴቶች ዘ ብሔራዊ ቡድኖች የሴቶች ገፅ የሴቶች ጥሎማለፍ የሶከር አምዶች የቅድመ ውድድር የብሔራዊ ቡድን ውድድሮች የተቋማት መረጃዎች የት ይገኛሉ የአመቱ ምርጦች የአሰልጣኞች ስልጠና የአሰልጣኞች ገፅ የአሸናፊዎች አሸናፊ የአፍሪካ ዋንጫ የአፍሪካ ዋንጫ ማጣርያ የክለብ ኢንተርናሽናል ውድድሮች የክልል ክለቦች ሻምፒዮና የወሩ ምርጦች የወዳጅነት ጨዋታዎች የወጣቶች እግርኳስ የውድድር ዘመን ቅድመ ዳሰሳ የውድድር ዘመን ዳሰሳ የውጪ ዜጎች የዓለም ዋንጫ ማጣሪያ የዘመኑ ከዋክብት የዘጠናዎቹ ከዋክብት የዠ ብሔራዊ ቡድኖች የደጋፊዎች ገፅ የዳኞች ገጽ የግል አስተያየት የጨዋታ መረጃዎች የጨዋታ ሪፖርት የፈረንሳይኛ ፖስቶች (Francais) ይህን ያውቁ ኖሯል? ይድነቃቸው ተሰማ መታሰቢያ ዋንጫ ደቡብ ካስቴል ዋንጫ ደቡብ ፖሊስ ደደቢት ዳኞች ድህረ ጨዋታ አስተያየት ድሬዳዋ ከተማ ጅማ አባ ጅፋር ጋዜጣዊ መግለጫ ፉትሳል ፊቸር ፋሲል ከነማ ፕሪምየር ሊግ ፕሪምየር ሊግ አ/ማ
ማኅደር
ማኅደር Select Month July 2024 (9) June 2024 (66) May 2024 (87) April 2024 (86) March 2024 (125) February 2024 (104) January 2024 (130) December 2023 (111) November 2023 (91) October 2023 (160) September 2023 (85) August 2023 (146) July 2023 (127) June 2023 (85) May 2023 (102) April 2023 (112) March 2023 (109) February 2023 (54) January 2023 (101) December 2022 (121) November 2022 (127) October 2022 (140) September 2022 (138) August 2022 (119) July 2022 (203) June 2022 (169) May 2022 (180) April 2022 (215) March 2022 (185) February 2022 (204) January 2022 (109) December 2021 (225) November 2021 (183) October 2021 (226) September 2021 (201) August 2021 (244) July 2021 (261) June 2021 (116) May 2021 (143) April 2021 (252) March 2021 (237) February 2021 (249) January 2021 (345) December 2020 (254) November 2020 (149) October 2020 (213) September 2020 (164) August 2020 (215) July 2020 (67) June 2020 (127) May 2020 (141) April 2020 (65) March 2020 (226) February 2020 (293) January 2020 (359) December 2019 (331) November 2019 (225) October 2019 (224) September 2019 (213) August 2019 (250) July 2019 (147) June 2019 (97) May 2019 (186) April 2019 (199) March 2019 (205) February 2019 (187) January 2019 (228) December 2018 (224) November 2018 (150) October 2018 (194) September 2018 (148) August 2018 (142) July 2018 (150) June 2018 (172) May 2018 (143) April 2018 (177) March 2018 (186) February 2018 (171) January 2018 (151) December 2017 (127) November 2017 (125) October 2017 (119) September 2017 (133) August 2017 (122) July 2017 (131)