ከተከታታይ ሁለት የሊግ የዋንጫ የስኬት ጉዞ በኋላ ባሳለፍነው የውድድር ዓመት ቀዝቀዝ ብለው ሊጉን ያጠናቀቁት ቅዱስ ጊዮርጊሶች አሰልጣኝ ፋሲል ተካልኝን ከመሾማቸው ባሻገር የመስመር አጥቂዎቹን ፍፁም ጥላሁን እና ፀጋ ከድርን አዲስ ፈራሚያቸው ማደረጋቸውን አስቀድመን መግለፃችን ይታወሳል።
ክለቡ ይፋ ያደረገው ሦስተኛ ፈረሚ የግራ መስመር ተከላካይ ጳውሎስ ከንቲባ መሆኑ ታውቋል። በኢትዮጵያ ንግድ ባንክ እና በመቻል ተስፋ ቡድን የተጫወተው ዻውሎስ ያለፉትን አምስት ዓመታት ከአንደኛ ሊግ እስከ ከፍተኛ ሊግ በአዲስ ከተማ ክ/ከተማ በግሉ ጥሩ ጊዜን በማሳለፍ ሲጫወት ቆይቶ አሁን ማረፊያው ፈረሰኞቹ ቤት ሆኗል።
Share
Tweet
Post navigation
ፈረሰኞቹ የቀድሞ አሰልጣኛቸውን ዳግም አግኝተዋል
ቡርትካናማዎቹ ሦስት ተጫዋቾችን ለማስፈረም ተቃርበዋል
የቅርብ ዜናዎች
ከፍተኛ ሊግ | አክሱም ከተማ ዋና አሰልጣኝ ቀጥሯል September 7, 2024
በዋልያዎቹ ስብስብ ተጨማሪ ተጫዋቾች ጉዳት አስተናግደዋል September 7, 2024
ከፍተኛ ሊግ | ሶሎዳ ዓድዋ ዋና እና ምክትል አሰልጣኝ ቀጥሯል September 6, 2024
በዋልያዎቹ የዛሬ ልምምድ አንድ ተጫዋች አልሠራም September 6, 2024
የጣና ሞገዶቹ አንድ አማካይ ወደ ስብስባቸው ቀላቅለዋል September 6, 2024
ጀርመን ለትውልደ ኢትዮጵያውያኑ ጥሪ አደረገች September 6, 2024
የቅርብ ዜናዎች
ከፍተኛ ሊግ ዝውውር
ከፍተኛ ሊግ | አክሱም ከተማ ዋና አሰልጣኝ ቀጥሯል
September 7, 2024
ማቲያስ ኃይለማርያም
ዋልያዎቹ
በዋልያዎቹ ስብስብ ተጨማሪ ተጫዋቾች ጉዳት አስተናግደዋል
September 7, 2024
ዳንኤል መስፍን
ከፍተኛ ሊግ ዜና ዝውውር
ከፍተኛ ሊግ | ሶሎዳ ዓድዋ ዋና እና ምክትል አሰልጣኝ ቀጥሯል
September 6, 2024
ማቲያስ ኃይለማርያም
ዜና የብሔራዊ ቡድን ውድድሮች የአፍሪካ ዋንጫ ማጣርያ
በዋልያዎቹ የዛሬ ልምምድ አንድ ተጫዋች አልሠራም
September 6, 2024
ዳንኤል መስፍን
ሶከር ኢትዮጵያ
ሶከር ኢትዮጵያ በኢትዮጵያ እግር ኳስ ላይ ብቻ ትኩረቱን አድርጎ የሚሰራ የኦንላይን ሚድያ ነው።
ዘርፎች
ዘርፎች Select Category A ውድድሮች A የክለብ ኢንተርናሽናል ውድድሮች U-17 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን U-17 ብሔራዊ ቡድን U-20 ብሔራዊ ቡድን U-23 ብሔራዊ ቡድን U20 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን ሀምበርቾ ሀዋሳ ከተማ ሀዲያ ሆሳዕና ለገጣፎ ለገዳዲ ሉሲ መቐለ 70 እንደርታ መቻል መፅሀፍት ሜዲካል ምርጥ 11 ምርጫ 2010 ምስራቅ አፍሪካ ሰበታ ከተማ ሲዳማ ቡና ሲዳማ ጎፈሬ ዋንጫ ሴቶች ቻምፒየንስ ሊግ ሴቶች አፍሪካ ዋንጫ ሴቶች ከፍተኛ ሊግ ሴቶች ዝውውር ሴቶች ፕሪምየር ሊግ ሴካፋ ስሑል ሽረ ሻሸመኔ ከተማ ቀጥታ የውጤት መግለጫ ቀጥታ የፅሁፍ ስርጭት ቃለ-መጠይቅ ቅዱስ ጊዮርጊስ ቅድመ ጨዋታ ዳሰሳ ቢዝ ባህር ዳር ከተማ ቤተሰብ ተስፈኛ ተጫዋቾች ትኩረት ታሪክ ታክቲክ ታዳጊዎች ትውስታ ትግራይ ክልል ዋንጫ ቻምፒየንስ ሊግ ቻን ቻን ማጣርያ አማራ ክልል ዋንጫ አርባምንጭ ከተማ አሰልጣኞች ትኩረት አንደኛ ሊግ አዲስ አበባ ከተማ አዲስ አበባ ከተማ ዋንጫ አዳማ ከተማ አዳማ ከተማ ዋንጫ ኢትዮ ኤሌክትሪክ ኢትዮጵያ መድን ኢትዮጵያ ቡና ኢትዮጵያ ንግድ ባንክ ኢትዮጵያ ዋንጫ ኢትዮጵያውያን በውጪ ኢእፌ እውነታዎችና ቁጥሮች ኦሊምፒክ ማጣርያ ከ17 ዓመት በታች ሻምፒዮና ከ17 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከ20 ዓመት በታች ጥሎማለፍ ከ20 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከፍተኛ ሊግ ክለብ ትኩረት ኮሮና ኮንፌዴሬሽን ዋንጫ ኮፓ ኮካኮላ ወላይታ ድቻ ወልቂጤ ከተማ ወልዋሎ ዓዲግራት ዩኒቨርሲቲ ወልዲያ ወቅታዊ ጉዳይ ዋልያዎቹ ዐበይት ጉዳዮች ዜና ዜና ዕረፍት ዝ ክለቦች ዝክር ዝውውር የ1ኛ ዙር የክለቦች ዳሰሳ የሰማንያዎቹ የሴቶች እግርኳስ የሴቶች ዘ ብሔራዊ ቡድኖች የሴቶች ገፅ የሴቶች ጥሎማለፍ የሶከር አምዶች የቅድመ ውድድር የብሔራዊ ቡድን ውድድሮች የተቋማት መረጃዎች የት ይገኛሉ የአመቱ ምርጦች የአሰልጣኞች ስልጠና የአሰልጣኞች ገፅ የአሸናፊዎች አሸናፊ የአፍሪካ ዋንጫ የአፍሪካ ዋንጫ ማጣርያ የክልል ክለቦች ሻምፒዮና የወሩ ምርጦች የወዳጅነት ጨዋታዎች የወጣቶች እግርኳስ የውድድር ዘመን ቅድመ ዳሰሳ የውድድር ዘመን ዳሰሳ የውጪ ዜጎች የዓለም ዋንጫ ማጣሪያ የዘመኑ ከዋክብት የዘጠናዎቹ ከዋክብት የዠ ብሔራዊ ቡድኖች የደጋፊዎች ገፅ የዳኞች ገጽ የግል አስተያየት የጨዋታ መረጃዎች የጨዋታ ሪፖርት የፈረንሳይኛ ፖስቶች (Francais) ይህን ያውቁ ኖሯል? ይድነቃቸው ተሰማ መታሰቢያ ዋንጫ ደቡብ ካስቴል ዋንጫ ደቡብ ፖሊስ ደደቢት ዳኞች ድህረ ጨዋታ አስተያየት ድሬዳዋ ከተማ ጅማ አባ ጅፋር ጋዜጣዊ መግለጫ ፉትሳል ፊቸር ፋሲል ከነማ ፕሪምየር ሊግ ፕሪምየር ሊግ አ/ማ
ማኅደር
ማኅደር Select Month September 2024 (31) August 2024 (182) July 2024 (99) June 2024 (66) May 2024 (87) April 2024 (86) March 2024 (125) February 2024 (104) January 2024 (130) December 2023 (111) November 2023 (91) October 2023 (160) September 2023 (85) August 2023 (146) July 2023 (127) June 2023 (85) May 2023 (102) April 2023 (112) March 2023 (109) February 2023 (54) January 2023 (101) December 2022 (121) November 2022 (127) October 2022 (140) September 2022 (138) August 2022 (119) July 2022 (203) June 2022 (169) May 2022 (180) April 2022 (215) March 2022 (185) February 2022 (204) January 2022 (109) December 2021 (225) November 2021 (183) October 2021 (226) September 2021 (201) August 2021 (244) July 2021 (261) June 2021 (116) May 2021 (143) April 2021 (252) March 2021 (237) February 2021 (249) January 2021 (345) December 2020 (254) November 2020 (149) October 2020 (213) September 2020 (164) August 2020 (215) July 2020 (67) June 2020 (127) May 2020 (141) April 2020 (65) March 2020 (226) February 2020 (293) January 2020 (359) December 2019 (331) November 2019 (225) October 2019 (224) September 2019 (213) August 2019 (250) July 2019 (147) June 2019 (97) May 2019 (186) April 2019 (199) March 2019 (205) February 2019 (187) January 2019 (228) December 2018 (224) November 2018 (150) October 2018 (194) September 2018 (148) August 2018 (142) July 2018 (150) June 2018 (172) May 2018 (143) April 2018 (177) March 2018 (186) February 2018 (171) January 2018 (151) December 2017 (127) November 2017 (125) October 2017 (119) September 2017 (133) August 2017 (122) July 2017 (131)


Dehai -- ንዝኽሪ መበል 36 ዓመት ዓቢ ወትሃደራዊ ስርሒት ነጥበ-መቐይሮ ኣብ ታሪኽ ሰውራታት ዓለም መዘና ዘይብሉ ዓወት ጅግና ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ/ሻዕብያ [ህ•ግ•ሓ•ኤ•/ህ•ሰ•ሓ•ኤ•]......
Dehai-News
Dehai
Events
World News
Videos
DMB
Contact
Search
Dehai
<< Back
ንዝኽሪ መበል 36 ዓመት ዓቢ ወትሃደራዊ ስርሒት ነጥበ-መቐይሮ ኣብ ታሪኽ ሰውራታት ዓለም መዘና ዘይብሉ ዓወት ጅግና ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ/ሻዕብያ [ህ•ግ•ሓ•ኤ•/ህ•ሰ•ሓ•ኤ•]......
Posted by: Berhane Habtemariam
Date: Monday, 18 March 2024
ንዝኽሪ መበል 36 ዓመት ዓቢ ወትሃደራዊ ስርሒት ነጥበ-መቐይሮ ኣብ ታሪኽ ሰውራታት ዓለም መዘና ዘይብሉ ዓወት ጅግና ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ/ሻዕብያ [ህ•ግ•ሓ•ኤ•/ህ•ሰ•ሓ•ኤ•] ን“ደርጋዊት’ መግዛእታዊት ኢትዮጵያ ኣብ ኣፍዓበት ዘሕረረ፡ ንሕብረት ሶቭየት ነበር ዘሕፈረ፡ ንመስፍናዊት ጉጅለ ሕወሓት ዘባህረረ፣ አሎ ታሪኽ ዘይተነግረ ወትሃደራዊ - ስርሒት ‘ናደው እዝ’ን ሰላሊዓን!"
*ኣብ ውሽጢ 3 መዓልትታት መጋቢት 17-19, [ኣብ ውሽጢ 48 ሰዓታት] 1988 ዓምፈ ብጅግናን ሰራሕ ቅያን ውድብ ህግሓኤ/ሻዕብያ ዝተፈጸመ ኣብ ዓለም ካብ ዝተኻየዱ ሰውራታት መወዳድርቲ ዘይብሉ ቅልጡፍን ዕዉትን ዝድነቕን ታሪኻዊ ወትሃደራዊ ስርሒት.........
https://www.facebook.com/search/top/?q=%E1%8A%95%E1%8B%9D%E1%8A%BD%E1%88%AA%20%E1%88%98%E1%89%A0%E1%88%8D%2036%20%E1%8B%93%E1%88%98%E1%89%B5%20%E1%8B%93%E1%89%A2%20%E1%8B%88%E1%89%B5%E1%88%83%E1%8B%B0%E1%88%AB%E1%8B%8A%20%E1%88%B5%E1%88%AD%E1%88%92%E1%89%B5%20%E1%8A%90%E1%8C%A5%E1%89%A0-%E1%88%98%E1%89%90%E1%8B%AD%E1%88%AE%20%E1%8A%A3%E1%89%A5%20%E1%89%B3%E1%88%AA%E1%8A%BD%20%E1%88%B0%E1%8B%8D%E1%88%AB%E1%89%B3%E1%89%B5%20%E1%8B%93%E1%88%88%E1%88%9D%20%E1%88%98%E1%8B%98%E1%8A%93%20%E1%8B%98%E1%8B%AD%E1%89%A5%E1%88%89%20%E1%8B%93%E1%8B%88%E1%89%B5%20%E1%8C%85%E1%8C%8D%E1%8A%93%20%E1%88%85%E1%8B%9D%E1%89%A3%E1%8B%8A%20%E1%8C%8D%E1%8A%95%E1%89%A3%E1%88%AD%20%E1%88%93%E1%88%AD%E1%8A%90%E1%89%B5%20%E1%8A%A4%E1%88%AD%E1%89%B5%E1%88%AB%2F%E1%88%BB%E1%8B%95%E1%89%A5%E1%8B%AB%20.....
፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠
*[እቲ ዝነበረ ኣሰላልፋ ኣጽዋርን ዓቅሚ ሰብ ናይ ህዝባዊ ሰራዊት ሓርነት ኤርትራን ሓይልታት መግዛኣታዊት ኢትዮጵያን ንምንጽጻርን ዓሚቕ መረዳእታ ንምርካብን፣ ነዚ ኣብ ታሕቲ ተጻሒፉ ዘሎ ናይ ብሓቂ ታሪኻዊ ጸብጻብ ብጽሞና ኣምብብዎ ኢኻትኩም]።
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
•=> "ኣብ ሂወተይ ሶቬታውያን ወትሃደራት ክማርኽ ሓሲበዮ ኣይፈልጥን!" 1ይን 2ይኽፋላትን
ተጋዳላይ |ሓርበኛ| ዳንኤል ሃብተማርያም
[SHIDA TV] https://youtu.be/tR6FsacR-Ew?si=c2Vkg0PY0ry3YoDe
~~~~~~~~~
•=> "ቀያሕቲ ደርጋውያን ሶቬታውያ ወትሃደራት ምስረኣኹ ተገሪመ" 2ይ ናይ መወዳእታን ክፋል
ተጋዳላይ|ሓርበኛ| ዳንኤል ሃብተማርያም
[SHIDA TV] https://youtu.be/bU_ZM72wzc0?si=4eLJbOTUzKEMPnP8
~~~~
ዚስዕብ ታሪኽ “ዝኽርታት ሓመድ ድበ ናደው” ብዚብል ርእስ ብኣሕተምቲ ሕድሪ ካብ ዝተዳለወ መጸሐፍ ዝጸባሕናዮ ኢዩ። ታሪኹ ታሪኽ ሕዝብናን ሕዝባዊ ሰራዊትናን ክንዲ ዝኾነ ነፍስወከፍ ዜጋ ኪፈልጦ ይግባእ። ታሪኽ ከይጭወ ከይስረቕ ካብ ውሉድ ወለዶዉን ምስ ኩሉ ጽባቘኡ ኪወራረስ ምእንቲ ነቲ ዛንታ ከምቲ ኣብ’ቲ “መእተዊ” ክፋል እታ መጸሐፍ ተሰኒዱ ዘሎ ቀሪብናዮ ኣሎና። “ምሕንጻጽ ዶብ ዘይበለ፡ ካባና ይፈለ!” እናበልና “ብመሬት ዓደቦ የሎን ዋዛ!” እናደገምናሉ “ንዶብ እንዲዩ ተኸፊሉ ጅግና!” እናሰለስናሉ “ኣብ ገዛእ መሬተይ ንባዕዲ ኣይግብርን ኢየ!” እናበልና ቀዳሞት ኣያታትና ኣሕዋትናን ኣሓትናን ክንወልድ ክንዝምድ ከይበሉ ንእስነቶም ብምልእታ በጃ ዝሃቡሉ ገድሊ፡ ሓድጉ “ዘይተሸርመመት ዘይተቆርመመት ኤርትራ ምውናን” ምዃኑ ኣይንዝንግዖን ኢና፤ ክንዲዝኮነውን ነዚ ህዝብናን ሰራዊቱን ዝፈጸሞ “ንደርጊ ኣብ ኣፍዓበት ዘሕረረ፡ ንሕብረትሶቭየት ዘሕፈረ፡ ንሕወሓት ዘባህረረ” መስተንክር ቕያ ህዝባዊ ሰራዊትና ነፍስወከፍ ኤርትራዊ መታን ኪፈልጦ እነሆ በሉ ኣብዚ ቀሪብናዮሎናሞ አስተማቕርዎ። ኣብቲ እዋን ሕወሓት ንተጋደልቲ ኤርትራ ምጽላምን ምቍንጻብን ስርሔይ ኢላ ሒዛቶ ነበረት፣ ተጋደልትና ነዚ መስተንክር ቅያ ክሳብ ዚፈጸሙሉ ሕሞት ሕወሓት ኣብ ጸርፊን ፖለቲካዊ ግስርጥና ተጸሚዳ ነበረት፣ ድሕሪ እዚ መስተንክር ቅያ ግና ባህሪራ፣ ተሸቝሪራ ከም ደርጊ’ውን ሓፊራ ኔራ፣ መክንያቱ ተጋደልትና መልሓሳ ክትሕይኽ ስለዝገበርዋ!!! እንተኾነ ግዳ ክሳብ ሕጂ ሕወሓት ካብ ሕሉፍ ታሪኽ ዝተማህረት ኣይትመስልን ኣላ። ሕዝቢ ኤርትራን ደቁን ግን ሓቂ ዓትዒቶም ሒዞም ሕጂውን ክምርሹ ኢዮም። ደቂ ኤርትራ ዓቢኩም ንኡስኩም እዚ ታሪዅም’ዩ፡ ታሪኽ ሕዝብኹምን ታሪኽ ነፍስወከፍ ዘይተጸዓዲ ኤርትራዊ ስድራ ኢዩ። ንኾላዓዮ ደኣ፡ ብሓበን ንዳሕድሓዮ’ዉን!!!
• ዝኽርታት ሓመድ ድበ ናደው።
•=> መእተዊ፣
“. . . ህዝባዊ ግንባር፡ ንዓወት ግንባር ናቕፋ፡ ኣብ ውሽጢ’ቲ ዝተናውሐ ብረታዊ ተጋድሎ ህዝቢ ኤርትራ፡ ኣውራ ድማ ኣብ ውሽጢ ወተሃደራዊ ምዕባለታት ናይ’ዚ ዝሓለፈ ዓሰርተ ዓመታት ኣእትዩ እዩ ዝመዝኖ። እቲ መጥቃዕቲ ሓያል፡ ቅልጡፍን ዓሚቝ ስምብራት ዝገደፈን ምንባሩ ዘይክሓድ እዩ። ገዛእቲ ኢትዮጵያ ንኤርትራ ካብ ዝጎብጥዋ ንደሓር፡ ንፈለማ ግዜ ኣብ ኣእምሮኦም፡ ‘መግዛእቲ ኢትዮጵያ ኣብ ኤርትራ ክቕጽል ድዩ ኣይቅጽልን?’ ዝብል ሕቶ ከም ህጹጽ መልሲ ዘድልዮ እዋናዊ ጉዳይ ከም ዝለዓል ዝገበረ ስርሒት እዩ። . . .
“ ተጋ ኢሳይያስ ኣፈወርቂ ዋና ጸሓፊ ህ.ግ.ሓ.ኤ. መጽሔት ሳግሞ ቁ.14
ኣብ መጋቢት 1988 ኣብ ግንባር ናቕፋ ዓሪዱ ንዝነበረ ‘ናደው እዝ’ ተባሂሉ ዝጽዋዕ ዓቢ ክፋል ሰራዊት መግዛእቲ ኢትዮጵያ፡ አብ ፍጹም ከበባ ብምእታው ዝተኻየደ ደምሳሲ ቀለቤታዊ መጥቃዕቲ፡ አብ’ቲ ብወርቃዊ ቅያታት ዝተመልኣ ታሪኽ ብረታዊ ተጋድሎ ህዝቢ ኤርትራ ከም ነጥበ-መቐይሮ ዝጥቀስ፡ ዓቢ ስትራተጂያዊ ኣገዳስነት ዝነበሮ ፍጻመ እዩ።
ስርሒት ምድምሳስ ‘እዚ ናደው’ ኣብ ወተሃደራዊ ግጥማት ሓርነታዊ ቃልስና ጎሊሑ ዝርአ ይኹን እምበር፡ ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ፡ ናብ’ዚ ገዚፍን ስትራተጂያዉን መጥቃዕቲ’ዚ ክሰግር፡ ቅድሚኡ ዘካየዶ ምርብራብ፡ እቲ ዝነውሐ ዝበርተዐን ሓያል ጽንዓት ዝሓተተን እዩ ነይሩ። ምድምሳስ ‘እዚ ናደው’ እምበኣር፡ ውህሉል ምህርቲ ናይቲ ንዓሰርተ ዓመት መመላእታ ኣብ ቀዋሚ ሰንሰለታዊ ዕርድታት ናቕፋ፡ ሰሜናዊ ምብራቕ ሳሕልን ባርካን ዝተካየደ ተሪር መኸተ፡ ከማኡ’ውን ኣብ ውሽጢ መስመር ጸላኢ፡ ብደባይን ተንቀሳቓሲን ውግኣት፡ ብተርግእን መሃንድሳዊ ስርሒታትን ብዘይ ዕረፍቲ ዝተሰላሰለ፡ ሰራዊት መግዛእቲን ዘራያቱን ኣላሽ ዝበልሉ ማእለያ ዘይብሉ ናይ ምርብራብ ግጥማት እዩ።
•=> ሓጺር ድሕረ-ባይታ።
ኣብ 1977-1978 ብዘይካ ሓሙሽተ ተኸቢበን ዝተረፋ ከተማታት፡ መላእ መሬት ኤርትራ ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ሰውራ ኤርትራ ኣትዩ፣ ስርዓት ደርግ ብመጥቃዕቲታት ሰውራ ኤርትራ ጥራይ ዘይኮነ፡ በቲ ምስ ሶማል ዘካይዶ ዝነበረ ኵናት እውን ወተሃደራዊ ዓቕሙ ኣዝዩ ተዳኺሙ ነበረ። ህዝቢ ኤርትራ ሎሚ ጽባሕ መግዛእቲ ከብቅዕ እዩ እናበለ ግና፡ ኣብ ወተሃደራዊ ሚዛን ሓይሊ መሰረታዊ ምቕይያር ዘምጽአ ምትእትታው ርእሰ-ሓያል ሕብረትሶቭየት ኣጋጠመ። ደርግ ብገዚፍ ሓገዝ ሕብረት-ሶቭየት፡ ኣብ ሓጺር ግዜ፡ 300,000 ዘመናዊ ኣጽዋር ዝዓጠቐ፡ ኣብ ጸሊም ኣፍሪቃ ዝሓየለ ወተሃደራዊ ሓይሊ ብምህናጽ፡ ብቕጽበት ካብ መድረኽ ምክልኻል ናብ መድረኽ መጥቃዕቲ ተሰጋገረ።
ኣብ መፋርቕ 1978፡ ደርግ ኣብ ልዕሊ ሓይልታት ሶማል መጠነ ሰፊሕ መጥቃዕቲ ፈነወ። ኣብ ውሽጢ ሰሙናት፡ ኵናት ሶማል ብዓወት ድሕሪ ምዝዛሙ ከኣ፣ “የምስራቅ ድል በሰሜን ይደገማል” (ዓወት ምብራቕ ኣብ ሰሜን ክድገም’ዩ) ብዝብል ፈኸራ፡ ኣንፈቱ ንሰሜን ብምቕናዕ፡ ንሰውራ ኤርትራ፡ “ኣንዴና ለመጨረሻ” (ሓንሳብን ንሓዋሩን) ኢሉ ብዝሰመዮ መጥቃዕቲ ንምድምሳስ መጠነ ሰፊሕ ወራር አበገሰ። እቲ ኵናት ናይ ጻጸን ሓርማዝን ግጥም እዩ ነይሩ። ክንዲ ዝኾነ ህ.ግ. ዓቕሙ መዚኑ፡ ነዚ ገዚፍ ወራሪ ሰራዊት ኣብ ዝተናውሐ ኵናት ንምድኻም፡ ካብቲ ሓራ ዘውጽኦ መሬት ደረጃ ብደረጃ እናሰሓበ፡ ንሓይሊ ጸላኢ ኣብ ዝጥዕም ግዜን ቦታን እናገጠመ፡ ስትራተጂያዊ ዝምላቕ ክገብር ወሰነ።
•=> በዚ መሰረት፣
°ኣብ ቀዳማይ ወራር፡ ካብ ደቡባዊን ምብራቓዊን ኤርትራ ከዝልቕ ከሎ፣
°ኣብ ካልኣይ ወራር ካብ ሰሜናዊ ግንባር፣
°ኣብ ሳልሳይ ወራር ድማ፡ ካብ ከባቢ ከረንን አፍዓበትን ስሒቡ ኣብቲ ቀዋሚ ዕርድታቱ ክከውን ዝመረጾ ኣኽራናት ናቕፋን ሰሜናዊ ምብራቕ ሳሕልን ጸብሐ። [ስትራቴጂ ህዝባዊ ሰራዊት ካብ ቀደም እናንሳሓብኻ እናደሰቕካ ኣብ ዘዝጥዕመኻ ምዝባጥ ምዃኑ ፈላጢኡ ኢዩ ዚፈልጦ።]
ሰራዊት ህ.ግ. ኣብ ዝጥዕም ቦታ ተሪር እናመከተን ኣብ ልዕሊ’ቲ ህንዱድ ሰራዊት ከቢድ ክሳራ እናውረደን ኣብ ለካቲት 1979 ኣፍ-ደገ ናቕፋ ድሕሪ ምብጽሑ፡ የማነ-ጸጋም እምባ ደንደን ዓረደ። እዚ እቲ ናይ መጨረሽታ መከላኸሊ መስመር ክኸውን ዝመረጾ ቦታ እዩ ነይሩ። ግንባር ናቕፋ እምበኣር ኣብዚ ዝተጠቕሰ ግዜ እዩ ተመስሪቱ። ኣብቲ ፈለማ፡ እቲ ግንባር ዝርጋሐኡ ጸቢብ እዩ ነይሩ። ሰራዊት ጸላኢ፡ ብውሱን ቦታ በሲዑ ንምሕላፍ ዘካይዶ ዝነበረ ተደጋጋሚ ፈተነታት ምስላጥ እናኣበዮ ብዝኸደ ግን፡ ኣብቲ ዝሰዓበ ወራራት (4ይ 5ይ 6ይ) ብሜላ እንትላፋፍን ምርቃቕ ሓይሊን፡ ነቲ ግንባር ብኽልተ ክንፊ እናመጠጦ እዩ ከይዱ። ብዘይካ ግንባር ናቕፋ፡ ግንባራት ሰሜናዊ ምብራቕ ሳሕልን ሓልሓልን እውን ብተመሳሳሊ ዝርጋሐኦም እናሰፍሐ ስለዝኸደ ኣብ መወዳእታ ሰለስቲኦም ግንባራት ዳርጋ ተኣሳሲሮም እዮም። ኣብዚ ንኣስታት 10 ዓመታት ዝቐጸለ ከቢድ ናይ ምርብራብ ውግእ፡ ክልቲኡ ወገን ዕርድታት ናይ ምድልዳል ቀጻሊ ስርሓት የካይድ ብምንባሩ፡ አብ መወዳእታ ብኽልቲኡ ወገን ብነተጕቲ ዝተሓጽረ 667ኪሎ ሜተር ዝንውሓቱ ኣዝዩ ድልዱል ድፍዓት እዩ ተፈጢሩ። [ህዝቢ ኤርትራ ንኣከያይዳ ወያኔን ኣፈታትሓ ጉዳይ ዶብን ተመሳሳሊ ስትራቴጂ ዝተከተለ ይመስል፣ ድሕሪ ነዊሕ ምርብራብ ዶባቱ ዘውሕሰሉን ልዑላዊ ግዝኣቱ ብጠቕላላ ዘመሓድረሉ መድረኽ ካብ ትማል ሎሚ እናቀረበ ዚከይድ ይመስል ኣሎ።]
ካብ መፋርቕ 1978 ክሳብ 1988 ንኣስታት ዓሰርተ ዓመት ኣብ ዝቐጸለ ከቢድ ናይ ምርብራብ ግጥማት፡ እቲ ብገዚፍ ንዋታዊ፡ ቴክኒካዊን ምኽራዊን ደገፍ ርእሰ-ሓያል ሕብረት-ሶቭየት፡ ንሰውራ ኤርትራ ሓንሳብን ንሓዋሩን ንምድምሳስ ዝነቐለ ወራሪ ሰራዊት መግዛእቲ ኢትዮጵያ፡ ከቢድ ሰብኣዊን ንዋታዊን ክሳራ ተሰኪሙ፡ ካብ መድረኽ መጥቃዕቲ ናብ መድረኽ ጃላነት፡ ካባኡ ቀጺሉ ኣብ መድረኽ ምክልኻል ክኣቱ ተገደደ። ኵናት ስለዝነውሖ ድማ፡ ሰራዊት ኢትዮጵያ ኣብ መወዳእታ ተስፋ እናቘረጸ፣ ናይ ምውጋእ ወኒ እናጥፍአ፡ ሞራሉ ባይታ እናዘበጠ ከደ።
ብጽጹይ ስለያዊ መጽናዕቲ፡ ኩነታት ጸላኢ፡ ካብ ዕለት ናብ ዕለት ብልክዕነት ዝግምግም ዝነበረ መሪሕነት ህዝባዊ ግንባር፡ ኣብ ዓመተ 1987፡ ኣቓልቦ ጸላኢ፡ ካብ ቅድመ ግንባር ንድሕሪት ናብ ውሽጢ መስመር ዝሰሐበ፡ ጽዑቕ ናይ ደባይን ተንቀሳቓሲን ስርሒታት ተተሓሓዞ። ኩነታት ናይ’ቲ ኣብ ግንባር ዝነበረ ጸላኢ ኣጸቢቑ ንምምዛን ድማ፡ ኣብ ወርሒ ታሕሳስ 1987፡ ኣብ ማእከላይ መስመር ግንባር ናቕፋ፡ ኣብ ውሱን ከባቢታት መጠነ ንኡስ መጥቃዕቲ ብምክያድ፡ ንጸላኢ ደፊኡ ነቲ ዝቕጽል ዝዓበየ ስርሒት ምድምሳስ ‘እዚ ናደው’፡ መበገሲ ዝዀኑ፡ ስትራተጂያዊ ኣገዳስነት ዝነበሮም ገዛእቲ ቦታታት ኣብ ትሕቲ ቁጽጽሩ ኣእተዎም።
በዚ መጥቃዕቲታት’ዚ ዝተሰናበደ መራሒ ስርዓት ደርግ መንግስቱ ሃይለማርያም፡ ኣብ ለካቲት 1988 ካብ ኣዲስ ኣበባ ናብ ኣስመራ ብምምጻእ፡ ንኣዘዝቲ ናይ’ቲ ካልኣይ ኣብዮታዊ ሰራዊት (ሁ.ኣ.ሰ.) ኢሉ ዝጽውዖ ኣብ መላእ ኤርትራ ዝነበረ ሰራዊቱ፡ ኣኼባ ድሕሪ ምክያድ፡ ብምድኻም ‘ናደው እዝ’ን ከም ሳዕቤኑ ኣብ ወርሒ ታሕሳስ ኣብ ግንባር ናቕፋ ዘጋጠመ ስዕረትን ቀንዲ ተሓታቲ፡ ኣዛዚ ናይ’ቲ ግንባር ዝነበረ ብሪጋዴር ጀነራል ታሪኩ ያይኔ ምዃኑ ብምግላጽ፡ ኣብ ቅድሚ ሰራዊት ከምዝርሸን ገበረ። ተሓታትነት ናይ’ቲ ኣብ ከበሳታት ብደባይን ተንቀሳቓሲን ውግኣት ኣብ ልዕሊ ሰራዊት ደርግ ዝወርድ ዝነበረ ክሳራ ድማ ንኣዛዚ ‘መክት እዝ’ ዝነበረ ብሪጋዴር ጀነራል ከበደ ጋሼ ብምስካም፡ ኣብ ቅድሚ ሰራዊቱ ማዕርጉ ተገፊፉ ብዘይ ጥሮታ ከምዝባረር ገበረ። ኣዛዚ ‘ሁ.ኣ.ሰ.’ ሜጀር ረጋሳ ጂማን ምክትሉ ሽዋረጋ ቢሆነኝን ካልኦት ልዕሊ 20 ላዕለዎት ኣዘዝቲ ሰራዊትን ድማ፡ ካብ ኤርትራ ናብ ካልእ ከባቢታት ኢትዮጵያ ቀየሮም። ኣብ’ቲ እዋን’ቲ መንግስቱ ሃይለማርያም ዝወሰዶ ናይ ዓቕሊጽበት ስጕምቲታት ንድኽመት ናይ’ቲ ሰራዊት መሊሱ ዘጋደደ እዩ ነይሩ። ስርዓት ደርግ፡ ብዘይካ’ዚ፡ ነቲ ኣብ ከበሳታት ኤርትራ፡ ብተንቀሳቓሲ ውግኣት ዝወርዶ ዝነበረ ቀጻሊ መጥቃዕቲታት ክጻወሮ ስለዘይከኣለ፡ ናይ ውሽጢ መስመሩ ከደልድል ካብ’ቲ ቀንዲ ግንባራት በብቕሩብ ሓይሊ እናሰሓበ ይኸይድ ነበረ።
ነቲ ወተሃደራዊ ምዕባለታት’ዚ ብደቂቕ ኣብ ምክትታል ዝነበረ መሪሕነት ህዝባዊ ግንባር፡ ‘ናደው እዝ’ ንምድምሳስ ኣቐዲሙ ከካይዶ ዝጸንሐ መጽናዕቲን ከሰላስሎ ዝጸንሐ ውጥንን ኣብ ባይታ ዝትግበረሉ ልክዕ ግዜ ከም ዝኣኸለ ገምገመ። ቀቅድሚ ስርሒት ምድምሳስ እዝ ናደው ካብ 25-28 ለካቲት 1988 ዝተቓንዐ ካልኣይ ምዱብ ኣኼባ ማእከላይ ሽማግለ ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ ዘውጽኦ መግለጺ ነዚ ዝእምት እዩ ነይሩ።
“ማእከላይ ሽማግለ . . . . ወተሃደራዊ ስርሒታት ዝያዳ ምብርታዕን ዓንኬሉ ምስፋሓን ዘኽእል፡ ጸላኢ ዓቕሙ ከመሓይሽ ዕድል ዘይህብ ወተሃደራዊ መደብ ስራሕ ሓንጺጹ።” ይብል እቲ ሽዑ ዝወጸ ደምዳሚ መግለጺ።
ነዚ ዕላማ’ዚ ንምውቃዕ ክትግበር ዝተወጠነ ቀዳማይ መደብ፡ ንናደው እዝ ኣኽቢብካ ምድምሳስ እዩ ነይሩ። መሪሕነት ህዝባዊ ግንባር ከም’ዚ ዓይነት ዓቢይን ተባዕን ውሳነ ዝወሰደ፡ ሓያልን ድኹምን ጐድንታት ጸላኢ ብዝምልከት ብደቂቕ ስለያዊ ሓበሬታ ኣዝዩ ጽፉፍ መጽናዕቲ ስለዘካየደ በቲ ኣብ ዓመተ 1987 ኣብ ድሕሪ መስመር ዘካይዶ ዝነበረ ቀጻሊ መጥቃዕቲታትን ምንቅስቓሳትን ድማ ንጸላኢ ከታልልን ኣቓልቦኡ ክገዝዕን ስለዝኸኣለ እዩ።
ቅድሚ ክልተ ወርሒ ናይ’ዚ ዓቢ ስርሒት፡ ኣዛዚ ‘ናደው እዝ’ ብሪጋዴር ጀነራል ታሪኩ ያይኔ፡ ናብ ኣዛዚ ካልኣይ ኣብዮታዊ ሰራዊት (ሁ.ኣ.ሰ.) ጀነራል ረጋሳ ጂማ ኣብ ዝለኣኮ ደብዳበ፡ ህዝባዊ ግንባር ኣብ ግንባር ናቕፋ ጽዑቕ ስለያዊ መጽናዕቲታት የካይድ ከም ዘሎን ገዚፍ መጥቃዕቲ ክገብር ከም ዝኽእልን ብምእማት፡ ን ‘መክት እዝ’ ክሕግዙ፡ ካብ’ቲ ግንባር ንከበሳታት ኤርትራ ዝተሳሕቡ ክፍለጦራት 15ን 22ን ብህጹጽ ክምለሱ ጠሊቡ ነይሩ። ይኹን’ምበር ኣዛዚ ‘ሁ.ኣ.ሰ.’ ዝሃቦ መልሲ፡ “ብዘለና ሓበሬታን ገምጋምን መሰረት፡ ኣብ ቀረባ ግዜ ሻዕብያ ሰፊሕ መጥቃዕቲ ክኸፍት’ዩ ዝብል እምነት የብልናን። ስለ’ዚ እቶም ክፍለጦራት ንግዚኡ ነቲ ኣብ ከበሳ ዘለና ስግኣት ንምውጋድ ክሰርሑ ክጸንሑ እዮም፣ ንዝዀነ ነገር ግን ልዑል ጥንቃቐ የድሊ፡” ዝብል ነበረ።
ኣዘዝቲ ‘ሁ.ኣ.ሰ.’ “ሻዕብያ ኣብ ግንባር ናቕፋ መከላኸሊ ዕርዲ ናይ ምድልዳል እምበር ናይ ምጥቃዕ ኣንፈት የብሉን” ኣብ ዝብል መደምደምታ ብምብጻሕ ክደናገሩ ዝኸኣሉ፡ ብሓደ ወገን ህዝባዊ ግንባር ንጸላኢ ንምድህላል፡ ልዕሊ ሽዱሽተ በራጊድ፡ ናብ ድሕሪ መስመር ኣንቀሳቒሱ ይሰርሕ ብምንባሩ፡ በቲ ካልእ ወገን ድማ ፡ ድሕሪ’ቲ ኣብ ታሕሳስ 1987፡ ኣብ ግንባር ናቕፋ ዝተኻየደ መጠነ ንኡስ መጥቃዕቲ፡ ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር ኣብ’ቲ ሓዲሽ ዝተቘጻጸሮ ከባቢ፡ ዕርድታት ናይ ምድልዳል ጽዑቕ ማእቶታዊ ንጥፈት የካይድ ብምንባሩ እዩ።
"ንደርግ’ ኣብ ኣፍዓበት ዘሕረረ፡ ንሕብረትሶቭየት ዘሕፈረ፡ ንሕወሓት ዘባህረረ፡ አሎ ታሪኽ ዘይተነግረ - ‘ናደው እዝ’ን ሰላሊዓን!" ይቕጽል!!!
፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠
•=> ፈጽሚ ስርሒት
1.1 ዓቕሚ ሰራዊትን ኣሰላልፋ ክልቲኡ ወገናትን፣
ኣቐዲሙ ከም እተገልጸ፡ ምድምሳስ ‘ናደው እዝ’ ኣብ መሪሕነት ህዝባዊ ግንባር ካብ ነዊሕ ኣትሒዙ ክሰላሰል ዝጸንሐ ውጥን እዩ። በዚ መሰረት፡ ነዚ ዓቢ ስርሒት’ዚ ንምፋጻም ግዜ ዝወሰደ ደቂቕን ጽፉፍን መጽናዕቲ እዩ ተኻይዱ። ጸላኢ ንምድህላል ከኣ፡ ኣብ ከበሳታት ይኹን ኣብ ግንባራት ጽዑቕ ወተሃደራዊ መናውራታት ይግበር ነይሩ።
እዚ ስርሒት ሰዓቱ ምስ ኣኸለ፡ ነዚ ሰፊሕ ውጥን ደምሳሲ መጥቃዕቲ ክፍጽሙ ዝተመደቡ ኣሃዱታት ህዝባዊ ግንባር፡ ማለት ኣጋር ክፍላተ-ሰራዊት 85፡61፡16፡70፡52 መካናይዝድ ክፍለ-ሰራዊት 74፡ ከምኡ’ውን ዝተፈላለዩ ወሃብቲ-ደገፍ ኣሃዱታት ስለያ፡ ሃንደሳ፡ ሎጂስቲክስ፡ ህክምና፡ ወዘተ ነናብ ዝተዋህቦም ተልዕኾን ሸቶታትን ኣምሪሖም። ኣብ’ዚ ስርሒት’ዚ ዝተሳተፈ ዓቕሚ ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር ብድምር 10400 ምንባሩ ናይ ሽዑ ጸብጻባት የመልክቱ።
ንኣስታት ዓሰርተ ዓመታት ኣብ ዝተኻየደ ከቢድ ናይ ምርብራብ ውግኣት፡ ብዝሒ ሰራዊት ኢትዮጵያ ኣብ ኤርትራ እናንቈልቈለ እዩ መጺኡ። በዚ መሰረት ቀቅድሚ ምድምሳስ ‘ናደው እዝ’ ስርዓት ደርግ ኣብ ኤርትራ ኣሰሊፍዎ ዝነበረ ብዝሒ ሰራዊት ኣስታት 94,000 ኣቢሉ ነበረ።
° ኣብ ከበሳታት ዝነበረ ‘መክት እዝ’ ኣስታት 30,000፡
° ኣብ ግንባር ሓልሓል ዓሪዱ ዝነበረ ‘መንጥር እዝ’ ልዕሊ 21,000፡
° ኣብ ባርካ ዝነበረ ‘በርግድ እዝ’ 14,500፡ ክፍልታት ‘ሁ.ኣ.ሰ.’ ልዕሊ 7,000 ብዝሒ ሰራዊት ነይሩዎም። ‘ናደው እዝ’ ከኣ፡ ካብ ጠቕላላ ዓቕሙ፡ በቲ ኣቐዲሙ ኣብ ግንባር ናቕፋ ዝወረዶ መጥቃዕቲ፡ ልዕሊ 4,700 ብሞት፡ መውጋእቲን ካልእ ጸገማትን ጎዲሎሞ ስለዝነበሩ፡ ብዝሒ ሰራዊቱ ናብ 16,500 ኣንቈልቍሉ ነይሩ። ነቶም ውግእ ኣብ ዝተኸፍተሉ ሰዓት ብሄሊኮፕተር ኣብ ኣፍዓበት ወሪዶም ዝተደረብዎ ናይ 15 ክፍለ-ጦር ክልተ ሻለቃ ወሲኽካ እምበኣር፡ ሰብኣዊ ዓቕሚ ‘ናደው እዝ’ ኣብ እዋን ስርሒት ኣስታት 18,000 ነበረ። ኣብ’ቲ ግንባር ተሰሊፎም ዝነበሩ ኣሃዱታት፡ ኣጋር ተዋጋእቲ ክፍለጦራት 21፡ 19፡ 14፡ መካናይዝድ ብርጌድ 29 (ዘርኣይ ደረስ)፡ 157 ሻለቃ መድፍዕን ካልኦት ወሃብቲ-ደገፍን ንኡሳን ተደረብቲ ኣሃዱታትን እዮም።
‘ናደው እዝ’ ዓጢቝዎ ዝነበረ ኣጽዋር ድማ፣
•54 ታንክታት፡
•16 መዳፍዕ 130 ሚ.ሜ.፡
• 36 መዳፍዕ 122 ሚ.ሜ.፡
• 12 ቢ.ኤም. 21 ወንጫፊ ሮኬት፡
• 55 ከበድቲ ረሻሻት፡ ከምኡ’ውን ብብዝሒ ሞርታራትን ማእከላይ ረሻሻትን ልዕሊ 18,000 ፎኰስቲ ብረታት የጠቓልል።
•=> 1.2 ውጥን መጥቃዕቲ፣
‘ናደው እዝ ዝቈጻጸሮ ዝነበረ ቦታታት፡ ኣብ ቅድመ-ግንባር ኣስታት 165 ኪ.ሜ. ንውሓት ዝነበሮ ሰንሰለታዊ ዕርዲታት፡ ብድሕሪ’ዚ ዕርድታት’ዚ ድማ ልዕሊ 70ኪ.ሜ. ዕምቈት ዝነበሮ ቦታ ኮይኑ ኣስታት 12,000 ትርብዒት ኪ.ሜ. ስፍሓት ዝነበሮ እዩ። ኣብ’ዚ ዝተጠቕሰ ንውሓትን ዕምቈትን ዝተሰለፈ ሰራዊት ጸላኢ ብምሉእ ኣኽቢብካ ንምጭፍላቕ ዝተሓንጸጸ ወተሃደራዊ ውጥን ከኣ፡ ሽዱሽተ መኣዝን ነበሮ። ብኡ መሰረት፡ ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር ኣብ ሽዱሽተ ምድባት ተኸፋፊሉ’ዩ ንመጥቃዕቲ ተበጊሱ።
•=> ተልእኾ ቀዳማይ መኣዝን መጥቃዕቲ፣
ብጸጋማይ ክንፊ (ምብራቕ) ናይ’ቲ ግንባር፡ ካብ መሸታይ ከባቢ ቃምጨዋይ ጀሚሩ ንማዕሚደ ሒዙ ክሳብ መዕጥር ብምዝርጋሕ ንምብራቓዊ ጎላጕል ዝቈጻጸር ዝነበረ ሰራዊት ጸላኢ (ክፍለጦር 14ን መካናይዝድ ብርጌድ 29ን) ብምጥቃዕ፡ ማዕሚደ ተቘጻጺርካ፡ ብጸጋማይ ክንፊ ብቐጥታ ናብ ኣፍዓበት ምግስጋስ። ኣብ’ዚ ቀዳማይ መኣዝን ዝተመደቡ ኣሃዱታት፡ ክልተ ብርጌዳት ናይ ክፍለ-ሰራዊት 85፡ ክልተ ቦጦሎኒ ናይ ብርጌድ 87 ክፍለ-ሰራዊት 61፡ መካናይዝድ ብርጌድ 23፡ ከምኡ’ውን ገለ ክፋል መካናይዝድ ብርጌድ 63 ነበሩ።
•=> ተልእኾ ካልኣይ መኣዝን መጥቃዕቲ
ኣብ መንጎ ኢትሓልበብን ክርፍን ካብ ዘሎ ዓሞቝቲ ስንጭሮታት ነቒልኻ ጸልማት ጉልባብ ተጠቒምካ፡ ብመንጎ ዕርዲታት ጸላኢ ብምስላዅ፡ ናብ ሩባ ጉድ ምእታው፣ ካብኡ ንየማን ተዓጺፍካ፡ ናብ እምባታት ሮሬት ምድያብ፣ ካብዚ ገለ ክፋል ናይ ወገን ሰራዊት አንፈቱ ንሰሜን ገይሩ ኣብ ብራኸታት 1419፡ 1467 ዓሪዱ ንዝነበረ ጸላኢ ብድሕሪት ከጥቅዕ ገለ ክፋል ድማ፡ ኣንፈቱ ንደቡብ ናብ ሓራስ ሓርማዝ ብምቕናዕ ኣብ ጎቦ ሓርጠጠት ንዝነበረ ጸላኢ ከጥቅዕ፣ በዚ ድማ ነቲ ኣብ ጎቦታት ሮሬትን ሩባ ሕዳይን ዓሪዱ ዝነበረ መበል 19 ክፍለ-ጦር ምስ ተደረብቲ ናይ ታንክ፡ መድፍዕ፡ ረሻሻትን ሞርታራትን ኣሃዱታት ምድምሳስ።
ኣብ’ዚ ካልኣይ መኣዝን ዝተመደቡ ኣሃዱታት፤ ካብ ክፍለ-ሰራዊት 61 ብርጌድ 81፡ ሓደ ቦጦሎኒ ናይ ብርጌድ 87 ከምኡ’ውን ሓደ ሓይሊ ኣጋር ከቢድ ብረት፣ ካብ ክፍለ-ሰራዊት 52 ሓደ ቦጦሎኒ ናይ ብርጌድ 24፣ ካብ ክፍለ-ሰራዊት 16 ሓደ ሓይሊ ናይ ብርጌድ 26፣ ብዘይካ’ዚ ብሩባ ሕዳይ ክኣትዉ ዝተመደቡ፡ መካናይዝድ ብርጌዳት 34ን 63ን።
•=> ተልእኾ ሳልሳይ መኣዝን መጥቃዕቲ፣
ካብ ኣምባ ክሳብ ኣርሃጸት ዓቢን ሩባ ጠልቀሳን ኣብ ዝተዘርግሓ ስትራተጂያዊ ጎቦታት ዝዓረዱ ክፋላት 19ን 21ን ክፍለ-ጦራት ምስ ተደረብቲ ኣሃዱታቶም ምድምሳስ። ኣብ’ዚ ዕማም’ዚ ብዘይካ’ቲ ብሞርታራትን ረሻሻትን ተሰንዩ ብቕድሚት ከጥቅዕ ዝተመደበ ውሑድ ሓይሊ፡ ዳርጋ ኵለን ቦጦሎኒታት ብመንጎ ከፋት ቦታታት ጸላኢ ብሓያል ጥንቃቐ፡ ድምጸን ሓቢኣን ብምሕላፍ ብድሕሪትን ብጐድንን ከጥቅዓ እዩ ተመዲቡ። ኣብ’ዚ ስራሕ’ዚ ዝተሰለፉ ኣሃዱታት፤ ካብ ክፍለ-ሰራዊት 70 ብርጌድ 26 ብጸጋም፣ ናይ ክፍለ-ሰራዊት 61 ብርጌድ 11 ድማ ብየማን ኣብ ርእሲ’ዚ ብመስመር ፋርኔሎን ቀብርጻዕዳን ዝተሰለፉ ኣሃዱታት መካናይዝድ ብርጌድ 34 ነበራ።
•=> ተልእኾ ራብዓይ መኣዝን መጥቃዕቲ፣
ካብ ከባቢ ሸገ ነቒልካ ብመንጎ ኣንደብ፡ ሓሳይድ ብምስንጣቕ፡ ንሓሳይድ ብደቡብ ኣጥቂዕካ ብምቁጽጻር፡ ካብ ኣፍዓበት ንምዕራብ ናብ ዝርከብ ስትራተጂያዊ ቦታታት ምግስጋስ፣ ንሩባ ገብገብ፡ ግሎብን ሽኽናብን ኣጥቂዕካ ብምጽራይ፡ ካብ ሃበሮ ዝመጽእ ረዳት ምዕጋት። ኣብ’ዚ ዕማም’ዚ ዝተዋፈሩ፤ ናይ ክፍለ-ሰራዊት 70 ብርጌድ 10 ብምሉኡ፣ ካብ ብርጌድ 71 ድማ ሓደ ቦጦሎኒ፡ ከምኡ’ውን ሓደ ቦጦሎኒ ኣጋር ከቢድ ብረት ፡ ገለ ኣሃዱታት መካናይዝድ ብርጌድ 34 ነበሩ።
•=> ተልእኾ ሓምሻይ መኣዝን መጥቃዕቲ፣
‘ናደው እዝ’ ንምድምሳስ ብግንባር መጥቃዕቲ ኣብ ዝተፈነወሉ ሰዓት፡ ኣብ መስመር ኣፍዓበት-ከረን ሰሊዅካ ብምእታው፡ ካብ ከረን ኣስታት 30 ኪ.ሜ. ርሒቑ ዝርከብ ስትራተጂያዊ መሓንቖ ሰንሰለታዊ ጎቦታት መስሓሊት ተቘጻጺርካ፡ እዚ ናደው ክወጽኣሉ ኣብ ዘይክእል ከበባ ምእታው፣ ካብ ከረን ረዳት ከይመጾ ምዕጋት፣ ካብ ኣፍዓበት ዝሃድም ሰራዊት ሰቡን ኣጽዋሩን ምሉእ ብምሉእ ኣብ ቁጽጽር ምውዓል። ኣብ’ዚ ዕማም’ዚ ዝተዋፈሩ ኣሃዱታት፤ ክፍለ-ሰራዊት 52 ብምሉኡ ከምኡ’ውን ሓደ ቦጦሎኒ ኣጋር ከቢድ ብረት ነበሩ። እዚ ሓይሊ’ዚ ካብ ድሕሪ መስመር ጸላኢ ከባቢ ማይ መደፍ ተበጊሱ፡ ብደርሰነይ ሓሊፉ፡ ጽርግያ ከረን-ኣስመራ ብሽንድዋ ቆሪጹ፡ ብምራራ፡ ዒራዒሮ፡ እምባ ገይሩ ብኣፍሉቕን እንስን ሓሊፉ፡ ንመስመር ኣፍዓበት-ከረን ክኣቱ እዩ ተመዲቡ።
•=> ተልእኾ ሻድሻይ መኣዝን መጥቃዕቲ፣
ካብ ጫካታት ሰሜናዊ ባሕሪ ነቒልካ፡ ብምብራቕ ናይ ከተማ ኣፍዓበት ማለት ብከባቢ ኣዛህራን ከባቢ ጋድም ሓሊብን ዝነበረ ዕርድታት ጸላኢ ብምጥቃዕ፡ ብሸነኽ የማን ምስ’ቲ ብግንባር ብሸነኽ ፈልከት ዝመጸ ናይ ወገን ሓይሊ ተኣሳሲርካ ኣፍዓበት ምእታው። እዚ ሓይሊ’ዚ ኣብ’ቲ ቀዳማይ መዓልቲ፡ ብሸነኽ ደቡብን ደቡባዊ ምብራቕን ዝነበረ ሓይሊ ጸላኢ ክሳብ ዝድፋእ ድሕሪ ምጻባይ፡ ኣብ ካልኣይ መዓልቲ ናይ’ቲ ውግእ ተልእኾኡ ክፍጽም ዝተመደበ እዩ። ኣብ’ዚ መኣዝን መጥቃዕቲ’ዚ ዝተሰለፉ ኣሃዱታት፤ ካብ ክፍለ-ሰራዊት 85 ብርጌድ 22 ምስ 5 ጋንታታት ኣጋር ከቢድ ብረት፣ ካብ ክፍለ-ሰራዊት 61 ክልተ ቦጦሎኒታት ናይ ብርጌድ 13 ምስ ሓደ ሓይሊ ኣጋር ከቢድ ብረት ነበሩ።
እቲ ውጥንስ ከምዚ ነበረ ውዕሎ ትግባረ ብዕለት 17-19 መጋቢት ዝተካየደ ደማዊ ኵናት’ከ ከመይ ነበረ፧ ኣብ ዚቕጽል ክፋል ክንነቦ ኢና። እዚ ወደሓንኩም!!!
"ንደርግ’ ኣብ ኣፍዓበት ዘሕረረ፡ ንሕብረትሶቭየት ዘሕፈረ፡ ንሕወሓት ዘባህረረ፡ አሎ ታሪኽ ዘይተነግረ - ‘ናደው እዝ’ን ሰላሊዓን!" ይቕጽል!!!
፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠
•=> 1.3 ውዕሎታት ትግባረ [17-19 መጋቢት]።
ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር በዚ ዝተጠቕሰ ኣሰላልፋ፡ ኣብ ወጋሕታ ናይ 17 መጋቢት 1988 ብሓሙሽተ መኣዝናት መጥቃዕቲ ከፈተ። ዋላ’ኳ ሰራዊት ጸላኢ ተሪሩ ክዋጋእ እንተፈተነ፡ አብ’ቲ ምሉእ መዓልቲ ዝቐጸለ ውግእ፡ ኣብ ቅድመ ግንባር፡ ቀዳማይን ካልኣይን መከላኸሊ መስመሩ ለቒቑ ክድፋእ እንከሎ፡ እተን ካብ ቅድመ ግንባር ወጻኢ ብዝተፈላለየ ኣንፈት ከጥቅዓ ዝተመደባ ናይ ወገን ኣሃዱታት፡ እንተላይ እቲ ኣብ ውሽጢ መስመር ጸላኢ ኣብ መስመር ከረን-ኣፍዓበት ክኣቱ ዝተመደበ ሓይሊ ዝተዋህቦም ሸቶታት ኣብ ልክዕ ግዜ ተቘጻጺሮሞ። ኣብ ውሽጢ መስመር ጸላኢ ዘጥቀዐ ክፍለ-ሰራዊት 52፡ እቲ ዕለት’ቲ ኣብ ክሳድ መስሓሊት ዓሪዱ፡ ካብ ከረን ናብ ኣፍዓበት ክረድእ ንዝነቐለ ሓይሊ ጸላኢ ክከላኸል ወዓለ።
ኣብ ካልኣይ መዓልቲ ናይ’ቲ ውግእ ማለት 18 መጋቢት፡ ብሓሙሽተኡ መኣዝናት መጥቃዕቲ ዘበገሰ ናይ ወገን ሓይሊ፡ ከቢድ ጽምእን ጥሜትን ድኻምን ተጻዊሩ፡ ዝጐደሎ ኣጽዋርን ተተዃስን ካብ ጸላኢ እናመንዝዐ፡ ብልዑል ቅልጣፈ ንቕድሚት ብምግስጋስ፡ ሰፊሕ ቦታታት ተቘጻጸረ። ጸላኢ በዚ ትንፋስ ዘይህብ መጥቃዕቲ፡ ውዳበኡ ተዘራሪጉ፡ እዚን ቁጽጽርን ኣጥፊኡ ዝዓበየ ክፋሉ፡ ብዘይተወደበ መገዲ ንድሕሪት ክሃድም ተቐሲቡ።
ኣብ ምድምሳስ እዝ ናደው ዝበርትዐ ግጥም ዝተካየደሉ ከባቢታት ሞጋዕ ቀጣሪትን ቃምጨዋን እዩ። ኣዘዝቲ ሰራዊት ጸላኢ፡ እቲ ካብ በረኽቲን ስትራተጂያዉን ጎቦታትን ተደፊኡ ፋሕ ጭንግራሕ ኢሉ ናብዚ ዝተጠቕሰ ሩባታትን ስንጭሮታትን ዝወረደ ኣጋር ሰራዊቶም፡ ዳግም ተወዲቡ ነቲ ቦታ ከበድቲ ኣጽዋራት ዝዀነ ደጀን ክከላኸለሉ ከምዘይክእል ብምግምጋም፡ ኣብዚ ከባቢታት’ዚ ዝነበረ ኣጽዋር ከይማረኽ ቀልጢፉ ከዝልቕ ወሰኑ። በዚ ድማ ካብ 70 ክሳብ 80 ዝዀና ታንክታትን ተሽከርከርቲን፡ ብቐትሩ ናብ ኣፍዓበት ተበገሳ። እንተዀነ፡ ኣብ ከባቢ ሰዓት 15፡30 እዘን ታንክታትን ተሽከርከርቲን እዚኣተን፡ ብዓቐብ ዓሽሩም ተተቲዐን እናወጻ፡ ኣብ ዒላማ ናይቶም ብሩባ ሕዳይ ዝወረዱ ታንከኛታት ህዝባዊ ሰራዊት ኣተዋ። ሓንቲ ካብ’ተን ናይ ብርጌድ 34 ናይ ወገን ታንክታት፡ ካብ ርሁቕ ብዝተኰሰቶ ቦምባ ድማ፡ ኣብ ክሳድ ዓሽሩም በጺሓ ዝነበረት ቢ.ኤም. 21 ወንጫፊ ሮኬት ዝጸዓነት መኪና ተቓጸለት። ብካልኣይቲ ቦምባ፡ ሓንቲ ኣብ ማእከል ዓቐብ ዝነበረት ታንክ ተደግመት። በዚ ድማ፡ መብዛሕትአን ንብረት ናይ’ቲ ‘ዘርአይ ደረስ’ ተባሂሉ ዝጽዋዕ ዝነበረ፡ ጸላኢ ኣመና ዝምክሓሉ መካናይዝድ ብርጌድ 29 ዝዀና ተሽከርከርትን ታንክታትን መሕለፊ ስኢነን ንሓደጋ ተቓልዓ።
መዋጽኦ ምስተሳእነ፡ ነቲ ኵናት ዘወሃህድ ዝነበረ ኣዛዚ ‘ሁ.ኣ.ሰ.’ ሜጀር ጀነራል ውበቱ ጸጋየ እቲ ዅሉ ዝተዓግተ ንብረትን ኣጽዋርን ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ህዝባዊ ግንባር ከይውዕል፡ ነፈርቲ ከቃጽልኦ ትእዛዝ ሃበ። ኣብ’ቲ ጽንኩር ህሞት፡ ናይ ወገኑ ንብረትን ኣጽዋርን ከቃጽል ትእዛዝ ካብ ዝተዋህቦም መራሕቲ ነፈርቲ ውግእ ሓደ፡ “ኣዬ መንግስት ሲወድቅ” (ኣየ መንግስቲ ኪወድቕ እንከሎ) ክብል ብሬድዮ ተሰምዐ። ብርግጽ ድማ ውጽኢት ናይ’ቲ መጠነ ሰፊሕ ደምሳሲ መጥቃዕቲን ውድቀት ሰራዊት ጸላኢን፡ ኣብ ክሳድ ዓሽሩም እዩ ዝያዳ ጎሊሑ ተራእዩ።
ኣብ ውዕሎ 18 መጋቢት፡ ክልተ ሲሶ ዓቕሚ ናይ ጸላኢ ተዳሂኹ፡ ብቕድመ ግንባር ዘጥቅዐ ናይ ወገን ሰራዊት ኣስታት 40 ኪ.ሜ. ንቕድሚት ደፊኡ ንጸላኢ ካብ ኩሉ ስትራተጂያዊ እምባታት ጸሪጉ ከውርዶ እንከሎ፡ ብየማናይን ጸጋማይን ክንፊ ዘጥቅዐ ናይ ወገን ሓይሊ ድማ፡ ናብ ኣፍዓበት ዘገምግም ቦታታት ተቘጻጺሩ ሓደረ። ብድሕሪት ንመስመር ከረን-ኣፍዓበት ለኵቱዎ ዝወዓለ ክፍለ-ሰራዊት 52 ከኣ፡ ካብ ከረን ክረድእ ንዝመጸ ገዚፍ ሓይሊ ጸላኢ ብተሪር መኸተ ዓጊቱ ክረባረቦ ወዓለ። በዚ ድማ፡ እቲ ብዝተፈላለየ መኣዝን ተዀብኵቡ ኣብ ኣፍዓበትን ከባቢኣን ዝተኣከበ ሰራዊት ‘ናደው እዝ’ ኣብ ጸቢብ ናይ ከበባ ቀለቤት ኣተወ።
ኣብ ሳልሳይ መዓልቲ 19 መጋቢት 1988 ወጋሕታ ሰዓት 5፡30 ብዝተፈላለየ መኣዝን ንኣፍዓበት ከቢቡዋ ዝሓደረ ሓይሊ ህዝባዊ ሰራዊት ናይ መጨረሽታ መጥቃዕቱ ፈነወ። ብናይ ክልተ መዓልቲ ብርቱዕ መጥቃዕቲ ተዳኺሙ፡ ከቢድ ሞራላዊ ውድቀት ዘጋጠሞ ሰራዊት ጸላኢ፡ ንሓጺር ግዜ ተቓውሞ ክገብር እኳ እንተፈተነ፡ መጥቃዕቲ ህዝባዊ ሰራዊት ዝጽወር ስለዘይነበረ፡ ንብረቱ እናቃጸለ ክሃድም ጀመረ። ብሸነኽ ምብራቕን ደቡባዊ ምብራቕን ናብ’ታ ከተማ ተጸጊዑ ዝሓደረ ናይ ወገን ሓይሊ ኸኣ፡ ሰዓት 9፡00 ቅድሚ ቐትሪ ኣፍዓበት ኣተወ። እቲ ብሰሜንን ሰሜናዊ ምዕራብን ክግስግስ ዘርፈደ ናይ ወገን ሓይሊ እውን፡ ክሳዕ ሰዓት 10፡00 ቅድሚ ቀትሪ ኣብ ዝነበረ ግዜ ዕማሙ ፈጺሙ ኣፍዓበት ኣተወ።
ኣፍዓበት ንምቁጽጻር ንግሆ ኣብ ሻባይ መንደር ኣብ ዝተኻየደ ጽዑቕ ናይ ተዅስ ምልውዋጥ ዝነበሮ ሓጺርን ጽዕጹዕን ውግእ፡ ናይ ክፍለ-ሰራዊት 61 ብርጌድ 87 ቦጦሎኒ 3፡ ሰለስተ ሶቭየታውያን ኣማኸርቲ ምስ ካልኦት መኰንናት ኢትዮጵያ ማረኸት።
ብድሕሪ’ዚ ኣብ ኣፍዓበትን ከባቢኣን ኣብ ዝተኻየደ ውግእ ካብ ሞትን ምምራኽን ኣምሊጡ፡ ገለ ታንክታትን መካይንን ሒዙ ንከረን ክሃድም ዝፈተነ ሰራዊት ጸላኢ፡ ክፍለ-ሰራዊት 52 ኣዳልዩዎ ኣብ ዝጸንሐ ድብያ ስለዝኣተወ፡ ንብረቱ ራሕሪሑ፡ ኣብ ከባቢ ግዝግዛ፡ ቀልሃመትን ሂካኖን ፋሕ ጭንግራሕ ኢሉ ተበታተነ።
ስርሒት ምድምሳስ እዚ ናድው፡ በዚ ብ19 መጋቢት 1988 ድሕሪ ቐትሪ ኣብ ከባቢ ግዝግዛ ዝተኻየደ ናይ መጨረሽታ ግጥም ተዛዘመ። ከምቲ ሓደ ካብ ኣዘዝቲ ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር ቅድሚ’ቲ መጥቃዕቲ ዝተዛረቦ እቲ ደርግ ምኩርን ሓያልን ሰራዊት ኢሉ ዝምክሓሉ ዝነበረ ‘ናደው እዝ’ ሓመድ ድበ ለበሰ።
ሰራዊት ህዝባዊ ግንባር፡ ድሕሪ ናይ ዓሰርተ ዓመት መሪር ምርብራብ ግንባር ናቕፋ ገዲፉ፡ ኣብ ከባቢ መስሓሊት ግንባር ከረን ዝተሰምየ ሓዲሽ ግንባር ብምኽፋት፡ ናብ መድረኽ ስትራተጂያዊ መጥቃዕቲ ዘሰጋግር ጸብለልትነት ጨበጠ።
ኣብዚ ዝስዕብ ክፋል እዚ ታሪክ ፍሉይነትን ጽልዋን ስርሒት ምድምሳስ ‘ናደው እዝ’ ክንርኢ ኢና!!!
"ንደርግ’ ኣብ ኣፍዓበት ዘሕረረ፡ ንሕብረትሶቭየት ዘሕፈረ፡ ንሕወሓት ዘባህረረ፡ አሎ ታሪኽ ዘይተነግረ - ‘ናደው እዝ’ን ሰላሊዓን!" ይቕጽል!!!
፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠፠
•=> ፍሉይነትን ጽልዋን ስርሒት ምድምሳስ ‘ናደው እዝ’።
ስርሒት ምድምሳስ ‘ናደው እዝ’ ኣብ ታሪኽ ሓርነታዊ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ብዓይነቱን ውጽኢቱን ፍሉይን ታሪኻዊን ወተሃደራዊ ስርሒት እዩ። ፍሉይ ዝገብሮ ዝዓበየ ረቛሒ፡ ንሓደ ገዚፍ ክፋል ሰራዊት መግዛእቲ፡ ኣብ ምሉእ ከበባ ኣእቲኻ ብዘይመላስ ኣውያት ናይ ምድምሳስ መጥቃዕቲ ብምንባሩ እዩ። ቅድሚ’ዚ መድረኽ’ዚ ሰራዊት ህ.ግ.፡ ኣብ ልዕሊ ጸላኢ ብዙሕ መጠነ ሰፊሕን ንኡስን መጥቃዕቲታት የካይድ እኳ እንተነበረ፡ ኩሎም እዞም መጥቃዕቲታት እዚኣቶም፡ ንጸላኢ ደፊእካ ቦታታት ምቁጽጻር ዝዕላማኦም እምበር፡ ከም ስርሒት ናደው ቀለቤታዊን ደምሳሲን መልክዕ ኣይነበሮምን።
ሰራዊት ህ.ግ. ኣብ’ቲ ካብ መፋርቕ 1978 ጀሚሩ ንኣስታት ዓሰርተ ዓመታት ዝተኻየደ ነዊሕ ናይ ምርብራብ ኵናት፡ ብዙሕ ኣጽዋርን ታንክታትን ካብ ጸላኢ መንዚዑ ናይ ተዅሲ ሓይሉ ከደልድል በቒዑ እዩ። ኣብ ምድምሳስ ‘ናደው እዝ’ ከኣ፡ ንጉልበት ቶዅሱ ዝያዳ ዘበርኹ፡ ቅድሚኡ ማሪኹዎም ዘይፈልጥ፡ 130 ሚ.ሜ. መዳፍዕን ቢ.ኤም. 21 ወንጫፊ ሮኬት ሚሳይላትን ክማርኽ እንከሎ፡ ልዕሊ 50 ታንክታት ዝርከቦ ብዙሕ ኣጽዋርን ተቶኰስቲን እውን ሰሊቡ። ብዘይካ’ዚ፡ ስርሒት ምድምሳስ ‘ናደው እዝ’ ህዝባዊ ግንባር ንፈለማ ግዜ ሰለስተ ወጻእተኛታት ኣማኸርቲ ኵናት (ሶቭየታውያን) ዝማረኸሉ ውግእ እዩ ነይሩ።
እዚ ዓቢይን በርቃዊን ስርሒት’ዚ ኣብ ስርዓት ደርግ ከቢድ ራዕዲ እዩ ፈጢሩ። በዚ ድማ፡ ደድሕሪ’ቲ ስርሒት ብ31 መጋቢት 1988 ህጹጽ ኣኼባ ዘካየደ ማእከላይ ሽማግለ ኢ.ሰ.ፓ.፡ ናይ እዋን ሓደጋ ድንጋገን ናይ ክተት ኣዋጅን ኣውጺኡ። መንግስቱ ሃይለማርያም ኣብቲ ኣኼባ ኣብ ዘስምዖ ቓል፡ ናይ ኢትዮጵያ ህላወ ኣብ ሓደጋ ከም ዝወደቐ ብምግላጽ፡ “እቲ ሕቶ ወንበዴታት ይጥፍኡ’ዶ ወይስ ንሕና ንጥፋእ’ዩ” ክብል ብሓያል ነድሪ ግዒሩ። በቲ ሽዑ ዝወጸ ናይ ክተት ኣዋጅ፡ ብዝተፈላለየ ምኽንያት ካብ ሰራዊት ተፋንዮም ዝነበሩ ኣባላት ምዱብ ሰራዊት ይኹን ብሄራዊ ኣገልግሎት (ሃገራዊ ኣገልግሎት) ናብ ሰራዊት ክምለሱ እንከለው፡ ኣብ ታዕሊም ዝነበሩ ኣባላት 5ይ ዙርያ ሃገራዊ ኣገልግሎት ከኣ፡ ኣብ ሓጺር ግዜ ታዕሊሞም ወዲኦም ኣብ ቅድመ ግንባር ከም ዝኣትው ተገብረ። መራሂ ስርዓት ደርግ መንግስቱ ሃይለማርያም ኣብቲ ቅንያት’ቲ ምስ መራሒ ሶማል ስያድ ባረ ብተብተብ ናይ ሰላም ስምምዕ ምፍራሙ እውን ውጽኢት ስርሒት ምድምሳስ ናደው እዝ እዩ። ሽዑ ንሽዑ ድማ፡ ኣብ ምብራቕ ካብ ዝነበረ ሰራዊቱ፡ ዓቢ ክፋል ናብ ኤርትራ ኣግዒዝዎ። ካብ ትግራይን ምዕራብ ኢትዮጵያን እዉን ን3ይ፡ 9ይን፡ 10ይን ክፍለ-ጦራት ብህጹጽ ናብ ኤርትራ ኣንቀሳቒስዎም። ኣብ ትግራይ ንሓለዋ ዝገደፎ ዓቕሚ ኣብ ውሱናት ከተማታት ስለዝተሓጽረ ድማ፡ ብዙሕ ከባቢታት ትግራይ ካብ ቁጽጽር ሰራዊት ደርግ ሓራ ወጸ።(ትግራይ ናጻ ትወጽእ ብሓፋ አብ ውሽጢ ኤርትራ ብዝተገብረ ባርዕ ኩናት ኢዩ ማለት ኢዩ።) ድሕሪ ምድምሳስ ናደው እዝ፡ ኣብ ሓጺር ግዜ፡ ካብ ዝተፈላለየ ከባቢታት ኢትዮጵያ ናብ ኤርትራ ዝተንቀሳቐሰ ሰራዊት ብዝሑ ልዕሊ 90,000 በጽሐ።
ብዘይካ’ዚ ስርዓት ደርግ፡ ኣብ ምዕራብ ኤርትራ፡ ካብ ከረን ክሳብ ተሰነይ ኣሰሊፍዎ ዝነበረ ‘በርግድ እዝ’ ዝተሰምየ ሰራዊቱ ብህጹጽ ስሒቡ፡ ግስጋሰ ህዝባዊ ሰራዊት ንምዕጋት፡ ኣብ ግንባር ከረን ኣሰሊፍዎ። ብጽልዋ ስርሒት ምድምሳስ እዚ ናደው ከኣ፡ ከተማታት ተሰነይ፡ ባረንቱን ኣቑርደትን ሓራ ወጺኣን፡ ሰራዊት ጸላኢ ካብ ባርካ ጠቕሊሉ ተጸርገ። ብምብራቕ ድማ፡ ህዝባዊ ግንባር ንሳህል ምስ ሰሜናዊ ባሕሪን ጎላጉል ሰምሃርን ዘራኽብ ሰፊሕ ቦታታት ክቈጻጸር ከኣለ። ሰራዊት ህ.ግ. ነዚ ቦታታት’ዚ ምቁጽጻሩ ድሒሩ ንስርሒት ፈንቅል ባብ ዘርሓወ ዓቢ ስትራተጂያዊ ኣገዳስነት ዝነበሮ ፍጻመ እዩ።
ድሕሪ ምድምሳስ ‘ናደው እዝ’ ሰራዊት ህ.ግ. ነቲ ዝጨበጦ ዓወት ንምዕቃብን ዝያዳ ንምስፍሑን፡ ኣብ ልዕሊ’ቲ ኣብ ግንባር ሓልሓል ዓሪዱ ዝነበረ “መንጥር እዝ” መጠነ ሰፊሕ መጥቃዕቲ ብምፍናው ከቢድ ክሳራ ኣውሪዱ ሰፊሕ ቦታታት ክቈጻጸር እንከሎ፡ ኣብ ከባቢ ከረን እዉን ተደጋጋሚ መጥቃዕቲታት ብምክያድ፡ ነቲ ሓድሽ መከላኸሊ መስመር ኣብ ምድልዳል ኣተወ። ስርዓት ደርግ ድማ፡ ህ.ግ. ጨቢጥዎ ዝነበረ ጸብለላታ ንምምንዛዕ፡ በቲ ኣኻኺቡ ዘምጽኦ ገዚፍ ሰራዊት፡ ኣብቲ ሓድሽ ግንባር ከረን ሰፊሕ ጸረ-መጥቃዕቲ ፈነወ። ኣብ ጎቦታት ሮራ መንሳዕ እንሲ፡ ግልንዲ፡ ግዝግዛ፡ ዓጋመት፡ ሩባ ዓንሰባን ሓልሓልን ድማ ንኣዋርሕ ዝቐጸለ ብርቱዕ ውግኣት ተኻየደ። ስርዓት ደርግ ኣብ ርእሲ’ቲ ብግንባር ዘካይዶ ዝነበረ ሓያል መጥቃዕቲታት፡ ንመበል 102 ኣየር ወለድ ሰራዊቱ፡ ብስቱር ኣንቀሳቒሱ፡ ብምብራቓዊ ጎላጉል ተዃሊሉ ኣፍዓበት ናይ ምእታው ፍሹል ስርሒት እውን ፈቲኑ እዩ። ኣብዚ ዘይተጸንዐ ናይ ሃታሃታ ስርሒት’ዚ ምሉእ ክፍለ-ጦር ገና መጥቃዕቲ ከይጀመረ፡ ብማይ ጽምኢን ነዊሕ መገዲን ተሰኒፉ፡ ሓንቲ ከየፍረየ ግዳይ ሞትን ምምራኽን ኮይኑ።
ብወተሃደራዊ ስትራተጂ ምድምሳስ ናደው እዝን ጽልዋኡን ብምልኣት ክግለጽ ዝኽእል፡ ምስቲ ድሕሪኡ ዝሰዓበ መጥቃዕቲን ጸረ-መጥቃዕቲን ዘጠቓለለ መጠነ ሰፊሕ ውግኣት እዩ። ኣብዚ ንኣዋርሕ ዝቐጸለ ምርብራብ፡ ስርዓት ደርግ ዝኸሰሮ ዓቅሚ፡ ካብቲ ኣብ ስርሒት ምድምሳስ ናደው እዝ ዝኸሰሮ እንተዘይዓብዩ ዝንእስ ኣይኮነን። ኣብዚ ውግኣት’ዚ ሰራዊት ህ.ግ.፡ ነቲ ብስርሒት ምድምሳስ ናደው እዝ ዝጨበጦ ዓወትን ዝተቘጻጸሮ ሰፊሕ ከባቢታትን ክዕቅቦ ምኽኣሉ፡ ብኣንጻሩ ሰራዊት ደርግ ብዙሕ ፈተነታት ኣካይዱ ለውጢ ከምጽእ ዘይምኽኣሉ፡ ወተሃደራዊ ሚዛን ሓይሊ ምሉእ ብምሉእ ናብ ሰውራ ኤርትራ ምቕያሩ ዘጉልሐ እዩ ነይሩ።
ስርሒት ምድምሳስ ‘ናደው እዝ’ ንመላእ ኢትዮጵያ ዘነቓነቐ፡ ጽልዋኡ ክሳብ ሞቓድሾን ክረምሊንን (ቤተ-መንግስቲ ሕብረት ሶቭየት) ዝበጽሐ እዩ ነይሩ። ምኽንያቱ ድሕሪ ስርሒት ‘ናደው እዝ’ እታ ሰለስተ መኰንናታ ኣብቲ ውግእ ዝተማረዅኣ ሕብረት ሶቭየት እውን እንተኾነ፡ ስርዓት ደርግ ክዕወት ከም ዘይክእል ገምጊማ እያ። ልክዕ ኣብቲ መድረኽ’ቲ ኣብ ህብረት ሶቭየት ዝመጸ ናይ ፖሊሲ ለውጢታት ተወሲዅዎ ድማ፡ ድሕሪኡ ርክባታ ምስ ደርግ ኣዛሕቲላቶ እያ።
ምድምሳስ ‘ናደው ኣዝ’፡ ስርዓት ደርግ ንሰውራ ኤርትራ ክስዕር ዝነበሮ ሕልሚ ምሉእ ብምሉእ ዘብነነ፡ ናጽነት ኤርትራ ዘይተርፍ ምዃኑ ንዓለም ዘግሃደ ስርሒት ኣዩ። በዚ ድማ ድሕሪ ስርሒት ምድምሳስ ‘ናድው እዝ’ ጉዳይ ኤርትራ ኣብ ማዕከናት ዜና ዓለም ዓቢ ኣተኩሮ ረኺቡ። እቲ ውሩይ ናይ ታሪኽ ተመራማሪን ጸሓፊን እንግሊዛዊ በዚል ደቪድሰን ንውጽኢት ናይ’ቲ ኵናት ብዓይኑ ድሕሪ ምዕዛብ፡ ንስርሒት ናደው፡ “ድሕሪ ውግእ ድየን ብየን ፉ፡ ብሓደ ሓርነታዊ ምንቅስቓስ ዝተፈጸመ ዝዓበየ ወተሃደራዊ ስርሒት” ክብል ገሊጽዎ። ውግእ ድየን ብየን ፉን ስርሒት ምድምሳስ ናደው እዝን ብጽልዋኦም (ዕምሪ መግዛእቲ ኣብ ምሕጻር) ተመሳሳልቲ እኳ እንተኾኑ፡ ከም ወተሃደራዊ ስርሒት ግን ምድምሳስ ናደው እዝ ካብ ውግእ ድየን ብየን ፉ ኣዝዩ ዝተፈልየን ዝዓበየን እዩ። ድሕሪ’ዚ ስርሒት’ዚ ብዙሓት ሃገራት ጉዳይ ኤርትራ ሰላማዊ ፍታሕ ክርከበሉ እየን ጸዊዐን። ስርዓት ደርግ እውን ቅድመኡ ዝሕሰሞ ዝነበረ ዘተ ሰላም ክቕበል ተቐሲቡ።
ሽሕ’ዃ ጸሓፊ እዚ ታሪኽ ( ተጋዳላይ ሰለሙን በርሀ) ነዚ ብርቂ ዝኾነ ዓወት ጀጋኑ ተጋደልቲ ኤርትራ ምስቲ ሕወሃት አብቲ እዋን እቲ ተርእዮ ዝነበረት አካይዳ አዛሚዱ እንተዘየቀረበልና፡ ስለቲ ብወገኑ ዝገበሮ ጻዕሪ ልዑል ምስጋናና ነቕርበሉ አሎና።
ነዚን ከምዚን ዝአመሰለ ክንደይ መስገደላት ሰጊራ ልዑላዊት ንዝኾነት ሃገረ ኤርትራ ብስመ ምርባሕ ኾነ ምድማር ክትጎብጡ ተንባህቑ አካላት እንተሊኹም እዚ ሃተፍተፍ ቀጥሪ ወይ ሕልምኹም ፍረ አልቦ ምዃኑ ክንገልጸልኩም ንፈቱ። ሕወሃት’ውን ንውሽጣዊ ሓይሊ ኤርትራን ንትዕግስቲ ኤርትራዉያንን አዳዕዲዕኪ ትፈልጢ ኢኺ። እቲ ምንታይ ስረን ብረትን ሞራልን ዘዕጠቐኪ እቲ ናይ ትማሊ ሓይሊ ንሱ ስለዝኾነ። ክንዲ ዝኾነውን ብስም አግአዚ ኮነ ትግራይ ትግርኝ ኮነ ካልእ ፍሹል ፍልስፍና ሕዝቢ ኤርትራ ከምዘይደናገር እናገለጽና፣ እኳ ደኣ ሕወሃት ካርታኪ አመሓይሽኺ፣ እቲ መሬትኪ ከምዘይኾነ ዓለማዊ ይግባይ ዘይብሉ ቤትፍርዲ ዝበየኖ ፍርዲ ተቐቢልኪ፣ መሬት ኤርትራ ናብ ዋንኡ ብሰላም መሊስኪ ብንስሓን ብፍቅርን ንበሪ ንማለት ኢዩ። ብኻልዕ አዘራርባ በቲ ዝርደአክኪ ቋንቋ ንምብርሁ ድማ “ናይና አይንህብይ ላይ እንዳማትና ለይንደልይ!!!” ኢኺን ትበሃላ ዘሎኽን።
"ንደርግ’ ኣብ ኣፍዓበት ዘሕረረ፡ ንሕብረትሶቭየት ዘሕፈረ፡ ንሕወሓት ዘባህረረ፡ እዚ ታሪክ ደኣ ዘልኣለም ይነብር እናተነግረ!!! - ስርሒት ‘ናደው እዝ’ን ሰላሊዓን!"!!!
~~~~~~~~~~
•=>√ ጽባቐን ብዙሕነትን ትሽዓተ ብሄራትና......ሕላገት ጽኑዕ ኤርትራዊ ሓድነትና እዩ!!!
•√> ዘልኣለማዊ ኽብሪን ዝኽሪን ንስውኣትና!፣ ኽብሪ ድማ ንጀጋኑ ኣብ ብረታውን ፍትሓውን ናጽነታውን ሓርነታዊን ቓልሲ ህዝቢ ኤርትራን ምክልኻል ልኡላውነትን ኲናት ዝተሰውኡን ዝስንከሉን ኽቡራት ኣሕዋትናን ኣሓትናን ብጾትና!!!
•√> ሞሳን ኽብርን ነቶም ደኺምና ሕጅስ ከነዕርፍ ከይበሉ ከይተሓለሉ ስጋብ ሎሚን ቀጻልን ብጽንዓት ሃገር ኣብ ምሕላውን ምህናጽን ምምዕባልን ዝቃለሱን ዘቃልሱን ዝሰርሑን ዘሎዉ ኽቡራት ሓርበኛታት ኤርትራውያንን ተብዓት ጀጋኑ መንእሰያት ኣሕዋትናን ኣሓትናን!!!


ድምጺ ኣሜሪካ ፈነወ ቛንቛ ትግርኛ ካብ ሶኑይ ክሳብ ሰንበት ይፍነው። ፈነወ ቛንቛ ትግርኛ ካብ ሶኑይ ክሳብ ዓርቢ ብዕለታዊ ዜና ይጅምር፥ እዋናዊ ጉዳያትን ሰሙናዊ መደባት'ውን የጠቓልል ።ቀዳምን ሰንበትን ኣብቲ ሰሙን ዝተፈነው መደባት ብምድጋም ፈነወ ቛንቛ ትግርኛ ይኻየድ።


ሃብሃብ ሆሳዕና ለውዝ ሊሻሊሾ ላሎ ሓረግ ልምጭ ሎሚ ሑንጨ . ሓምሌ ቁልጭ ሓረግ ሓርሞ መርዝ መቅመቆ መተሬ መጭ ሙሽ ሙጃ ሚጥሚጣ ማሽላ ማንጎ . ምስር ምጫምጮ ሩማን ሩዝ ራስ ክምር ሬት ሮቃ ሰለሪ ሰሊጥ ሰሪቲ ሰርዶ ሰናፍጭ ሰንሰል ሰንበሌጥ ሰንዳፋ ሰኮሩ ሰገድ ሱፍ ሳማ . ሳኮዮ ስንደዶ ስንዴ ስኳር ድንች ሶሌ ሸምበቆ ሸንኮራ ኣገዳ ሻይ ሽመል ሽምብራ ሽነት ሽፈራው ሾላ . ቀላዋ ቀረሮ ቀረፋ ቀርክሃ ቀሰም ቀበሪቾ ቀንጠፋ ቀይ ስር ቀይ ሽንኩርት ቀይ ባሕር ዛፍ ቀይ እጣን ቀጋ ቀጠጥና ቀጨሞ ቁልቋል ቁሙ ቁርቁራ ቁንደ በርበሬ ቃውት ቃጫ ቄጠማ ቅል ቅምቦ ቅርንፉድ ቅንጭብ ቆረንዲ ቆሮ ሓጋግ ቆስጣ ቈማጤ ቋራ በለስ በሉጥ በርበሬ በሶብላ በሶብላ በግ በቆሎ በደኔ በጢሕ ቡና ቡራና ቡሬ ቡክቡካ ባሚያ ባምባ ባቄላ ባዚንጀን ባዬ ቦዮና ባጋና ብርብራ ብርቱካን ብርጕድ ብሳና ቦዮና ተልባ ተቀጥላ ቱልት ቲማቲም ቲኒ ቴምር ትምባሆ ትሩማንትሪ ትርንጎ ችፍርግ ነጭ ሽቶ ነጭ ሽንኩርት ነጭ ባሕር ዛፍ ነጭ ኣውጥ ነጭ ኣዝሙድ ኑግ ኣለብላቢት ኣላያ ኣልቅም ኣመራሮ ኣማቅጥ ኣሜከላ ኣምበሾክ ኣምባሩድ ኣረንቾ ኣረጨኔ ኣሪቲ ኣሳግርት ኣሹት ኣቆራርጪኝ ኣበቃ ኣበባ ጎመን ኣባሎ ኣብሽ ኣተር ኣናሺሎዝ ኣናናስ ኣንጨባ ኣንጮቴ ኣኩኩ ኣክርማ ኣውጥ ኣዛምር ኣዞ ሓረግ ኣደስ ኣደንጓሬ ኣደይ ኣበባ ኣጃ ኣጆ ኣጋም ኣጠፋሪስ ኣጡምባር ኣጣጥ ኣጥቋር እምቧይ እምቧጮ እሪራዮ እርድ እባን እንሰት እንስላል እንስላል እንስላል እንሶስላ ሂና እንቆቆ እንክርዳድ እንኮይ እንዳሁላ እንዶድ እንጆሬ እንጎችት እንጭብር እጸ ጳጦስ እጸ ፋርስ ኦሜድላ ኦሮሞ ድንች ኧህብ ከርቤ ከሴ ከኩሪ ኩሳዬ ካሮት ክትክታ ኮረሪማ ኮረሪማ ኮርች ኮሰረት ኮሶ ኮሸሽላ ኮሽም ኮባ ኮቴሃሬ ወርቅ በሜዳ ወሸሽላ ወይራ ወይን ወገርት ወፋኣንቁር ወፍጠጭ ዋርካ ዋንዛ ዘምባባ ዘንጋዳ ዘይቱን ዝንጅብል ዝግባ የምድር በርበሬ የምድር እምቧይ የሰይጣን ዱባ የሸዋ ኣረም የቁራኣምሽ የቆላ ኣባሎ የቆላ እንጨት የቆላ ጅብራ የዥብ ምርኩዝ የደጋ ኣባሎ ያቱ ዬሮ ደማ ከሴ ደሬ ደወኒ ግራር ደደሆ ደጅምባል ዱባ ዱቤ ዳጉሳ ድምብላል ድንች ድንገተኛ ድኩን ድግጣ ዶክማ ዶግ ጀሞ ጃምቦ ገብስ . ጉሎ ጉመሮ ጉራ ሃሬ ጉንያቶ . ጉጄ ጊሜ ጋሜ ጋምቤላ ጋጃ ጌሾ . ግራዋ ግሽጣ ግቻ ጎመንዘር ጎርጎ ጎቢል ጎደሬ ጓሳ ጓያ ጠንበለል ጠዬ ጠጅ ሳር ጤና ኣዳም ጤፍ ጥቁር ሓረግ ጥቁር ኣዝሙድ ጥቁር እንጨት ጥቅል ጎመን ጥንጁት ጥድ ጽድ ጋቲራ ጥጥ . ጦስኝ ጨባ - ጨጎጊት ጫት ጭርቶ ጽጌ ረዳ ፈንዲሻ ፌጦ ፍልፍሌ ፍጁል ፓፓዬ ፖም
ማጣቀሻ
[ለማስተካከል | ኮድ አርም]
https://archive.today/20120731053152/http://www.ethiopic.com/aplants.htm
^ ኣበራ ሞላ (ዶክተር ) , http://www.ethiopic.com/aplants.htm Archived ፌብሩዌሪ 24, 2008 at the Wayback Machine
ከ «https://am.wikipedia.org/w/index.php?title=የኢትዮጵያ_እጽዋት&oldid=371073» የተወሰደ
መደብ:
የኢትዮጵያ እጽዋት
ይህ ገጽ መጨረሻ የተቀየረው እ.ኣ.አ በ15:01፣ 21 ሜይ 2022 ዓ.ም. ነበር።
የዚህ መዝገበ ዕውቀት ጽሁፍ በ Creative Commons Attribution/Share-Alike License ስር ነው የተለቀቀው፣ ተጨማሪ ደንቦች ሊኖሩ ይችላሉ። ለበለጠ መረጃ Policy:Terms_of_Use የአጠቃቀም ደንቦችን ይዩ።


ዕለቱን ምክንያት በማድረግ በአስመራ ስታድዩም በተካሄደ ሥነ ስርዓት ላይ ንግግር ያደረጉት ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ፣ ኤርትራ በረጅም ዓመታት የትጥቅ ትግል ነፃነቷን እንደተጎናፀፈች አስታውሰው በቅርቡ የተሳፈችበት የድንበር ጦርነት “የኤርትራን ነፃነት ላለመቀበል የተደረገ ደባ ውጤት” ነው ብለዋል፡፡
ዕለቱን ምክንያት በማድረግ በአስመራ ስታድዩም በተካሄደ ሥነ ስርዓት ላይ ንግግር ያደረጉት ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂ፣ ኤርትራ በረጅም ዓመታት የትጥቅ ትግል ነፃነቷን እንደተጎናፀፈች አስታውሰው በቅርቡ የተሳፈችበት የድንበር ጦርነት


ሁሉም ምድቦች ያልተመደቡ የልጆች እና የመዝናኛ እቃዎች የተለያዩ መጫዎቻዎች ቀለም መቀቢያ እና መልመጃ መጽሃፎች ሁሉ መገልገያ የታሪክ መጽሐፍት ከለሮች የጽሕፈት መሳሪያዎች የተለያዩ ስቴፕለሮች እና የስቴፕለር ሽቦዎች ማስታወሻ ደብተር እና የፋይል ሳጥን የወረቀት ሽቦዎች፣ መያዣዎች ቀለም እና ፓርከር ማስመሪያዎች፣ላጲሶች፣ መቅረጫዎች ወረቀት እና ኤንቬሎፕ የማጣበቂያ እና የመገልገያ መለዋወጫዎች ሁሉም እርሳስ እና እስክርቢቶ የመዋቢያ ቁሳቁሶች በሻወር ቤት የግል ንጽህና መጠበቂያዎች ሎሽን እና ቫሲሊን ሽቶዎች የተለያዩ የጸጉር መንከባከቢያዎች የእጅ እና የሰውነት ሳሙና ሁሉ የፊት እና የሰውነት ክሬም የንጽህና መጠበቂያዎች ማበጠሪያ እና የጥፍር መቁረጫዎች የሕፃናት ማእዘን ዳይፐር እና ዋይፕስ የሕፃን አካል እንክብካቤ እና የእጅ ማድረቂያ ስብስብ የሕፃን ንፅህና እና ዕለታዊ እንክብካቤ የጡጦ ጫፎች፣ ጡጦዎች እና የግግ ማከኪያዎች የእንጀራእናት፣የጡጦና የእንጀራእናት መቀቀያዎች ልብሶች ፣ ጫማዎች እና ሻንጣ የህጻናት የምግብ መብያዎች እና ማስቀመጫዎች ሁሉም የምግብ እቃዎች የተለያዩ መጠጦች ሁሉም ማካሮኒ ፣ ፓስታ እና ሩዝ ቸኮሌቶች ፣ ከረሜላዎች እና ማስቲካዎች ዘይት ቡና ፣ ሻይ እና ስኳር የሕፃን ምግብ የታሸጉ ምግብ ማርማራቶች እና የኦቾሎኒ ቅቤዎች ባልትና ብስኩቶች እና መክሰስ ላይ የሚበሉ ምግቦች የስጋ እና የወተት ተዋጽኦዎች ቴምሮች ጨው እና ቅመሞች የዳቦ መጋገሪያ ግብአቶች የምግብ ማስቀመጫ እቃዎች የተለያዩ ቲማቲም ድልህ እና ስጎ ፈጣን ምግቦች አትክልቶች እና ፍራፍሬዎች የቤት ዕቃዎች የወጥ ቤት ዕቃዎች ሁሉም የቤት ዕቃ ጋውኖች፣ቲሸርቶች፣ፎጣዎች.. ፍሊት እና ኤር ፍሬሽነር ኤሌክትሮኒክ መሣሪያዎች የወለል ምንጣፍ እና ሌሎችም የአልጋ ልብስ የጽዳት ዕቃዎች የልብስ ማጠቢያ ሳሙና የእጅ እና የሰውነት ማጽጃዎች የወጥ ቤት ማጽጃ ምርቶች የመኪና ማጽጃ ቁሳቁሶች ሁሉም ናፕኪን ባለብዙ ዓላማ ማጽጃ ወለል እና የመስኮት ማጽጃ የባኞ ቤት፣ሽንትቤት ማጽጃዎች ቆሻሻ ማጠራቀሚያ መታጠቢያ ስፖንጆች የስፖርት ዕቃዎች የውሃ መጠጫ ኮዳዎች የስፖርት መጫወቻ እቃዎች የተለያዩ የስፖርት መስሪያ ቁሶች ደጋፊ ትራሶች ሁሉ የትምህርት ቤት አቅርቦት ቦርሳ እርሳስ እና እስክርቢቶ ቀለም እና ፓርከር የአካል ብቃት እንቅስቃሴ መጽሐፍ እና ማስታወሻ መጽሐፍ ላጲስ እና መቅረጫዎች የምሳ እቃ የውሃ መጠጫ ኮዳዎች ሁሉም ኮምፓስ እና ማስመሪያዎች የመገልገያ መለዋወጫዎች የስጦታ ዕቃዎች ጣፋጭ ከረሜላ ሽቶዎች የስጦታ ቦርሳዎች። መጫወቻ ልብስ እና ጫማዎች ሁሉም ሌሎች በአሜሪካ ምርቶች የተሰራ የድግስ ዕቃዎች ሻማ እና ርችት ለአንድ ግዜ የሚያገለግሉ እቃዎቸ የልደት ቀን ማስዋቢያ እቃዎች የልደት ኮፍያዎቸ፣ዘውዶች ወዘተ.. ሁሉም የመጽሐፉ ጥግ ቀለም መቀቢያ እና መልመጃ መጽሃፎች የታሪክ መጽሐፍት የአማርኛ መጽሐፍት የእንግሊዝኛ መጽሐፍት ትምህርታዊ መጻሕፍት ሁሉም የምግብ አዘገጃጀት መመሪያዎች ከ“መጽሐፍ ዓለም” መደብር ፖለቲካ እና ኢኮኖሚክስ ንግድ ራስ አገዝ ልብ-ወለድ የልጆች መጽሐፍት COVID-19 አስፈላጊ ነገሮች መጫወቻዎች አባልነት የቤት እንስሳት ምርቶች የአዲስ ዓመት ጥቅል ወደ ትምህርት ቤት የሚመለስ ጥቅል ልብስ የረመዳን ጥቅል
00 ንጥሎች
0
+251-939-37-37-37
ፍለጋ
ሁሉም ምድቦች ያልተመደቡ የልጆች እና የመዝናኛ እቃዎች የተለያዩ መጫዎቻዎች ቀለም መቀቢያ እና መልመጃ መጽሃፎች ሁሉ መገልገያ የታሪክ መጽሐፍት ከለሮች የጽሕፈት መሳሪያዎች የተለያዩ ስቴፕለሮች እና የስቴፕለር ሽቦዎች ማስታወሻ ደብተር እና የፋይል ሳጥን የወረቀት ሽቦዎች፣ መያዣዎች ቀለም እና ፓርከር ማስመሪያዎች፣ላጲሶች፣ መቅረጫዎች ወረቀት እና ኤንቬሎፕ የማጣበቂያ እና የመገልገያ መለዋወጫዎች ሁሉም እርሳስ እና እስክርቢቶ የመዋቢያ ቁሳቁሶች በሻወር ቤት የግል ንጽህና መጠበቂያዎች ሎሽን እና ቫሲሊን ሽቶዎች የተለያዩ የጸጉር መንከባከቢያዎች የእጅ እና የሰውነት ሳሙና ሁሉ የፊት እና የሰውነት ክሬም የንጽህና መጠበቂያዎች ማበጠሪያ እና የጥፍር መቁረጫዎች የሕፃናት ማእዘን ዳይፐር እና ዋይፕስ የሕፃን አካል እንክብካቤ እና የእጅ ማድረቂያ ስብስብ የሕፃን ንፅህና እና ዕለታዊ እንክብካቤ የጡጦ ጫፎች፣ ጡጦዎች እና የግግ ማከኪያዎች የእንጀራእናት፣የጡጦና የእንጀራእናት መቀቀያዎች ልብሶች ፣ ጫማዎች እና ሻንጣ የህጻናት የምግብ መብያዎች እና ማስቀመጫዎች ሁሉም የምግብ እቃዎች የተለያዩ መጠጦች ሁሉም ማካሮኒ ፣ ፓስታ እና ሩዝ ቸኮሌቶች ፣ ከረሜላዎች እና ማስቲካዎች ዘይት ቡና ፣ ሻይ እና ስኳር የሕፃን ምግብ የታሸጉ ምግብ ማርማራቶች እና የኦቾሎኒ ቅቤዎች ባልትና ብስኩቶች እና መክሰስ ላይ የሚበሉ ምግቦች የስጋ እና የወተት ተዋጽኦዎች ቴምሮች ጨው እና ቅመሞች የዳቦ መጋገሪያ ግብአቶች የምግብ ማስቀመጫ እቃዎች የተለያዩ ቲማቲም ድልህ እና ስጎ ፈጣን ምግቦች አትክልቶች እና ፍራፍሬዎች የቤት ዕቃዎች የወጥ ቤት ዕቃዎች ሁሉም የቤት ዕቃ ጋውኖች፣ቲሸርቶች፣ፎጣዎች.. ፍሊት እና ኤር ፍሬሽነር ኤሌክትሮኒክ መሣሪያዎች የወለል ምንጣፍ እና ሌሎችም የአልጋ ልብስ የጽዳት ዕቃዎች የልብስ ማጠቢያ ሳሙና የእጅ እና የሰውነት ማጽጃዎች የወጥ ቤት ማጽጃ ምርቶች የመኪና ማጽጃ ቁሳቁሶች ሁሉም ናፕኪን ባለብዙ ዓላማ ማጽጃ ወለል እና የመስኮት ማጽጃ የባኞ ቤት፣ሽንትቤት ማጽጃዎች ቆሻሻ ማጠራቀሚያ መታጠቢያ ስፖንጆች የስፖርት ዕቃዎች የውሃ መጠጫ ኮዳዎች የስፖርት መጫወቻ እቃዎች የተለያዩ የስፖርት መስሪያ ቁሶች ደጋፊ ትራሶች ሁሉ የትምህርት ቤት አቅርቦት ቦርሳ እርሳስ እና እስክርቢቶ ቀለም እና ፓርከር የአካል ብቃት እንቅስቃሴ መጽሐፍ እና ማስታወሻ መጽሐፍ ላጲስ እና መቅረጫዎች የምሳ እቃ የውሃ መጠጫ ኮዳዎች ሁሉም ኮምፓስ እና ማስመሪያዎች የመገልገያ መለዋወጫዎች የስጦታ ዕቃዎች ጣፋጭ ከረሜላ ሽቶዎች የስጦታ ቦርሳዎች። መጫወቻ ልብስ እና ጫማዎች ሁሉም ሌሎች በአሜሪካ ምርቶች የተሰራ የድግስ ዕቃዎች ሻማ እና ርችት ለአንድ ግዜ የሚያገለግሉ እቃዎቸ የልደት ቀን ማስዋቢያ እቃዎች የልደት ኮፍያዎቸ፣ዘውዶች ወዘተ.. ሁሉም የመጽሐፉ ጥግ ቀለም መቀቢያ እና መልመጃ መጽሃፎች የታሪክ መጽሐፍት የአማርኛ መጽሐፍት የእንግሊዝኛ መጽሐፍት ትምህርታዊ መጻሕፍት ሁሉም የምግብ አዘገጃጀት መመሪያዎች ከ“መጽሐፍ ዓለም” መደብር ፖለቲካ እና ኢኮኖሚክስ ንግድ ራስ አገዝ ልብ-ወለድ የልጆች መጽሐፍት COVID-19 አስፈላጊ ነገሮች መጫወቻዎች አባልነት የቤት እንስሳት ምርቶች የአዲስ ዓመት ጥቅል ወደ ትምህርት ቤት የሚመለስ ጥቅል ልብስ የረመዳን ጥቅል


የኢትዮጵያ ፕሪምየር ሊግ አሸናፊው ኢትዮጵያ ንግድ ባንክ እና የኢትዮጵያ ዋንጫ አሸፊናው ኢትዮጵያ ቡና የሚያካሂዱት ተጠባቂው የአሸናፊዎች አሸናፊ ዋንጫ ጨዋታ ላይተወሰነ ጊዜ እንደተራዘመ ፌደሬሽኑ በይፋዊ ገፁ አስታውቋል።
በቀጣይ እሁድ እንዲካሄድ ቀን ተቆርጦለት የነበረው ይህ ጨዋታ የተራዘመበት ምክንያት እና የሚካሄድበት ዕለት አልተገለፀም። ፌደሬሽኑ በትናንትናው ዕለት ኢትዮጵያ ቡና ጨዋታው እንዲራዘም በደብዳቤ ገልፆ እንደነበር በመጥቀስ ቡድኖች በቂ መዘጋጃ እንዲያገኙ ከጨዋታው አንድ ወር አስቀድሞ በመገለፁ እንዲሁም ጨዋታውን ለማስተናገድ ቅድመ ዝግጅት እንደተደረገ በመግለፅ ጨዋታው በተያዘለት ዕለት እንደሚካሄድ ቢገልፅም አሁን ይፋ በሆነው መረጃ መሰረት ጨዋታው ላልተወሰነ ጊዜ መራዘሙ አስታውቋል።
Share
Tweet
Post navigation
ወልቂጤ ከተማ አዲስ አሰልጣኝ ቀጥሯል
የኢትዮጵያ ቡና የሜዳ ውጪ ጨዋታን የሚመሩ ዳኞች ታውቀዋል
የቅርብ ዜናዎች
የሴቶች ፕሪምየር ሊግ | ኢትዮ ኤሌክትሪክ አስራ ሁለት አዳዲስ ተጫዋቾችን አስፈርሟል September 14, 2024
መቐለ 70 እንደርታ አማካዩን ለማስፈረም ተስማምቷል September 13, 2024
ፈረሰኞቹ የታዳጊ ቡድን ፍሬያቸውን ዳግም ለማስፈረም ተስማምተዋል September 13, 2024
ነብሮቹ የወሳኝ አጥቂያቸውን ውል አራዝመዋል September 13, 2024
የ2016 የዓመቱ ኮከቦች ሽልማት የሚካሄድበት ቀን ታውቋል September 13, 2024
መቐለ ጋናዊ አጥቂ አስፈርሟል September 13, 2024
የቅርብ ዜናዎች
ሴቶች ዝውውር ሴቶች ፕሪምየር ሊግ ኢትዮ ኤሌክትሪክ ዜና የሴቶች እግርኳስ
የሴቶች ፕሪምየር ሊግ | ኢትዮ ኤሌክትሪክ አስራ ሁለት አዳዲስ ተጫዋቾችን አስፈርሟል
September 14, 2024
ቴዎድሮስ ታከለ
መቐለ 70 እንደርታ ዜና ዝውውር
መቐለ 70 እንደርታ አማካዩን ለማስፈረም ተስማምቷል
September 13, 2024
ማቲያስ ኃይለማርያም
ቅዱስ ጊዮርጊስ ዜና ዝውውር
ፈረሰኞቹ የታዳጊ ቡድን ፍሬያቸውን ዳግም ለማስፈረም ተስማምተዋል
September 13, 2024
ዳንኤል መስፍን
ሀዲያ ሆሳዕና ዜና ዝውውር
ነብሮቹ የወሳኝ አጥቂያቸውን ውል አራዝመዋል
September 13, 2024
ዳንኤል መስፍን
ሶከር ኢትዮጵያ
ሶከር ኢትዮጵያ በኢትዮጵያ እግር ኳስ ላይ ብቻ ትኩረቱን አድርጎ የሚሰራ የኦንላይን ሚድያ ነው።
ዘርፎች
ዘርፎች Select Category A ውድድሮች A የክለብ ኢንተርናሽናል ውድድሮች U-17 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን U-17 ብሔራዊ ቡድን U-20 ብሔራዊ ቡድን U-23 ብሔራዊ ቡድን U20 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን ሀምበርቾ ሀዋሳ ከተማ ሀዲያ ሆሳዕና ለገጣፎ ለገዳዲ ሉሲ መቐለ 70 እንደርታ መቻል መፅሀፍት ሜዲካል ምርጥ 11 ምርጫ 2010 ምስራቅ አፍሪካ ሰበታ ከተማ ሲዳማ ቡና ሲዳማ ጎፈሬ ዋንጫ ሴቶች ቻምፒየንስ ሊግ ሴቶች አፍሪካ ዋንጫ ሴቶች ከፍተኛ ሊግ ሴቶች ዝውውር ሴቶች ፕሪምየር ሊግ ሴካፋ ስሑል ሽረ ሻሸመኔ ከተማ ቀጥታ የውጤት መግለጫ ቀጥታ የፅሁፍ ስርጭት ቃለ-መጠይቅ ቅዱስ ጊዮርጊስ ቅድመ ጨዋታ ዳሰሳ ቢዝ ባህር ዳር ከተማ ቤተሰብ ተስፈኛ ተጫዋቾች ትኩረት ታሪክ ታክቲክ ታዳጊዎች ትውስታ ትግራይ ክልል ዋንጫ ቻምፒየንስ ሊግ ቻን ቻን ማጣርያ አማራ ክልል ዋንጫ አርባምንጭ ከተማ አሰልጣኞች ትኩረት አንደኛ ሊግ አዲስ አበባ ከተማ አዲስ አበባ ከተማ ዋንጫ አዳማ ከተማ አዳማ ከተማ ዋንጫ ኢትዮ ኤሌክትሪክ ኢትዮጵያ መድን ኢትዮጵያ ቡና ኢትዮጵያ ንግድ ባንክ ኢትዮጵያ ዋንጫ ኢትዮጵያውያን በውጪ ኢእፌ እውነታዎችና ቁጥሮች ኦሊምፒክ ማጣርያ ከ17 ዓመት በታች ሻምፒዮና ከ17 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከ20 ዓመት በታች ጥሎማለፍ ከ20 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከፍተኛ ሊግ ክለብ ትኩረት ኮሮና ኮንፌዴሬሽን ዋንጫ ኮፓ ኮካኮላ ወላይታ ድቻ ወልቂጤ ከተማ ወልዋሎ ዓዲግራት ዩኒቨርሲቲ ወልዲያ ወቅታዊ ጉዳይ ዋልያዎቹ ዐበይት ጉዳዮች ዜና ዜና ዕረፍት ዝ ክለቦች ዝክር ዝውውር የ1ኛ ዙር የክለቦች ዳሰሳ የሰማንያዎቹ የሴቶች እግርኳስ የሴቶች ዘ ብሔራዊ ቡድኖች የሴቶች ገፅ የሴቶች ጥሎማለፍ የሶከር አምዶች የቅድመ ውድድር የብሔራዊ ቡድን ውድድሮች የተቋማት መረጃዎች የት ይገኛሉ የአመቱ ምርጦች የአሰልጣኞች ስልጠና የአሰልጣኞች ገፅ የአሸናፊዎች አሸናፊ የአፍሪካ ዋንጫ የአፍሪካ ዋንጫ ማጣርያ የክልል ክለቦች ሻምፒዮና የወሩ ምርጦች የወዳጅነት ጨዋታዎች የወጣቶች እግርኳስ የውድድር ዘመን ቅድመ ዳሰሳ የውድድር ዘመን ዳሰሳ የውጪ ዜጎች የዓለም ዋንጫ ማጣሪያ የዘመኑ ከዋክብት የዘጠናዎቹ ከዋክብት የዠ ብሔራዊ ቡድኖች የደጋፊዎች ገፅ የዳኞች ገጽ የግል አስተያየት የጨዋታ መረጃዎች የጨዋታ ሪፖርት የፈረንሳይኛ ፖስቶች (Francais) ይህን ያውቁ ኖሯል? ይድነቃቸው ተሰማ መታሰቢያ ዋንጫ ደቡብ ካስቴል ዋንጫ ደቡብ ፖሊስ ደደቢት ዳኞች ድህረ ጨዋታ አስተያየት ድሬዳዋ ከተማ ጅማ አባ ጅፋር ጋዜጣዊ መግለጫ ፉትሳል ፊቸር ፋሲል ከነማ ፕሪምየር ሊግ ፕሪምየር ሊግ አ/ማ
ማኅደር
ማኅደር Select Month September 2024 (49) August 2024 (182) July 2024 (99) June 2024 (66) May 2024 (87) April 2024 (86) March 2024 (125) February 2024 (104) January 2024 (130) December 2023 (111) November 2023 (91) October 2023 (160) September 2023 (85) August 2023 (146) July 2023 (127) June 2023 (85) May 2023 (102) April 2023 (112) March 2023 (109) February 2023 (54) January 2023 (101) December 2022 (121) November 2022 (127) October 2022 (140) September 2022 (138) August 2022 (119) July 2022 (203) June 2022 (169) May 2022 (180) April 2022 (215) March 2022 (185) February 2022 (204) January 2022 (109) December 2021 (225) November 2021 (183) October 2021 (226) September 2021 (201) August 2021 (244) July 2021 (261) June 2021 (116) May 2021 (143) April 2021 (252) March 2021 (237) February 2021 (249) January 2021 (345) December 2020 (254) November 2020 (149) October 2020 (213) September 2020 (164) August 2020 (215) July 2020 (67) June 2020 (127) May 2020 (141) April 2020 (65) March 2020 (226) February 2020 (293) January 2020 (359) December 2019 (331) November 2019 (225) October 2019 (224) September 2019 (213) August 2019 (250) July 2019 (147) June 2019 (97) May 2019 (186) April 2019 (199) March 2019 (205) February 2019 (187) January 2019 (228) December 2018 (224) November 2018 (150) October 2018 (194) September 2018 (148) August 2018 (142) July 2018 (150) June 2018 (172) May 2018 (143) April 2018 (177) March 2018 (186) February 2018 (171) January 2018 (151) December 2017 (127) November 2017 (125) October 2017 (119) September 2017 (133) August 2017 (122) July 2017 (131)


የአፍሪካ ቀንድ ልዩ መልዕክተኛ አምባሳደር ማይክ ሐመር፣ በዩናይትድ ስቴትስ ካሊፎርኒያ ግዛት ሎስ አንጀለስ ከተማ እና በአካባቢው ከሚኖሩ የኢትዮጵያ ማኅበረሰብ አባላት ተወካዮች ጋራ፣ በኢትዮጵያ ወቅታዊ ኹኔታ ላይ ከሳምንት በፊት ውይይት አድርገዋል።


የፌስቡክ ቪዲዮ መጫኛ በመስመር ላይ ፣ የኤፍ ቢ ቪዲዮዎችን ለማውረድ ምርጥ ነፃ የመስመር ላይ መሣሪያ ፡፡ በቀላሉ የፌስቡክ ቪዲዮ ዩ.አር.ኤል ዩ.አር.ኤልን ይለጥፉ እና ቪዲዮውን ከፌስቡክ ለማስቀመጥ የማውረድ ቁልፍን ጠቅ ያድርጉ ፡፡ እንዲሁም ይበልጥ ቀላል ለማድረግ የቪዲዮ ማጫዎቻችንን ለ Chrome መጠቀም ይችላሉ።
Facebook
Instagram
Soundcloud
Youtube
Vimeo
4K
Twitter
Dailymotion
Vkontakte
Odnoklassniki
NicoNico
Youku
Twitch
አውርድ ለ
Facebook.com Instagram.com Twitter.com Tiktok.com Dailymotion.com Vimeo.com Bilibili.com Nicovideo.JP


ዘርፎች Select Category A ውድድሮች A የክለብ ኢንተርናሽናል ውድድሮች U-17 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን U-17 ብሔራዊ ቡድን U-20 ብሔራዊ ቡድን U-23 ብሔራዊ ቡድን U20 ሴቶች ብሔራዊ ቡድን ሀምበርቾ ሀዋሳ ከተማ ሀዲያ ሆሳዕና ለገጣፎ ለገዳዲ ሉሲ መቐለ 70 እንደርታ መቻል መፅሀፍት ሜዲካል ምርጥ 11 ምርጫ 2010 ምስራቅ አፍሪካ ሰበታ ከተማ ሲዳማ ቡና ሲዳማ ጎፈሬ ዋንጫ ሴቶች ቻምፒየንስ ሊግ ሴቶች አፍሪካ ዋንጫ ሴቶች ከፍተኛ ሊግ ሴቶች ዝውውር ሴቶች ፕሪምየር ሊግ ሴካፋ ስሑል ሽረ ሻሸመኔ ከተማ ቀጥታ የውጤት መግለጫ ቀጥታ የፅሁፍ ስርጭት ቃለ-መጠይቅ ቅዱስ ጊዮርጊስ ቅድመ ጨዋታ ዳሰሳ ቢዝ ባህር ዳር ከተማ ቤተሰብ ተስፈኛ ተጫዋቾች ትኩረት ታሪክ ታክቲክ ታዳጊዎች ትውስታ ትግራይ ክልል ዋንጫ ቻምፒየንስ ሊግ ቻን ቻን ማጣርያ አማራ ክልል ዋንጫ አርባምንጭ ከተማ አሰልጣኞች ትኩረት አንደኛ ሊግ አዲስ አበባ ከተማ አዲስ አበባ ከተማ ዋንጫ አዳማ ከተማ አዳማ ከተማ ዋንጫ ኢትዮ ኤሌክትሪክ ኢትዮጵያ መድን ኢትዮጵያ ቡና ኢትዮጵያ ንግድ ባንክ ኢትዮጵያ ዋንጫ ኢትዮጵያውያን በውጪ ኢእፌ እውነታዎችና ቁጥሮች ኦሊምፒክ ማጣርያ ከ17 ዓመት በታች ሻምፒዮና ከ17 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከ20 ዓመት በታች ጥሎማለፍ ከ20 ዓመት በታች ፕሪምየር ሊግ ከፍተኛ ሊግ ክለብ ትኩረት ኮሮና ኮንፌዴሬሽን ዋንጫ ኮፓ ኮካኮላ ወላይታ ድቻ ወልቂጤ ከተማ ወልዋሎ ዓዲግራት ዩኒቨርሲቲ ወልዲያ ወቅታዊ ጉዳይ ዋልያዎቹ ዐበይት ጉዳዮች ዜና ዜና ዕረፍት ዝ ክለቦች ዝክር ዝውውር የ1ኛ ዙር የክለቦች ዳሰሳ የሰማንያዎቹ የሴቶች እግርኳስ የሴቶች ዘ ብሔራዊ ቡድኖች የሴቶች ገፅ የሴቶች ጥሎማለፍ የሶከር አምዶች የቅድመ ውድድር የብሔራዊ ቡድን ውድድሮች የተቋማት መረጃዎች የት ይገኛሉ የአመቱ ምርጦች የአሰልጣኞች ስልጠና የአሰልጣኞች ገፅ የአሸናፊዎች አሸናፊ የአፍሪካ ዋንጫ የአፍሪካ ዋንጫ ማጣርያ የክልል ክለቦች ሻምፒዮና የወሩ ምርጦች የወዳጅነት ጨዋታዎች የወጣቶች እግርኳስ የውድድር ዘመን ቅድመ ዳሰሳ የውድድር ዘመን ዳሰሳ የውጪ ዜጎች የዓለም ዋንጫ ማጣሪያ የዘመኑ ከዋክብት የዘጠናዎቹ ከዋክብት የዠ ብሔራዊ ቡድኖች የደጋፊዎች ገፅ የዳኞች ገጽ የግል አስተያየት የጨዋታ መረጃዎች የጨዋታ ሪፖርት የፈረንሳይኛ ፖስቶች (Francais) ይህን ያውቁ ኖሯል? ይድነቃቸው ተሰማ መታሰቢያ ዋንጫ ደቡብ ካስቴል ዋንጫ ደቡብ ፖሊስ ደደቢት ዳኞች ድህረ ጨዋታ አስተያየት ድሬዳዋ ከተማ ጅማ አባ ጅፋር ጋዜጣዊ መግለጫ ፉትሳል ፊቸር ፋሲል ከነማ ፕሪምየር ሊግ ፕሪምየር ሊግ አ/ማ
ማኅደር
ማኅደር Select Month September 2024 (42) August 2024 (182) July 2024 (99) June 2024 (66) May 2024 (87) April 2024 (86) March 2024 (125) February 2024 (104) January 2024 (130) December 2023 (111) November 2023 (91) October 2023 (160) September 2023 (85) August 2023 (146) July 2023 (127) June 2023 (85) May 2023 (102) April 2023 (112) March 2023 (109) February 2023 (54) January 2023 (101) December 2022 (121) November 2022 (127) October 2022 (140) September 2022 (138) August 2022 (119) July 2022 (203) June 2022 (169) May 2022 (180) April 2022 (215) March 2022 (185) February 2022 (204) January 2022 (109) December 2021 (225) November 2021 (183) October 2021 (226) September 2021 (201) August 2021 (244) July 2021 (261) June 2021 (116) May 2021 (143) April 2021 (252) March 2021 (237) February 2021 (249) January 2021 (345) December 2020 (254) November 2020 (149) October 2020 (213) September 2020 (164) August 2020 (215) July 2020 (67) June 2020 (127) May 2020 (141) April 2020 (65) March 2020 (226) February 2020 (293) January 2020 (359) December 2019 (331) November 2019 (225) October 2019 (224) September 2019 (213) August 2019 (250) July 2019 (147) June 2019 (97) May 2019 (186) April 2019 (199) March 2019 (205) February 2019 (187) January 2019 (228) December 2018 (224) November 2018 (150) October 2018 (194) September 2018 (148) August 2018 (142) July 2018 (150) June 2018 (172) May 2018 (143) April 2018 (177) March 2018 (186) February 2018 (171) January 2018 (151) December 2017 (127) November 2017 (125) October 2017 (119) September 2017 (133) August 2017 (122) July 2017 (131)


?ደ ሰብኣይ ንሓንቲ ጽብቕቲ በዓልቲ ሓዳር ሰበይቲ ሰለዝደለያ፡ ሓደ እከይ መደብ ኣውጺኡ፡ ሸያጥ ጠስሚ ተመሲሉ ማዕጾ ገዝኣ ኳሕኲሐ። ብዓል ቤታ ማዕጾ ምስ ኸፈተ አብ ቆርበት ዝተመልአ ጠስሚ ብኣዝዩ ሕሱር ዋጋ ከም ዝሸይጥ ዘሎ ነገሮ። እቲ በዓል በት በቲ ሕሱር ዋጋ ስለዝተሳሕበ ክጥዕሞ ሓትተ። እቲ ሸያጥ ጠስሚ ድማ ሕራይ ኢሉ ነታ ቆርበት ጤል ክሳዳ ክፈትሓ ሕዘለይ በሎ። እቲ በዓል ቤት ነታ ቆርበት ብክልቲኡ ኢዱ ምስሓዘ፡ እቲ ሸያጣያ ነታ ክሳዳ ዝሓዘት መእሰሪ ፈቲሑ ትኽ ኢሉ ናብታ ሰበይቲ ዘላቶ ከፍሊ ኣተወ። እቲ በዓል ቤት ኣብ ክንዲ ነቲ ቆርበት ደርብዩ ብጉያ ናብ ሰብይቱ ምድሓን ክንዲ ዝኣቱ፡ ፈራሕ ስለዝኾነ ነታ ጠስሚ ዝመልአት ቆርበት ሒዙ ዓው ኢሉ “እዚ ጠሰሚ ከይፈስስ እንተዘይስከፍ ኔረስ, ምቐተልኩኻ ኔረ” ኢሉ ጨደረ። ነታ ተደፊራ ተእዊ ዝነበረት ሰብይቱ ድማ “ንገርዮ፡ ሰብኣይ እንተኾይኑ መጺኡ ነዚ ጠስሚ ይቐበለኒሞ ክልተ ኢደይ ነጻ ምስኮነ፡ ሰብኣይ ምዃኑ ከርእዮ። ንገርለይ በላ!!!
ኣታ ሹም ገደደ
ኣታ ሹም ገደደ ሹም ገደደ
ኣብ ርእሶም ኮፍ ኢልካ ሜስካ ስተ
እዛ ናይ ቀደም ናይ ከባቢ ደርፊ ቁሩብ ደብዚዛ ትዝከረኒ’ላ። ሎሚ ሹም ገደደ ሜስ ኣይኮነን ዓቲሩ ዘሎ፡ እንታይ ድኣ፡ ዊስኪ ዓቲሩ ኣብ ርእሴና ምኻድ ሓሊፍዎ በቲ ናይ ወታሃደር ሳእኑ ኣካላትና ይረጋግጽ ኣሎ– ጸገመይ ምስ ላዕለዎት ሓልፍቲ ሰራዊት ከኣ እዚ እዩ። ብፍላይ እቶም ይከኣሎ ዝበሃሉ ነባራት ተጋደልቲ፣ እቶም “ንሓርነት ኤርትራን ነጻነት ህዝባን” ዝተቓለሱ፣ እንቀዓ ዓወት “ንሓፋሽ” ን “ኣልነስር ልል ጀማሂር” ኢሎም ዝጨረሑ።
እንኾርዓሉ ቃለስናን መስዋእትናን ቦታኡ ዝሓዘ ዝሓለፈ ታሪኽ እዩ፤ ኣብ ታሪኽና ኻኣ ብኽብሪ ነዐቅቦ። ናይ ትማሊ ተጋድለቲ ዝገብርዎ ዘለዎ እከይ ተግባር ስቕ ኢልካ ምቕባልን ነቲ ጭካነኦም ምምኽናይን ግና ነቲ ክብርታት ህዝቢ ኤርትራ ምኽሓድ ማለት እዩ። ኣብ ኤርትራ በደል (ስእነት ፍትሒ) ብዘይ ተግበርቲ ኣብ ባዶ መሬት ኣይኮነን ዝካየድ ዘሎ።
ዝበዝሑ ኣባላት ሰራዊት ኤርትራ ብሓይሊ ዝተዓስከሩን ስልጣን ዘይብሎምን እዮም። ምእንቲ ክኣርጉን መንፈሶም ክማስንን ሕልነኦም ክዓርብን ብህግደፍ ኣብ ስንጭሮታት ዝተሓየሩ እዮም። ከምዚ ኾይኑ ኸሎ ፤ ገለ ገለ ላዕለዎት ሓለፍቲ ሰራዊት ቀጻሊ ዘይፍትሓዊ ተግባራት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ የካይዱ ኣለዉ። እዚኣቶም ንኤርትራ እናተጋስስዋ እንከለዉ እቶም ዝተረፉ “ተጋደለቲ” ከምቲ ሰበይቱ ክትድፈር ገለ ዘይገበረ ደኹም ሰብኣይ ቆርበት ጤል ሒዞም ተሪፎም።
ሎሚ ዉሑዳት እዮም ነቲ ናይ ታሪኾም ሕድሪ ብሓቂ ሒዞም ነቲ ተረኺቡ ዘሎ ጸገም መፍትሒ ክረኽቡ ዝጽዕሩ ዘለዉ። ገለ ዉሑዳት ድማ ርሙሳት ደገፍቲ ናይቲ ዝትግበር ዘሎ ጭፍጨፋ ኮይኖም ይርከቡ። ልክዕ ከምቲ ዘገልግልዎ ቐታሊ ስርዓት ገበነኛታት እዮም። ገለ ገለ በዘይ ሕልና ብህይወቶም ዝሞቱ ውን ኣለዉ። መሓውር ናይ ህዝቢ ኢና ዝብሉ እንተለዉ ቆርበት ጤል ደርብዮም፡ ወላ ጠስሚ ይፍሰስ፡ ሃገር ክድሕኑ እዩ ዝግባእ። ሓደ ዓንደ ሕቖ ዘለዎ ኤርትራዊ ናይ ሓደ ንህዝቢ ዘጋፍዕ ስርዓት “ኣገልጋሊ” ክኸውን የብሉን። መጋበርያ ናይ ጨካን ስርዓት ምዃን ከም ኣገለጋሊ ሃገር ገርካ ክቑጸር የብሉን። ኣባል ሰራዊት ኹን ኣይትኹን ብዘይገድስ ናይ ፍርዲ መዓልቲ ድማ ቀሪባ እያ።
እቶም መሻርኽቲ ናይቲ ጨኳኒ ስርዓት ዝኾኑ “ክቡራን” ይካኣሎ ተጋደልቲ ካብ ባር ንባርን ንትልሂትን ክዘሉ ይርከቡ። እዚ “ዝያዳታት”ን ስልጣንን ብክፍሊት ነጻነት እቲ ተራ ህዝቢ እዮም ዝረኽብዎ ዘለዉ። ተራ ወተሃደራትን በርገስን ንደቂ ሃገሮም ምስላይ፡ ምህራምን ምውራድን ናተይ እሎም ዝሓዝዎ ውራይ ኮይኑ�ሎ። ናይ ህግደፍ መዛረቢ ኣፍ በትሪ ኮይና ተሪፋላ፤ ግን እታ በትሪ መን እዩ ሒዝዋ ዘሎ? እቲ ይከኣሎ ዝኣዘዞ ተራ ዋርሳይ!! እዞም ውሑዳት ዝመሽመሹ ድንሽ ነቲ ኩሉ እሙን ሓይሊ፡ ዘይብሉ ዜጋ፡ ከም ባርያ፡ ውርደተኛ፡ ኣብ ፍርሓትን ሽበራን ዝነበር፡ ግዳይ ራዕድን እስራትን ቅተለትን ጌሮሞ ይርከቡ። ኣብ ከምዚ ኩነታት ህዝባዊ ናይ እምቢ መድረኽ ክኽሰት ባህርያዊ እዩ። እቲ በሕርቃን ከም ሃልሃልታ ዘባራዕ ዘሎ ከብዲ ህዝቢ ክትኵስ ንእሽቶ ወሰኽ እዩ ተሪፍዎ ዘሎ ። ስለዚ፡ ናይ ጎነጽ ስግኣት ኣይህሉን ክበሃል ድዩ? ሽዑኸ ንሃገራት ምዕራብን ንሕቡራት መንግስታትን ዓቃብ ሰላም ሰራዊት ክህቡናን ሽግራትና ክፈትሑልና ክንጸበ ዲና? መዓስ ኢና ክንዓቢ? መዓስ ኢና ሽግርና ባዕልና ንፈትሕ?
ቅድሚ ቁሩብ ኣዋርሕ፡ ኢሳያስ ምስ ኢትዮጵያ ውግእ ክገብር እየ ኢሉ ፈንጥራዕ ፈንጥራዕ ክብል ጀሚሩ ኔሩ። እቲ ሰራዊት ነቲ ዝወርድ ጥፍኣት ኣተሓሳሲብዎ ዝን ኢሉ አብ ዘነበረሉ እዋን፡ ሓደ ጀነራል እዩ ንኢሳአስ ዝተቓወሞ– “ኣነ ኣይሰማማዓካን እየ። ውግእ ኣየድለየናን እዩ። ኣይተቐረብናሉን ድማ” ብምባል ንኢሳያስ ደፊሩ ዝተዛረቦ። ኣብቲ ዶብ ዝርከበ ወጻእተኛ ምንጪ ከምዝሓበሮ እዚኣ ናይቲ ጀነራል ድፍረት ሓደ ክፉእ ኩነት ንኸይመጽእ ተኽላኺላ።
ውሑዳት ሓልፍቲ ሰራዊት ናይ ሃገርና ኩነታት ዘሻቕሎም ከም ዘለዉ እኹል መረደኢታት ኣሎ። ብግልጺ ድማ ህግደፍ ነቲ ናይ ወጻእተኛታት መግዛእቲ ብናይ ደቂ ሃገር መግዛእቲ ዝተከአ ስርዓት ገሮም ይርእይዎ። እዚ ግን እኹል ኣይኮነን። እዚ ዕግበታት ኣብ ቃልዕ ወጺኡ ሓደ ስጉምቲ ንቕድሚት ብምኻድ ነቲ ዝደሚ ዘሎ ሃገር ካብቲ ዝፈሶ ዘሎ ድሜት ጠጠው ከብሎ ኣለዎ። ሎሚ ዘይድህሰስ “ናይ ሞራል ዓወት” ኣይኮነን ዘድሊ ዘሎ። ናይ ኤርትራ ሽግር ብሓላፍነት ዝሕተትን ናይ ምፍትሑ ሓላፍነትን ብቐዳምነት ኣብቶም ነቲ ወጽዓን ጭፍጨፋን ዘምጽኡ ኣባላት እዩ ዝወድቕ። እዚ ድማ ከምቲ– ዝሰቢርካዮ ባዕልኻ ኣዕርዮ ኣዩ ዝብል ብሂል እዩ።
ካብታ ከም ኤርትራ፡ መንፈስ ህዝባ በቲ ሃገራዊ ቃልሳ አንጻር ፈረንሳ ዝተመሰረተ ሃገር፡ ካብ ኣልጀርያ ክንመሃር ይግባእ።
ኣልጀርያ ካብ ፈረንሳ ነጻ ድሕሪ ምውጻኣ፡ እቲ ነጻነት ዘምጽአ ናይ ኣልጀርያ ሓርነታዊ ግንባር (ተሓአ)፡ ምስሊ ኣልጀርያ “ዓዲ ሓደ-ሚልዮን ስዉኣት” ኣብ ዝብል ጭርሖ እዩ ሲኢሉ ቀሪጽዎ። እዚ ንኣልጀርያ ብሓንቲ ፓርቲ ንብዙሕ ዓመታት ዝገዝአ ግንባር ልክዕ ከም ናይ ሕጂ ህግደፍ እዩ ዝዋሳእ ኔሩ። ድሕሪ ቁሩብ ናይ ታሕጓስን ትዕግስትን ዓመታት እቲ ምሕደራ ህዝቢ፡ ብፍላይ ኣብቲ መንእሰይ ጽልኣትን ምፍንፋንን ኣሕዲሩ ስጋብ መቓብር ተጋደልቲ ኣብ ምብልሻው ተበጺሑ። እዚ ኣብ ናይ ስሳታትን ሰብዓታትን ኣልጀርያ ኣይምተሓስበን። ኣብ ሰማንያታትን ተስዓታትን ግና፡ ኣቲ ጨቋኒ ግንባር ነታ ሃገር ኣብ ክንደይ ኣሽሓት ሂወት ዝወደአ ኣዕናዊ ኩነት ኣእትይዋ እዩ። ህግደፍ ውን በዘይ ዓጋቲ መግዛእቱ ኣንተቀጺሉ፡ ናይ ቃልስና ፍረን ክብርናን፡ እቲ ክቡር ዋጋ ዝኸፈልናሉ ታሪኽ ጌና ከነጥፍኦ ኢና፡
ባህታ ሓጎስን ዓዋተን ተቓወምቲ ኣይነበሩን
?ይፍትሓዊ መግዛእቲ አብ ዘለዎ ሃገር ምምካት ንቡር እዩ። ኣብ ትሕቲ ፍጹም ዲክታቶርያ ስርዓት ተቓዋማይ የልቦን፤ እንታይ ድኣ፡ ምቹእ ናይ ፖልቲካ ባይታ ስለዘይለ፡ እምብይታን መኸተን ዕዩ ዝህሉ።
ዝኾነ ይኹን ነጻ ህዝቢ ብዲክታቶረ ምስ ዝጩቆኑን ዝዋረድን ነቲ ጭቆና ንምልጋስ እምቢ ክብልን ክቃልስን ባህርያዊ እዩ። ግና ኩሎም ደቅሰብ ኣይኮኑነ ነዚ ብድሆ ዝዓትርዎ። እዚ ናይ ጀጋኑ ስራሕ ስለዝኾነ ድማ እዮም ጅጋኑ ዝፍጠሩ።
ባህታ ሓጎስ ኣንጻር ጥልያን፡ ዓዋተ ድማ ኣንጻር ኢትዮጵያ ዝተላዕሉሉ ምኽንያት ሓደ እዩ፡ ድሌት ነጻነት። ምእንቲ ፍትሓዊ እምነቶም ድማ ሂወቶም በጅዮም። ነጻ ኣገልገልቲ ናይ ነጻነት ኮይኖም መንፈሶም ኣብ ባርነት ስለዘይኣለኹዎ ድማ ከም ጀጋኑ ተፈልጡ። ተቓወምቲ ገና ኣይኮኑን። ናይቲ ክብሪ ዘለዎ ናይ መኸተ ሓይሊ ኣዮም ዝነበሩ።
ካብ ጥንቲ ጀሚሩ ጀጋኑ ኤርትራውያን ንነጻነት ህይወቶም ኣሕሊፎም እዮም። እቲ ዝገደፍዎ ሓድግን መስዋእትን ድማ ስጋብ ሎሚ መለለዪ ናየ ኤርትራዊ መንፈስ ኮይኑ ይርከብ። ተዓዘብቲ፡ ንኩነታት ህዝቢ ኤርትራ ተዓዚቦም፡ ሓደ ንፉዕን ጅግናን ህዝቢ ከመይ ጌሩ እዩ ነዚ ዝወርዶ ዘሎ ጭፍጨፈ ዝቕበሎ ዘሎ ኢሎም ይግረሙ እዮም። እቲ መልሲ ድማ ስምባደ እዩ። ናይቲ ብደቕኻ ዝወርድ ክሕደት ስምባደ! ሕጅ ግና እቲ ስምባደን ዋእ ዋእን ሓሊፍናዮ ኢና። ከም ብሓድሽ ትርጉም ኤርትራውነት ከነረጋግጽ ከድልየና እዩ– ኩርዓትናን ክብረትናን ንምሕላው ኣብ ዝግበር ቃልሲ ከምዘየንሕለል ንምርግጋጽ። ማህጸን ኤርትራ ምፍራይ ጀጋኑ ዝለመዳ ማህጸን አያ፤ እዚ ዝረአ ዘሎ ስቕታ ድማ የደናግር እዩ፤ ምኽንያቱ፡ ምልክት ናይቲ እናገደደ ናብ ናይ ምትኳሱ ኣንፈት ዘምርሐ ዘሎ ናይ ምዕባስ ወጥሪ ስለ ዝኾነ። እቲ ምእባይን ምምካትን እምበኣር እንዳናሃረ እዩ ዝኸይድ ዘሎ፡፡ ካብቲ ዝነበረ ልሙድ ናይ ርእስኻ ኣድኒንካ ምኻድ ሓሊፉ ርእስኻ ኣቕኒዕካ ብትብዓት ነቲ ዝወርድ ዘሎ ዘይፍትሓዊ ኩርማጅ ንምጥቃዕ ናብ ምቅላስ ኣዝጊሙ ድማ ይርከብ።
እዚ ናይ ምስጢራዊ ዝመስል ናይ ስቕታ ኣብያ ዝዓይነቱ ንባዕሉ ናይቲ ኣብ ኤርትራ ዝዓቢ ዘሎ ውሽጣዊ ምንቅስቃስ ባህርያዊ ተርእዮ እዩ። እቶም ናይ ውሽጥን ናይ ደገን መከትቲ ድማ ኣብ ድሞክራሲያዊ ክብርታት፡ ግሉጽነት፡ ናይ ነዊሕ እዋን ቑጠባዊን ማሕበራዊ ሽቶታት ዝሓዘለ ዓንድ ሕቖ ዘለዎ ትልሚ ምስ ናይ መሪሕነት ብቕዓት ከርእዩ ጊዚኡ ኣኺሉ እዩ። ንኤርትራ ኣብ ናይ ግሎባል ዓለም ንኸትሰጋግራ ዘኽእል ትጉህ ጻዕሪ ክገብሩ ማሕላዊ ተበግሶ የድልዮም። ሎሚ እዩ እቲ ግዜ፡ ናይ ኣውንታዊ ናይ ምጥቃዕ ስትራተጂ ግዜ።
ምምካትን ረጽምን
?ብ ሃገርና ክልተ ዓይነት ረጽሚ እዩ ዝካየድ ዘሎ። እቲ ሓደ፡ ብሓቂ ክንስሕቶ ዘይብልና፡ ዋላኳ ኣብ መንጎ መንግስትን ናይ ምምካት ሓይልታትን ሰፊሕ ውግእ ኣይሃሉ፡ ጎነጽ ካብ ዝጅመር ነዊሕ እዋን ጌሩ እዩ። ኤርትራውያን ነንሕድሕዶም ካብ ዝቃተሉ ኣይወሓደን፤ ብዙሕ ህይወት ኤርትራውያን ውን ጠፊኡ እዩ። እዚ ኣብ መንጎ ተቃወምትን ናይ መንግስቲ ሓይልታትን ዘሎ ጎነጽ እዩ። ካልኣይ፡ እሞ ብዝዓበየ ደረጃ ድማ፡ እቲ ረጽሚ ዝኣመሉ ምሕረት ዘይብሉ መንግስቲ ኩርማጁ ኣብ ርእሲ ኤርትራውያን ካብ ዝዝርግሕን ዝሻሙጥን ኣንጻር ህዝቢ ካብ ነዊሕ ዘጀመሮ ጎነጽ እዩ። እዚ እዩ ድማ እቲ ቀንዲ ናይ ጎነጽ ጸገም።
ብዙሓት ውልቀሰባትን ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራን (ሰ-ባ) ንነዊሕ እዋን ሃገራዊ ዕርቂ ክግበር ጸዊዖም እዮም። እቲ ትዕቢተኛ ህግደፍ ግን ነዚ ጻውዒት ናይ ድኽመት ምልክትን ከም መስሓቕን ቆጺሩዎ። ዓብደላ ጃብር፡ ኣብቲ ብክፉእ ዝዝከር ዘርብኡ፡ ንተቓወምቲ “ነፈር፡ ነፈረን” ወይከኣ “ሓደ ክልተ” እናበለ ኣቛናጺብዎም እዩ። እቲ ልዑል ህግደፍ ከመይ ጌሩ እዩ ምስ ሓደ ክልተ ዝዛረብ? እናበለ ብብድዐ ከም ዝገረሞ ተዛሪቡ እዩ። እዚ እዩ ናይ ህግደፍ ናይ ዕርቂ መስትያት። ኣብ ዝኾነ ባይታ ድማ እዛ ዘረባ እዚኣ ንህግደፍ መውጽኢ ኣፎም ኮይና ነራ እያ። ኣነ ሓደ ካብቶም ንዕርቂ ስለዝተጣበቕኩነ ዝተቆናጸብኩን ስለ ዝኾንኩ ነዚ ጉዳይ ኣጸቢቀ ይፈልጦ እየ። ኣብ ህግደፍ ዝነበረኒ “ተስፋ” መኺኑ፡ ኣብ መጻኢ ንዝርከብ ረጽሚ ባዕሉ ህግደፍ ናይ ሓላፍነት ተሰካሚ ምዃኑ ደምዲመ እየ፡ እቲ ዝበልክዎ ድማ እንሆ ንዓሰርተ ዓመት ዝኣክል መዓልቲ መዓልቲ ይምስከር ኣሎ።
ምሕራቕን ኣንጻር ግፍዒ ምምካትን፡ ነቲ ፈጣሪ ዝሃበካ ሰብኣዊ መሰል ንምዕቃብ ምቅላስን ባህርያዊ ጥራሕ ዘይኮነ፡ ዘኹርዕ ቃልሲ እዩ። ሰባት ጎንጺ ዝመርጹ ፍትሒ ንምርካብ ካልእ ኣማራጺ መገዲ ምስዝስእኑ እዩ። እዚውን ባህርያዊ ምዃኑ እዩ። መወዳእታኡ ድማ ደም ምፍሳስ ይስዕብ። ናይ ሕጂ ሕቶ፡ ነታ ኣብቲ ርእሲ ድኽመታ ትደሚ ዘላ ሃገር ከመይ ጌርና ነዚ ዝፈስስ ዘሎ ደም ጠጠው ነብለላ? ዝብል ሕቶ እዩ። መጀመርታ፡ ምንጪ ናይዚ ዘይፍትሓዊ መግዛእትን ንዕርቂ ዝዕንቅፍ ዘሎን መን እዩ ዝብል ሕቶ ምምላስ የድልየና። እዚ እቶም ሃገራውያን መሊሶሞ እዮም። ናየ ኩሉ ጸገምና ጠንቂ ህግደፍ እዩ። ካልኣይ፡ ህግደፍ ካብ ሱሩ ክብንቆስ ኣለዎ።
ገለ ሰባት ንመሰሎም ንዘለዓለም ክጽበዩ ይመርጹ። ምርጭኦም እዩ። ገለ ኸኣ ንመሰሎም ክመልሱ ስጉምቲ ክወስዱ ይመርጹ። ምርጭኦም ደማ እዩ። ካብቶም ብሕልና ረጽሚ ዘይብሉ ቃልሲ ዝድግፉ ዉሑዳት እቶም፡ “ሱቕ ኢልና ንጸበ” ዝዓይነቱ ጠባይ ሒዞም ዝጓዓዙ ዘለዉ ይበዝሑ። እንተኾነ ግን ህግደፍ ብተኣምር ባዕሉ ብርኩ ተሰሩ ባዕሉ ክወድቅ እዩ ዝብል መጎተ ፍርያት የብሉን። እቲ ዝገርም፡ እቶም ነዚ መገዲ ክኽተሉ ዝደልዩ ዋላ ሓንቲ ከይገበሩ፡ ዝመረጽዎ ኣገባብ ቃልሲ ኣብ ርእሲ እቲ ሙሉእ ናይ ምቅዋም ምንቅስቓስ ክደፍእዎ ይደልዩ። ግንከ ተቀባልነት ከርክቦም ዘኽእል ወላ ሞራላዊ ተሰማዕነት ውን የብሎምን። ምርጫኦም እምባኣር ኣብቲ ዘይረጽማዊ ቃልሲ ይሳተፉሞ ለውጢ ከምጽኡ ከምዝኽእሉ የእምኑ። ሽዑ እቶም ብረት ሒዞም ዘለዉ ኣሚኖም ኣጽዋሮም ምእንቲ ክድርብዩ።
እቲ ዘሕዝን፡ ኤርትራዊ ንኤርትራዊ ይቐተል ኣሎ። ዝኾነ ኣእምሮ ዘለዎ ሰብ ከምዝፈልጦ፡ ክልተ ሰባት እንተድኣ ጠበንጃ ሒዞም፡ ብዘይ ቅድመ ኲነት ወይ ናይ ተኹሲ ጠጠው ምባል ሰምምዕ ወይ ናይ ዕርቂ ልዝብ ከይተገብረ ስቅ ኢሉ ብረቱ ዘውርድ የልቦን። እቶም ዋላ ሓንቲ ዘይገብሩ ተሳተፍቲ ብምኹናንን ዘረባን ካብ ዘጽምሙና መፍትሒ ክረኽቡ ምንዳይ ምሓሾም ገለ ፍረ እነተምጽኡ።
ኤርትራ ናይ ኣስላምን ናይ ክርስትያንን ሃገር ምኻና ዘይፈልጥ ሰብ ዘሎ ኣየመስለንን፡ ናይ ሓደ ሃይማኖት ኣመንቲ ክብርታቶም ናብቶም ናይቲ ካልእ ሃይማኖት ኣመንቲ ብሓይሊ ከተግብርዎ ኣይክእሉን እዮም። ንዝሓለፉ ኣማኢት ዓመታት ከምዝነበርናዮ ናይ ሃገርና ብሰላምን ብሓባር ናይ ምንባር ጸጋ ብኣተኩሮ ክንከላኸሎ ይግባአና። ጥሩፋትን ዕዉራት-ኣእምሮን ንሓድነትና ይፍታትንዎ ኣለዉ። ህግድፍ ድማ ነዚ ቁስሊ ዝተናኽፍ ሃዋህው እዩ ዝፈጥር ዘሎ። ንሓደነትና ምክልኻል እንተዘይበቂዕና እሞ ብሰላም ዘንብረና ናይ ፍትሓዊ ፖለቲካዊ ምሕደራ ሃዋሁ እንተድኣ ዘይፈጢርና፡ በጺሑና እዩ። ስለዚ፡ ንኤርትራ ንምድሓን፡ ናይ ምምካት እዋን ኣኺሉ እዩ።
Shares
Post navigation
Previous Previous post: Eritrea Arrests Two More American Embassy Employees
Next Next post: ሹም ገደደን ቆርበትን
Related Posts
The Media is like a midwife: EriSat as an Exhibit
Our Condolences to the Alem Meharenna Family
Eritrea: Of Pressure Valves And Self-Inflicted Wounds
Search
Search
Awate Forum
Regional News
Eritrea: President Isaias Meets and Holds Talks with Sudanese President - ZAWYA September 8, 2024
Frozen bank account behind Ethiopian Airlines suspension of flights to Eritrea - Garowe Online September 7, 2024
Ethiopian Airlines Cancels All Flights To Asmara Citing Unmanageable Conditions In Eritrea - Travel And Tour World September 7, 2024
Ethiopian suspends Eritrea ops after Asmara freezes account - ch-aviation September 6, 2024
Eritrea Freezes Ethiopian Airlines’ Bank Accounts, the Airline Suspends Flight To Asmara - borkena.com September 4, 2024
Eritrean migrant on surviving deadly Channel crossing attempt - Sky News September 4, 2024
The Horn Of Africa States: Investing In Development And Better Governance – OpEd - Eurasia Review September 4, 2024
Ethiopian Airlines yahagaritse kuja muri Eritrea - BBC.com September 4, 2024
Donate
$ Donation Amount:
Select Payment Method
PayPal
Personal Info
First Name *
Last Name
Email Address *
Donation Total: $100.00
Recent Posts
The Eritrean Dilemma with Its President
The myth of the “pure Eritrean.”
Too Many Lemons to Carry
PM Abiy’s Mama Economy
Is Ethiopia Doomed?
The Era of Flashy Pastors
The Massawa-Mekele-Addis-Ababa Railway
Like Rip Van Winkle!
Archives
Archives Select Month September 2024 (2) August 2024 (4) July 2024 (5) June 2024 (8) May 2024 (3) April 2024 (3) March 2024 (4) February 2024 (3) December 2023 (2) November 2023 (1) September 2023 (2) August 2023 (4) July 2023 (8) June 2023 (8) May 2023 (7) April 2023 (4) March 2023 (4) February 2023 (7) January 2023 (4) December 2022 (9) November 2022 (9) October 2022 (9) September 2022 (5) August 2022 (5) July 2022 (3) June 2022 (6) May 2022 (8) April 2022 (5) March 2022 (8) February 2022 (7) January 2022 (6) December 2021 (5) November 2021 (8) October 2021 (6) September 2021 (5) August 2021 (7) July 2021 (11) June 2021 (9) May 2021 (6) April 2021 (8) March 2021 (11) February 2021 (8) January 2021 (7) December 2020 (6) November 2020 (8) October 2020 (9) September 2020 (11) August 2020 (12) July 2020 (8) June 2020 (9) May 2020 (13) April 2020 (11) March 2020 (5) February 2020 (6) January 2020 (10) December 2019 (9) November 2019 (11) October 2019 (10) September 2019 (11) August 2019 (12) July 2019 (12) June 2019 (10) May 2019 (16) April 2019 (15) March 2019 (14) February 2019 (12) January 2019 (9) December 2018 (11) November 2018 (11) October 2018 (8) September 2018 (14) August 2018 (15) July 2018 (15) June 2018 (14) May 2018 (13) April 2018 (11) March 2018 (19) February 2018 (8) January 2018 (14) December 2017 (12) November 2017 (15) October 2017 (7) September 2017 (9) August 2017 (11) July 2017 (5) June 2017 (7) May 2017 (10) April 2017 (12) March 2017 (11) February 2017 (14) January 2017 (13) December 2016 (12) November 2016 (12) October 2016 (16) September 2016 (13) August 2016 (10) July 2016 (10) June 2016 (14) May 2016 (13) April 2016 (11) March 2016 (13) February 2016 (9) January 2016 (13) December 2015 (13) November 2015 (10) October 2015 (18) September 2015 (18) August 2015 (10) July 2015 (18) June 2015 (23) May 2015 (16) April 2015 (13) March 2015 (20) February 2015 (18) January 2015 (20) December 2014 (23) November 2014 (19) October 2014 (18) September 2014 (15) August 2014 (18) July 2014 (17) June 2014 (18) May 2014 (17) April 2014 (26) March 2014 (15) February 2014 (10) January 2014 (14) December 2013 (11) November 2013 (9) October 2013 (15) September 2013 (17) August 2013 (11) July 2013 (13) June 2013 (12) May 2013 (14) April 2013 (7) March 2013 (14) February 2013 (21) January 2013 (31) December 2012 (11) November 2012 (8) October 2012 (6) September 2012 (7) August 2012 (22) July 2012 (13) June 2012 (11) May 2012 (8) April 2012 (18) March 2012 (28) February 2012 (22) January 2012 (19) December 2011 (22) November 2011 (16) October 2011 (37) September 2011 (30) August 2011 (31) July 2011 (24) June 2011 (26) May 2011 (27) April 2011 (29) March 2011 (35) February 2011 (26) January 2011 (24) December 2010 (24) November 2010 (32) October 2010 (32) September 2010 (21) August 2010 (24) July 2010 (28) June 2010 (28) May 2010 (25) April 2010 (27) March 2010 (18) February 2010 (21) January 2010 (25) December 2009 (26) November 2009 (31) October 2009 (16) September 2009 (26) August 2009 (7) July 2009 (3) June 2009 (2) May 2009 (4) April 2009 (3) March 2009 (2) February 2009 (5) January 2009 (2) November 2008 (1) July 2008 (1) June 2008 (1) October 2007 (1) July 2007 (2) June 2007 (1) July 2006 (1) March 2006 (1) October 2005 (1) September 2005 (4) July 2005 (1) April 2005 (1) July 2004 (1) June 2004 (1) December 2003 (1) November 2003 (1) October 2003 (1) September 2003 (1) August 2003 (1) May 2003 (1) April 2003 (1) March 2003 (2) December 2002 (1) November 2002 (1) June 2002 (1) October 2001 (1) July 2001 (1) June 2001 (2) March 2001 (1) December 2000 (1) October 2000 (4) September 2000 (9)


ኢሰመኮ በሀገር ውስጥ በሴቶችና በሕፃናት የመነገድ ድርጊት የባለግዴታዎች ምላሽ አሰጣጥ ላይ ያተኮረ የክትትል ሪፖርት ይፋ አደረገ - Ethiopian Human Rights Commission - EHRC
Skip to content
Facebook XYouTube Linkedin Flicker TikTok
Search Search
About
Who We Are
Our Team
Careers
Contact Us
Regions
Regions
EHRC is an independent federal institution tasked with the promotion and protection of human rights in Ethiopia.
Addis Ababa
Afar
Amhara
Benishangul Gumuz
Gambella
Oromia
Somali
Tigray
Central Ethiopia
Sidama
South Ethiopia
South West Ethiopia Peoples'
Areas of Work
Areas of Work
We are an independent national human rights institution tasked with the promotion & protection of human rights in Ethiopia.
Economic, Social & Cultural Rights
Civil & Political Rights
IDPs, Refugees & Migrants’ Rights
Rights of Persons with Disabilities & the Rights of Older Persons
Women’s & Children’s Rights
Human Rights Education
Human Rights Film Festival
Human Rights Monitoring & Investigation
Human Rights Moot Court Competition
Press Releases
Reports
Media
EHRC on the News
EHRC Newsletters
EHRC Videos
EHRC Visuals
Events
Latest
Expert Views
Explainers
Event Updates
Annual Ethiopia Human Rights Situation Reports
Resources
Search Search
Toggle Menu
ኢሰመኮ በሀገር ውስጥ በሴቶችና በሕፃናት የመነገድ ድርጊት የባለግዴታዎች ምላሽ አሰጣጥ ላይ ያተኮረ የክትትል ሪፖርት ይፋ አደረገ
December 26, 2023 December 29, 2023 Press Release, Report
በሀገር ውስጥ በሴቶች እና በሕፃናት የመነገድ ድርጊትን ለመከላከል እና ለመቆጣጠር ሁሉን አቀፍ ሕጋዊ፣ ፖለቲካዊ፣ አስተዳደራዊ እና ማኅበራዊ ስልቶች ሊነደፉ ይገባል
ኢሰመኮ በሀገር ውስጥ በሴቶችና በሕፃናት የመነገድ ድርጊት የባለግዴታዎች ምላሽ አሰጣጥ ላይ ያተኮረ የክትትል ሪፖርት ይፋ አደረገ
በሀገር ውስጥ በሴቶች እና በሕፃናት የመነገድ ድርጊትን ለመከላከል እና ለመቆጣጠር ሁሉን አቀፍ ሕጋዊ፣ ፖለቲካዊ፣ አስተዳደራዊ እና ማኅበራዊ ስልቶች ሊነደፉ ይገባል
የኢትዮጵያ ሰብአዊ መብቶች ኮሚሽን (ኢሰመኮ/ኮሚሽኑ) በሀገር ውስጥ በሴቶችና በሕፃናት የመነገድ ድርጊት የባለግዴታዎች ምላሽ አሰጣጥ ላይ ያተኮረ ባለ 33 ገጽ የክትትል ሪፖርት ዛሬ ይፋ አድርጓል። ይህ የክትትል ሪፖርት በሀገር ውስጥ በሴቶች እና በሕፃናት መነገድን የመከላከል፣ ለተጎጂዎች የሚደረጉ ጥበቃ እና መልሶ ማቋቋምን፣ የአጥፊዎችን ተጠያቂነት ለማረጋገጥ የተወሰዱ እርምጃዎችን እንዲሁም እነዚህን ተግባራት ለመከወን የተዘረጉ የትብብር ማዕቀፎች ከሰብአዊ መብቶች መርሖች እና መመዘኛዎች ጋር የተጣጣሙ መሆናቸውን በመመዘን አንኳር ግኝቶችን እና ምክረ ሐሳቦችን የያዘ ነው።
በሀገር ውስጥ በሰዎች የመነገድ ድርጊት መነሻ፣ መተላለፊያና መዳረሻ ተብለው የተለዩ ቦታዎችን መሠረት በማድረግ በመጀመሪያ ዙር በአማራ ክልል በባሕር ዳር ከተማ እና በአፋር ክልል በሰመራና ሎጊያ ከተሞች፤ በሁለተኛ ዙር በሲዳማ ክልል ሃዋሳ ከተማ እና በቀድሞ የደቡብ ብሔሮች፣ ብሔረሰቦችና ሕዝቦች ክልል በአሁኑ የደቡብ ኢትዮጵያ ክልላዊ መንግሥት ወላይታ ዞን፣ ከኦሮሚያ ክልል በምሥራቅ ሸዋ ዞን፤ በአዳማ ከተማ እና በአዲስ አበባ ከተማ በሚገኙ የኦሮሚያ ክልል ቢሮዎች እንዲሁም በአዲስ አበባ ከተማ በሚገኙ የፌዴራል ተቋማት ኮሚሽኑ ክትትል አድርጓል። በዚህም 23 የክልል ቢሮዎች፣ 6 የፌዴራል ተቋማት፣ 4 የከተማ አስተዳደር ጽሕፈት ቤቶች፣ 14 የዞን መምሪያዎች እና የፖሊስ ጣቢያዎች፣ 13 መንግሥታዊ ያልሆኑ ድርጀቶች፣ 4 የሥራ እና ሠራተኛ አገናኝ ኤጀንሲዎች እንዲሁም 21 የድርጊቱ ተጎጂዎችን ማነጋገር እና የተጎጂ ታሪኮችን መመልከት ተችሏል።
በክትትሉ ሴቶች እና ሕፃናት በሀገር ውስጥ በሰው መነገድ ድርጊት ሳቢያ ከጾታዊ እና አካላዊ ጥቃት እንዲሁም ከአድልዎና መገለል የመጠበቅ መብቶቻቸው፣ የአካልና የአእምሮ ደኅንነት መብት፣ የነጻነትና ከቦታ ቦታ የመንቀሳቀስ መብት እና ፍትሕ የማግኘት መብቶቻቸው እንደተጣሱ ተመላክቷል። በሰው መነገድን ለመከላከል እና ለመቆጣጠር የወጡ ሕጎች፣ ፖሊሲዎች፣ የድርጊት መርኃ ግብሮች፣ መነሻና ሳቢ ምክንያቶችን ለመቀነስ የሚያስችሉ እርምጃዎች እንዲሁም የግንዛቤ ማስጨበጫና የስልጠና መርኃ ግብሮች ከሁሉን አቀፍ ምላሽ ይልቅ፤ በዋናነት ሰውን በሕገ ወጥ መንገድ ድንበር ማሻገር እና ከሀገር ውጪ በሰው የመነገድ ድርጊት ላይ ብቻ ትኩረት ያደረጉ መሆናቸው በሪፖርቱ ተጠቅሷል።
በተጨማሪም የወንጀል ምርመራዎች በአብዛኛው ሰውን በሕገ ወጥ መንገድ ድንበር ማሻገር ላይ ትኩረት ማድረጋቸው፣ ከዋናው ድርጊት ጀምሮ ያሉትን የመብት ጥሰቶች በተናጠል እየመረመሩ ለእያንዳንዱ ሕገ ወጥ ድርጊት ተጠያቂነትን ከማረጋገጥ ይልቅ በአንዱ የጥቃት ዐይነት ላይ ብቻ ምርመራ በማካሄድ ክስ እንደሚቀርብ እና በዚህም አጠቃላይ የክስ ምጣኔ ዝቅተኛ መሆኑ በሪፖርቱ ተብራርቷል።
መንግሥት በሀገር ውስጥ በሰው መነገድን ለመከላከል እና ለመቆጣጠር እንዲችል፤ ብሔራዊ ትብብር ጥምረቱ የጥናት ውጤትን መሠረት በማድረግ መነሻ እና ሳቢ ምክንያቶችን ለመቀነስ የሚያስችሉ ተገቢ እርምጃዎችን እንዲወስድ እና እንዲያስተባብር፣ ሕፃናት ወደ ከተሞች በመፍለስና በልዩ ልዩ የሥራ ዘርፎች በመሰማራት ለብዝበዛ የሚዳረጉበትን ሁኔታ ለመቀነስ የሚያስችል የማኅበራዊ መከላከያ ፕሮግራሞችን በመንደፍ ተግባራዊ እንዲደረግ፣ እንዲሁም የወንጀል ፍትሕ አስተዳደር መረጃዎች ለትንታኔ፣ ለሕግ እና ለፖሊሲ ማሻሻያዎች ግብአት ሊሰጡ በሚችሉ መልኩ የመረጃ ሥርዓት እንዲዘረጉ ሪፖርቱ ዝርዝር ምክረ ሐሳብ አቅርቧል። የሲቪል ማኅበራትም በሰው የመነገድ ድርጊት ተጎጂ ለሆኑ ሴቶችና ሕፃናት የመጠለያ፣ የማኅበራዊ ሥነ ልቦና ድጋፍና የሕግ ምክር አገልግሎት እና የሥራ ክህሎት ስልጠና የመሳሰሉትን ጠቅላላ ድጋፍና አገልግሎት እንዲሰጡ ምክረ ሐሳብ ቀርቧል።
የኢሰመኮ የሴቶች፣ የሕፃናት፣ የአረጋውያን እና የአካል ጉዳተኞች መብቶች ኮሚሸነር ርግበ ገብረሐዋርያ፣ “በሀገር ውስጥ በሴቶች እና በሕፃናት መነገድ ሰፊና ውስብስብ ችግር በመሆኑ ድርጊቱን ለመከላከል እና ለመቆጣጠር ሁሉን አቀፍ ሕጋዊ፣ ፖለቲካዊ፣ አስተዳደራዊ እና ማኅበራዊ ስልቶች መነደፍ ይኖርባቸዋል’’ ብለዋል። አክለውም በሴቶች እና በሕፃናት የመነገድ ወንጀልን የመከላከል፣ ለተጎጂዎች ድጋፍ እና ጥበቃ የማድረግ እንዲሁም ወንጀሉን የመመርመርና የአጥፊዎችን ተጠያቂነት የማረጋገጥ እርምጃዎች ከሀገር ውጪ ለሆኑ ድርጊቶች ብቻ ሳይሆን፤ በሀገር ውስጥ በሰው መነገድ ድርጊትም ላይ ትኩረት እንዲያደርጉ፤ እነዚህንም ለመተግበር የሚዘረጉ የትብብር ማዕቀፎች በሁሉም ባለድርሻ አካላት ትብብር መሆን እንዳለባቸው ገልጸዋል።
በሀገር ውስጥ በሴቶችና በሕፃናት የመነገድ ድርጊት የባለግዴታዎች ምላሽ አሰጣጥን በተመለከተ የተደረገ የክትትል ሪፖርት
አንኳር ጉዳዮች:- በሀገር ውስጥ በሴቶችና በሕፃናት የመነገድ ድርጊት የባለግዴታዎች ምላሽ አሰጣጥን በተመለከተ የተደረገ የክትትል ሪፖርት
Designed by 360Ground.com
`); myWindow.document.write('
'); myWindow.document.close(); myWindow.focus(); myWindow.onload = function(){ this.print(); } myWindow.onafterprint = function(){ this.close(); } return true; } Twitter Facebook Telegram Email Whatsapp Print
የኢትዮጵያ ሰብአዊ መብቶች ኮሚሽን (ኢሰመኮ/ኮሚሽኑ) በሀገር ውስጥ በሴቶችና በሕፃናት የመነገድ ድርጊት የባለግዴታዎች ምላሽ አሰጣጥ ላይ ያተኮረ ባለ 33 ገጽ የክትትል ሪፖርት ዛሬ ይፋ አድርጓል። ይህ የክትትል ሪፖርት በሀገር ውስጥ በሴቶች እና በሕፃናት መነገድን የመከላከል፣ ለተጎጂዎች የሚደረጉ ጥበቃ እና መልሶ ማቋቋምን፣ የአጥፊዎችን ተጠያቂነት ለማረጋገጥ የተወሰዱ እርምጃዎችን እንዲሁም እነዚህን ተግባራት ለመከወን የተዘረጉ የትብብር ማዕቀፎች ከሰብአዊ መብቶች መርሖች እና መመዘኛዎች ጋር የተጣጣሙ መሆናቸውን በመመዘን አንኳር ግኝቶችን እና ምክረ ሐሳቦችን የያዘ ነው።
በሀገር ውስጥ በሰዎች የመነገድ ድርጊት መነሻ፣ መተላለፊያና መዳረሻ ተብለው የተለዩ ቦታዎችን መሠረት በማድረግ በመጀመሪያ ዙር በአማራ ክልል በባሕር ዳር ከተማ እና በአፋር ክልል በሰመራና ሎጊያ ከተሞች፤ በሁለተኛ ዙር በሲዳማ ክልል ሃዋሳ ከተማ እና በቀድሞ የደቡብ ብሔሮች፣ ብሔረሰቦችና ሕዝቦች ክልል በአሁኑ የደቡብ ኢትዮጵያ ክልላዊ መንግሥት ወላይታ ዞን፣ ከኦሮሚያ ክልል በምሥራቅ ሸዋ ዞን፤ በአዳማ ከተማ እና በአዲስ አበባ ከተማ በሚገኙ የኦሮሚያ ክልል ቢሮዎች እንዲሁም በአዲስ አበባ ከተማ በሚገኙ የፌዴራል ተቋማት ኮሚሽኑ ክትትል አድርጓል። በዚህም 23 የክልል ቢሮዎች፣ 6 የፌዴራል ተቋማት፣ 4 የከተማ አስተዳደር ጽሕፈት ቤቶች፣ 14 የዞን መምሪያዎች እና የፖሊስ ጣቢያዎች፣ 13 መንግሥታዊ ያልሆኑ ድርጀቶች፣ 4 የሥራ እና ሠራተኛ አገናኝ ኤጀንሲዎች እንዲሁም 21 የድርጊቱ ተጎጂዎችን ማነጋገር እና የተጎጂ ታሪኮችን መመልከት ተችሏል።
በክትትሉ ሴቶች እና ሕፃናት በሀገር ውስጥ በሰው መነገድ ድርጊት ሳቢያ ከጾታዊ እና አካላዊ ጥቃት እንዲሁም ከአድልዎና መገለል የመጠበቅ መብቶቻቸው፣ የአካልና የአእምሮ ደኅንነት መብት፣ የነጻነትና ከቦታ ቦታ የመንቀሳቀስ መብት እና ፍትሕ የማግኘት መብቶቻቸው እንደተጣሱ ተመላክቷል። በሰው መነገድን ለመከላከል እና ለመቆጣጠር የወጡ ሕጎች፣ ፖሊሲዎች፣ የድርጊት መርኃ ግብሮች፣ መነሻና ሳቢ ምክንያቶችን ለመቀነስ የሚያስችሉ እርምጃዎች እንዲሁም የግንዛቤ ማስጨበጫና የስልጠና መርኃ ግብሮች ከሁሉን አቀፍ ምላሽ ይልቅ፤ በዋናነት ሰውን በሕገ ወጥ መንገድ ድንበር ማሻገር እና ከሀገር ውጪ በሰው የመነገድ ድርጊት ላይ ብቻ ትኩረት ያደረጉ መሆናቸው በሪፖርቱ ተጠቅሷል።
በተጨማሪም የወንጀል ምርመራዎች በአብዛኛው ሰውን በሕገ ወጥ መንገድ ድንበር ማሻገር ላይ ትኩረት ማድረጋቸው፣ ከዋናው ድርጊት ጀምሮ ያሉትን የመብት ጥሰቶች በተናጠል እየመረመሩ ለእያንዳንዱ ሕገ ወጥ ድርጊት ተጠያቂነትን ከማረጋገጥ ይልቅ በአንዱ የጥቃት ዐይነት ላይ ብቻ ምርመራ በማካሄድ ክስ እንደሚቀርብ እና በዚህም አጠቃላይ የክስ ምጣኔ ዝቅተኛ መሆኑ በሪፖርቱ ተብራርቷል።
መንግሥት በሀገር ውስጥ በሰው መነገድን ለመከላከል እና ለመቆጣጠር እንዲችል፤ ብሔራዊ ትብብር ጥምረቱ የጥናት ውጤትን መሠረት በማድረግ መነሻ እና ሳቢ ምክንያቶችን ለመቀነስ የሚያስችሉ ተገቢ እርምጃዎችን እንዲወስድ እና እንዲያስተባብር፣ ሕፃናት ወደ ከተሞች በመፍለስና በልዩ ልዩ የሥራ ዘርፎች በመሰማራት ለብዝበዛ የሚዳረጉበትን ሁኔታ ለመቀነስ የሚያስችል የማኅበራዊ መከላከያ ፕሮግራሞችን በመንደፍ ተግባራዊ እንዲደረግ፣ እንዲሁም የወንጀል ፍትሕ አስተዳደር መረጃዎች ለትንታኔ፣ ለሕግ እና ለፖሊሲ ማሻሻያዎች ግብአት ሊሰጡ በሚችሉ መልኩ የመረጃ ሥርዓት እንዲዘረጉ ሪፖርቱ ዝርዝር ምክረ ሐሳብ አቅርቧል። የሲቪል ማኅበራትም በሰው የመነገድ ድርጊት ተጎጂ ለሆኑ ሴቶችና ሕፃናት የመጠለያ፣ የማኅበራዊ ሥነ ልቦና ድጋፍና የሕግ ምክር አገልግሎት እና የሥራ ክህሎት ስልጠና የመሳሰሉትን ጠቅላላ ድጋፍና አገልግሎት እንዲሰጡ ምክረ ሐሳብ ቀርቧል።
የኢሰመኮ የሴቶች፣ የሕፃናት፣ የአረጋውያን እና የአካል ጉዳተኞች መብቶች ኮሚሸነር ርግበ ገብረሐዋርያ፣ “በሀገር ውስጥ በሴቶች እና በሕፃናት መነገድ ሰፊና ውስብስብ ችግር በመሆኑ ድርጊቱን ለመከላከል እና ለመቆጣጠር ሁሉን አቀፍ ሕጋዊ፣ ፖለቲካዊ፣ አስተዳደራዊ እና ማኅበራዊ ስልቶች መነደፍ ይኖርባቸዋል’’ ብለዋል። አክለውም በሴቶች እና በሕፃናት የመነገድ ወንጀልን የመከላከል፣ ለተጎጂዎች ድጋፍ እና ጥበቃ የማድረግ እንዲሁም ወንጀሉን የመመርመርና የአጥፊዎችን ተጠያቂነት የማረጋገጥ እርምጃዎች ከሀገር ውጪ ለሆኑ ድርጊቶች ብቻ ሳይሆን፤ በሀገር ውስጥ በሰው መነገድ ድርጊትም ላይ ትኩረት እንዲያደርጉ፤ እነዚህንም ለመተግበር የሚዘረጉ የትብብር ማዕቀፎች በሁሉም ባለድርሻ አካላት ትብብር መሆን እንዳለባቸው ገልጸዋል።
በሀገር ውስጥ በሴቶችና በሕፃናት የመነገድ ድርጊት የባለግዴታዎች ምላሽ አሰጣጥን በተመለከተ የተደረገ የክትትል ሪፖርት
አንኳር ጉዳዮች:- በሀገር ውስጥ በሴቶችና በሕፃናት የመነገድ ድርጊት የባለግዴታዎች ምላሽ አሰጣጥን በተመለከተ የተደረገ የክትትል ሪፖርት
Location Ethiopia
Related posts
May 25, 2023 May 25, 2023 Event Update
ኢሰመኮ በሀገር ውስጥ በሚደረግ የሴቶችና ሕፃናት መነገድ ላይ የሚወሰዱ ሕጋዊ እርምጃዎችን በተመለከተ ባከናወነው ክትትል የለያቸውን ግኝቶችና ምክረ ሐሳቦች ለባለድርሻ አካላት አቀረበ
October 6, 2023 November 1, 2023 Press Release
ኢሰመኮ የሴቶች እና የሕፃናት መብቶች ሁኔታ ዓመታዊ ሪፖርት ይፋ አደረገ
June 18, 2022 October 6, 2022 EHRC Quote
በማኅበራዊ መገናኛ ብዙኃን በመዘዋወር ላይ የሚገኘውን በርካታ ሰዎች ከመኪና እንዲወርዱ በማድረግ በጅምላ ሲገደሉ የሚያሳየውን ተንቀሳቃሽ ምስል
May 8, 2023 June 11, 2024 Press Release
ኮሚሽኑ የሚያቀርባቸው ምክረ ሐሳቦች በመንግሥት አስፈጻሚ አካላት ተግባራዊነታቸው እንዲረጋገጥ የሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት ልዩ ትኩረት ሊሰጠው ይገባል
Signup for the Latest Update from EHRC
Submit your email to singup
Email Address
Submit
Facebook Like us on FacebookXFollow us on XYouTube Follow us on YouTubeLinkedin Follow us on Linkedin
Useful Links
NANHRI
GANHRI
OHCHR
ACHPR
Get Involved
Jobs
Events
Contact Us
Telegram Bot
Subscribe to our newsletter
Connect with Us
Facebook
Twitter
LinkedIn
YouTube
Flickr
We are an independent national human rights
institution tasked with the promotion and protection of
human rights in Ethiopia
Submit your email to get the latest update from EHRC
Email Address
Submit
Address: Sunshine Tower No. 5, Meskel Square, on Bole Road next to Hyatt Regency Hotel, Addis Ababa, Ethiopia
Tel: +251115504031 | Fax: +251 11 550 4125 | PO Box 1165 Addis Ababa | Email: info@ehrc.org
The contents of this website, excepting third party content for which the Commission bears no responsibility, may be freely used and copied for educational and other non-commercial purposes, provided that any such reproduction is accompanied by an acknowledgement of the Ethiopian Human Rights Commission (EHRC). Source of images used in the content of this website: EHRC Media and Communications Department Archive and Creative Common License.
Powered by 360Ground
We are using cookies to give you the best experience on our website.
You can find out more about which cookies we are using or switch them off in
settings
.
Accept
Scroll to top
About
Expand child menuExpand
Who We Are
Our Team
Careers
Contact Us
Regions
Expand child menuExpand
Addis Ababa
Afar
Amhara
Benishangul Gumuz
Central Ethiopia
Gambella
Oromia
Sidama
Somali
South Ethiopia
South West Ethiopia Peoples’
Tigray
Areas of Work
Expand child menuExpand
Economic, Social & Cultural Rights
Civil & Political Rights
IDPs, Refugees & Migrants’ Rights
Rights of Persons with Disabilities & the Rights of Older Persons
Human Rights Monitoring & Investigation
Women’s & Children’s Rights
Human Rights Education
Human Rights Film Festival
Human Rights Moot Court Competition
Press Releases
Reports
Media
Expand child menuExpand
EHRC on the News
EHRC Newsletters
EHRC Videos
EHRC Visuals
Events
Latest
Expand child menuExpand
Expert Views
Explainers
Event Updates
Annual Ethiopia Human Rights Situation Reports
Resources
Facebook XYouTube Linkedin Flicker
Toggle Menu Close
Search for:
Search
Close GDPR Cookie Settings
Privacy Overview
Strictly Necessary Cookies
Powered by GDPR Cookie Compliance
Privacy Overview
This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.
Strictly Necessary Cookies
Strictly Necessary Cookie should be enabled at all times so that we can save your preferences for cookie settings.
Enable or Disable Cookies
If you disable this cookie, we will not be able to save your preferences. This means that every time you visit this website you will need to enable or disable cookies again.


ብሎኬት/ግድግዳ ምርቶች ሚስማር ባለ 6-12ሴሜ ሸክላ 6x12x24ሴሜ ባለ 10 ሴሜ ብሎኬት ብሎኬት ባለ 15 ሴሜ ብሎኬት ባለ 18 ሴሜ ሪብድ ብሎኬት ባለ 20ሴሜ ብሎኬት ባለ 24 ሴሜ ሪብድ አጠና 10-12ሴሜ፣ 8ሜ አጠና 6ሴሜ, 4ሜ ኮንክሪት ሚስማር


በኢትዮጵያ ትግርያ ክልል ከኤርትራ ጋር በሚዋሰነው ምስራቃዊ ክፍል የጉሎ መከዳ ወረዳአርሶ አደሮች ወደ እርሻ ሥራ መመለሳቸው እንዳስደሰታቸው ገለፁ። በጦርነቱ ምክኒያት በአካባቢው ረሃብ መከሰቱን ገልፀዋል።
ማሳቸውን እንዳያርሱ ተከልክለው እንደነበር የሚገልፁት እነዚህ አስተያየት ሰጪዎች በአሁኑ ጊዜ ግን አንፃራዊ ሰላም ሰፍኖ የግብርና ሥራቸውን እያከናወኑ መሆኑን ተናግረዋል።


ቪኦኤ በየዕለቱ ከምሽቱ 3 ሰዓት በኢትዮጵያ ኣቆጣጠር ጀምሮ በአማርኛ፣ በአጭር ሞገድ 22፣ 25 እና 31 ሜትር ባንድ የ60 ደቂቃ ሥርጭቱ ዜና፣ አበይት ዜናዎች ትንታኔና ሌሎችም ወቅታዊ መረጃዎችን የያዙ ፕሮግራሞች ያስተላልፋል። ረቡዕ፡- ዴሞክራሲ በተግባር፣ ሴቶችና ቤተሰብ፣ አሜሪካና ሕዝቧ፣ ኢትዮጵያዊያን ባሜሪካ


የፌደፌሽን ም/ቤት በክልሎች መካከል የሚፈጠረውን የወሰንና የማንነት ጥያቄዎችን በሰላማዊ መንገድ መፍታት ሲገባው በአማራ ክልል በህጋዊ መንገድ የቀረበ የማንነት ጥያቄ የለም ብሎ መደምደሙ በአማራና በትግራይ ክልሎች መካከል አላስፈላጊ ውዝግብ እንዲፈጠር እያደረገ ነው ሲሉ በአማራ ብሄራዊ ክልላዊ መንግሥት የፕሬዚዳንቱ የህግ ጉዳዮች ዋና አማካሪ አቶ መርሃፅድቅ መኮነን ተናገሩ።
ባህር ዳር —
የፌደፌሽን ም/ቤት በክልሎች መካከል የሚፈጠረውን የወሰንና የማንነት ጥያቄዎችን በሰላማዊ መንገድ መፍታት ሲገባው በአማራ ክልል በህጋዊ መንገድ የቀረበ የማንነት ጥያቄ የለም ብሎ መደምደሙ በአማራና በትግራይ ክልሎች መካከል አላስፈላጊ ውዝግብ እንዲፈጠር እያደረገ ነው ሲሉ በአማራ ብሄራዊ ክልላዊ መንግሥት የፕሬዚዳንቱ የህግ ጉዳዮች ዋና አማካሪ አቶ መርሃፅድቅ መኮነን ተናገሩ። አቶ መርሃፅድቅ አያይዘውም አሁን የተቋቋመው የአስተዳደር የወሰንና የማንነት ኮሚሽን ገለልተኛ ሆኖ ያጠናውን የውሳኔ ሃሳብ ስልጣን ላለው አካልና ለጠቅላይ ሚኒስትሩ ያቀርባል ።
የውሳኔ ሃሳቡን ሥልጣን ያለው አካል የማያስፈፅም ከሆነ በፊደራል መንግሥት ጣልቃ ገብነት መፍትሄ እንዲያገኝ ይደረጋል ብለዋል። የፌደሬሽን ም/ቤት አፈ ጉባኤ ወ/ሮ ኬሪያ ኢብራሂም በቅርቡ በአማራ ክልል በህጋዊ መንገድ የቀረበ የማንነት ጥያቄ የለም ማለታቸው የሚታወስ ነው።