Абарҭ ашықәсқәа рзы, Альва Миурдаль даара лроль дуун швециатәи аҳәса рполитикатәи рекономикатәи еиҟарара аиҿкаара аус аҟны. Аҳәса рџьа азы аҳәынҭқарратә комиссиа аҭакзыԥхықәу амаӡаныҟәгаҩ иаҳасаб ала, Миурдаль 1935–1938 шықәсқәа рзы есымзатәи аҳәса ржурнал, асоциал-демократиатә партиа иалаз иртәыз, редакторра азылуан. Аҳәса аусдкылаҩцәеи аусзуҩцәеи Стокгольмтәи реиҿкаара апрезидент-ихаҭыԥуаҩык иаҳасаб ала, 1935–1936 шықәсқәа рзы, Альва афеминизм азҵаарақәа рыӡбара лҽазылшәон, еиҳаракгьы аекономикатә хырхарҭа аҟны, аполитикатәи, мамзаргьы апсихологиатәи хырхарҭақәа рҟны акәымкәа.


Иахьатәи Ломиаа ҳәа иҟоу рыжәлантә убарҭ Ламаа ракәны ҳәа агәаанагара ыҟоуп.


Иаартуп, маӡа акы аҵам, абар уи иаанаго, абар уи иаҳәо


Кавказ от кризиса к развитию: [конференция о перспективах укрепления стабильности на Кавказе]//Нужная газета. - 2000. - 16 июля, (№ 28). - С.8.


Иҟоуп аоперациақәа ҩба, даҿын Нодар Михаил-иԥа, магнитлатәи аоперациеи магнитдатәи аоперациеи.


Иара дызбаны инымхо, игәаӷ икны иаго, иӡбахә зызхымго, зхы зыхнахуа аамысҭа ду Алма Анчаа иԥа Умар игәҭахәыцрақәа рҿы инҭкааны иҳәоуп Мсоусҭ ихымҩаԥгашьа ауаа ргәаҵаҿ анырра ду шыҟанаҵаз, ус баша ирхьымскәа ишраҩымсыз Мсоусҭ игәаӷ икны иаго, ҭаха знамҭо Умар игәҭахәыцрақәа руак аҿы абас иҳәоуп


Агәабзиарахьчара адунеизегьтәи ассамблеиа – аӡбамҭақәа здызкыло, агәабзиарахьчара адунеизегьтәи аиҿкаара иреиҳау аусбарҭа акәны иҟоуп.  Аиҿкаара иалоу 193 ҳәынҭқарра рҟынтәи аделегациақәа злахәу есышықәсатәи асессиақәа мҩапысуеит Женева, маи мзазы.


Алитературадырыҩгьы иаҵшьны иазгәеиҭоит апоет ибаҩхатәра дуи ижәлар бзианы иахьидыруеи ирыбзоураны аҭоурыхтә ҵабырг дамеижьакәа ифырхаҵа иҟазшьаҿы имоу аӷәӷәарақәеи аԥсыҽрақәеи шааирԥшыз.


Цыганков А. Кризис идеи «демократического мира» // Международные процессы. — 2005. — Т.3, № 3.-C.35


Исгәалазыршәаз, актәи аконгресс аан абри азҵаара ирацәаны ианалацәажәа, сгәы иаанагон аҩбатәи аконгресс аан гәаанагарақәак иазкылсуеит ҳәа.


АХӘҬАҶ 80. Аҭыԥантәи ахаланапхгара аусбарҭақәа ишьақәдыргылоит аҭыԥантәи абиуџьет, аҭыԥантәи ашәахтәқәеи, аԥаралхрақәеи рнапаҿы иҟоуп, ишырҭаху рхы иадырхәоит аҭыԥантәи амал, ирыхьчоит ауаажәларратә еиҿкаара, иҳәаақәырҵоит дара рыҩнуҵҟатә еилазаара, иара убас ирыӡбоит аекономикатә, асоциалтә уҳәа дара рҳәаақәа ирҭаӡо, егьырҭ аҳәынҭқарратә усбарҭақәак ирыҵарымкуа азҵаарақәа.


АХӘҬАҶ 67. Аԥсны Ахада иусқәа назыгӡо ауаҩы изинмчхарақәа амч рымоуп, Аԥсны Ахада иусқәа рынагӡара илзмыршо амзызқәа аԥыххаанӡа, ма Аԥсны Ахада ҿыц далырхаанӡа.


Иахьа убри амҩа ҳанылартә зегь ҳамоуп, иҳагу амилаҭ хдырроуп, уи аныҟам аҭакԥхықәрагьы ҟалаӡом, еиҵагыло ахьыбҿаргьы амҩа иаша иаҳзықәҵаӡом, ус анакәха, иҟалаӡом аҭакԥхықәрагьы.


Иаҳалшоит ҳаҩнуҵҟа ацәгьарақәа еиқәаҳкырцы, иҳалшоит ҳаарыхра, ҳахныҟәгара ус иҳарҽеирацы, иҳалшоит аҵара ус еиӷьаҳтәыр.


Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада иалхрақәа 2011 шықәса — аԥшьбатәи Аԥсны Ахада иалхрақәа имҩаԥысит 2011 ш-зы нанҳәамза 26 рзы. Анаҩстәи Ахада иалхрақәа иҟалар акәын 2014 ш-зы, аха Апсны ахада Сергеи Багаԥшь иаалырҟьан 2011 ш-зы лаҵарамза 29 рзы иԥсҭазаара далҵуеит.


Диит 1952 шықәса ажьырныҳәамза 19 рзы Ешыра Ақыҭа Аҟәа араион. Лыԥсҭазаара далҵит 2006 ш. азы.


Убри азы акәхап урҭ хеттаа амрагыларахьтәи ркәакь аҿы изаабогьы, ашьҭахь хеттаа Вавилониа аҳра аныруаз каситаа ҳәа дара аҳра рыцызуаз каскаа ракәзаргьы ҟалоит


Уажәшьҭазы хысыбжьгьы саҳауамызт, анаҟә еиқәара ԥуа, арҵәаа иҳәҳәоз Изиаслав абжьгьы саҳауамызт, сихәаԥшуан зыблақәа ҭраа аҩар иқәыӡәӡәаа иагоз ачарыц иахәаԥшуаз Иван Васили-иԥа


Одышьтәи сaмҭaвро aԥҵaрa (XVI aшәышықәсa) aшьҭaхь, aбжьaaԥнеиԥш Одышьтәи мҭaвaрцәa ракәын Бедиaтәи aепископцәеи Аԥснытәи aкaтоликоси шьaқәзырӷәӷәоз. Ихшәоу абжьаражәышықәсақәа раан, Бедиатәи аепископцәа ртәарҭа аӡиасқәа Мықәи Оқәыми рыбжьара атериториа иаҵанакуан.


Уара ухагоума жәа-капеик ҳәа асапын уҳәҳауеит, хә-капеик ҳәа ала урхәоит, феидас иумоузеи?


Зегь акоуп, ибҵәахуеит, зегь акоуп, ибҵәахуеит, зегь акоуп, бзиа сшыббо бҵәахуеит!


Ақырҭуа ҭоурыхҩҩы Вахтанг Ҷелиӡе Қырҭтәыла Аҭоурых ахроника зыхьӡу ишәҟәаҿы Леон Ахԥатәи Қырҭтәыла аидҵараҿы акыр илиршеит ҳәа дихцәажәоит.


Адунеизегьтәи аизарадуқәа рыла ауп ишалаго ауахәаматә қьырсиантә система. Адунеизегьтәи аизарадуқәа – ақьырсиантә уахәамақәа иреиҳаӡоу рдинмацзуҩцәа – апатриархцәа, архиепископцәа, аепископцәа реизара дуқәа роуп. Уаҟа ирылацәажәон, ирҳасабуан анцәахаҵареи ауахәама-аполитикатә ҟазшьеи змаз азҵаарақәа.


Аӷьара схын сара амра ца сашәны, ҽнак саакылсит арахь сыҽкынҵа.


1923-1930 шықәсқәа рзы С. Ҷанба Аԥсны Ацентр Нагӡара Комитет /ЦИК/ дахантәаҩуп.


Адиаспора аусуразы ихадоу акәны иҟоуп аетникатә культура аиқәырхара, уи иаҵанакуеит аматериалтә, адоуҳатә, асоционормативтә усура.  Еиҳа инарҵауланы аетникатә культура аныԥшуеит алитература, аҟазара, аетникатә символика, атрадициақәа, еиуеиԥшым аматериалтә культура аформақәа (акрыфара, аҽеилаҳәара), афольклор.


Сантиа́го де лос Каваие́рос де Ме́рида ақалақь Венесуелаҟны оуп, Лыбертадор муницыпалитеҭи Мерида штати иахтнықалақь ауп.


Агьырҭ ҳаграқәа зегьы раԥхьа игылоуп абрис ҳажәа еиқәымшәара, ҳҳәоу еицымнеира, ҳхыеидымкылара, ҳҽеидымкылара, ҳаихымхәыцра.


Ишәҳәо закәызеи, Ара иџьашьатәузеи, – сҳәеит, Иџьашьатәыҵәҟьоу шәа шакәхуп, шәызҿузеи, – сҳәеит, Уи дынхаҩгәышьан


Нанҳәамза́ 28 (Нанҳәамза́ ҩажәи́ ааба́), Áвгуст 28, На́нҳәа 28 — григориантәи амзар 240 тәи амш (241 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 125 мшы.


Жәибжь шықәса анихыҵуаз дҭан бзиа иибоз арҵаҩратә занааҭ ахьиауаз Аҟәатәи арҵаҩратә училишье.


Жьҭаарамза́, Жьҭаара́, Оқти́абр — жәабатәи ашықәс мза Иулиани Григориани рамзар аҟны.


Жәҩан ҵаула зхаӡсо, икеикеиуеит уҵа, аеҵәа гәарҭа зҭаӡсо, ахьӡы кьаса, Риҵа, Риҵа, Риҵа, Риҵа, акалмаҳақәа зхылшаз.


АХӘҬАҶ 46. Аԥсны Жәлар Реизараҿы азакәанԥҵаратә ԥшьгара азин рымоуп Жәлар Реизара адепутатцәеи, Аԥсны Ахадеи, Аԥсны Иреиҳаӡоу Аӡбареи, Аԥсны Апрокурор Хадеи.


Агәра игоит уи иумҭа шмыӡуа баша, ҳагәра игоит уи уаҵә иҩны змадоу!


Егьиашаҵәҟьаны, иҿыцын, егьиашаҵәҟьаны, дара рыда даҽаӡәы иитәымыз адунеи ҿыц шьақәдыргылеит.


Нугзар Нури-иԥа Ашәба (; диит , Ӷәада, Очамчыра араион) — Аԥсны Жәлар Реизара аиҳабы (2002-2012).


Акыр акритика азыруеит аабыкьа адемократиа ахьышьақәыргылаз аҳәынҭқаррақәа рхымҩаԥгашьа. Ареалистцәа ргәаанагара ала, ари аҩыза аҳәынҭқаррақәа аибашьра алагара еиҳа иазыхиоуп. Убасгьы иазгәарҭоит идемократиатәым аҳәынҭқаррақәа ирылшоит аҭынчра ашьақәыргылара ҳәа.


Ажәибжьтәи ашәышықәсазы еиқәршәаз аҟабардақәа раҳцәа рхылҵшьҭраҿы зегьы рханы игылоу Инал иоуп


Кварацхелия Ф.К. К изучению абхазских сортов винограда / Ф.К. Кварацхелия. – Сухум, 1934. – 46 с.


Ашьҭахь Аахыҵ Кавказ аӷа хәымга ишьапы зқәиргылаз ажәытә ҭоурых ду змоу аԥсуа қыҭа Ԥсҳәы ахақәиҭтәразы зҽеидызкылаз ԥсҳәаа ацхыраара рызҭоз дрылан, уи иахьагьы ихашҭуам абраҟа аԥсуаа, ашәуаа уҳәа милаҭ рацәа еиуаз ауаа аӡәк иеиԥш еилаҵәаны аӷа ишиҿагылаз, абри ақыҭа иалҵыз, абри ақыҭа иааӡаз аишьцәа Мининаа ԥшьҩык ҽнакала рҭахара


Зны, ҭагалантәи хәылԥазык азы сара уи иҩны, икабинет аҿы стәан.


Бочаров С. Г. «Чехов и философия» // Вестник истории, литературы, искусства. — М.: Собрание; Наука, 2005.


Мсоусҭи ҳареи ҳанеиԥырҵуаз аминуҭқәа рзы иара ихдырраҿы Сизифи Абрыскьыли руахҭақәа еиқәҿырҭуеит


Единбург. Конный трамвай с 1871 года. В 1888 году открыт первый маршрут кабельного трамвая (см. фуникулёр). К 1908 году длина маршрутов кабельного трамвая достигла 26 миль, количество кабельных трамваев достигало двухсот. Такая популярность кабельных трамваев объяснялась холмистым рельефом города. Первый электрифицированный маршрут был открыт 1904 году. С 1920 года кабельные трамваи стали заменять электрическими, к 1923 году это процесс был завершён. Система была закрыта 16 ноября 1956 года.


Хәажәкырамза́, Хәажәкы́ра, Ма́рт — хԥатәи  ашықәс мза Иулиани Григориани рамзар аҟны.


Синды ҳәа изҿу асаныгцәа анракәха, аҭоурых аҿы аԥсуаа ҳара ҳаамҭазтәи актәии аҩбатәии ашәышықәсқәа рзы ауп ианцәыргаз актәи ашәышықәсазы аԥсилаа, аҩбатәи ашәышықәсазы абазгаа ҳәа иарбоу ииашам.


Рио-де-Жанеиро 2016 (2016 Summer Olympics, Jeux olympiques d'été de 2016) - аԥхынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


Уи ажәабжь бзиеи ажәабжь бааԥси еиҟараны ианидыруаз, аҩы ҟаԥшьи аҩеиқәаҵәеи еиҟараны ианеи лоуҭәалак, аҟаԥшьра еиҳа аԥыжәара шаго еиԥш, данаам хагәырӷьацәалак, иаразнак уи икәшан игылаз ирдыруан, иидыруаны изымҳәаз аҟынтәи абзиа еиҳа ишырацәаз!


Анахь иурхаргьы, арахь иурхаргьы, иааҟалаз зегьы аҿы, иаҭыԥӡамкәан аҭӡамц иалыҳәҳәо аҵәымӷ жьакца еиԥш акәын схы шысыԥхьаӡоз.


Инеиԥынкыланы ара аус иуан акыр шықәса аԥхьа литературатә усзуҩыс, насгьы аредақциа акультуреи абзазареи рыҟәша анапхгаҩыс.


Ажәылара, ахамышҭыхәра, Иахьеилаӡҩоу ԥхӡи шьеи, Ажәылара, аӷа иҭаԥшыхәра, Иахьеихҟьашо аԥси абзеи


Ацыркьразы дцыркьуамызт, аха шьаҿак ҟаиҵацыԥхьаӡа, сармарахьгьы сарӷьарахьгьы игылоу зегьы сшәеихырхәоит, зегьы сеицышәтәуп иҳәозшәа, иармарахьгьы иарӷьарахьгьы дхырхәон, аха убри аамҭазы ихы иаԥхьаҟа ихан, дцон дыццакны, хьаҵра шиқәым удырыртә.


Гарик Данел-иԥа Кәыҵниа, Паҷули Шугьен-иԥа Кәыҵниа, уи иԥшәма Жьужьуна, Колиа Ӡаӡамиа.


Борис Алмисхан-иԥа Гәыргәлиа (, , Кәтол ақ., Очамчыра араион — , Тамшь ақ.) — Аԥсны ашәҟәыҩҩы.


Абра уааины арӷьарахь ала усывагыл, Хьрыԥс, арӷьарахь авагылара зықәнаго уара уоуп.


Иахьатәи аԥсыӡқәа рыура 7,9 мм акнытә (Paedocypris progenetica) 13,7 м аҟынӡа (акиттәи акула) иаҟаруп.


Абри аныҳәаҿа, то ест, аҵәцахә, ԥасатәи аибашьра ду аан иҭахази уажәтәи аан иҭахази еилымхкәа, акны искыр ҟалоума?


Аӷарра еиуеиԥшым амзызқәа ирыхҟьоит аҟынтә, иара еиуеиԥшым агәыԥқәа рахь еидыркылоит:


Урҭ Кавказ аҭҵаарадырратә дунеиаҿ мацара акумкуа, аҳәаанырцәгьы ахәшьара ҳарак зыҭоу амонографиақәа: "Заатәи абжьарашәышықәсақәа рхаан Аԥсны аполитикатә ҭагылазаашьа", "Аԥсны аҭоурыхи аетнографиеи ирызку астатиақәа", "Аԥсуаа рҽыбӷаҟазара" рҟынтә иаагоуп, иара убас апериодика ианылахьоу аҭҵаарадырратә статиақәа,  арецензиақәа, аԥсуаҭҵаара аусзуҩцәа ирызку анҵамҭақәа, аиҭагақәа рылоуп.


Иара убас мацара сылст аккара, убас мацара са снаскьеит хара.


Диит 1921 шықәса март 21 азы Баслахә ақыҭа Очамчыра араион. Иԥсҭазаара далҵит 1994 шықәса ианвар 29 рзыю Джуп аҟәатәи ашьхарҿ-ашәҟәыҩҩцәеи ауаажәларратә усзуҩцәеи рпантеон аҿы.


Акружок аҿы еилдыргон ашәҟәыҩҩцәа ҿарацәа рҩымҭақәа Леураса Кәыҵниа излаилшоз ала ихы дамеигӡакәа ацхыраара риҭон иҩызцәа ашәҟәыҩҩцәа ҿарацәа.


Сахьынҳалеит сара мап зысцәыркыз, мап зысцәыркыз амалаҳәа ус иансырӡ, мап зысцәыркыз акәӡам сара исцәыргоз, сықәнагон ихыҵны иааиуаз сырӡк.


Ҟызк сымоуп, кәатак сымоуп, Сара сызгаз дышԥакьаҭеи, Ашәырҭаҭа сыкәа иҭоуп, Уи еиӷьу сеиқәа иҭоуп, Сара сызгаз зынӡа дкьаҭеит!


Урҭ рыхьӡ ҳәаны ҳара аԥсра ҳаԥылон, урҭ рыхьӡ ҳәаны ҳара атанк ҳҽаҵаҳажьуан, апулемиот ахы ҳҭалон, урҭ рыхьӡ ҳанықәны ҳақәԥон!


Ҷлоу ажәлақәа: Адлеиба, Аӡынба, Акаба, Алҭеиба, Амкәаџь, Ахтеиба, Аҳәба, Ачба, Ашьхарыуа, Багдаҭба, Банаа, Бобохьиа, Бранӡиа, Бырдыӷәба, Быҭәба, Воуба, Дармыуа, Ӡинӡибаӡиа, Инаԥшьба, Кьаҿ, Қьышьмариа, Кәарҷиа, Кәыцба, Кәырт-оӷлы, Қарды-оӷлы, Қәҭарба, Қапба, Қаҩба, Қаҵәба, Қәычбериа, Лагәуа, Лагәлыаа, Ураҭаӡе, Ԥаралиа, Ԥарылуа, Ԥсалҭыр, Роган-оӷлы, Сангәлиа, Такәышьынаа, Турнанба, Ҭариф-оӷлы, Хаҳәба, Хубуҭиа, Хәахәа, Хәыхәыуа, Ҳасан-оӷлы, Ҳаџьы-оӷлы, Чаблах, Чеиба, Ҷалоқәуа, Ҷан-оӷлы, Ҵабриа, Ҵкәалиа, Ҵәыџьба, Ҵәыӡба, Шьелиа, Шьограӡе, Шьыналиа, Шьынқауа, Шьынқәба, Џьопуа (Џьонуа), Џьынџьал, Џьынџьиа.


Абри азҵаара аӡбара иалахәын Усҟантәи Аԥсны ашәҟәыҩҩцәа Реидгылеи Алитературатә фонди рнапхгарақәа.


Убасҟантәи Қырҭтәылатәи ашәҟәыҩҩцәа Реидгыла анапхгара иалшеит абри ахыбраҿ етажк шеибгаз ақырҭуа шәҟәыҩҩцәа рзыҳәан агара.


Жәабранмза́ 7 (Жәабранмза́ бжьба́), Февра́ль 7, Жәабра́н 7 — григориантәи амзар 38 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 327 мшы (328 мшы ашықәс ду ала).


Гренобле 1968 (1968 Winter Olympics, Jeux olympiques d'hiver de 1968) - аӡынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


Иахьа акәты зӷьычуа дҟалеит, аԥсы дзырҳәуа дҟалеит, аӡӷаб аҩны дыштәоу ахшара длоуа далагеит.


Токио 1964 (1964 Summer Olympics, Jeux olympiques d'été de 1964) — аԥхынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


2013-2017 шш. - Қырҭтәыла афинансқәа рминистрра аусеилыргаратә маҵзура - Гыртәыла - Аҩадатәи Шәантәыла аусбарҭа аиҳабы.


Сыԥхьарца убжьы гон аршәаа иасуа ҷкәынҵас, убжьы гон аҵх лашә иалҩуа, быкьҵас, убжьы гон амшынаҿ ашьха нараҿ, убжьы гон абнаҿ, арха ҭбаараҿ, убжьы зеиԥшызыз?


2005 шықәсазы Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара иаднакылеит антисемитизм аҿагыларазы арезолиуциа, Европатәи аидгылагьы еиуеиԥшым аусмҩаԥгатәқәа нанагӡеит уи ашықәсаз, антисемитизм аҿагыларазы.


The Beatles, аофициалтә хьӡы: Beatles (Битлз) — Британиатәи амузыкатә гәыԥ ыҟан (1960–1970).


Апионер отриад аҟны адырҩаҽны ашкол аҟны аҵара ҳаналага, апионер отриад аҿы аизара ҟарҵеит.


Акызаҵәык маӡа игәаҵан дзызхәыцуаз, Аԥснытәи анцәаиҳәарҭақәа константинопольтәи апатриарх хадара рзимуа, рус дара рхала рыҩны ирыӡбо, анцәаиҳәарҭақәа иаарышьҭуа ахашәалахә дугьы иара Аԥсны ахы иара ишаҭаху ианархәо ҟаҵашьас иамаз акәын.


Раԥхьатәи аҭыжьраан ажәақәа салдаҭҵас, ансылҵлакь,санрызхәыцлакь ҳәа иҩыз, егьырҭ ашәҟәқәа зегьы рҿы содаҭҵас, ансылҵлак, санрызхәыцлак ҳәа ирнуп.


Аҭыԥҳацәа рашәа Таиф дыссирхоит амш анҵәамҭаз, ибла ахьышәахәа хыхәхәоит, амш анҵәамҭаз, анаскьамҭаз Таиф акалашәа даҳгәаԥхоит.


Сара аԥсаатәқәа бзиа избоит аҵарақәа бзиа избоит, урҭ ирышьҭалогь сыршәоит.


1991 шықәса рзы Москва имҩаԥысыз аилацәажәараҿы ирыдыркылеит ауаҩы изинқәа рзы аҳәынҭқарра аҩныҵҟатәи азакәанқәа хазырҭәаауа ақәҵара. 1992 шықәса рзы Хельсинки имҩаԥысыз аилатәараҿы СБСЕ аусура аформат ԥсахын. Уаанӡа иара аҳәынҭқаррақәа-алахәылацәа рнапхгаҩцәа еиқәшәаны иахьцәажәоз форумызҭгьы, уи ари аамҭа инаркны еснагь аус зуа еиҿкаараны аҟалара иалагеит.


Ауахәама иргылан Фиодр ацқьа ихьӡала. Иаанханы иҟоуп 1,5 м. аура змоу аҭӡамкәа мацара. Аҩналарҭа мраҭашәарахьтәи аган аҿоуп иахьыҟоу. Азал аплан еиҵыху акәакьҭаиаша аформа амоуп, ауралатәи аҭӡамцқәа рыцыԥ хьаӡаҿы аҿаԥсак змоу абаҟәқәа иҟоуп. Аргыларатә маҭәахәы аҳасабала ахархәара рыман аҳаши аҳаштә аиларшьышьи. Ауахәамаҿы иҟоуп аквадраттә рамка иҭаргылоу Болонтәи аџьар. Аџьар аганқәа рҿы адҩылақәа игәылԥ ҟаауп.


Егьа уҳәаргьы Ҳасан, убри атапанча аӡбахә саумҳәан, убри атапанчалоуп иҵәҩаншьап, иҵеизаҵә дышҭахаз ҳәа егьа иарҳәазаргьы, иара зегь акоуп дааҟәымҵӡакәа убри аӡбахә иҳәон.


Кама лабду иԥсымҭа анылгәалалыршәоз, убранӡа акәын иахьыл гәалалыршәоз, иацыз дацәшәаны лхахьы иаалгаӡомызт


С. Багаԥшь идҳәалоуп апериод Аԥсны аҭагылазаашьа аҭышәантәалара. Арӡынба иаамышҭахь атәыла даҭахын. Аԥсны усҟантәи аамҭаз даҭахын изҭагылаз аҭагылазаашьа бааԥс иҭынчроу аҭышәантәаларахь ииазгоз. С. Багаԥшь, иара зегь реиҳа еиӷьны дазнеит азҵаара азбараз.


Ахаҵа даар, усҟан аԥҳәыс иахеибырҳәаз дызнеиӡом, аха дмаар усҟан лхы дақәиҭхон, иахеибырҳәаз днеиуан.


Амала, урҭ аҳәынҭқарцәа рхы мацара акәын изышьҭаз, рхы мацара акәын изызхәыцуаз.


Терент Михаил-иԥа Ҷаниа (; , Кәтол Ақыҭа, Очамчыра араион — ) — Аԥсуа шәҟәыҩҩы, апоет, ажурналист, апублицист.


Акы суазҵаауеит, – иҳәан ҿааиҭит аҟәынд-ҟәындҩы ихы наиқәкны уххь згеит, ҳаҭыр ҳзеиқәуп, акы суазҵаауеит.


Ажәакала, аус злоу апоет ихы иаирхәо ахаҿсахьақәа ыҟазу иҟамзу акәӡам, раԥхьа иргыланы еилкаатәу уи иарбан сахьақәоу ихы иаирхәо, насгьы урҭ дшырзыҟоу атәы иҟоуп ажәлар рдин, рымцхаҵара иахылҵыз ахаҿсахьақәа, аха иҟоуп урҭ рсахьаркыратә хәыцра иахылҵызгьы.


Уиаҟара урҭ ҳкамбашьқәа гәырҩас иҟабымҵан, нан, уаҵәы шьжьымҭан рышьаҳагақәа рыхәда иныхшьны исыбҭар, акамбашьхьшьцәа рырахә ахьеизырцо сара издыруеит, Ҭоумышь аӡы аԥшаҳәаҿоуп, уаҟа ианнасцалак аҷкәынцәа исзыршьаҳап, хәлаанӡа уаҟа сыҟазаап, ахәылԥазы рышьаҳагақәа аарышьхны рыхәда инахшьны, аҩныҟа иаасцалап, – лҳәеит.


Аибашьраан, уи ашьҭахьгьы лшьапы хырҟьаҟьа амҿы лара дашьҭан, амца лара дашьҭан, арахә лара дрышьҭан, иубарын аххы данцәыҵаҳауаз.


ԥақәашьтәи ақыҭа школ даналга 1935 шықәсазы дҭалоит Аҟәатәи аҳәынҭқарратә педагогтә училишьче. Далгоит 1939 шықәсазы. Иара абри ашықәсан арратә маҵуархьы иԥхьоит. Уаҟа уи дрылгеит еиуеиԥшым арратә ҵареиурҭақәа.


Агәыӷрақәа роуп Қсас аибашьра далганы даазгаз, агәыӷрақәа роуп Мкыд абрысҟаамҭа аԥшра лылзыршаз.


Аха ауха лцәыбзеи лареи еибырҳәахьаз лыҷкәын имдыруази уи иаб иеимҳәаӡеит, лцәыбза дахьырашәоз аганахь амҩа ианиԥсалаз абыӷьқәа ҟәшәаны иаби иареи ахьырашәоз аганахь амҩа ианиԥсалеит.


Ҳгәы ҳҽанӡамкәа ақырҭқәа анҳақәла, ажәаҟны ишырҳәо еиԥш, аԥсуаа зегь реиԥш баслахәаагьы аԥсреи абзареи ҳанрыбжьагыла, изылшозгьы-излымшозгьы абжеиҳараҩык абџьар шьҭыхны аӷа ианиҿагыла, егьырҭ иаанхаз рахьтә гәыԥҩык рхы-рԥсы рыхьчарцаз Урыстәылаҟа ршьамхы рҽанадырга, ҳҵеицәа аҭабиақәа ирҭатәаны еибашьуаз рыцхыраара анҳалымша, ма ҳарԥырхагахарым ҳәа алыгажәцәеи аҭакәажәцәеи Тҟәарчалҟа ҳхалт.


Ари Гәдоуҭа араион аҟны лара заҵәык лоуп ахьтәы медал зауз.


Ҳҭаацәа зегьы рзы имыждеиқәаҵәахаз уи амш аҽны, аибашьрахь иҟаз сашьа еиҵбы Мата ида, аҭаацәа зегьы аҩны ҳаиқәшәаны ҳаҟан.


Едуард Қоқоиҭы диит жьҭаара 31, 1964 шықәсазы. 1988 шықәсазы алада уаҧстәылатәи арҵаҩратә институт далгеит.


Винсент Виллем ван Гог, Ван Гог (, , Зиундерт, Недерланд — , Овер-сиур-Уаз, Франциа) — адуу недерландтәи асахьаҭыхҩы.


The Carpenters (аҳәашьа: „Ӡы Каапентеес“), официалтә хьӡы: Carpenters — Америкатәи авокал-аинструменталтә дует ыҟан. Дует еижьуп-еицәоуп Карени Ричарди Карпентераа рыла ишьақәгылан.


Абас ҳаицәажәеит, егьыс ҳаицәажәеит, ҳаччеит, ҳахәмарит ҳаигәдуун, иҟоу-иану кыр еибаҳҳәеит, ҳазланеиуаз амҩа дуун.


Уажәы Алықьса Ешба аус иуеит Аҟәатәи аԥсыӡтә зауад аҿы, аконсервтә цех аиҳабыс.


Ашәахәац хәыҷқәа еизаҳган, цәаныррак ҳабжьалеит, ашәахәац хәыҷқәа ҳцәыӡын, ҳаицәыӡит, ҳаицәҟьалеит.


Абри аиҳабыратә ҵараиурҭа даналга ашьҭахь Шоҭа Ҷкадуа агазеҭ Аԥсны Ҟаԥшь аредақциаҿы аусура далагеит.


Баҭым аобласт аҿы ақырҭқәа рыр нармышьҭыр азы аболшевикцәеи аҭырқәцәеи еидгылт.


Адәҳәыԥш, дад, Анана-Гәында лыдәҳәыԥш ҳәа иашьҭоуп, ахаҳәгьы Анана-Гәында лыда уи адәҳәыԥш аҿы анеира, уи ахаҳә ақәтәара азин имам ауаҩԥсы.


Ҿыгҳарала рацәак иҟам ашәҟәы, уи иагәылоу зынӡа ҩажәи хԥа ҩымҭа роуп


Аԥсуаа рҿы, уи ажәа амч иамоу азы ашәҟәыҩҩы абас иҳәоит


Ԥхынҷкәынмза́ 10 (Ԥхынҷкәынмза́ жәаба́), Дека́бр 10, Ԥхынҷкәы́н 10 — григориантәи амзар 344-тәи амш (345-тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 21 мшы.


Лара илгәалашәон ԥхынрак зны лыԥҳа ԥсшьара ҳәа ақалақь ахь данцаз.


Тҟәарчал аӷацәа ирымҭакәа иахьеиқәхаз зыбзоуроу ируаӡәку Аԥсны Афырхаҵа Аслан Занҭариа


Нант. Пневматическая тяга 1879—1917. Электрическая тяга 1917—1956. Современная система с 1985 года. См. Нантский трамвай.


Лара ашкол ахь лхала дцартә даныҩеидас, данашьцыла, Харзаман ԥыҭк днаскьаганы доуижьуан, ус ишнеиуаз, аҩны ашҭа дыҭганы, лымҩа днықәҵаны иара дгьежьуан, нас зынӡа ҩызада-ԥызада ашкол ахь лхала дцо далагеит.


Иҽы мыжда кәаша-кәашон, ихы-иҿы гәкы лаша-лашон, икәадыр ҟәына еилыџьџьауан, иҽышьҭыбжьы иармацәысуан, иҟамчышьҭыбжьы иардыдыхуан.


Ирландиа, Аирландтәыла (, ), аофициалтә хьӡы: Ирландиа Ареспублика (, ) — Европаҟны мрагыларатәи агаҟны аҳәынҭқарра.


Иаликааит урҭ рҿы ареферени аллитерациеи реиԥш иҟоу асахьаркыратә хархәагақәа инарыгӡо ароль.


Агәабзиарахьчара адунеизегьтәи аиҿкаара – ари, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аҳәаақәа ирҭагӡаны агәабзиарахьчара аусхк аҿы жәларбжьаратәи аусура ҳәаақәызҵо усбарҭоуп.


Ҳара дҳацын усҟан Аҟәа Арҵаҩратә техникум иҭаз ҳгәыла Кәатат Михаил Сангәлиа.


Бзиа избоит абдуи амаҭеи сара, бзиа избоит иаӡәыкны изҿу ԥхьацара.


Убри аҽны убас, ԥсы зхоу аӡәы изымдырӡо, маӡала еиԥылаз, убасгьы маӡала еиԥырҵыз уаҳа изеибабамашь, уаҳа изеибаԥшаамашь?


Даур Инаԥшьбеи, аоператор Мизан Аламиеи, анџьныр уажәазы афронт ахь ҳазгоз амашьына аԥсҟы зкыз Геннади Смыри, арҭ ацәаҳәақәа равтори арҭ амшқәа руак азы ҳаҟан зыӡбахә ҳамоу абаталион ахьеибашьуаз афронт аԥхьатәи ацәаҳәаҿы.


Сааигәа даныҟаз усгьы слылаԥсны дыскуан, сҽысзмырҭынчуа, сааигәа даныҟамыз зынӡак схагахон


Афаши́зм (аитал. fascismo ; fascio - "аидгылара") - аполитологиатә термин, ирадикалу амилаҭеилыхратә идеологиа.


Алаԥшыцәгьа аауҟәҟьаны, Лашбжь ахьамаҳоз исышьҭит, Рбаӷьбжь ахьамаҳаз исышьҭит, амшын еиқәа агәызҳәа иналасыжьит.


– Аҵареи аҭҵаареи абызшәатә политикеи амассатә информациа ахархәагақәа русуреи рзы Аилак;


Аха абзиа уаниараны уҟазар уаниоит, ацәгьа уалаҳараны уҟазаргьы, ухы иҭамкәа, угәы иҭамкәа, унеины агәараҳәа уналаҳауеит.


Рашәарамза́ 23 (Рашәарамза́ ҩажәи́ хԥа́), Иу́н 23, Рашәара́ 23 — григориантәи амзар 174 тәи амш (175 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 191 мшы.


Адунеиажә, цәгьа уеижьагоуп, еҳ, ҳаӷоу дуҭоуп, џьоук рзыҳәан уԥсыршьагоуп, џьоук рзы ухьамҭоуп.


Амҩа сықәуп, сҩызцәа, сԥызцәа Ахьану жәпаҩы, Амҩа сықәуп, амҩанызцәа ахьсымоу сгәы азҳаны.


Ҳамҩақәа еиԥырҵны иандәықәла хазы-хаз, ҳнапала ианхаҳх уи ацҳа иҳабжьаз, исыздыруам уахь, егьахьыҟам, избыхаз, исыздыруам уа иббаз, абасгьы бызжьаз.


Адунеихаан асоциализм ҳгәы ахымло ҳшыҟарҵаз еиԥш, адемократиагьы ҳгәы ахымло ҳҟарҵоит.


Оо, иахьԥашәҳәо, иахьԥашәҳәо, аԥара уаҵәы, уаҵәашьҭахь уанақәшәо иаага, сара узцу аҩыза игәра згоит, ирҽны ипортфел инҭарҵеит, Сашагьы иџьеишьеит, изеилкаауамызт ари аҩыза агәрагара сызлаԥсахаз.


Ԥхынгәымза́ 8 (Ԥхынгәымза́ ааба́), Иу́ль 8, Ԥхынгәы́ 8 — григориантәи амзар 189 тәи амш (190 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 176 мшы.


Зан даанӡа иҿыхаз ахәыҷқәа Зан даанӡа иҿыхаз ахәыҷқәа зашәақәлацәа инрылӡаа ицаз агәлымҵәах


Даҽа џьоукых ақырҭцәеи ашәанцәеи реиԥш аԥсуаагьы ақырҭуа еимышьҭырцәа иреиуоуп, аԥсуа бызшәа ҳәа хазы иҟаӡам, аԥсуа бызшәа ҳәа иҟоу ақырҭуа бызшәа адиалектқәа ируакуп ҳәа рҽынкыдҵа ашьақәырӷәӷәара рҽазыркит.


Аԥсны аҟазара зҽаԥсазтәыз аусзуҩы Иван Еснаҭ-иԥа Кортуа данысит арҿиаратә ԥсҭазаара лаша, ихы ааирԥшит згәырҵҟәыл бзиаз акомпозитор, аиҿкааҩ, Аԥсны амузыкатә ҟазара аларҵәаҩ иаҳасабала. Иара Аџьынџьтәылатәи еибашьра Дуӡӡа (1941-1945шш.) даветеранын, ианашьан Аеҵәа Ҟаԥшь аордени амедалқәа хԥеи. Кортуа Иван Еснаҭ-иԥа Аԥсны амилаҭтә культура аҿиараҿы илагала дууп.


Афилологиатә ҭҵаарадыррақәа рдоктор Владимир Занҭариа ашәҟәы Алыԥшаах иациҵо ашьҭахьажәаҿы иазгәеиҭоит


Мшаԥымза́ 4 (Мшаԥымза́ ԥшьба́), Апре́ль 4, Мшаԥы́ 4 — григориантәи амзар 94 тәи амш (95 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 271 мшы.


Рыӡбахә сымоуп шәҭы быбышқәак, Рыӡбахә сымоуп еҵәақәак, Лыӡбахә сымоуп ԥҳәызба ҵәрышкәак, Ҵарақәакгьы ԥшӡаӡақәак.


Аҳ имазароуп амаҵуцәа иҭихуеит амаҵуцәа, ԥсасеи уахьади ззану аҳ изгәарҵлароуп ахьшьцәа иҭихуеит ахьшьцәа, аҳ даҳаума, нас, мшәан, дҭымҵуазар шәарыцара иҭихуеит иашьашәалоу ашәарыцацәа, инаалаша абџьар, иауихашҭхуа ала маҵуарқәа!


Схыслоит, уахь ԥыр хага ахьыҟанамҵаша, ԥсҭбара ахьыҟанамҵаша, нас дара ахқәагьы хырхарҭа анырмоулак, иааԥсаны, аԥсра ишаз гәышьуа акырцхеиԥш апыҟҟаҳәа амхы иалаԥсалап.


1972 шықәсазы дҭалоит А. М. Горки ихьӡ зху Аҟәатәи аҳәынҭқарратә институт, дталгоит 1977 шықәсазы.


Бегәа анысҳәоз уа даҵанакуан Едараҭ, Едараҭ анысҳәозгьы уа даҵанакуан Бегәа.


Ареалистцәа акритика азыруеит адемократиатә дунеи атеориа аемпирикатә шьаҭа. Иаагап ҿырԥштәык. 1815–1850 шықәсқәа рзы Европа аҭышәынтәалара иахылаԥшуан Иԥшьоу Аидгыла (Урыстәыла, Австриа, Пруссиа), даҽакала иуҳәозар, идемократиатәым аҳәынҭқаррақәа. Ареалистцәа ҿырԥштәыс иааргоит адемократиатә ҳәынҭқаррақәа рхатәы арратә, мамзаргьы аекономикатә интересқәа инарықәыршәан атәым ҳәынҭқаррақәа рыҩныҵҟатәи усқәа ианрылалоз (Чили, 1973), (Иран, 1950 алагамҭаз), (Индонезиа, 1960).  Убасгьы иазгәарҭоит адемократиатә ҳәынҭқаррақәа рыбжьара ицәырҵуаз аимак-аиҿак (Венесуелатәи акризис Еиду Америкатәи Аштатқәеи Великобританиеи, 1895–1890, Франциеи Великобританиеи Фашод азҵаара азыҳәан, Руртәи акризис, Франциеи Веимартәи Ареспубликеи, 1923).


2002-2006 шықәсқәа - Зхы иақәиҭу ауниверситет, Абизнес школ (ESM) абизнес анапхгараҭара абакалавриаттә программа.


Дарбан шәҟәыҩҩзаалакгьы лаԥш иаҩсуам, аха ҩынтәгьы лаԥш иаҩсуам амилаҭ маҷ рышәҟәыҩҩы.


Иҳаҩсыз Аџьынџьтәылатәи аибашьра аԥсуаа ирыдыркылеит дара рхаҭақәа рхақәиҭразы имҩаԥысуа еибашьрак акәны.


Арҵаҩ изанааҭ змоу аҭыԥантәи акадрқәа иреиуоу урацәажәар ашколаҿ аусура рҭахым, зегь акурорт аҩнуҵҟоуп амаҵурақәа иахьрышьҭоу


Ҽнак Гәдоуҭа сызгылаз акәымкәа, аӡәы днасыдгылан ҳзеицәажәуаз акәымкәа, ус сеиҳәеит


Ауахәама иргылан 1888 шықәсазы, хҩык ацқьацәа — Васили Дуӡӡеи, Григори Адинҭҵааҩи, Иоанн Ахьҿеи рыхьӡала, Кавказ аиашахаҵаратә қьырсианра  аиҭашьақәыргыларатә уаажәларра ала. Ауахәама ахәы иқәгылоуп. Азалтә ргыламҭа дууп. Мрагыларатә ганахьала иаваҟаҵоуп асаркьалсырҭа. Агежьбжататә апсида аладатәи аԥенџьыр аҭыԥаҿы архитравтә ҩналарҭа ҟаҵоуп; аҩадатәи аԥенџьыр иҭырҭәааны иҟоуп. Аҩадатәи аладатәи афасадқәа аҵаргәы ала ирӷәӷәоуп. Аладатәи афасад аҿы иҟоу ахыргьагьатә ҩналарҭа наҟ-ааҟ аԥенџьырқәа амоуп. Аҩадатәи афасад аладатәи афасад иеиԥшуп, аха акылҳарақәа амоуп. Асаркьалсырҭа актәи аихагыла аҩадахьалагьы, аладахьалагьы, мраҭашәарахьалагьы ахыргьагьақәа амоуп. Аҩбатәи аихагыла мраҭашәарантә алашара иҩналоит аԥенџьыр акылҳара аҟынтә. Ахԥатәи аихагыла аханқәа рыхԥагьы рҿы ахыргьагьақәа амоуп. Ауахәама еиҭашьақәыргылан 1916 шықәсазы.


2017 ш-рзы жәабранмзазы аԥшьгаратә гәыԥ еиҿнакааз аҿцьәажәараҿ иӡбан Аԥсны Ареспублика қалақь Ӷәдоуҭа алхратә ҭыԥ №18 жәлар еизаратә депутатс иқәыргилара. Анқәаб Аԥсныҟа дхынҳәны еиҿикааит алхратә гәыԥ. Уи иқәгылараҿы иоуит адгылара Аџьынџьтәылатә еибашра 1992-1993 шш. аветеранцәа рпартиа «Амцахара» аҟынтә, иара убас «Аԥра» иаанарԥшит адгылара. Урҭ рықәгыларҿ иазгәарҭеит ирымаз агәынамӡара, иазыруит акритика «Аԥсны жәлар ракӡаара афорум» апартиа. Росбалт аналитикцәа ишырыԥхьаӡо ала иҟоу аҭагылазаашьаҿ, еиҳараҩык аелекторатцәа Аԥсны ахада Рауль Хаџьымба иалыхраан ииҳәаз ажәлар рҿаԥхьа азыбжакгьы ахьизынамыгӡаз иахҟьаны ианизхьаҳә, Анқәаб аҽазнык аполитикаҿ ицәырҵра акраҵанакуеит 2019 ш-зы иҟалараны иҟоу абжьыҭирақәарҿ. Аха убри аамҭаз Аԥсны аконституциа ишазыԥҵәоу ала қәрала даццаӡом. Азиеи Кавкази ихадоу аинститут мрагыларатәи Урыстәылатәи анаука академиа аусура агәыԥ аиҿкааҩ Александр Скаков ишазгәеиҭаз ала Анқәаб макьана акрызҵазкәа анырра иҟаиҵаз аԥсуа политиказ аҳәара изаацәоуп.


Диит 1931 шықәса ажьырныҳәамза 12 рзы Кәтол ақыҭа Очамчыра араион. 1954 шықәсазы дҭалоит А. М. Горки ихьӡ зху Аҟәатәи аҳәынҭқарратә педагогтә институт, далгоит 1959 шықәсазы.


Ҭальаҭ Қапба, Тургут Ҟарчаа, Феи зи Аԥҳазоу Инегьиоль, Муҳаррем Ҭамбиа, Тургут Кәаӡба Есқьишьеҳир, Несрин Ԥыс-ԥҳа, Ерсин Ашәыҟәба, Ердинџь Цәлохәа Билеџьиқ, Ниази Чқәы, Џьеваҭ Гырџьын Қәҭаҳиа, Сами Гожь, Гәында Анқәаб-ԥҳа Измиҭ, Фаарықә Ажьиба, Биулент Аҩӡба Адаԥазары.


Бедиатәи аҿа ма Бедиатәи ахьтәаҿа – Ақырҭуа ахьычаԥара абаҟа ауп,ахьтәаҿа ихагьыжьуп,иреиӷьӡоу хьыла иҟаҵоуп (агылара 12,5 см. акурша 14см,ашьапы аанымхаӡеит) иҟаҵоуп X-XI ашәышықәсақәа рыбжьара. Аҿа хыхьтәи ахәҭа аҟны цәаҳәак аҩыра ануп мҭаврули анбан ала. Аԥсны Аҳ Баграти уи иан Гәурандухти ҿыц еиҭадыргылаз Бедиатәи ауахәама аҿа анаршьеит.


Аҵара хәыҷык, аҵара бжата змази зынӡа измамзи рыбжьара аимакқәа, аилибамкаарақәа ҟалалон.


Шаҟа диашоузеи уи ԥсра зқәым ауаҩ ду абри аҩыза зҳәаз Рубенс


Аиаша азықәԥаҩ Абрыскьыл изкны ажәлар иаԥырҵаз аҳәамҭа ду иалхны иҩуп иара.


Иара убас, раԥхьатәи аҭыжьраан ажәақәа оуми, аԥарԥалыкеиԥш, бгьыжьуа, ачаи бӷь, аҩбатәи аҿы ириашаны ауми, аԥарԥалыкь еиԥш, бгьежьуа, ачаибӷь ҳәа икьыԥхьуп.


Ернесто Че Гевара ( [ ˈtʃe ɡeˈβaɾa ], ихаҭәоу ахьӡ - Ернесто Рафаель Гевара (); , Росарио, Аргентина — , Ла-Игера, Боливиа) - алаҭынамерикатә револиуционер, команданте, кубатәи ҳәынҭқарратә аҟаҵаҩ. Америка континент ада, аус ииуон Конго Аҳәынҭқарраҿ.


Акаршәра дгьылқәа срықәлан саннеиуа, архақәа сҿаԥхьа ианышьҭоу еиҵҳәа, сҿаԥхьа иаацәырҵуеит урҭ, амра рхацеиуа, сҿаԥхьа иаацәырҵуеит урҭ, сыла иҭаҳәҳәа.


Жәабранмза́ 26 (Жәабранмза́ ҩажәи́ фба́), Февра́ль 26, Жәабра́н 26 — григориантәи амзар 57 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 308 мшы (309 мшы ашықәс ду ала).


Амшын хықәаҿ унхеит уара зны, иахьа сыҩноуп сара уи уҩны, иахьа сыҩноуп уи сара истәуп, уара исуҭаз ацаԥхақәа скуп.


Хыԥхьаӡарала ирацәамзаргьы аҳәаанырцәтәи ашәҟәыҩҩцәеи Таиф Аџьбеи ирыбжьысуан ԥхаррала иҭәу асалам шәҟәқәа.


Сышхәа ацха ҭоуп, сышхәа асаранџь ҭоуп, сышхәа сашәа ҭоуп, снашьҭы, усас соуп!


Урҭ ҭабуп ҳәа рарҳәар рхәҭоуп ақырҭуа еиҳабыра иахьа уажәраанӡа ҳадгьыл аҟны иаанкыланы измоу.


Избанзар, жәытәӡаахыс ҵыхәаԥҵәара змамыз аибашьрақәа раангьы ар рԥызацәас иалырхуаз дара ракәын, иреиӷьӡоу, реиҳа иазыҟаҵоу аибашьцәа ҳәа иҽыжәлозгьы дара ракәын аԥхьа инеиуаз, аԥхьа иҭахозгьы дара ракәын.


АХӘҬАҶ 5. Адгьыли егьырҭ аԥсабаратә аагарҭақәеи ажәлар ирхатәуп, Аԥсны аҩнуҵҟа урҭ рхы иадырхәоит егьырыхьчоит ажәлар рыԥсҭазаареи рџьауси шьаҭас изларымоу ала. Аԥсабаратә аагарҭақәа рныҟәгашьеи рхархәашьеи ирыдҳәалоу азҵаарақәа рҭыԥ иқәҵахоит Аԥсны азакәанқәа рыла.


Ауаҩы игәырӷьара инасыԥ аԥырра иадырҳәалоит аԥсуаа агәырӷьара иамҽханакны иамоу ауаҩы изын ирҳәоит


Козырева М. П., Смирнов А.И. Счастье осмысленное или спонтанное. Социологическая наука и социальная политика. №4(20), 2017.


Аҩӡыбжьара, изгьыхьӡҵо Амесопотамиа, изгьыхьӡҵо Ҩ-ӡиастәыла — аобласт Тигри Евфрати аӡиасқәа рыбжьара, иахьатәи Ирак территориаҟны иҟоуп.


Абжьаӡрахь идәықәлаз шьыбжьаӡра ианыбжьаӡӡо, уахьгьы акгьы ыҟам, арахьгьы акгьы ыҟаӡам уаҳа.


Аргун А.Х. Амиран Тания: творческий путь народного артиста. - Сухум: АГУ, 2002.


Аҳаҳаира, аҳаҳаира Ҳәаны аус руеит, аиааира ргоит, аиааира, аиааира, Русаз иқәԥауеит.


Аҭоурых арҵагақәа рҟны иазгәаҭоуп аграждатә еибашьра аҟны ишыҟам ииашоуи ахара здуи издыми. Ас еиԥш аибашьра аҟны иршьуа зхыршьаауа урҭ рполитикатә дунеихәаԥшышьа азакәӡам, урҭ зыхдырҟьо иалкаау жәларык иахьаҵанакуа азоуп, ари аибашьра даара игәымбылџьбароу еибашьроуп. Иахьагьы иуадаҩуп ауаа ари аибашьра иалахәу рыԥсихологиа аилкаара, избанзар урҭ ауаа акраамҭа еицынхон, рхәыҷқәа еицырааӡон, аус еицыруан, дара-дара еицхыраауан, еиԥшымзаарас ирымаз рдинхаҵареи рмилаҭтә аҵанакреи заҵәык ракәын, нас сааҭк аҩныҵҟа еиӷацәахеит, еибашьуа иалагеит.


Запорожье (ранее планировалось метро, ныне — лёгкое метро): Запорожское лёгкое метро


Шьабсҭоушәа дцәырҟьа-цәырас, ашьха ԥҳәызба уа дубап, усҟан ирлас, усҟан ирлас, мамзар убла уи дацәцап!


Рашәарамза́ 21 (Рашәарамза́ ҩажәи́ акы́), Иу́н 21, Рашәара́ 21 — григориантәи амзар 172 тәи амш (173 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 193 мшы.


Анхаҩы ари иахьеи-уахеи адгьыл аус адызуло, аҽаҩра аазрыхуа, арахә-ашәахә анызҵо, аҭаацәа ныҟәызго, ажәлар рзеиԥш ус иалахәу, зажәа акыр ԥхылнадо, иқьиоу, аиаша ныҟәызго, зыгәра гоу, ацәгьа иаҿагыло, иҿырԥшыгоу уаҩуп.


Даҭа иакәын урҭ рахь сара зегь раԥхьа иаарылыскаауаз, ажәыларахь идәықәлоз ар ираԥгылоу иеиԥш, аус зуаз зегь раԥхьа игыланы инеиуаз Даҭа.


Авидео анызҵоз ицын Аҭареи Аӡҩыбжьеи еидызкылоз абаталион аԥыза Рауль Муцба, абаталион акомиссар Димер Џьынџьал.


Амшын схымлеит, амшын схымлеит са сыԥсыҽха, уи схьаа асырдырӡом, иасырдырӡом сажәымҭыҽха.


Анцәа иумҳәан сара сҽысшьуа, сыдгьыл, ицашам сыԥсы уԥырҵны, иушьцылт, Сыдгьыл.


Иахьеиԥш, шьоук еиԥылоит, шьоук еиԥырҵуеит, шьоук гәырҩоит, игәырӷьоит ҽа шьоукы.


Убас сааԥсар ԥҳәыск сызлыцмышьҭало, убас сажәыр адунеи сгәы ахымло, еилыскаап сара уи акгьы шысзалам, ҽынлагьы уахынлагь, ҽынлагьы уахынлагь.


Сент-Луис (1993) — метрополитен Сент-Луиса — лёгкое метро (также обслуживает Иллинойс) — 2 линии, 74 км, 37 станций


Иџьашьахәтәызар ҟалоит ажәеинраала ааидкыланы иаагозар, аха уи ажәеинраала аҟнытә ҿырԥштәыс иаагоу астрофа амацара уи ауп аџьашьахәтә ҳәа акритик иаҳирбогьы изаныԥшуам уи аџьашьахәра.


Рықәра дуӡӡа иаҵагылан, инкахәыцуа ԥшьаала игылоуп, хәыцрак рҽаҭан, хәыцрак рҽаҭан.


Аԥсуаа шәрықәшаҳаҭха, Аԥсны атәылауаа ҳәа шәыҽҭажәгала, нас алхрақәа раан аԥсуаа раасҭа шәхыԥхьаӡара ҩынтәи бжаки рыла излеиҳау ала, абжьыҭараан убасҵәҟьа Иреиҳаӡоу Асовет ахь иалыххо шәдепутатцәа ҩынтәи бжаки рыла еиҳахоит, нас Иреиҳаӡоу Асовет ахантәаҩысгьы, Аминистрцәа Рсовет ахантәаҩысгьы шәара шәтәқәа ықәшәыргылоит.


Цәыббрамза́ 15 (Цәыббрамза́ жәо́хә), Сентиа́бр 15, Цәыббра́ 15 — григориантәи амзар 258 тәи амш (259 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 107 мшы.


Рашәарамза́ 19 (Рашәарамза́ зе́ижә), Иу́н 19, Рашәара́ 19 — григориантәи амзар 170 тәи амш (171 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 195 мшы.


Аӡыгәҭа иҭыҵны иаауаз аԥша маҷк рыԥхӡы анаарҿықәнарба, еиҳа ргәалаҟазаара ааиӷьхан, аԥаҩ ҩхала ашыцламшә зқәышьшьы ишьҭаз, иара уа ҭыԥкаҿ амра иакылԥхарҭан иахьыҟаз аҟнытә, акыргьы иҩанҭхьыз ауахәа дуқәа наҟ-ааҟ ирықәтәаз ахацәа урҭ зынӡа уаҩ ишьапы ахьамкуаз хыхь амардаҵәҟьа иаҿагылан аус зуаз раасҭа еиҳа рхыҵуан ажәак-ҩажәак неимырда-ааимырдан, аицәажәара иналагеит, лафқәакгьы ааибырҳәеит.


Убри инаркны алитературатә рҿиареи еиуеиԥшым арҿиаратә наплакқәеи рҿы аусура еидбало дааиуеит.


Загреб (фото) (1000 мм) система открыта Конная тяга, 5 сентября 1891—1910. Электрическая тяга, 18 августа 1910 года (См. Загребский трамвай).


Избан акәзар урҭ ари аус азы зегь реиҳа рҭагылазаашьа маншәалоуп


Ари ас шакәу аӡәгьы изамакуам, иуԥылоит ҳҭоурыхҩҩцәа русумҭақәа рҿы, аурыс мшын-уаа ргәалашәарақәа рҿы, аурыс сахьаҭыхыҩцәа раԥҵамҭақәа рҿы.


Аха, сара снапала ибҿасҵар сҭахуп, – иҳәеит иара, ус иаҳа ихаауп, иа ҳа ибхаҳауеит, – иҳәеит!


Иугымзааит, Аԥсынра, Аҷкәынра, ацқьара, аԥхара, угәырӷьа иамоуааит ҵыхәаԥҵәара, уныҳәазааит, Аԥсынра!


Мариа ақьырсиантә мифологиатә ҳәамҭақәа рҿы анцәа ду Иисус Христос дзыхшаз.


Аа, уара мыжда, уацәымшәан, уацәымшәан, уара узышьҭоу арахь иаахьеит, – лҳәеит ларгьы.


Амца қьоукьад зхысыз абнаршәыра иеиԥшха иаԥылеит аԥсуаа аҩажәатәи ашәышықәса, аха абри ашәышықәса аналагамҭазы урҭ ирылшеит амчхара рыманы, реиҳа рыдгьыли дареи анеиқәиҭыз


Аурысцәа рҿы инеит, аерманцәа рҿы инеит, маҷк аԥсуааи дареи аимадара змаз ақырҭцәа рҿы инеит, хәыц-хәыц еимырдеит, аха уаҳа умԥсит.


Даазқәылаз, лыцәа ыҟамкәа, лтәа ыҟамкәа, лхы ҟәнылшьо, лгәы аказы инамӡо, аҩны дамкуа дықәын.


Ԥсҭҳәа шкәакәакгьы, акьынтыжә иаҩызаха ицыԥжәжәахаӡа, аԥсҭҳәа еиқәаҵәақәа рҿы ԥсҭазаара змамыз, амшын иҭоу аԥсыӡ ду, аԥсыӡ сса шнахәлабҟо еиԥш, аԥсҭҳәа еиқәаҵәақәа инарыхәлапҟеит.


Нас зегьы анжәылалак, ақашь ҳнылагылоит, аӷа дахьыҟоу гәамҭаӡакәа, зных ҳара ҳтәқәеи ҳара ҳтәқәеи еиҿахысуеит.


Актәи аҭыжьраҿы ажәақәа кагьиаԥсам, убри оуп ҳәа иҟоу, егьырахь ак иаԥсам, убри ауп ҳәа иаҳԥылоит.


1917 ш. – активла аибашьра иаҿагылоз акомпаниа мҩаԥигон, Еиду Америкатәи Аштатқәа ари аибашьра ралахәхара даҿагылон.


Убарҭ роуп изахьӡу цә-хәшә тәыҩа иаша, цә-хәшә тәыҩа змам, насгьы дара ахҩык иҟоу реиҳа дуаҩы цәгьоуп руаӡәк, убри дышәшьы, егьырҭ ирбаандаҩтәны ишәыманы шәца, амҩа шәықәырҵарацы.


Аԥшааҩцәа ириҭарц адырра, Ишәақь архәа инацәы наҵак, Аҵықь, аҵықь, аҵықь, аҵықь Дхысын, длылалеит арддыра.


Ауадҳара апансионат адиреқтор Михаил Шамба ҳаҳәара даҿын сезонк ала шаҟаҩы рыԥсы ршьо, апансионат иҵегьы арҭбаара ргәы ишҭоу, убриаҟара ирацәаҩны аԥсшьаҩцәа шаауа, иҳаиҳәеит апансионат ауадаҩрақәас иамоу


Нанҳәамза 24, 1946 шықәса рзы Џьавахарлал Неру Индиа Аамҭалатәи аиҳабыра – Индиатәи акрал ихаҭыԥуаҩ иҟны Анагӡаратә хеилак аԥыза – министрс дҟалеит, 1947 шықәса рзы – ихьыԥшым Индиа актәи аԥыза – министрси, Адәныҟатәии Атәылахьчареи рминистррақәа аминистрси дҟалеит.


Анемеццәа роуп «аиаҵәақәа» рпринцип хадақәа раԥхьаӡа акәны иалызкааз. Уи иахьӡын «Четыре столпа Зеленой партии». Аекологиа, аекологиатә ҟәыӷара, арҭқәа «аиаҵәақәа» рполитикатә программа ахәҭақәак ракәын. Уи анаҩсгьы, апартиа иаҵанакуан асоциалтә иашара, ақәымчымра, аҭынч ргылара, аглобалтә шәарҭадара аԥызҵоз, насгьы апартисипативтә демократиа.


Ԥасатәи ицәажәарақәак раасҭа уажәтәи ицәажәара акырӡа еиӷьын, иаҳа ажәлар ирзааигәан.


Сара бара бзиа бызбон иузахмырԥо, высшьа змам уи амш аҟынӡа


1948 шықәса рзы 130 тәыла, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абжьаҟазаратә операциақәа рымҩаԥгаразы, рыруааи, рполициатә маҵзуҩцәеи, рграждантә усзуҩцәеи рыдыргалон. Актәи аҭынчра ашьақәыргыларазы абжьаҟазаратә операциа ашьҭахь, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара абираҟ аҵаҟа аррамаҵзура иахысуан миллионҩык инарзынаԥшуа аррамаҵзурауаа, аполициа аусзуҩцәа, аграждантә хаҿқәа.


Марокко акәзар, асоциалтә ҳа Феисбук ала ааԥхьара ҟаҵан ақәгыларақәа рылагаразы. Анаҩс, жәабранмза 20, 2011 шықәса инаркны Марокко ақалақьқәа рҟны аҭынч демонстрациақәа ирылагеит, урҭ ззырхаз аҳ имчра аԥкреи, асоциалтә проблемақәа рыӡбареи роуп.


Актәи агәыԥ иаҵанакуеит иахьа анакәымха уаҵәы наҟ-ааҟ иааиҿагыло агәыԥқәа ҳара ҳазҿу Ермантәыла аҳәынҭқарратә ҳәааҿы инхо аерманцәа ррегиони Азербаиџьан аҳәааҿы инхо азербаиџьанцәа ррегиони роуп.


Ахцәажәарахь ианиас, абригадир иусура игәамырԥхо еснагь актәи ариадаҿ итәалоз атәанчаҩы, Қәҭарба Уаниа уаҩы махәалахьак иакәын иара, ажәа рымхны дҩагылан, абригадир иусура акритика азиуа далагеит.


Абра зыӡбахә ҳамоу Ашәуаа ажәытәӡатәи ртәыла аҭоурых иазку адокументқәа агәра ҳдыргоит аҭоурыхҩҩцәа ҳаԥхьаҟа инарҵаулан ишҭырҵаауа Ашәуаа ажәытәӡатәи рҳәынҭқарра аҭоурых.


Гринпис акоммерциатә еилазаарақәеи аиҳабыреи ирхьыԥшым, иара иамам еснагьтәи аҩызцәа, мамзаргьы аӷацәа. Гринписаа апланета аресурсқәа рхархәаразы ирыԥшаауеит, насгьы иҭарыҩуеит, иркьыԥхьуеит аексперттә информациа. Гринпис анаукатә центр аԥҵоуп ақалақь Ексетер (Британиа Ду) иҟоу ауниверситет аҟны, насгьы анаука-ҭҵааратә дгылара рзыҟанаҵоит адунеи зегьы аҟнытә апроектқәа.


Қырҭтәыла ауахәама ахаҭарнак Никеиатәи Адунеизегьтәи ақьырсианцәа реизара ду зынӡаскгьы далахәымызт.


Ҳҵеицәа гәаҟуан, ҳҵеицәа гәаҟуан имтәа имыцәа, аҵыхәтәанынӡа, аҵыхәтәанынӡа ҳнышәнап заҵә хьчатәын.


Беиџинг 2008 (2008 Summer Olympics, Jeux olympiques d'été de 2008) - аԥхынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


Уа, ижәдыруама сзыниаз, – лҳәеит, Сабаҟаху, сыԥсит, – лҳәеит, Сыԥҳазаҵәы сылшьит, – лҳәеит.


Апоет лажәеинраала Сымцажәла абжьы аҟны иҟоуп абас еиԥш иҟоу ацәаҳәақәа


Уи адагьы иҟоуп антисемитизм егьырҭ ахкқәагьы. Аҭоурыхҭҵааҩ аетнолог Виктор Шнирельман иԥхьаӡоит аетностә, адинхаҵаратә антисемитизм анаҩсгьы ишыҟоу асоциалтә модернизациа иаҿагылоу антисемитизм . Иара ауриацәа рхаҭақәа уи ацәырҵра иқәныҟәоит. Хаҭала иуҳәозар, уахь иаҵанакуеит акоммунистцәеи аконсерваторцәеи. Генади Костырченко антисеметизм ишоит асоциалтәи аполитикатә ҟазшьа змоуи рыла. Раԥхьатәи аӷәыԥ ахь иаҵанакуеит абзазаратәи аидеологиатәи антисемитизмқәа. Абзазаратә антисемитизм идеологианы ирыԥхьаӡаӡом, аха уи ауриацәа ратәамбара ауп иаанаго. Уи агәаанагара адҳәалоуп ауриацәа рыбзазашьа зеиԥшроу, дара рхаҭа амилаҭеилыхра ахьрымоу аҟнытә. Мраҭашәараҿы абзазаратә антисемитизм амилаҭтә антисемитизм ҳәа азырҳәоит. Аидеологиатә антисемитизм акәзар, аҳәынҭқарраҿы амч анапаҿы аагаразы ақәԥараҿы, аполитикатә ԥсҭазаара иахәҭакны иҟалоит. Абас аҳәынҭқарратә антисемитизм аполитика иахәҭакны иҟалеит афашисттә Германиа аҟны .


Ҵоуп, урҭ арҿиамҭақәа прозала иҩу акәзааит, жәеинраалала иҩу акәзааит ргәыцә акоуп, рҩышьа поетикатә системала еижьрацәароуп, аха иара убриаамҭазгьы сиужетла еиҩырго маҷым.


Шьоукы ирҳәон, Гәдауҭа иалсны Ԥсырӡхаҟа амҩа иқәлахьеит ҳәа, даҽа шьуокы ирҳәаухан, ԥсырӡхантәи Аҟәаҟа амҩа иқәлахьеит ҳәа.


Дҭахар ауеит, ахы иқәшәаны дыбжахар ауеит, аха усҟан уи урҭқәа дрызхәыцӡом.


Адунеиаҿ сыԥсы цәгьала иқәхеит, иахьцаша иақәымшәо, иауша иақәымшәо, саргьы сҟәыннашьо, исԥырҵынгьы изымцо.


Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Ахәыҷтәы фонд аусбарҭа хада акәны иҟоуп Анагӡаратә хеилак, уи Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Аекономикатә, Асоциалтә хеилак иалнахуеит хышықәса ҿҳәарас иаҭаны. Анагӡаратә хеилак иалоуп 36 ҳәынҭқарра рҟынтәи ахаҭарнакцәа. Афонд аусура напхгара арҭоит амаӡаныҟәгарҭеи анагӡаратә директори. Ари амаҵура 2010 шықәса раахыс дахагылоуп Ентони Леик.


Ажәҵыс, ажәҵыс, уааи арахь, иуеиӷьасшьауам сара сқәахь, ауаа рзыҳәан абзиара, иҟоуҵахьоу ақьиара, есқьынагьы уара уахьчоит, есқьынагьы уара уарччоит.


Иҟалап ус ргәы иаанагозар, ҳара ҳакәӡам иџьашьатәу, ҳара ҳакәӡам амҳәырқәа заархатәу, шәара шәхы шәыхьча, шәыпату, шәыламыс шәмырӡын.


Абраҟа исгәалашәоит ахынҩажәатәи ашықәсқәа рзы ахҵәацәа Аԥсныҟа раагара иазкны амилициа аполковник Андреи Бобуа ииҳәаз хҭыск


Ианыԥшылахьоу рылаԥшқәа анхалеит, рыблақәа ахалеит иара, ицәажәон исцәыӡхьоу рыбжьала, иаанахәон исцәыӡхьоу рхырҿқәа.


Аӡӷаб хәыҷы лашәа сан, бара башәа хаа, Сан, бара бажәа хаа, имыцәо шәахәацуп урҭ са сгәаҿы.


Иац акәмыз, жәац акәмыз уи аҵла ианҿаз, иац акәмыз, илакәымыз, урҭ зегь анҿаз!


Абри саб изы, абри сан лзы, абри сашьа изы, абар сара сзгьы.


Аԥсуа большевикцәеи ақырҭуа большевикцәеи иддырбауаз амҩада даҽа мҩак ыҟам ҳәа аԥсуаа идзырҳәада?


Аха Сталин ихаҭаратә культи бериевшьчинеи аҳра аныруаз аамҭазы иара имч дырхозма?


Уи ҵабыргны, уахь илхымццакыҵәҟьазшәа, шықәсы рацәа нылҵит, изакә лакәқәоузеи, изакә жәабжь џьашьахәқәоузеи, изакә ажәа ссирқәоузеи абырлаш еиԥш еилԥхаауа, иукыртә-ишьҭыртә, лабҿаба иубо-иуаҳауа изынлыжьыз.


Уи ус шакәу даҽа зныкгьы аԥхьаҩ агәра игоит иара иҩымҭақәа реизга ари ахәбатәи атом аҿы икьыԥхьу ажәарқәа дрыхәаԥшыр


Адемократиатә дунеи атеориа (алиберал-демократиатә теориа, мамзаргьы адемократиатә) – акыр ахархәара змоу теориоуп. Иара аилкаара ҵакы хадас иамоуп адемократиатә ҳәынҭқаррақәа рыбжьара амеибашьра.


Урҭ дыруаӡәкын Аргентинатәи ареволиуционер-мцаԥшь Ернесто Че Гевара, уи зыԥсҭазаара адунеи иарбан тәылазаалак аҟны ареволиуциа ахҭынҵара иазыхиаз ауаҩ.


Зхы аҭыԥ иқәҟьо џьара аӡәы иакәымзар, ус ицәажәо дыҟоуп ҳәа шысгәамхәуагьы


Лафқәак уҳәон, аха уашьҭамлаӡеит схыхра, уара учча-ччон, сара сгәырҩон есымша, знымзар-зны ухы азымцеит сыргәыбзыӷра, знымзар-зны изузымҳәазеи сыгәшәа?


Абыржәы заҵәык, абыржәы заҵәык аԥхьа узҩеир, нас сара сеибганы уаҳа аҽы уақәсыртәом.


Мшаԥымза́, Мшаԥы́, Апре́ль — ԥшьбатәи ашықәс мза Иулиани Григориани рамзар аҟны.


Ас доуҳала аиааира анызгалак, уаҩытәыҩса ишимбац агәырӷьара дуӡӡа самҽханакуеит, сыԥсҭазаара аҽарҿыцуеит, сызқәыԥшуа адунеи аҽарҿыцуеит, аҽарҿыцуеит сус


23 марта - Международный день метеорологии: [интервью начальника гидрометеорологической службы РА Барцыц Л.М.]//Ашьаҟьар-Росток. - 2001. - март, (№ 3 (6). - С. 2


Аха усгьы, зны-зынла, ԥхыӡшәа илабҿабоушәагь, зны-зынла, еиҭах, дшыҟоу дымҩасӡан, дшыҟоу дицәыӡшәа, ԥшьаала дааҩналоит арахь ауаҭах.


Мықәтәи аепископцәа ртәарҭа, Мықәтәи аепархиа — Аԥсны абжьаратә шәышықәсақәа раан аепархиа. Ишьаҭаркын X ашәышықәса аҩбатәи азбжазы.


Гәында ԥшӡа Нарҭаа ашәҩык еҳәшьа заҵәык дырман, Гәында ԥшӡа лыхьӡын.


Абри ҳәаны саалымгацкәа, ажәҵарақәа аасхаҷырҷырит, аҳәыҳәқәа насхаԥыр-аасхаԥрит, урҭ рнаҩсгьы ԥстәи-ԥсаатәи, ҵлеи-шәаԥыџьаԥи, ҿаҩеи-хреи, ҳаԥсабара шеибакәу зегьы абжьы аасықәнаргеит, иҽеим ахәыцрақәа уҽрумҭан, ҳус еиҵаҳархарым, иуаҳҭо амаҭәахәқәа ҳамхла, ишургылац иргылала, ԥшӡареи хаареи рыла еибыҭахо, ӡи-мцеи ирзымгаӡо, адунеи иақәлахаран иҟоу ухан хьыҵәцара ҳәа.


Иҵӡозеи, – рҳәеит, адәы ҳақәижьҭеи хадада, даажәг, – рҳәеит, дҳашәҭ, – рҳәеит, хадак.


ԥаса ацҳа авара игылан   ашьхаруаа ржәыларақәа рҟынтә  ақалақь  алаларҭа зыхьчоз абааш. Аҵыхәтәантәи аамҭанӡа ацҳа аханы иаанханы иҟан ақырҭуа текст зныз амонументалтә ахаҳәтә стела.   1990-тәи ашықәсқәа  ралагамҭазы астела иӡит.


Сара саҟара насыԥ змоу абыржәы адунеи аҿы аӡәгьы дықәымзар ҟалап!


1952 шықәсазы даанахәоит А.М.Горки ихьӡ зху Аҟәатәи апедагогтә институт, далгоит 1956 шықәсазы.


: Гаи Иулии Цезар Випсаниан – римтәи аимператор Октавиан Август аԥеиԥа (диит Ҳ. ҟ. 20 ш.)


Бомборатәи ауахәама «Сераиа баба» () — Аԥсны Бомбора ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан абжьарашәышықәсақәа раан. Ауахәама аҭӡамцқәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, зыԥшра ҟамҵакәа аконсервациа рзутәуп.


Ицон, иаауан, џьарак шәынтә иахысуан, ицон, иаауан, игәаҟуан уи цәгьала.


Анхацәа уажәы аҩар иацәшәом, аӡхыҵрагьы урҭ ирдыруеит рыдгьыл агәҳәыра заҟароу, урҭ ирдыруеит рыдгьыл иазылбаамдо цәыкәбаркгьы аԥышә ишықәымхо


Цәыббрамза 27 1993 ш. Аҟәа ахақәыҭраан Аԥснытәи амчратә еилазаара Қырҭтәыла анаԥхгара усҟантәи аамҭаз Аҟәа иалахаз 17-ҩык ршәарҭадара рзеиқәмырхеит. Убри инархиҟьаны 1993 ш-рзы абҵараамза 8 рзы Анқәаб аҩныҵҟатәи аминистыр имаҵура аҟынтә ихы дақәиҭын.


В. Арӡынба ашкол аҿы аҵара аниҵоз зегь реиҳа игәаҿы иаанхеит аԥсуа бызшәеи алитературеи, аурыс бызшәеи алитературеи рырҵаҩцәа. Дара ирыбзоуран иидыруаз абызшәақәа.


Зқьы шықәса Аԥсны зымпыҵазхалахьаз Византиатәи аимпериеи асулҭантә империеи динхаҵарала еиӷацәа бааԥсқәан.


Арахь дара аламала рмаҵурақәа шьҭарымҵар, урҭ ықәцатәуп ҳәа уажәнатә зыбжьы зырго ақырҭуа социал-демократцәа рҿаархар, дара ирыдгыло Урыстәылатәи асоциал-демократцәагьы ацхыраара раҳҭоит ҳәа рҽазыркыр, арахь хазы абольшевикцәа урҭгьы егьырҭгьы ракәым, шәзыдгылаша ҳара ҳауп ҳәа ианжәылалак дырҩегьых аҩсҭаагьы изеилмырго апылҳаҭҵәҟьа ҟалашт, шьаарҵәырадагьы изеилгашам.


Уи аҵыхәа кны дацын, насгьы верск иҟазаргьы, ибжьы ақәырганы, ииҭахыз аирҟаҵон.


Шаҟа ӡбатәы ӡбаӡамкәа, шаҟа ҳәатәы ҳәаӡамкәа, шаҟа утәы уӡамкәа ишьҭоузеи рҿаԥхьа.


Уа мчыбжьык аахыс аӡиас ахықәқәа нырцәа-аарцә аанкыланы аменшевикцәеи апартизанцәеи еибашьуан.


Тула (скоростной трамвай-метротрам планировался в 70-х гг. ХХ в., а также планируется вновь)


Арҵаҩы иаҟара изылшараны иҟада амилаҭ милаҭны инхарц азы иаҭаху аҵаҩы еилыркаара, узхылҵыз имилаҭ наӡаны иҟаларц азы иаҭаху, ус иҟаларц азы дарбанзаалак ихәҭа алеигаларц шилшо.


Ожәы иаарлас ҿны Врангел ԥхьала дыеиханы аб-цәа рымч аӷәӷәара иара иахь ихьарԥшны ӷәӷәала аибашьра даламгар, аполиакцәа рымч аӷәӷәара зегьы рымҟьар ҟалап.


Уара, ҳәарада, сара саҵкыс унаԥшы-ааԥшхьеит, акыр убахьеит, акыр уаҳахьеит, Билал.


Арыҭәа ду ацқәа ирыбжьакны иҟаԥшьӡа аӷа иааҽҳәигаз аихаҵәы аԥсынгьари иқәҵан инарҳәы-аарҳәуа асра иаҿыз Абаа-иԥа Самсон данаахьаԥш, зназы чалымла арҩышьыга здыржәыз иеиԥш, иҿы ахьааихихыз ииҳәо иҿамшәо дҿаҳахазшәа даанхеит, аха нас, абырсааҭк иԥсы ааивиган, дҩыҵыззарц далагеит, аха ишьапқәа изхымхәыцызт деиҭанатәахт, уи дхәыҷаахыс дҳәаҳәикны, ишьапқәа ихәаӡомызт.


Анаџьалбеит, шьҭаҵәҟьагьы шьоук рзы еилкаамхаӡеишь Аԥсны раԥхьатәи Ахада Владислав Арӡынба аханатәгьы илихыз амҩа ада ииашоу даҽа мҩак ҳара ҳзы иахьатәи адунеиаҿ макьаназ ишыҟам, амҳаџьырра иагаз ҳажәлар рызҵаара акәзааит, ҳхьыԥшымреи, ҳхақәиҭреи, ҳазхаҵареи рызҵаара акәзааит, изакәызаалак акы Урыстәылада ҟаҵашьа, ӡбышьа шамам, иаракзаҵәык шакәу ҳарҭ ҩыза гәакьас, бӷа-ӷәӷәас иҳамоу!


Иажәеинраалақәа реизга ашәҟәы Бзиа избоит ашьыжь зыхьӡу еиднакылоит аҵыхәтәантәи аамҭақәа рзы иаԥиҵаз ипоезиатә рҿиамҭақәа.


Цәыббрамза 26 рзы идикылеит иҳәынҭқарра аҿаԥхьа аҭоуба. Анқәаб Аԥсны ахадарахь даннеи ирылеиҳәеит уи иаҭыԥуаҩ иҟоу иус еиҳа армариара, ма Аԥсны зынӡа ипарламент ҳәынҭқарран аҟаҵара. Уи Аԥсны ахадараҿ дыҟанаҵ изныкымкәа Урыстәыла ахадеи иареи еиԥылахьан. Иара убас иман аиԥылара Қырҭтәыла иҟоу Чехиатәи аҵҳаратәҳәаҩи иареи.


Адольменқәа -  Аԥсны атерриториа аҟны  иаарԥшыз, ахаҳә иалхыз аҳаҭгәынқәа роуп. Аԥснытәи ажәытәӡатә дольменқәа заатәи аџьаз аамҭа иаҵанакәеит.  Урҭ рыргылара иалагеит ҳ.ҟ.  III азқьышықәса  II аҩбатәи азбжазы.  Усҟан Аԥсны идыргылоз адольменқәа усҟак идуумыз иҭшәаз аргыламҭақәан.  Абжьаратә аџьаз аамҭа  (ҳ.ҟ.  II азқьышықәса  I азбжа) иаҵанакәа адольменқәа иаҳа идууп, иаҳа еиӷьны иргылоуп.


Сара урҭқәа еилыскаауеит ҳәа зынӡа ихахьгьы иааигар иҭахым, аха сара зегьы еилыскаауеит.


Агладиаторцәа-атәцәа уаауп ҳәа изымшьоз, аихатә аанда зкәыршаз атеатр ахь инаганы, руаӡәк дҭахаанӡа еизырсуаз, насгьы урҭ агладиаторцәа рхала ракәӡамкәа, Римтәи аимпериа анҭыҵ иҟаз ауаатәыҩса зегьы бнауаауп варвары ҳәа зҳәоз, римаа рнаҩсан адунеи иқәынхоз егьырҭ зегьы уаауп ҳәа изымшьоз роуп Ажәлар рымчра ҳәа ахьӡҵаны адемократиа цәырызгаз.


Бесик, Бесик, Бесалон Хыла дасит абалон, Чуанк азна амакарон Дтәаны ихала ифалон, Имгәагь пахәӡа иҟанаҵон!


Баграт Ахԥатәи иаҳзаанижьыз асиаҿы усҟан Аԥсҳа иԥсҭазаара даналҵлак иҭыԥ аанызкылоз иԥа шиакәыз ҳамбеи


Жәабранмза́ 28 (Жәабранмза́ ҩажәи́ ааба́), Февра́ль 28, Жәабра́н 28 — григориантәи амзар 59 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 306 мшы (307 мшы ашықәс ду ала).


Иаҳҭахуп, ҳҭахозаргьы, ҳкоммунистцәан ҳҭахар, ҳаанхозаргьы, ҳкоммунистцәан ҳаанхар ҳәа, арзаҳалқәа ирынҵаны иааганы ишьҭарҵоит, рыдҵақәа рышҟа ианцо, даҿамхаӡакәа аҭак ииҭон Степан Казанцевгьы.


Даазызхәыцуа, игәы иҭашәо наӡо дҟалоит, бзиарамзар цәгьара ихҭамшәаӡо дҟалоит, дыԥсҭҳәа шкәакәан жәҩанаҿ дыцәап игәаԥхар, дшәахәаны дунеи дахыҵәап игәаԥхар, дыхьтәы маҟан шәӡара дакәшап иҭаххар, дразҟы лашан шәыкәа дҭалап иҭаххар


Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара адыррақәа рыла, 1960 шықәса рзы атәым тәылақәа рҟны инхон 75,5 миллионҩык ауаа, 2000 шықәса рзы – ари ахыԥхьаӡара 176,6 миллионҩык рҟынӡа ихалахьан, 2009 шықәса рзы ари ахыԥхьаӡара 213,9 миллионҩык рҟынӡа еизҳаит, 2013 шықәса рзы – 232 миллионҩык.


Сара уара сануқәлаз, сышдырххоз, сагьгәыӷьхьан, – иҳәеит, сара уара сануқәлаз издыршаз зегь здырхьан.


Аҵа, аԥара, ҵаҟантә, аҵантә иԥауаз, ажәлар ргәаҵантә иԥауаз уҳәозар еиԥш.


Шагиров А. К. Этимологический словарь адыгских (черкесских) языков. В 2 т. М., 1977. — 512 с.


Сахьанигаз, зегь реиԥш, сара сымҩа, зегь збо, зегь зымчу, зегь Ҳазшаз.


Уажәшьҭа иҽырбоз ӡиаҵәаран, уаҟа иҽырбоз ӡиаҵәаран, саԥхьа иаатуан Иссык-Куль иамаӡамкәан ҵыхәаԥҵәара.


Аԥсны инхо ақырҭцәа ҩышәи ҩынҩажәа нызқьҩык рҟынӡа ҳнаӡоит, нас ԥшьынҩажәа нызқьҩык аԥсуаа роума ҳаззымиааиуа.


Убас жәлары ргәы иҭаз, жәлары иртәны ирыдыркылахьаз, иаарҳәны, иаҳагьы еиӷьтәны жәлары ирызҭаз иоуп жәлары рылԥха иманы, дара дыртәны ирыдыркылаз ашәҟәыҩҩгьы.


Жәабранмза́ 22 (Жәабранмза́ ҩажәи́ ҩба́), Февра́ль 22, Жәабра́н 22 — григориантәи амзар 53 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 312 мшы (313 мшы ашықәс ду ала).


Иареи сареи ҳаиқәлацәоушәа, Ҳара ҳцоушәа ныҟәара, Иареи сареи ҳаицәыхҟьоушәа, Ҳзеибабома ҳазхара!


Аурыс бызшәаҿы азаҵә хыԥхьаӡареи арацәа хыԥхьаӡареи, ҵакыла акәымкәа, анҵәамҭалоуп излоудыруа.


Уаҳа, дад, Мдар-иԥа Махә, Титу-иԥа Зач, Гәажә-иԥа Тыка, Ҟәадинаҭ-иԥа Жәыжә


Аҳәынҭқарра иасимволуп. Иара Аԥсуа ҳәынҭқарра (8-10–тәи ашәышықәсақәа) ахаан ишьақәгылеит. 12 шәышықәса


Уимоу, иара Дамеи иа кәызҭгьы уи еиҭах сгәы дынҭаххит сыбхамышҭааит иҳәоз шәа, иара дышқалақь уаҩызгьы, ақыҭа дааӡазшәа, убас аԥсшәа иҳәарын, ииашаҵәҟьан, идҵрагьы угәамԥхо, иҵегь дцәажәандаз, даҽа ажәак иҳәандаз ҳәа, угәы зны шәеи дырбалар ҳәа ишәаны иҭыԥсаауа, зны ихыҭ-хыҭуа ирласны ак иҳәандаз ҳәа.


Ара зыӡбахә ҳәоу аоперациа амҩаԥгарҭа аҭыԥахь урыстәылатәи атранспорттә вертолиотқәа ԥшьба Ми-8МТ, ҩышәҩык инарзынаԥшуа аруаа рынашьҭра акәын. Убри алагьы, хәажәкыра 10, 2009 шықәса рзы Ареспублика Чад и ЦАР аҟны абжьаҟазаратә операциа иалахәын авертолиотқәа ԥшьба Ми-8МТ-и ҩышәҩык Урыстәыла аруааи. Ԥхынҷкәынмза, 2010 шықәса рзы урыстәылатәи архәҭақәа, апрезидент иусԥҟа инақәыршәаны Чади ЦАР-и аҵакырадгьыл аанрыжьит.


ИУНЕСКО ари ароль иахьа ҷыдала аҵакы дуӡӡа амоуп атерроризм ауаҩытәҩса ашәарҭара анрызцәырнаго аамҭазы.


Исидор Рамишьвили усҟантәи аамҭазы Қырҭтәыла аменшевикцәа реиҳабыраҿы аполитикатә мыч ду знапы иакыз аминистрцәа дыруаӡәкын, ҷыдала Аԥсны дахылаԥшҩын, дадын, социал-демократын, дменшевикын, дпублицистын.


Урҭ рыдагьы, урҭ рыдагьы, иҟан даҽа усқәак, даҽа хыҵхырҭақәак, даҽа даҷқәак, сара қьафла адәы сықәызҵашаз.


Аҩбатәи аизгаҿы ҳаԥсҭазаара, азеиԥшнхара ҳәа иҩу ажәақәа, егьырҭ рҿы ҳаԥсҭазаара, азеиԥш нхара ҳәа еиҵакуп


Леонид Леонов, Сергеи Михалков, Мусҭаи Карым, Расул Гамзатов, Михаил Алексеев, Олжас Сулеиманов, Алим Кешоков уҳәа аӡәырҩы еишьҭарххы инарышьҭыз ателеграммақәа.


Ақалақь Аҟәа () Аԥсны иаҳҭнықалақьуп. Даҽа қалақьқәа: Гагра (), Гәдоуҭа (), Гал (), Тҟәарчал (), Очамчыра (), Афон Ҿыц ().


XI ашәышықәсазы Қырҭтәылаҟны ишьаҭакхеит адунеи зегьы аҟны афбатәи апатриархиа, аха Дауҭ IV Аргылаҩ ихаан ақырҭуа уахәама аҳәынҭқарра ахылаԥшра аҵаҟа иҟалеит, ауахәама иахылаԥшуан мҵигнобартухуцеси - ҷҟондидели. Ақьырсиантә уахәама ароль ду нанагӡеит Қырҭтәылаҟны аҩра-аԥхьара аларҵәара апроцесс аҟны, ауахәама-аберҭыԥқәа рҟны ашколқәеи академиақәеи ыҟан (Гелаҭи, Иҟалҭо), уаҟа абер-маҵуҩцәа аҵара аус иазыҳаҵҳаҵуан, урҭ ҳагеографиатә литература зҵак дуу аусумҭақәа иаԥырҵеит.


Ақырҭуа ҭоурыхҩҩцәа, џьара аӡәык-ҩыџьак ракәымзар, Аԥсни аԥсуа жәлари рҭоурых аҭҵаарахь ианиаслак, Қырҭтәылеи ақырҭуа жәлари рҭоурых иадцәыланы ауп ишырыҩуа.


Хацәа бзиақәак зегьрыла ҳуаа бзиақәоуп, зегьрыла ҳуаа ԥсыцқьақәоуп ҳәа зхы зыԥхьаӡоз, ԥҳәыс-ласык ишакәым лхы шымҩаԥылгоз дақәыркызаап.


Бромлей Ю.В. Очерки теории этноса. 3-е изд., исправленное — М.: Книжный дом "Либроком", 2009.


Аҵлақәа гылоуп абӷьы иаҵәа зҿало, абӷьы иаҵәа змымҵәо, ма ашәыр рҿассы.


Жьҭаарамза́ 1 (Жьҭаарамза́ акы́), Оқтиа́бр 1, Жьҭаара́ 1 — григориантәи амзар 274 тәи амш (275 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 91 мшы.


Аха уи азын лара дрыхәаԥшуан ауаа, дрыхәаԥшуан лыбла гәыҭшашақәа рыла.


Убри аамҭазы, иара дыықәгьежьын, инапқәа ааиниҟьан, Аума ианиаз Ҳасан, аума ианиаз Ҳасан!


Урцрымҵын, урцрымҵын, урҭ рашҭагьы уҭымҵын, уцәырҵла, иаҭахызар, хәылԥазы, ма шьыжьы


Џьон Уинстон Оно Леннон (; , Ливерпуль, Британиа Ду — , Ниу-Иорк, ЕАА) — еицырдыруа Британиатәи арок-гәыԥ «Битлз» ашәаҳәаҩ дкомпозиторын, дпоетын, дгитаристын. Иара убас иара ирҿиаратә кариераҿ солотә музыкантын, политикатә активистын, артистын, актиорын, авторын.


Арахә анҵәара иахьалагаз, ашьхымзақәа ақәҵра иахьалагаз, араҵлақәагьы абнаршәыра ахьырхыҵәаз усҟак ихьаамызт, ауаа ақәҵра иаламгазҭгьы.


Нанҳәамза́ 6 (Нанҳәамза́ фба́), Áвгуст 6, На́нҳәа 6 — григориантәи амзар 218 тәи амш (219 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 147 мшы.


Наҟстәи данаауазгьы ихәжәарц егьзгымыз иҽы, уажә еиҳагьы ихәжәарц егьагым, аха уаҳа ашьамхы рмыркәадакәа ишцац ицахуеит, ауахьадгьы агәгәаҳәа ишашьҭац иашьҭоуп


Уаҟа ауп иахьсаҳаз апартиа Аԥснытәи аобласттә комитет аклуб аҿы уажәы ажурналистцәа Реидгыла аклуб ахыбраҿы аԥсуа интеллигенциа реизара мҩаԥысуеит ҳәа.


Инҭырҭәааны рҭак аҟаҵара шҳалымшо шаадыруагьы, иааркьаҿааркьаҿны акәзаргьы рҭак аҟаҵара ҳҽазаҳшәап.


Ус анырзыҟаҵа, иахьа исуверентә республикақәаны Аидгылатә еиқәшаҳаҭра анапаҵаҩразы ихиоу ԥыхьатәи автономтә республикақәа жәаа уаанӡа ишыҟаз аганахь иаанхоит.


Аҵара иҵон иқыҭантәи ашкол аҿы, Аҟәатәи арҵаҩратә училишьчеи, Аҟәатәи Аҳәынҭқарратә арҵаҩратә институти рҿы.


Кәыдры инаркны Егрынӡа изымпыҵакыз аԥсилаа шракәызгьы, абшьҭрала ираӡаз шьамдгьылс иршьозгьы, Егры нырцәгьы, Фазис аӡиас аҟынӡагьы урҭ уԥылон.


Аҩбатәи ашәҟәы аҿы игханы ажәа егьырҭ аҭыԥан еқьырҭ ҳәа иануп.


Аха цқьа ианеиԥхьхәыцаа, зышҟа схынҳәуада, сеилызкаауада, сзацәажәода рызегьы еиԥшхеит, рызегьы еиццәажәоит, рызегьы еицыҵҟьоит, шәаангыл ҳәа разҳәо аӡә ҟдамлеит.


1904 шықәсазы, Кавказтәи Арҵаратә округ ахылаԥшсҩы иҟнытә, Д. Гәлиа алагарҭатә школқәа рҿы арҵаҩра азин иоуит, официалла, идырреи иԥышәеи ҳасаб рзуны, арҵаҩратә ҵареиурҭа дшалымгацызгьы.


Ӡыкә бзиа иибоз Назира, еиҳ схы лгәасырԥхап ҳәа, иҩызеи иареи Рпрофессиақәа шеиҭнырԥсахлогьы аамҭалоуп уи ҳәарада, аӡӷаб ҿа лирҳәаанӡа, ҟазшьала акәзааит, хымҩаԥгашьала акәзааит, ррепликақәа рылагьы акәзааит, еилаҩашьара рықәӡам, еилырфаҷа дасу рҭыԥқәа рҿы игылоуп.


Ахәбатәи астрофа ахԥатәи ацәаҳәа раԥхьатәи ашәҟәы аҿы ишаныз сыгәлеилауеит сыбжьаланы егьырҭ аҭыжьымҭақәа рҿы снеи-ааилоит сыбжьаланы ҳәа иԥсахуп.


Жәабранмза́ 21 (Жәабранмза́ ҩажәи́ акы́), Февра́ль 21, Жәабра́н 21 — григориантәи амзар 52 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 313 мшы (314 мшы ашықәс ду ала).


«Жизнь в розовом цвете» — фильм 2007 года, основанный на биографии Эдит Пиаф.


Арҵаҩцәа гьежьит русурахь, аԥсышәала иҭыҵуа иалагеит ашәҟәқәа, агазеҭқәа, ажурналқәа, аԥсышәала ацәажәара иалагеит арадиоқәа, аԥсышәала имҩаԥыргауа иалагеит аизарақәа, аконцертқәа, аспектакльқәа, маҷ-маҷ аусҳәарҭақәа рышҟа инеиуа иалагеит аԥсуа кадрқәа.


Хьыкәыр Џьгьарда Бадиа Едыгьа диман, рыҷкәын Буџьга ихьӡын, Таразиа Гагра Чепи-оглы Мамед диман, рыҷкәын Қьамал ихьӡын, Графина Аҟәа инхоз Амқәаб Каманда иԥшәма лакәын.


Иреиӷьу иаҿу ауаа деицгәарҭоит, уи дхәыҵазыҳәҳәарц иаҿу раасҭа дцәырызгарц иаҿу раасҭа ишеиҳаугьы.


Жьҭаарамза́ 22 (Жьҭаарамза́ ҩажәи́ ҩба́), Оқтиа́бр 22, Жьҭаара́ 22 — григориантәи амзар 295 тәи амш (296 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 70 мшы.


Сыдгьыл гәакьа, ухьышьаргәыҵа Самҵаныҳәоит бзанхаҩҵас, Сыдгьыл гәакьа, унапсыргәыҵа Самҵахырхәоит шәаҳәаҩҵас


Зегь са исхароуп, зегь са исхароуп, мап сызкӡом, ужәшьҭа исҳәароуп, уажәшьҭа исҳәароуп, исызӡаӡом


Аполитикатәи аекономикатәи ҵарашықәса ҿыц аԥылара аҽазыҟаҵареи апропагандистцәа рышьақәырӷәӷәареи ашьҭахь ҳаиасит Уриански иус ахь.


Ашәахәақәа анхыԥсало, уи џьоуҳарла иқәнаҵоит, сыԥсы шалоу, сыԥсы шалоу, ҩаԥхьа амшын ахь иҩны ицоит.


Ма ацәгьа рыбжьарҳәеит, ириааиз ирыбжьарҳәаз ацәгьа шыкшоз, уинахыс арҭ аҩыџьа дгьылк ықәеибаӡашьа шрымамыз рымдыруаз ацәгьа рыбжьазҳәаз ҳҽаидаҳкылап ҳәа ӡбаны.


Ахы кыдҟьо, аԥсы кыдҟьо, аиҩхаа ибжьоуп аҽыхәжәо, абра икылҟьо, абна икылҟьо


Ԥхынҷкәынмза́ 7 (Ԥхынҷкәынмза́ бжьба́), Дека́бр 7, Ԥхынҷкәы́н 7 — григориантәи амзар 341-тәи амш (342-тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 24 мшы.


Ажәцәеимаақәа рҵәны ҩба-хԥа, акәмызцәа еимсы, ашьамхҭырԥа, акәмызцәа қлаԥадқәа, ахҭарԥа, акәымжә кьаҿ, аупа.


Нас абарҭ реиԥш иҟаз ирхылҵыз роума иахьа асовет аамҭа иалиааны, саб анцәада иеиԥш иҟаз ирхылҵны, ирааӡаны анцәа иашьапкра иалагаз?!


Иҟалап, урҭ ауаа цәгьақәа, аибашьра еиҵызхыз, ҭахар, аха уиала инҵәом ҳаԥхьаҟа ауаа цәгьақәа ргылара.


Абасала аус уны аҵара шықәс алагамҭаз иҩны исыман слеқциақәа ртекстқәа реиҳарак.


Дмитри Менделеев (; ажьырныҳәа 27, 1834 — жәабран 2, 1907) — 1869 ш. азы аурыс ҵарауаҩ Дмитрии Менделеев ахимиатә аелементқәа Рпериодикатә (реишьҭагыларатә) таблица шааиртыз рылеиҳәеит. Абас ала, анаука аԥсабара амаӡақәа раартраз ацаԥха аиуит. Уи нахыс химеи физикеи рҿы иҟаҵоу аартра дуқәа зегьы ари азакәан шьаҭас ирыман.


Аха иага илаурхаҩаурхаргьы, шамахамзар афольклортә сиужетқәеи, ахаҿсахьақәеи, урҭ иныҟәырго аидеиақәеи рышьаҭақәа еиҭеимкӡеит, еиҭарсны, хырхарҭа ҿыцӡак рыҭаны иҟаимҵаӡеит, афольклортә сиужетқәеи ахаҿсахьақәеи реиҭакра, реиҭарсра, хырхарҭа ҿыцк, идеиа ҿыцк рыҭара акәӡамызт апоет хадаратә хықәкыс имаз.


Иахьагьы, аҳауа иалҵәраа, иҭалеит, аа, хланҵы, иац ишҭалоз еиԥш иара, ишҭалоз еиԥш жәацы.


Фридрих Клауз, ауриацәа рлагер гетто аҟны ҟарулс иҟаз, ашьақар ӡаны иахьиҭиуаз азы иқәганы иргаз, атта-ттаҳәа дигәалашәон уи.


Ҩымз раҟароуп иаанхаз, Адица, нас даҽа шықәсык нахыӡаа ицоит ҳаԥсҭазаара, даҽа шықәсык нахылоит


Ажьырныҳәамза́ 25 (Ажьырныҳәамза́ ҩажәи́ хәба́), Ианва́р 25, Ажьырны́ҳәа 25 — григориантәи амзар 25 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 340 мшы (341 мшы ашықәс ду ала).


Хәажәкырамза́ 2 (Хәажәкырамза́ ҩба́), Ма́рт 2, Хәажәкы́ра 2 — григориантәи амзар 61 тәи амш (62 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 304 мшы.


Аԥсуа жәлар ржәытә фырхаҵаратә хҭысқәеи репикатә фырхацәа рыхьӡқәеи ирыдҳәаланы иааирԥшит уԥсадгьыл аҿы аԥшәмара уцәыӡыр аҵкыс, уаӷа уԥсадгьыл дбалдаҳәбалдачо, дбаӷәазеиуа дықәлар аҵкыс иара ахьчаразы уҭахар шеиӷьу.


1975 шықәсазы Ахәыҷтәы фонд есышықәсатәи абиуџьет раԥхьаӡа акәны 100 миллион доллар еиҳахеит.


Сара анапеинҟьарақәа схы иҭагьежьуеит, избанзар, Брежнев иажәахә аҟны анапеинҟьарақәа ахьгылоу аҭыԥқәа ҵхыбжьон зны ирыԥсахыр ҟалоит, ма ирыцырҵар ауеит ажәақәа


Рашәарамза́ 15 (Рашәарамза́ жәо́хә), Иу́н 15, Рашәара́ 15 — григориантәи амзар 166 тәи амш (167 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 199 мшы.


Кырыздыруаны егьзымҳәуа, ҳгазеҭ аҿы иагьзымҩуа ҳара ҳакәу иаҭәеимшәуа, ҳгазеҭ акәу?


Або́кс () — аидкьысларатә аицлабрақәа рыхкы, алахәцәа   анапҭырԥақәа змоу ҭаҷкәымала еисо мҩаԥысуеит. Рефери жәеҩа раунд ицо аисра гәеиҭоит. Аӡә диааиоит иара индаҭлаҩ жәаба секунд инареиҳӡаны дқаҳаны дгылар илымшозар (нокаут), мамзаргьы аҟәаҟәара иоуар аисра ацҵара иалнамышуозар (атехникатә нокаут).


Мшаԥымзы 2011 ш-зы С. Багаԥшь Ҭырқтәыла иҟоу адиаспора рааԥхьарала дцоит хатәы визитла. Уи аҽны Ҭырқәтәылатәи Аҳәаанырцәтәи Аусқәа рминистрра иҟанаҵеит алаҳәарақәа уи иаара игәамбзиара ишадҳәалаз. Лаҵарамза 21 Багаԥшь Урыстәылатәи Франциатәи аспециалистра Москватәи аклиникатә хәышәтәырҭаҿ №83 дышҭан. Уи игәамбзиара аҭагылазаашьа иҟаз ала, ишьақәаргылан Аԥсны ахада ирыԥҳа акиба шамаз.


Евроеидгыла арҭбаара атәы ҳҳәозар, еиҳа аҽарҭбааит лаҵарамза 1, 2004 шықәсазы, Евроеидгыла иҿыцу аҳәынҭқаррақәа 10 анацла.


Борис Николаи-иԥа Елцин (; , Бутка, Урыстәылатәи СФСР, СССР — , Москва, Урыстәыла) — Аурыс аполитик. Урыстәыла Афедерациа ахада 1991 — 1999 шш.


Ели иаалырҟьаны апианино арҳәара дшалагаз еиԥш, иаалырҟьаны дааҟәыҵын, егьырҭ ахьыҟаз џьара дцеит.


1989 ш. далахәын Аԥсны  имҩаԥысуаз аилыхара. Уи аилыхараҿ иоуит ахәара. Уи аилыхара дахьылахәыз азы имхын ипартиатә маҵура.


Еугьан Сааҭ-иԥа Чачхалиа Азиа хәыҷы аҿы Азиа хәыҷы аҿы абырзен ры аԥыжәара рыманы инеиуеит рҳәоит агазеҭқәа.


Нас изырҭаххеи, рхы алкааны, рцех зегьы реиҳа ахылаԥшра агушәа заадырԥшуа апартиа аобласттә комитет аганахьалагьы, аполиграфиатә еидҵара анапхгара рганахьалагьы?


Нарҭаа – зоуреи зыҭбаареи дуу, амч ду злоу фырхацәоуп. Зныктәи аҳәаҟьарала хра дук еиҩырсоит, знык ианыԥалак атыша ду иахыԥоит, ахыци ахәымпали рыла икылкааны ихысуеит, аҳәа акраҿы ирацлабуа дыҟам. Ганкахьала – ргәы ҭбаауп, игәымшәақәоуп, ифырхацәоуп. Даҽа ганкахьала – ауаҩытәыҩсатә цәаҩақәа рыцәтәымым: ашьыцра, ахыбаара, агәыԥжәара. Иара уи аамҭазы, рыиашьара ӷәӷәала еидҳәаланы иакуп. Аишьцәа раамҭа аиҳарак хьыӡрацарала имҩаԥыргоит: адауцәа-ауаажьыфацәеи, аҭакәажә омагеи, атәымқәылаҩцәеи, амаҭ дуқәеи ирабашьуан. Иқәыланы амал еидыркылоит, уаҩ дыззымиааиуа абаашқәа ргоит, анхарҭа-хыҵакырҭа змам ауаа рыхьчоит… Аибашьраҿы хьӡи-ԥшеи раагарала иҭәуп рыԥсҭазаара зегьы. Убас иҟоу хьыӡрацарақәа рыла ишьақәгылоуп Нарҭаа репос ихадоу асиужетқәа.


Иақтивтәу аԥхьаҩ иуам имцу аидеиа идыргалар, иуам уажәы ҳаазқәылаз иаҳагьы ирацәахаз, аперсонаж ихьӡи излаҩу абызшәеи раамышьҭахь, џьара акала иаԥсуам аҩымҭа иуркыр, иуам аҳәоу аԥсуа бызшәа ианымаало ишьақәгылазар, ажәа иашамкәа иҳәазар ажәак ала, иақтивтәу аԥхьаҩ иҟамчы кны дгылоуп, избанзар имилаҭ ирҿахәҳәагоу, иреиқәырхагоу абызшәа ахьчара иаргьы ишиуалԥшьоу идыруеит.


Амаҭәарқәҵарҭа. Изхәаԥшырц ирҭаху амаҭәар ықәҵаны ахьдырҟацо. Изхәаԥшырц ирҭаху амаҭәар иҵаӷаӡаны иԥҟаны асаркьа кеикеи хәыҷы ақәырҷабны заа идырхиоит.


Сара снеиуеит бара бышҟа бгәыбҽаныз, сара сыҟоуп, сара снеиуеит бысзыԥшыз.


Смели, Сааҭи, урҭ рыԥсаатәи шәаҳәабжьыла рыгәқәа шԥатәи Смели, Сааҭи, урҭ рыԥсаатәи!


Аҩбатәи аамҭа иаҵанакуеит ажәабатәи ашәышықәса анҵәамҭа инаркны азеижәтәи ашәышықәса аҩбатәи азыбжазынӡа.


Фазис аӡиас Рион ирны зегь раԥхьаӡа акәны рҿаархеит қарҭлиаа, усҟан урҭ ақырҭцәа ҳәа рхы иазырҳәаӡомызт қарҭлиаа картлинцы ҳәа акәын ишрышьҭаз.


Ақәа кыдха ҽа, иршәшәа-рқаца иланашьҭуаз абыӷьҳәа ирылахәмаруа иле-иуан, иааҟәымҵӡакәа имацәысуан, иааҟәымҵӡакәа иҭадыдуан амраҭашәара аганахь ала.


Ԥхынҷкәынмза́ 14 (Ԥхынҷкәынмза́ жәи́ԥшь), Дека́бр 14, Ԥхынҷкәы́н 14 — григориантәи амзар 348-тәи амш (349-тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 17 мшы.


Амлакразы азеиԥш згәаҭа ианыԥшуеит адунеи аҟны амлакра иаҿагыланы ақәԥара алҵшәа шамоу. Амлакразы азеиԥш згәаҭа еиҿкаан 2008 шықәса рзы, аҿиара иаҿу 120 тәылеи, иҿыцыз аиндустриалтә тәылақәеи рзы.


Лада рҳәеит, ҩада рҳәеит, агәыз-чызҳәа ихыст, еигәныҩт, избаз, изаҳаз, – рҳәеит, аха дубара уҟан!


Лиудвиг Ван Бетховен - немецтәи композитор, адирижиореи апианистеи, аӡәы х-"вентәи классикқәа" рыҟныҭә.


Ауахәама аргылара иазкны ахыҵхырҭатә дыррақәа ҳамам, ҿырҳәалатәи аилыркаарақәагьы иҟам. Драндатәи ауахәама Анцәа Иан лыхьӡала иргылан. X-XVII ашәышықәсақәа рзы аепископцәа ртәарҭас иҟан. Драндатәи аепископцәа ртәарҭа ашьаҭаркра „аԥсуаа“ раҳраҿы имҩаԥысуаз ареформа иадҳәалоуп, X ашәышықәса аҩбатәи азбжазы ишьақәгылеит ҳәа иԥхьаӡатәуп. Ҳара иаадыруа раԥхьатәи Драндатәи аепископ иоуранагӡара XI ашәышықәса актәи ахԥарак иаҵанакуеит. Драндатәи аепархиа аԥшьаҩыхада Драндатәи ҳәа ахьӡ алоуп  дышдыру.  Вахушти Батонишвили идыррақәа рыла, Драндатәи аепископцәа ртәарҭа иаҵанакәан Кәыдры аӡиаси Анаҟәаԥиеи (аӡ. ԥсырцха) рыбжьара иҟаз аҵакырадгьыл.


Еиҳарак уи дрызкын ашәҟәыҩҩцәа ҿарацәа игәцаракны аус рыдулареи аҳәаанырцәтәи асасцәа рымҩаԥгареи.


Дҭакуп сара сҩызак, длеиҩеиуа дызбода, дакуп сара сҩызагь акы дырхханы.


Саҭбеи дызватәаз ахаҳә, Афганисҭан данеибашьуаз, амаџьахьедцәа ахьрыкәшаз дызватәаз ахаҳә еиԥшын.


Иара уаҵәҟьа агәра игеит иаразнак, иара уаҵәҟьа инапала дышьны днышьҭеиҵон.


Мамоу, сан, зны сышколмаҭәақәа сшәысхуеит, ҳарҵаҩы иҳаиҳәеит аҩны шәаннеилак, акрыфаразы шәтәаанӡа шәышколмаҭәақәа шәшәыхны, шәыҩнымаҭәақәа шәшәышәҵала ҳәа, – сҳәан, сан сналымпыҵҟьан, акәасқьа амардуан сынхалеит.


Аа, уара, аҽада, иубарыз, ԥҳәыс даауго иубазар акухап, – лҳәеит иан.


Ҳсовет иахамышҭааит ажәлар ргәыӷра ажәлар ргәаҟра аԥаса Николаи гәышьа ихаан еԥш ехьагьы астражникцәа саҭарымҵааит амилиционерцәа ирцәырак?


Умаиааикәа узгәырӷьауам, умықәԥакәа узаиааиуам, баҩла ақәԥара шәҭанархап, хшыҩла ақәԥара шәӡырнагап


Ганҭиадтәи абырзентә уахәама () — Аԥсны Ганҭиади аҳаблаҿ иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылоуп XIX ашәышақәса II азбжазы.


Америкааи Иапониеи америкаи Иапониеи ари аибашьра ду ҟалаанӡа реимак ӷәӷәан, аха ари аибашьра ду ирҭынчны иаман.


Иааиуеит агәырқьҳәа иааирак згаз еиԥш, ишааиуаз, ианынаԥш ҵла дук амҵаҿы, Сасрыҟәа дыцәоуп игәы харшалан, иааигәара игылан ддырҿыхар, иацәшәеит, ахара игылан, иқәҿырҭын, дымҿыхеит, убас еиԥш иман Сасрыҟәа ҟазшьас, дыцәар, хаха-хымш дҿыхомызт, дҿыхар хаха-хымш дыцәомызт, дзырҿыхозгьы дцәарҳаны дишьуан.


Каракас () –Венесуела аҳҭнықалақь ауп. Амегаполис аҵанакра  ауп. Ақалақь аланхо  ауп.


Абри амҩала дхалеит хыхь, дхалаӡеит, дхалеит хыхь амардуан ду даҿаланы.


Абриа ҟнытә дара иаази, дыкны дызмоу аҳи ирзымдыррацы, маанала дрыҵсны иааицҳаит, еибашьрала дҿыхны даажәгарацы, насгьы дыкны дызмоу аҳгьы иуаажәларгьы еимышәҵәараҵы.


Николаев — Конная тяга, 1897—1925. Электрическая тяга, 1915 — до сих пор. Изначально колея 1000 мм, переделана под стандартную в 1952—1972. (См. Николаевский трамвай).


Дырмит аҩбатәи || (ақырт.-დირმიტი ,аелын. - Ντμίτρι) - Аԥсуа Ахра Аԥсха 825-861 шықәса инаркны, Лауан иҷкәын, Гьаргьи Феодосии аиаша ,ҩба аԥақәа иман: Багратеи, Тиненеи ,иара иашьа Феодоси еипш аполитикатә аекономикатә акультуратә аррәи аизхарра азы зегьы иааиҵон , Византиа-Арабтәи акаолициа атакақәа иҷҳәон , Аибыслара "Буецхебо" аҿы деиаҵахеиҭ ,нас арабцәа аԥара иишәон, , Авизантиа аӷәбақәа Аҟәа (Себастополис)  агаҿы ипцәиҭ, дара ари аибысралаҿы 40.000 ауаа рыман.


Убри азыноуп ҳәа сгәы иаанагоит Баграт иажәеинраалақәа иргәалашәауа ҿырҳәала изырдыруа.


Абри аҷкәынцәа рзы ашкол ҟарҵаргьы, иҭарҵаргьы, уи егьоурым, аха абри аӡӷабцәа рзы ашкол зхәарҭоузеи?


Саха рымам, саха рымам, ргәы икылахо рыԥсы, мҩакы иқәуп хыма-ԥсыма, акы иашьҭоуп рхазы.


Урыстәылеи Урыс Империеи Урыс Республикеи УСФСР-и ССРЕ-и Урыс Федерациеи — ахадацәа (862—2010)


Сымыш хьарҽны сыхәда ихшьны, аамҭа-ҩыџьбара сашьны, дәык сызқәылаз анкьа зны, уарҳал иаҵәа шәҭыла иҭәны, сымҩа агәылган хара игаз, аха мҩабжара исзаамгаз, дыргагь гыламкәа схаҟны, ҩыра знымыз баҟаны, мшыцәгьеи бзиеи еилырго, ақәа кыдҵәа агәаӷ саго, сгылоуп сымыш сыхәда ихшьны, аамҭа-ҩыџьбара сашьны.


Уи рыцәхьакым ҵааи ҷыхьи, Ԥша-цәгьак навымсыц ганха, Уи рыцәхьакым хыхьи-гәыхьи, Ҭынчра амоуӡац шамаха.


Хынҩажәатәи ашықәсқәа рзы Леннон амузыкатә жанр рок-н-ролл аҿиараҿы инарҵауланы анырра аиҭеит, абасала ари амузыка ажанр аҳәаақәагьы ирҭбааит. ХХ ашәышықәсазы Леннон иколлега акомпозитор Маккартни днаидкыланы анырра ду ҟазҵаз акомпозиторцә, ашәаҳәаҩцәа амузыкантцәа ҳәа ирыԥхьаӡоит.


Цәыббрамза́, Цәыббра́, Сентиа́бр — жәбатәи ашықәс мза Иулиани Григориани рамзар аҟны.


Дабаҟоу абри аԥсҭазаараҿы зых иақәиҭу азанааҭ ҳәа изышьҭоу змоу ауаҩы?


Усоуп ара ишыҟоу, ишаахәлалак, анаҟә нҭачуеит, амра аныҩагылалак, анаҟә нҭаӡыҭуеит.


Сухаршҭ, – лҳәеит, усԥырҵ, – лҳәеит, уца, уца, – лҳәеит, сыбла уахьамбо хараӡа.


Урҭ ашацаҳәа инарышьҭалоит Аԥсны Ахадеи Аԥсны аиҳабыра ахаҭарнакцәеи, саси-ԥшәымеигьы ашьшьыҳәа инарышьҭалан адәылҵырҭахь рҿынархоит.


Нанҳәамза́ 12 (Нанҳәамза́ жәа́ҩа), Áвгуст 12, На́нҳәа 12 — григориантәи амзар 224 тәи амш (225 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 141 мшы.


Вова, згәы амцаԥшь ҭаз, жәа-мааҭк сиҭеит Аҟәа, жәа-мааҭк изҳәо ауаз.


Исылшом ҳәа схьаҵуам, иамуит ҳәа схьаҵуам, схьаҵуам абраҟеиԥш, сан, акаҿы.


Иуанаҳәашаз узымдырӡо, аҩсҭаацәа агәылтәоуп, амца иақәыжьны ибылтәуп ҳәа ушахцәажәоз еиԥш абри ашәҟәы, аизарақәа рҿы ишьҭыхны идумырбазаргьы, ирҳәаҵәҟьо узымдырӡо, даҽа шәҟәқәак, даҽа џьоукы ирҳәаз ухы ақәҵауа уашьҭан, убри ауп, Бақьыр-иԥа Ҳараз, урыцҳарақәа зегьы аазыхҟьаз, ахақәиҭра урҭозшәа агәра удырган, мчык, мчы еиқәаҵәак анапаҿы хәмаргас уҟалеит, ажәларгьы баша урызгәаауеит.


Усҭахым ҳәа иазҳәоз ақырҭуа ахақәиҭра наиҭаны, ҭынхас уҳамуп ҳәа иазҳәоз ҳҿаԥхьа агәашә наиркит аурыс.


Владимир Леуан-иԥа Аҵнариа (; , Кәтол ақыҭа, Очамчыра араион — , Аҟәа) — Аԥсуа шәҟәыҩҩы, поет, алитератураҭҵааҩ, акритик, апублицист, аиҭагаҩ.


Сара уи аколнхара ахьӡ сххашҭуам, избан акәзар, ахәылԥаз, аколнхара аправлениа излаӡбаз ала, сара рколнхара саларҵеит.


Абас, угәы ҟазҵоз акгьы шанымызгьы, сгәырӷьаҵәа даҽа зныкгьы саԥхьеит, даҽа зныкгьы.


Чала имыхәа Ҷыф шьҭа дкуп, Ҷыҷка, Уа, бара, уа, сарау!


Ус иаабоит ажәбатәи ашәышықәсазгьы аԥсҳацәа-аишьцәа Феодосиа, Дмитри, Гьаргь Актәи ажәабатәи ашәышықәсазгьы аԥсҳацәа-аишьцәа Леон Ахԥатәи, Дмитри Ахԥатәи, Феодосиа Алашәи.


Санкт-Мориц 1928 (1928 Winter Olympics, Jeux olympiques d'hiver de 1928) - аӡынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


Икабон уаҟа, иӡуан баҟеи, баҳчеи, хани, бараӡәк бакәын сара исымаз усҟан хыс.


Ааԥын илаумҵаз, хкаарчан иузҭагалом (), «(то), чего весной не посеял, того не пожнёшь осенью».


1971 шықәсазы дҭалоит А.М.Горки ихьӡ зху Аҟәатәи аҳәынҭқарратә институт аФилолотиатә Факультет, далгоит 1976 шықәсазы.


Уи илымҳа ихы ҭакны ак иеиҳәон Жәлар Рфорум Аидгылара ԥасатәи ахаҭарнакык.


Анцәа иџьшьоуп асҟак иду аԥсуа литератураҭҵааратә шәҟәы аинтересс кны Руслан Қапба иусумҭа Владимир Анқәаб.


Лад иаб Қсас абри ауапаӡахҩы Пармен иӡбахә ҽнак жәантә ианимҳәоз имаӡамызт


2019 шықәса - нанҳәа - ԥхынҷкәын: Аҳәынҭқарратә шәарҭадара амаҵзура Гыртәыла-Аҩадатәи Шәантәыла аусбарҭа хада аиҳабы; мшаԥы 6 инаркны: аҳәынҭқарра ахаҭарнак актәи ихаҭыԥуаҩ;


Уажәтәи аамҭазы антисемитизм аганахь ала аҭагылазаашьа зеиԥшроу аилкааразы иаԥҵоуп еиуеиԥшым аиҿкаарақәа. Уахь иаҵанакуеит Антидиффамациатә лига. Иара убас, апроблема аҭҵаараҿи амониторинги рнапы алакуп анаукатә еиҿкаарақәа, иаҳҳәап, Тель-Авивтәи ауниверситет иаҵанакуа Стефан Рот ихьӡ зху аинститути, антисемитизм аҭҵааразы Видал Сассун ихьӡ зху жәларбжьаратәи ацентри уҳә егьырҭ.


Џьума Басариан-иԥа Ахәба (; , Аҭара ақыҭа, Очамчыра араион — ) — Аԥсуа шәҟәыҩҩы, публицист, ауаажәларратә усзуҩы.


Сергеи Маркедонов истатиа ахцәажәара хҳаркәшарц ҳҭахуп, уи истатиаҿы зегь реиҳа зҵазкуа, Аԥсни аԥсуааи ҳзы зегь реиҳа ихадоу азҵаатәқәа рыла.


Усҟан Аԥсны аобком актәи амаӡаныҟәгаҩыс дыҟан Валериан Кобахьиа, ахԥатәи амаӡаныҟәгаҩыс даман, аидеологиа знапы ианыз, Мџьыҭ Хәарцкиа, Аԥсны апреизидиум еиҳабыс даман Баграт Шьынқәба.


Ашьҭахь ҳара иҳаҳаит амҽышазы ауаа рацәаны абазараҿы ианеизалак зегьы дырбаратәы афашистцәа Мариа дыкнарҳарацы ргәы ишҭаз.


Аҟәеи Гәдоуҭеи аҳәынҭқарратә архивқәеи арратә комиссариатқәа рархивқәеи рҿы исыԥшааит аматериалқәа рацәаны.


Диит 1906 шықәсазы Гагра араион Лӡаа ақыҭа. Дҭахеит 1941 шықәса ииул мзазы, Севастополь ахьчараан аӷа итанк иҽаҵаижьт.


Аповест Иҭынчым амшқәа асиужет шьаҭас иаиуит Аԥсны абольшевикцәеи аменшевикцәеи амчразы ианықәԥоз аамҭазтәи аиҿыхарақәа.


Шамоникс 1924 (1924 Winter Olympics, Jeux olympiques d'hiver de 1924) - аӡынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


Ирҳәо уаҳауеит, акьыԥхь аҟны ҳаԥхьоит, иаҳҳәап, урысшәала иҩуа аҟазах шәҟәыҩҩы, урысшәала иҩуа абашкир шәҟәыҩҩы уҳәа.


Сыламыс рызӡыргауазар, Са снапхы мҟьашьуа, Саԥсуара аздырҳауазар, Рыблақәа мхәашьуа, Рыбжьаныҩра анаалауазар Сара сыԥхьарца, Сылашараҿ кәицра руазар, Ҿыцәаара ҟамҵа, сымцабзаҿ изкаҷҷауазар, Рыцԥхьқәа нашьҭуа, Убысҟаноуп ианырзаанхо Сыԥсҭазаара аҟәых, Убысҟаноуп ианахаанхо Сышықәсқәа рҭоурых!


Ҳахнеиз аҟабақ шеибгаз ауардын иаҳзақәымҵеит, иԥыҟҟаны, еиҩырсса-еихырссаны иаҳзақәҵозар ҳәа ҳалаган, еихала иԥаҳҟоит ҳәа ҳалаган, ҳаиха лаҳампыҵшәан аҩнуҵҟа илаҳацәҭашәан хаха-хымш убра ҳаимдон.


Аҵарҭышагара ҳаамҭазы даара ирацәаны аҭыԥ амоуп. Лассы- лассы ажәабжьқәа рҟны уаҩы иԥылоит акоррупциатә схемақәа раарԥшра иазку адыррақәа. Ҿырԥштәыс иаагозар, Онишьенко иус, Курченко исхемақәа ртәы, аоперациа «Иантар», Алексеи Улиукаев иус, «Оборонсервис» аус уҳәа ирацәаны.


Насгьы иара ауаҩытәыҩса ихаҭа икапан шаҟа иҟоу ахьизымдыруа акәхап, даҽаӡәгьы икапан ахьизымдыруа.


2003 шықәса аахыс Урыстәыла ашәҟәыҩҩцәа Реидгыләи Аԥсны ашәҟәыҩҩцәа Реидгылеи далоуп. Дыҩуеит урысшәала.


Уи изымычҳаит ашарԥазтәи иԥхыӡ иаҵанакуа закәызеи ҳәа аԥшәма ԥҳәыс дылмазҵаар, аха аԥшәма ԥҳәысгьы афицар дзыргәырӷьашаз акгьы лзымҳәеит.


Хронологиала уахәаԥшуазар, арҭ аҿагыларақәеи ақәгыларақәеи ирылагеит Мраҭашәаратәи Сахара жьҭаарамза 2010 шықәса рзы, аха фактлаҵәҟьа иуҳәозар, уи алагеит Тунис ԥхынҷкәынмза 18, 2010 шықәса рзы Мохаммед Буазизи иҽыбылра ашьҭахь, анаҩс егьырҭ атәылақәа рахь ииасит.


Ари еиӷьу еиҳау аҭыԥгьы даԥсоуп ҳәа, иааиҿыҵҟьеит абарҭ атурбазақәа зегьы иреиҳабу аӡәы.


Арахь акы иҳәоит, наҟ акы иҳәоит, убаҩ-бзиа дихәом, ахьӡ алаигарц иҟам-иным зыӡбауа.


1845 шықәса инаркны 1849 шықәсанӡа ибжьанакыз аамҭахәҭазы Ирландиа (ирл. An Gorta Mór, англ. Great Famine, Ирландиа акортоштә млакра ҳәагьы изышьҭаз) аҭыԥ аман амлакра ӷәӷәа. Уи зыхҟьаз илаҵаны ирымаз акортош зегьы аҿкы Phytophthora infestans иахьаҟьашьыз ауп.


Уи омашәа оҩы имбароуп, избан жәлары ирыхәара азоуп изылҵуа, аземствақәа ирхысны џьаргьы ицом уи илҵуа, аземствақәа иааргьажьны жәлары иддырхәоит.


Уи аԥызҵаз ажәа ашкәакәа аԥызҵаз, ишааиуаз, ашкәакәагьы зшәызҵаз, ишааиуаз аџьабараан ашкәакәагьы зшәызхыз иоуп.


Хәажәкырамза́ 20 (Хәажәкырамза́ ҩажәа́), Ма́рт 20, Хәажәкы́ра 20 — григориантәи амзар 79 тәи амш (80 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 286 мшы.


1990 ш. В. Арӡынба далхын Аԥсны Асср иреиҳаӡоу Асовет ахантәаҩыс. Убри аамҭазы Қырҭтәыла иреиҳаӡоу Асовет иҟанаҵеит алаҳәара автономтә Милаҭәқәа раԥыхра аҳәынҭқарра аҩныҵҟа. 1992 шықәсазы Аԥсны иҟанаҵеит аҭак 1972 шықәсазтәи аконституциа амчра шацәыӡуа, 1925 шықәсазы ирыдкылаз аконституциа аҽазнык амчра шаиоуа, уа ишазгәаҭаз ала Аԥсны иашьаратә республикан СССР иахьалаз.


Ашәҟәы рҩит апартиа Қырҭтәылатәи ацентр Комитет ашҟа, абри амилаҭ еиҿазыргыло ашәҟәы аилыргара еиҿыркаарц.


1952 шықәсазы Шоҭа Ҷкадуа дҭалоит А.М.Горки ихьӡ зху Аҟәатәи аҳәынҭкарратә педагогтә институт. Далгеит 1956 шықәсазы.


Имлашьуа игәароу алашьапыфацәа узларықәгәыӷуеи, еснагь угәуҽанызароуп, иуҵаргало сеидроу, ара, егьаумҳәан, иааукәыршан инхоит уеиашьара урҭ рахьынтәгьы алашьапыфацәа маҷҩым, аха


Ароманаҿы зхаҿсахьақәа аарԥшу апартизанцәа Миша Дубанец, Кузма Лихардов, маргарита Масиукова, Сергеи Кастелианца уҳәа рхаҿсахьақәа еилыхха иҭҭәааны ишаабац еиԥш, изыҟамлеит егьырҭ аперсонажцәа рхаҿсахьақәа.


Ус хәыҷы-хәыҷла, ус хәыҷы-хәыҷла аԥенџьыр аҿы дҩеины дықәтәеит ани аҳ иашьа аиҵба рыцҳа.


Абри алашәарыца шыҟоу еиԥш аԥшәма изыҳәан, иара имаҵ шауа еиԥш, иара ииҳәауа ишазхәыцуа еиԥш, иара изыҳәан аԥсы шҭоу еиԥш, шаҟаҩы ахацәа бзиақәа ҳәа ззуҳәаша, даҽа џьоукы рзыҳәан рыԥсы ҭоузеи, тәцәас даҽа џьоукы ирымоузеи.


Акьыԥхь аеҽы дцәырҵит 1932 шықәсазы иара абри ашықәсан иҭыҵыз аколлуктивтә еизга «Ахәеинраалақәа» ҳеа хыс измаз аҽы.


аусура далагеит Аԥсуа ҳәынҭқарратә музеи аҿы аҭҵаарадыррақәа русзуҩ еиҵбыс. Напхгара алҭоит аԥсабара аҭоурых аҟәша. Иааимԥмырҟьаӡакәа дрылахәын адәахьтәи аҭҵаарадырратә ҭҵаарақәа, лнапы алакын ахәшәтә ҵиаақәа рхы иадырхәо аԥсуа жәлар рмедицинаҿы рыҭҵаара. Таисиа Гьаргь-иԥҳа имҩаԥылгоит аҭҵаарадырратә-ҭҵааратә усурақәа амузеи ахықәки, аҳасабтәи, амузеии аусура инақәыршәаны. Иҭлыжьхьеит 200 рҟынӡа астатиақәа.


Уаҵәынӡагьы сыԥсы ҭаз, – иҳәеит, исзымгозар акәхап, аха уаҵәынӡагьы соушьҭ, ҳәа иеиҳәеит.


1970 шықәсазы Џьон Леннон «Битлз» далҵырц иӡбоит. Уи агәыԥ иалахәыз аԥшьҩык рахьтә Леннон зегь реиҳа ирацәаны амузыкатә альбомқәа ҭижьит.


Шария В.В. Несгибаемый Аслан Отырба: [о жизни и трудовой деятельности А. Отырба]//ЭА. - 1995. - Август-сентябрь, (№ 12-13). - С. 4-6.


Иаарласны егьырҭ амилаҭқәа реиԥш ҳамҿыхар, ҳбызшәа аҵара ҳаламгар, ҳара аԥсацәа ҳтәы егьыҟам, егьырҭ амилаҭқәа ҳрылаӡҩахоит, ҳабжьаӡуеит, ҳаиасуеит, ҳҭыӡшәа анкьа Аԥсны абра акәын иахьыҟаз, аԥсацәа абра инхон ҳәа аҭоурых ашәыҟәқәа рҿы иаанхоит.


Аа, дад, абас иҟаҵатәуп, абас иҟаҵатәуп ҳәа расҳәеит, уа исҳәаз зегь ара излауасҳәарызи.


Лингва франка нова (Lingua Franca Nova) — адунеижәларбжьаратә бызшәа. Аԥҵаҩы абызшәа Джордж Бурэ.


Ганҭиадтәи абазилика () — Аԥсны Ганҭиади аҳаблаҿ иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан VI-VII ашәышықәсқәа рзы.


Аҩбатәи ацәаҳәаҿы актәи аҩбатәи астопақәа хореи ауп, нас ахԥатәи астопа амфибрахи ауп, ахԥатәи ацәаҳәаҿы актәи, аҩбатәи астопақәа еиҭах хореи ауп, ахԥатәи астопа еиҭах амфибрахи ауп


Лгәы хәыҷы иҭаз аарҷылаӡаны, лыԥс хәыҷы иҭаз ааҭыршәаны, дтаӷсаӡа днықәҳан лҽааиҵылхит.


Дҵаауан аҟароуп, ус баша, иҟаҵатәыз ҳәа акгьы издыруамызт, иацы ишизымдыруаз еиԥш, жәацы ишизымдыруаз еиԥш.


Аԥсны Аҭҵаарадыррақәа Ракадемиа анеиҿкааха, уи ахь аԥхьаӡа иалырхыз академикцәа дыруаӡәкын, иара убас адыгатә ачеркестә ҭҵаарадыррақәа жәларбжьаратәи Академиа аҳаҭыртә лахәылацәа академикцәа дыруаӡәкын, Ареспублика Ҟабарда-Балкариеи Ареспублика Адыгеи жәлар рышәҟәыҩҩы ҳәа аҳаҭыртә хьыӡқәа ихҵан.


Ԥхынҷкәынмза́ 16 (Ԥхынҷкәынмза́ жәа́ф), Дека́бр 16, Ԥхынҷкәы́н 16 — григориантәи амзар 350-тәи амш (351-тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 15 мшы.


Мап, Вадик уакәӡам уара, баша амала уиеиԥшуп, мап, Вадик уакәӡам уара!


Ари аҭынч нхамҩа аԥхӡы азказҭәо ахәаахәҭыга ӷбақәа иаарыкәршаны еижәхысны, ари амшынтә дәынеиужьра иху аибашьыга ӷбақәа иааугәаладыршәоит ашәҭқәа ирылатәоу амаҭ шҳам.


Избанзар, Дырмит Гәлиа зыӡбахә иҳәо анцәеи адинхаҵацәа рынцәеи еиԥшӡам, иаҳҳәап, Голландиатәи адинхаҵаҩцәа рынцәеи еицырдыруа атеист Бенедикт Спиноза инцәеи шеиԥшымыз еиԥш.


Атеориа адгылаҩцәа ишазгәарҭо ала, адемократиатә ҳәынҭқаррақәа рыбжьара аибашьра алагаразы алшарақәа даара имаҷуп. Ас еиԥш атеориа аҿагылаҩцәа, даҽазныкгьы алшара рнаҭеит атеориа аҵакы аҿагыларазы. Дара ишазгәарҭо ала, адемократиатә ҳәынҭқаррақәа еиндаҭло иалагар, аибашьра аҟынӡагьы икылнагар алшоит.


Абраҟа еиҳа иалукаартә иҟоуп Аԥсны жәлар рпоет Дырмит Гәлиа изкны иаԥиҵаз ажәеинраалақәа рцикл.


Саакашвили подписал закон об оккупированных территориях // Civil Georgia, Тбилиси / 31 Oct.2008


Сара усҟан Михаил Гочуа иҩымҭаны издырӡоз ажәеинраала Дыгә ижьира акәын.


Леонид Лакербаиа, Константин Озган, Алеко Гәарамиа, Даур Ҭарба, Сократ Џьынџьолиа, Валери Кәарҷиа, Владимир Занҭариа, Зураб Ачба, Иури Воронов, Енвер Қапба уҳәа егьырҭгьы.


Дабаҟоу иац издыруаз, исҩызаз, сызцыз, ихашҭит ҳа ҳҩызара, ихашҭит ҳазҿыз


Ашьҭамҭа ыӡуам уи иԥхӡаша, Ижәлар гәакьа ргәырҽанҵоу, Ижәлар гәакьа рымҩа иаша Рлахьынҵа-мҩа злахьынҵоу.


Аҽқәа, жәохә раҟара ҽы ааизызган, акы аҵыхәа акы иаҿаҵо, акы аҵыхәа иаҿаҵа, ажәохәгьы сыманы саакылсит, – иҳәеит.


Ари изакә закәану аԥхьаҩ еилкааны имам, иара апоет ихаҭагьы аилкаара имоуп ҳәа ҳаҟам ауаҩы иҟаиҵо азакәан уи закә закәануи?


Черноморск агуберниа Кубан иадырҵеит, убри аҟнытә абрис пгуберниа округас иԥхьаӡаны ԥаса ихыџьараны иахшаз Новороссиск, Тҟәаԥс, Шәача ацынхәрас ифыџьараны иршеит Новороссиск, Геленџьықь, Джуԥ, Тҟәаԥс, Шәача, Адлер.


Абри адгьыл самааӡакәа, абри адгьыл самфаӡакәа, са сҟалазҭгьы, уи насыԥын, сахьынҳалон ажәҩан сыԥан.


Зны-зынла ари ацәаҳәа ақырҭцәа алалоит, зны-зынла ҳара ҳтәқәа алалоит, икылатәоит.


Олег Мсас-иԥа Барцыц (Ажьырныҳәамза 7 1967, Гәдоуҭа, Аԥснытәи АССР, СССР) — Аԥсуа политик.


Шара, Шара, Шара, шара, сылашара, избом, ахәлара-шара, сбышьҭоуп иахьа шара


2000 шықәсa лaҵaрa инaркны 2001 шықәсa aбҵaрa 1 aҟынӡa Қырҭтәылa aфинaнстә министрс дыҟaн, 2002-2003 шықәсқәa рaaн aкционертә еилaхәырa "Жәлaртә бaнк" aхылaԥшрaтә хеилaк aлaхәылaс дыҟaн.


Ҵабалтәи асыкәмал (кадило) знырҵо аҿа – абжьарашәышықәсазы имаҷу асахьа змоу ақырҭуа архитектуратә аԥҵамҭақәа рҟны ахадара змоу аҭыԥ ааннакылоит, асыкәмал знырҵо аҿа. Уи XIX ҽашәышықәсазы раԥхьаӡа ақыҭа Ҵабал ирбеит, уи аусумҭа иаҵнакуеит VII-VIII ашәышықәсақәа. Ҵабалтәи аныҳәарҭатәи аҿа ахәҭақәа ирнуп еиуеиԥшым арнаментқәа, ажәытәи ҽ аҿатәи ауасиаҭқәа рсиужетқәа узырбо.


Сыхшыҩ хәыҷала еилыскааит абольшевикцәа ирцәымӷын ҳаԥсуара раԥхьа игылоуп зхы иамыхәо ицхыраара, ирцәымӷын ауаа ламысқәа, ирцәымӷын ауаа ҟәыӷақәа.


Аԥсны ашәҟәыҩҩцәа Реидгылаҿ хадара змоу шьоукы-шьоук ажәа шьоукы-шьоук араҟа иаҭыԥны избоит аргама, ҳхаҭақәа убаҟа ҳашрывагылоу, аиҳабыра раԥхьа игыланы ашәҟәыҩҩцәа Рассоциациа аппарат, убас уи еиднакыло раԥшьгарала иҭыҵуа агазеҭ Еҵәаџьаа, ажурнал Аҟәа абиуџьет иалыхзааит ҳәа рықәгыларақәа.


Лықәра абри сара сықәра аҟара дыҟоуп, лыԥшреи лсахьеи абри сара суба, лара дуба


Сара саӡәыкны Руслан Қапба ари ишәҟәаҿы исгәаԥхеит, хымԥада, дагьиашоуп ҳәа исыԥхьаӡоит Владимир Анқәаб абригь-абригьы ашықәс азы диит, абри аамҭазы ана аҵара иҵон, ара аус иуан, абри ашықәс азы иԥсҭазара далҵит ҳәа иҩархьӡа иҟоу афактқәа ааиқәыԥхьаӡаны, гәы аҵамҵаӡакәа иахьыҟеимҵаз.


Ԥхынгәымза́ 22 (Ԥхынгәымза́ ҩажәи́ ҩба́), Иу́ль 22, Ԥхынгәы́ 22 — григориантәи амзар 203 тәи амш (204 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 162 мшы.


Ари ажәылара иалахәын жәаф-жәибжь шықәса зхыҵуаз аҟатақәеи, хынҩажәа шықәса зхыҵуаз ахацәеи.


Кәыта Агәмаа, Алықьса Қчач, Ҳалиҭ Ҟалӷьы, Хьымца Хынҭәба, Алмасхан Аиба, Ардашь Аҩӡба, Қрисна Сангәлиа-Ҭырқьба, Џьамфер Царгәыш, Ҷыҷыкәа Ҵәыџьба, Шугьан Аџьынџьал, Уанчка Ашәба, Шура Папасқьыр, Шьалодиа Баса-риа, Қарбеи Касланӡиа, Қәеиза Кәыҵниа-ԥҳа, Сарапион Џьапуа, Уар-лам Қәҭарба, Кәасҭа Ануа, Платон Ҵәыџьба уҳәа убас егьырҭгьы.


Исхарои, уа маҷӡак сузхәыцзар, сузхәыцзар, гәаныла усхәыцзар, усхәыцзар, нас иҟало збарцаз, ахәлара аҵх иазынхарцаз, аԥшӡара ашәҭ иазынхарцаз!


Егьырҭ зегь ракәым, дара рмилаҭтә шәҵатәы архалуки ҳәа изышьҭаз нкажьны, ҳаԥсуа маҭәа ирмилаҭтә шәҵатәны иҟарҵазар


Аԥсны зегьы абольшевикцәа ирцәыргар ҳәа ишәаны, Қарҭтәи аиҳабыра Аԥснытәи аменшевикцәа ирыцхраарц рыӡбеит.


Вануату ареспублика шьҭоуп аокиан Маҷ аҿы, аҵакырадгьыл наӡоит 12,2 нызықь км., инхоит 215 446 – нызықьҩык раҟара ауааҧсыра.


Сара, ауаса ишацәымӷымхара ақәыџьма, ашьац ишацәымӷымхара амцабз, Маџьгана, бара бхаҵа, бааигәара дгыланы ианызбалак, снаидгыланы дналывысҟьандаз сҳәо аҟынӡа зыԥсахы еилалоз ауаҩы, аҽны, бан еиҭа исамхаҳәеит бан ҳәа Мсыгәда анышә данамардоз бара бааигәара дахьыҟамыз, бара дахьбывагыламыз сизгәааит, дуаҩымзаап, дламысдазаап сҳәеит.


Малахиа Актәи, Евдемон Аҩбатәи, Евфрим, Малахиа Аҩбатәи, максим Актәи, Григори Актәи, Захариа, Симон, Евдомон Ахԥатәи, Давид, Николаи, Григори Аҩбатәи, Герман, Иосиф уҳәа егьырҭгьы.


Ԥсыхәас иамоузеи умбо, аӡәи аӡәи еинырҩны уара ухала иумҳәан, аҳ иҿы аӡәи аӡәи еинырҩны инаганы иарҳәааит абас


Уи ашьҭахь шықәсқәак ажурнал Алашара аредактор хадас дыҟан, нас ашәҟәҭыжьырҭа Алашара аредактор хадас аус иуан.


Ԥхынгәымза́ 16 (Ԥхынгәымза́ жәа́ф), Иу́ль 16, Ԥхынгәы́ 16 — григориантәи амзар 197 тәи амш (198 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 168 мшы.


Схәыцрақәа, схәыцрақәа, схәыцрақәа, Шәаргьы саргьы акоуп ҳлахьынҵа, Схәыцрақәа, шәсыжәлала ӡхыҵрашәа, Рыцҳашьарак сара сзы иҟамҵа!


Ладагьы ҩадагьы зҽышьҭыхны игылаз ашьхақәа ракәзааит, зхыцәқәанӡа наԥшышьа змам аҵлақәа ракәзааит, иара иҿыҵшәаны ажәак рмаҳаит.


Абҵарамза́ 1 (Абҵарамза́ акы́), Ноиа́бр 1, Абҵара́ 1 — григориантәи амзар 305 тәи амш (306 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 60 мшы.


Га́гра (, ) — Аԥсны ақалақь. Ишьҭоуп Гaгрa aҿaцә иԥшәоу aмшын aҟәaрa aҟны, Гaргaтәи aҳрaкырa aлaдaтәи aкaлҭaлa. Гaгрaтәи aрaион aҵaкырaдгьыл 772,4кв. км иҟоуп. Қaрҭ инaркны Гaгрaнӡa 534 км бжьоуп, Аҟәa инaркны Гaгрaнӡa 90 км. бжьоуп.


Ашьҭахь ақырҭуа депутатцәа асессиа ааныжьны хазы ишцазгьы, аԥсуа депутатцәа акгьы ирԥырхагамхаӡеит, рхыԥхьаӡара аиҳара рхы иархәаны Аминистрцәа Рсовет алырхит, аминистрцәа шьақәдырӷәӷәеит, аминистр имаҵура назыгӡо ҳәа иацыз атәы изалацәажәатәуи, русура азаанымкылазар, иарманшәалазар.


Уи ирҭеит Аԥсны анҭыҵгьы акыр нахара иеицырдыруа иҟалаз ироман Амра ҳара ҳҿы игылоит азы.


Европа Ашәарҭадареи аусеицуреи рзы аиҿкаара (ОБСЕ) еиҿкаан нанҳәамза акы, 1975 шықәса рзы Финлиандиа, Хельсинки ақалақь аҟны, уи 35 ҳәынҭқарра рхадацәа алахәын уи аҽны рнапы аҵарҩит Европа ашәарҭадареи аусеицуреи рзы Аилатәара Ахыркәшаратә акт.


Париж. Конная тяга 1855 — ?. Паровая тяга ? — ?. Пневматическая тяга 80 гг XIX века — 2 августа 1914. Электрическая тяга 1895 — 15 марта 1937 (в пределах городской черты)/14 августа 1938 (в пригородах). Современная система открыта 6 июля 1992 года в пригородах, а 16 декабря 2006 года в пределах городской черты (См. Парижский трамвай).


Скидина С. Леварса Бутба: «Я всегда ощущал себя человеком, который твердо стоит на земле»//НГ. - 1998. - 15 января, (№3). - С.2.


Лаҵарамза́ 27 (Лаҵарамза́ ҩажәи́ бжьба́), Маи 27, Лаҵара́ 27 — григориантәи амзар 147 тәи амш (148 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 218 мшы.


Шарлеруа (фото)(1000 мм), первоначально, с 3 июня 1887 года — центр междугородней трамвайной сети, в семидесятых годах эта система была заменена скоростным, частично подземным трамваем. (См. Лёгкое метро Шарлеруа)


Ҳара ҳқыҭаҿы инхо зегьы дасу иахьынхои ашколи еимаздо амҩа, ақыҭа иалганы игоу амҩаду акәзааит, мҩахәасҭа хәыҷызааит, зегь дара роуп, урҭ еимаздо амҩа наҟнаҟ азы адунеи амаӡақәа иамоу зегьы аазыртуа ацаԥхақәа ахьҿоу ашҟа изго амҩа еиԥш иахәаԥшуеит.


Аибашьра қьоуқьадҵәҟьа ахьеилашуаз даламзаргьы, абас иаргьы деибашьуан усҟангьы зықәра акыр изфахьаз Уаҳаид, ҳар ацхыраара рыҭо ихы иалиршаз шәҟәыла-быӷьшәыла имамкәа дахьынхаз иахьа маҷкгьы игәы иалоуп аҭаҳмада, џьара деиҭаҳәазаргьы цәгьа ибом, аха ганкахьалагьы иԥхеишьоит, Аԥсадгьыл зыхьчоз ауаа сара абырггьы ацхыраара рысҭон, убри азы шәаасызхьаԥшыргьы ауан ҳәа ихы дахашшаауашәа.


Мамзаргьы зыԥсы аарла изманы аибашьра иалҵыз урҭ рҩызцәа афырхацәа ракәу?


Жәаа шықәса рзыҳәан ҳара иҳаман аконституциатә еиҳабыра, ҳара иҳаман адемократиатә республика рҳәеит иахьатәи аменшевикцәа.


Мшаԥымза́ 16 (Мшаԥымза́ жәа́ф), Апре́ль 16, Мшаԥы́ 16 — григориантәи амзар 106 тәи амш (107 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 259 мшы.


Мексико 1968 (1968 Summer Olympics, Jeux olympiques d'été de 1968) — аԥхынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


Аха уара, аиҩызара еиҳау, аиҩызара еиӷьу иарбану, ҳара иҳабжьоугьы убри ауп ҳәа акәын иуҳәоз.


Ҳаи дад, аҭырас мачхәума, зегьынџьара иҟами, аха ана снеин, ҳа иаҳтәуп рҳәеит, аҽаџьара снеин, ҳа иаҳтәуп рҳәеит.


Џьгьарда ҳаҩнаҿ акәхуп, хыхь аԥхьатәи ауадақәа руак сахьыныҩналаз, џьашьатәшәа иҟоу аԥарда, ибырфын лыхынгьы ибырфын лыхымкәа, абызкаҭаҳа иаԥазшәа иҵаӷаӡа, аҟьаҟьара, аҭбаара, аура акыр идуны, ашә иахьаԥыракнаҳаз аԥша иҩнасыз иаԥырнаган, арахь ауада иахьыҩнанагалаз ашифонер дуҭанаҳәҳәахит, азганкгьы бӷьаауа алаӷәра иаҵасыхуеит.


Ас еиԥш агәаҭарақәа рымҩаԥгара алыршахоит аинспекциа мҩаԥысраны иахьыҟоу атәылеи Жәларбжьаратәи атомтә фымцазы амаҵзуреи аиқәышаҳаҭра рыбжьазар. Аилкаара агарантиа хатәгәаԥхаратәи еилкаароуп. Ус еиԥш хатәгәаԥхаралатәи агарантиақәа  Амаҵзура  иқәнаргылеит  Еиду  Америкатәи  Аштатқәа, Британиа ду, Франциа, Китаи, Урыстәыла. Жәларбжьаратәи атомтә фымцазы амаҵзура  ахәдықәҵарақәа аланарҵәеит, хыхь  зыӡбахә ҳәоу хә-ҳәынҭқаррак  рнаҩс  даҽа  95% рҟынӡа аиадертә шьақәгылақәа  ахьыҟоу аҭыԥқәа рҟны. Иахьанӡа 225 еиқәышаҳаҭра аус руеит 141 ҳәынҭқарра рҟны.


Ажәа «нарҭ» хыҵхырҭас иамоу азы агәаанагарақәа рацәоуп. Аҵарауаа шьоукы ари ажәа ахурритцәа рҭыԥхьыӡ Нахриа иадҳәалоуп ҳәа ирыԥхьаӡоит. Егьырҭ изларыԥхьаӡо ала, ари ажәа аԥсуа хылҵшьҭра амоуп. Даҽа шьоукы ишьақәдырӷәӷәоит ажәа «нарҭ» амонголтә шьагәыҭ амоуп ҳәа – амонгол ажәа «нара» иаанагоит «амра», уи аҵыхәтәан иацлеит ауаԥс суффикс «т» – ахьыӡҟақәа рҿы арацәа хыԥхьаӡара арбага (ари аморфема ахархәарала иахьагьы ауаԥс бызшәаҿгьы ажәлақәа шьақәгылоит). Аха аҵарауаа реиҳараҩык ргәаанагарала, зегь реиҳа аҵабырг иазааигәоуп атермин аиран хылҵшьҭра амазаара.


Ари ашкол аҟны заочно ҳасабала аҵара рҵон Қырҭтәыла апартиатәи асоветтәи усбарҭақәа рнапхгаҩцәа жәпаҩык.


1918 ш., мшаԥымза 21 – агазеҭ «Ниуи-Иорк колл» аҟны Иу. Дебс астатиа «Душа русской революции» икьыԥхьуеит.


Урҭ ҳәа дызҿыз раԥхьатәи иҳәсақәа ракәын, арҭ ҳәа дызҿыз, уажә тәи иаӷацәа!


Ан лгәыҳәԥыхш еиԥш, даныхәыҷӡоунатә ибызшәала иҟырҟы рхәыхәны, уи ицәаижьы иалаланы, гәыс-ԥсыс ихамлаӡакәа зызҳаз ауаҩы уи нас-нас иагьа иҵааит, ибызшәа ахаҭагьы иагьа ибзианы иҵааит, иагьа днаԥшааԥшааит, иагьа дырра иоуааит, абни ианахәҭаз имоуз иаԥхьаҟа инымԥшыр ауам, аиҳараӡакгьы апоезиаҿы.


Аа, Мақәа, Мақәа, Мақәа ҳәа еибарҳәҳәо, аҟәара иаваҩуа, ишьҭалазаап зегьы.


Еиду  Амилаҭқәа  Реиҿкаара абжьаҟазаратә мчқәа (, , ) – атәылақәа рырбџьармчтә контингент — Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара алахәылацәа, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара аԥҟаԥҵәа инақәыршәаны иазоужьу, аҭынчреи ашәарҭадареи раԥыхра, мамзаргьы раԥырҟәҟәаара, аекономикатә, мамзаргьы аполитикатә ҟазшьа змоу ашәага-загақәа  аназымхо аамҭазы, иаку мчылатәи аусқәа рыла (арратә демонстрациа, арратә блокада уҳәа реиԥш иҟоу) иаԥызхуа архәҭақәоуп.


Издыруада уара ушҭахоз уцәа иалашәа хьазҭгьы, издыруада уара ухьӡ уҷкәын изынужьырц уҭа хызҭгьы


Шамил Ибрагим-иԥа Хокерба (; , Очамчыра, Аҟәатәи аокруг, Кәыдрытәи аучастка — , Лагодехи, Қырҭтәылатәи ССР) — Аԥсуа шәҟәыҩҩы, апоет, апублицист.


Иара убас иҭабуп ҳәа сызраҳәа, реиҳа ҳангәаҟуаз, аԥсреи абзареи ҳанҭагылаз аамҭазы иҳадгылаз, иҳацхраауаз Урыстәыла аинтеллигенциа рызегьы, рызегьы иҭабуп ҳәа сызраҳәа.


Урҭ рхыԥхьаӡарагьы шаҟа ирацәахо аҟара, дара рахь зхы-згәы кыду, гәык-ԥсыкала ирзыҟоу, гәык-ԥсыкалагьы русқәа мҩаԥызго рхыԥхьаӡарагьы иацлон.


Москва (1935): Москва аметрополитен (также обслуживает Красногорск, Реутов) — жәеиҩа-махәҭак, 313,1 км, шәи ԥшьынҩажәеи аа-аангыларҭак.


Нанҳәамза́ 16 (Нанҳәамза́ жәа́ф), Áвгуст 16, На́нҳәа 16 — григориантәи амзар 228 тәи амш (229 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 137 мшы.


Хәажәкырамза́ 10 (Хәажәкырамза́ жәаба́), Ма́рт 10, Хәажәкы́ра 10 — григориантәи амзар 69 тәи амш (70 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 296 мшы.


Кыив (1960): Кыив аметрополитен — х-махәҭак, 65,18 км, 50 аангыларҭак, Киевский скоростной трамвай (1978) — 1 линия, 10 км, 11 станций. Киевская городская электричка(2009)-1 линия, 50,8 км, 14 станций


Сара сзыҳәан изакәыхи, аха ари шәҟәны ианҭыҵлак, инеимырҟьо шәқыҭаҿы аԥхьара шәҟәны ианҭыҵлак, инеимырҟьо шәқыҭаҿы аԥхьара иалагар, уажәы, ишудыруа, ақыҭаҿы аҵара змоу рацәаҩхеит, аԥсуа шәҟәык шааҭыҵлак


Ацҳаражәҳәаҩ Симон Канатәи иберҭыԥ Афон Ҿыц аҟны () — Аԥсны аиашахаҵаратә ақьырсиантә берҭыԥуп, ишьаркын 1875 шықәсазы, Ацқьа Пантелеимон ихьӡала  Бырзентәыла Афонтәи ашьхаҿ иҟоу аберҭыԥ аберцәа рыла. Амшын аҟынтә  75 метр аҳаракыраҿ игылоуп


Урҭ аболшевикцәа иреицәоу ӷа дрымаӡам, аболшевикцәа -ахуархь, анхацәа, аусуцәа рпартиа.


АХӘҬАҶ 66. Аԥсны Ахада дамырхыр, иԥсҭазаара далҵыр, имаҵура нижьыр ма изинмчхарақәеи иусқәеи рынагӡара илымшар, урҭ иусқәа ыиасуеит Аԥсны Ахада Ихаҭыԥуаҩ иахь. Аԥсны Ахадагьы, уи Ихаҭыԥуаҩгьы рмаҵура иамырхыр, иԥсыр, рмаҵура аанрыжьыр, ма Аԥсны Ахада иусқәа рынагӡара рылымшар, урҭ аусқәа ыиасуеит Аԥсны Аԥыза-министр иахь. Аԥсны Ахада иусқәа рынагӡара ари ахәҭа3 аҿы еиқәыԥхьаӡоу аӡәгьы илымшар, урҭ аусқәа ыиасуеит Жәлар Реизара Аиҳабы иахь.


Абарҭқәа рышьҭахь иаарласны Дебс дҭаркуеит, даҽа аамҭак анаҩс, иара иқәгыларақәа рзы, америкатәи акапиталисттә система ақәыӡбаразы, урыстәылатәи абольшевикцәа рықәгыларақәа рыдгыларазы, аштат Огаио, Кливлендтәи Афедералтә Ӡбарҭа, Иуџьин Дебс жәашықәса иқәҵаны дҭанакуеит.


Диит 1918 шықәса лаҵарамза 25 рзы Ԥақәашь ақыҭа Кәыдрытәи аучастка (иахьатәи Очамчыра араион). Иԥсҭазаара далҵит 1970 шықәса рашәарамза 4 рзы. Джуп Аҟәа ашьхараҿ, ашәҟәыҩҩцәеи ауаажәларратәсусзуҩцәеи рпантеон аҿы.


Ауаҩ изеиӷьаумшьаша урҭ аԥсҭазаара мыҟәмабарақәа заԥхьаҟа ишәҟәыҩхараны иҟаз даара акыр зҵазкуаз фақторны иҟалеит


1987 шықәсазы уи напхгара азиуан Ажәытә Мрагыларатәи аинститут акультуреи аидеиалогиеи сектор аҟәшаҿы, аха рацәак дынгылуом, дхынҳәуеит иԥсадгьыл ахь. Ара дахьааиз Д. И. Гәлиа ихьӡ зху Аԥсны аҭҵааратә институт хадара азиуеит 1999 шықәсанӡа.


2007 - 2008 шш. - ацламҳәа-ахаҿы аинсплантациа акурс наӡа, апрактикеи аҵарадырреи ракадемиа, Лудвиқсҳафен, Германиа


Дыгә иаб иџьмақәа рҵыххәала аиҳабыра гәыбӷан ширҭоз атәы абас иҳәеит


Аха дҭышәынтәаланы, игәы рҭынчны дыҟам, ихадароу акы даргәамҵуеит, даргәамҵуеит, даргәамҵуеит мацара акәым, ҭаха имҭо, ицрымҵуа даргәжәажәоит.


Лаҵарамза́ 8 (Лаҵарамза́ ааба́), Маи 8, Лаҵара́ 8 — григориантәи амзар 128 тәи амш (129 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 237 мшы.


Абри аҵабырг, аф зысыз, ахьҭа, амлашьра сара сзы башоуп урҭ, абри аҵабырг бзазара снаҭом.


Аихамҩа Афон Ҿыц аҳаԥы аҟны 4 ԥхынгәы 1975 ш. аҿы Афон Ҿыц ақалақь аҟны аадыртит.


Атермин «иԥшқоу амчра» (англ. soft power) — зегь раԥхьаӡа ахархәарахь иалазгалаз Гарвардтәи ауниверситет апрофессор Джозеф Наи иоуп, ари атермин цәырҵит 1990 шықәса рзы иҭижьыз ишәҟәы Bound to Lead: The Changing Nature of American Power аҟны.


Агәабзиарахьчара ассамблеиа афункциа хадақәа ируакуп аиҿкаара аусураҿ азеипш политикатә хырхарҭақәа ралкаара. Агәабзиарахьчара ассамблеиа далнахуеит адиректор хада, аиҿкаара афинанстә политика иахылапшуеит, иара убас ишьақәнарӷәӷәоит апрограмматә биуџьет проект.


Абри аҩыза агәаҟра ҳанҭагылоу аамҭазы акәӡами Аԥснытәи ауниверситет аԥсуа лекторцәақәаки қырҭуа лекторцәақәаки рҵарҭышақәа ахьырзымшаз иахҟьаны, ауниверситет зеиҩшахаз?


Имбо-имаҳауа зҳәауа, мцыла еиҿартәоу абрагь Абрагь ижьақәа, ҳазхара ҳаицәажәоит ҳәа еиҽхьныланы зыҽвакы амҩан ирԥылаз Озамаҭ дақәыртәаны агантә аҩныҟа иааз Гәыҭи Шьгәыҭи еиҽхьнуп, заҵәцақәа ӡәӡәаны изаадырхәаз аԥҳәыс бзамыҟә Ҳаҭџьы лаҵәцақәа, аҵарҭыша иахәаԥшны аӡбырҭаҿы ауаа ирыхцәажәауа адукат Асуд аҿы уҳәа убас иҵегьы.


Виқтор Ҭахәыц-иԥа изнапык шьҭыхны ишикыз, егьи инапала иеиқәа амаҟа ааԥиртлеит, иеиқәа наишьклаижьит, маҟҿаҳәаранахыс ҵаҟа иҽанааилих, ирмақаруа Сафер иикыз атапанча ахы дҭаԥшуа, ашьшьыҳәа наҟ даанаҳәын, изқәа Сафер иеирханы дынхырхәеит, изнапык ала уи ихы ашьҭахь атапанча адкыланы, егьи инапала иеиқәа аҿацә ааиртлеит Сафер.


Уаҟа аӡә дысԥылоит, араҟа ҽаӡә дысԥылоит, иҟоузеи ажәабжьыс ҳәа зегьы сызҵаауеит.


Актәи ашәҟәы аҿы ажәақәа рҭакқәа, ашьха ҵәҟьагьы ҳәа иану, егьырҭ аҭыжьрақәа рҿы уҭакқәа, ашьхаҵәҟьагьы ҳәа иԥсахуп


Аҭыӡшәа ҟаҵаҩцәа рҵыхәала адунеи еиуеиԥшым акәакьқәа рҿы уажәы-уажәы аҳәынҭқарцәеи аҳәынҭқарцәеи еиԥылоит, уажәы-уажәы аиқәшаҳаҭрақәа рыбжьарҵоит, ма аибажьжьарақәа, наҟ-ааҟ аибаргәыбзыӷрақәа ирҿуп.


Кот-д’Ивуар (), аофициалтә хьӡы: Кот-д’Ивуар Ареспублика (), ахьӡ аԥсшәахь аиҭага: Абаҩыш Аԥшаҳәа — Мраҭашәара-африкатәи атәыла.


Егьырҭ амилаҭтә литературақәа рҿы еиԥш, аԥсуа литератураҿгьы уи таема ала иҩын аполвестқәа ароманқәа, апоемақәа.


Леонид Иуан-иԥа Лакырба (; Диит , Қәҭешь, Қырҭтәыла ССР) — ауаажәларра-политикатә ҵысра „Аиҭаира“ ахантәаҩы. 1991-1996 шш. рзы Иреиҳаӡоу Асовет — Аԥсны Аҳәынҭқарра Апарламент адепутат. 2000-2002 шш. рзы Аԥсны Аҳәынҭқарра Жәлар Реизара Апарламент адепутат.


3. Нас ахазен ус йейҳәеит: «Узықәсәаз саҳә!» - иҳәеит. Нас арии аҭҳамада иаацәырыйган дашыҟалақәаз, ҧхызны ибаз йейҳәеит. «Ах’а быгIвныфагьы сымам, сыҧарақәагьы нҵәеит». Ус ‘нейҳәа, Ани ахазаин дычычеит – «уара « ҧхыз збеит» - ҳәа, уцәқәагьы иҭиины, ҽыхъырҵәҵәаны абранӡа узаай? - иҳәеит. – Сара шыкәсык аахъыс ҧхызн избойт: Абри еҧш қыҭак абас ахәак амоуп. Ахәы йамоу, абра уцаны ижы, хьны гIвыуолырк абра иҵагылоуп - ҳәа». Ақыҭ ахьыӡгьы излашьҭо абри ауп - ҳәа, йааейҳәейт. Агәарҧ зту абри акәып-ҳәа, дааейҳәейт. Ақыҭагьы уи аҭҳамада ақыҭын, агәарҧгьы йаре игәарҧоуп. Ахьы изҭагыло ахәа аҭаҳмада ижны икыижьыз-оуп. Нас дгьежьын мыӡкы дыныҟәан, даайхт игIвны. Иҧҳәыс – «Уабаҟаз?» - лҳәан, дыйҵаайт. – «Сныҟәайт абрахь». «Уцәқәа ебаҟо?» - лҳәейт. – «Сыцәқәа ирыламшахт иказжьт» - иҳәейт. Нас иҧҳәысгьы дыҵәыуойт.


Борис Мақсим-иԥа Ҭыжәба (; , Аҟәа — , Аҟәа) — Аԥсуа шәҟәыҩҩы, апоет, ажурналист, апублицист.


Зегь раԥхьа иҳәатәуп Самсон Ҷанба ипублицистикатә статиақәа ртематика шеиуеиԥшым, ртематикатә мҽхакы шыҭбаау, насгьы иара ианиҩуаз аамҭазы иҵарны иқәгылаз атемақәа иахьырзикуаз.


Нас днеин, ашьҭахьтәи ашьапы аамҵарсны, иара дахьықәгылаз аҭыжаа аган ахь ишилшоз данаха, ажә ааҳәын уирахь икыдҳалт, авара иқәиашәа данаха, ажә ааҳәын уирахь икыдҳалт, авара иқәиазшәа иҟалеит, иаргьы акыр аԥсы ааивнагеит.


Рашәарамза 1 2014 ш-рзы Аԥсны ахада Анқәаби иара ицыз икамандеи иареи ирылаҳәан ԥхьатәара ишцаз. Иара убас рус аҟынтәи рхы иақәиҭын Аԥсны х-раионк ахадара, иара убас ихы дақәиҭы аҳәынҭқарра апрокурор хада. Аҩыганкгьы ирымаз ачҳара ибзоураны, наҟ-ааҟы абџьар матәа шрымазгьы, ашәарҭадараҭә еилазаара азин шрымазгьы закәанла иалхыз ахада изин ахьчара, уи азин риимҭаӡеит ажәлар рахь ахысра. Нанҳәамза 24 2014 ш-рзы иазгәаҭан абжьыҭира, арҭ абжьыҭырақәарҿ аԥхьахә игеит аоппозициа аԥхьагыла Рауль Ҳаџьымба.


Насгьы акыр иҟазшьарбагоуп Тҟәарчал иазку Баграт Шьынқәбеи Леонти Лабахәуеи раԥҵамҭақәа акыр еиқәҿырҭуеит уҳәартә иахьыҟоу, ирхоу рыбжьы еизааигәоуп уҳәартә иахьыҟоу.


Арҭ арахә змаз уаан, ауасақәа иҭахызма, аџьма шьтәа иҭахызма, седру, днеит.


Реихстаг иҩнагылоу асеифқәа зегьы рцаԥхақәа снапы иакны, армарахь исырҵәир ареихканцлерцәа зегьы нҵәо, арӷьарахь исырҵәир


Аԥсуа ашәа иҳәон дангәырӷьоз, ашәа иҳәон аус аниуаз, ашәа иҳәон шәарыцара данцоз, даныхынҳәуазгьы


Уатка графинкак, бкәафҭа, алампа, аказарма, актриса, асатира, абилиард, амузыка, аелегиа.


Аханатә, адҩыла афрагментқәа ишьҭан Д. Гулиа ихьӡ зху аԥсуа бызшәеи,алитературеи, аҭоурыхи ринститут аҿы, уажәазы ишьҭоуп Д. Гулиа ихьӡ зху Аԥсны аҳәынҭқарратә музеи аҿы. Хәаԥтәи ауахәамақәа аҳҭынра ауахәамақәа рҳасабала иргылан, руакы аҿы иаарԥшу адҩыла инақәыршәаны, Николаи ацқьа ихьӡала абри ауахәама иргылеит Егриси- Аԥсны аҳ Гьаргь II (922 -957 шш.).


Абар, лара дахьцалакгьы саалыцрымшәо, сҳәарԥсаруа слышьҭаланы снеиуеит, лара сара саха лымам, деилахоуп, аха уи агәхьаа зкыда, сара исҭаху акызаҵәык ауп, дахьцалакгьы сан слыцзарц.


Аӷацәа рсахьақәа рахьынтә аԥхьаҩ иаҳа ихаҿы иаанхоит абарон фон Клич, афашистцәа рповар Кок, зыԥсадгьыл зыԥсахыз, анцәа исахьа ҭыхҩы, апап иԥа Џьаԥар ауаҩшьҩы, хыхьтәи сцәа схихыр агызмалцәа сзынхоит, уи схихыр исзынхоит амаҭцәа, аԥсадгьыл сызҭада сара мцацәа ҳәа зхазы зҿала изҳәаз ахәымга.


Аизара ашьҭахь Тҟәарчалтәи аԥшьбатәи абжьаратә школ аҵаҩцәа иеизаз аконцерт ддырбеит.


Нанҳәамза́ 22 (Нанҳәамза́ ҩажәи́ ҩба́), Áвгуст 22, На́нҳәа 22 — григориантәи амзар 234 тәи амш (235 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 131 мшы.


Ҷиҷико Михаил-иԥа Џьонуа, Ҷыҷыкәа Махаз-иԥа Џьонуа (; , Ҷлоу ақыҭа, Кәыдрытәи аучастка, Аҟәатәи аокруг — , Аҟәа) — Аԥсуа шәҟәыҩҩы, апоет.


Алиаси Адицеи рыбзиеибабареи Мсыгәдеи Аруҭани рыбзиеибабареи еиуеиԥшым аобиеқтивтә мзызқәеи рхатә ҭоурыхқәеи рымоуп.


Аԥсуа жәлар рзинқәа рыхьчараз ианықәԥоз аамҭазы лара активла даҿагылон ақырҭуа национализм. 1990ш. рзы лара далхын Аԥсны Жәлар Рфорум «Аидгылара» Апрезидиум лахәылас. 1991ш. инаркны 1996 шықәсанӡа лара Аԥсны Ареспублика апарламент депутатс дыҟан, насгьы Ауаҩ изинқәа рыхьчарази амилаҭтәбжьаратәи аизыҟазаашьақәеи ирызкыз акомиссиа ахантәаҩы ихаҭыԥуаҩыс дыҟан, жәларбжьаратәи аиԥыларақәа дрылахәын. 1994ш. рзы Аԥсны Аҳәынҭқарра Аиҳабыраҿы акьыԥхьи аинформациеи рминистрс дҟаҵан, ари аҭыԥ аанылкон лара 1995 шықәсанза. Наҭелла Акаба – Аԥсны Аҳәынҭқарра Ауаажәларратә палата маӡаныҟәгаҩыс аус луеит. Аԥсны аҳәса Рхеилак хантәаҩыс дамоуп, иҳәынҭқарратәым аиҿкаара «Адемократиеи ауаҩы изинқәеи рыхьчара ацентр» напхгара алҭоит.


Иԥҳәыс лҳәатәы аахеиҵан, длеин, иан дааирҟьан, лгәи лгәаҵәеи аҵәы иахаҵаны, аа, сан лгәи лгәаҵәеи аҵәы иахаҵаны ибзаазгеит иҳәан илеиҳәеит.


Кузичева А. П. Чехов. Жизнь «отдельного человека». — СПб.: Балтийские сезоны, 2011. — 880 с., илл.


Ардзинба В. Г. К вопросу о хеттском царе и «царице-матери» // Сборник статей преподавателей и аспирантов Сухгоспедиинститута. — Сухуми: Алашара, 1970. — С. 86—107.


Диит 1932 шықәса абҵарамза 15 рзы Оҭҳара ақыҭа Гарԥ аҳабла Гәдаоуҭа араион.


Иабшьҭра иазкны Омар Беигәаа иҩуеит: «...Саб — Баирам. Баирам иаб - Ҳасан. Ҳасан иаб - Маџь. Маџь иаб - Мамгәыл... Сыҩны аԥшәма ԥхәыс — Кәарҷиа ԥҳауп, Шьааиан лыхьӡуп. Баирам иԥҳәыс, сан — Шам-ԥҳан, Мкыд лыхьӡын; Баирам иан, санду — Ладариа-ԥҳан. Аладариа-ԥҳа данԥсы, Кҷын-ԥҳа дааигеит. Аԥсны иқаҵыз сабду Ҳасан иауп. Уи дынхон Абжьаҟәа. Абыгәаа игәылацәан...»


Аԥснытәи автононмтә республикеи Аахыҵ-Уаԥстәылатәи автономтә области рҟны ақырҭцәа ԥаԥсацәаны ианбанӡаҟазаауеи?