Изыркьынаазгьы ҳаԥсуа жәлар ажәытәӡеи иахьатәи аамҭақәа рыбжьара ибжьахаз ашәышықәсқәеи азықьышықәсқәеи ирыҵарӡны иахьрымоу ауп.


Ауахәама – акыр идуу азалтә ргыламҭоуп, уи аҩадахьалагьы мраҭашәарахьалагьы  аҿаԥшьқәа аман. Азал аплан еиҵыху аԥшькәакьҭа аформа амоуп.  Ауралатәи аҭӡамцқәа рҿы абаҟәқәа ҩба-ҩба иҟан, абарҭ абаҟәқәа аҭӡамцқәа еиҟароу хԥа-хԥа хәҭакны иршон. Уажәазы абаҟәқәа рфрагментқәа иаанханы иҟоуп аҩадатәи аҭӡамц аҿы. Агежьбжататә апсида аганқәа азал  аҭӡамкәа ирыдҳәалоуп аҿаԥсақәа рыла. Аныҳәарҭа формас иамаз  еилкаам. Аргыларатә маҭәахәы аҳасабала ахархәара аман  аҳаш, аконструкциатә ахәҭақәа ирылаԥсоуп  ахаҳә ширим.


Ашьапылампылтә клуб «Манче́стер Иуна́итед» (англыз. Manchester United Football Club; англызтә аҳәашьа: ) — англызтәи азанааҭтә ашьампылампылтә клуб Стретфорд, Аду Манчестер аҟынтә. Ишьаҭа кын 1878 шықәсазы «Ньиутон Хит (Ланкашир енд Иоркшир Реилуеи)» еиԥш, 1902 шықәсазы ахьӡ ԥсахын «Манчестер Иунаитед» ала. Адунеи аҿы иҟоу еиҳа идыру ашьапылампылтә клубқәа иреиуоуп. Англызтә Премьер-Лига ишьақәзыргылаз 1992 шықәсазы аклубқәа руак.


Цәыббрамза́ 10 (Цәыббрамза́ жәаба́), Сентиа́бр 10, Цәыббра́ 10 — григориантәи амзар 253 тәи амш (254 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 112 мшы.


Аурыс философ И.А. Бердиаев игәаанагарала, ақьырсианцәа ауриацәа рганахь ала антисемитцәан. Ауриацәа Иаса Қьырса иахьидымгылаз ишәииз рассоуп ҳәа ирыԥхьаӡон. Ақьырсианра аиудаизм иаҿагылоит . Аурысцәеи ауриацәеи реизыҟазаашьа ҭиҵаарц иҽазишәеит А. И. Солженицын, иҩымҭа «200 шықәса ҳаицнаҵы» аҿы. Иара антисемитизм ацәырҵра мзызк аҳа еиҳауп ҳәа иԥхьаӡон. Уи ауриацәа ахьынхоз ицәырҵуаз еиуеиԥшым апроблемақәа аҵкыс ирыхҟьон ҳәа азгәеиҭон. Аха Солженицын игәаанагара аҭоурыхҭҵааҩцәа лассы-лассы ианадымгылалоз ҟалон.


Еиднагалаз рныҳәаҿа, арԥыс иани иаби рныҳәаҿа, аҭаца дааӡа-дыхьча даазышьҭыз лани лаби рныҳәаҿа, ахаҵаҩыза мамзаргьы аҭаца илыцны иааз реиҳабы иныҳәаҿа.


Убри азоуп ҳара аԥсацәа аҷҟәандар аепископ ақьырсиан динхаҵараҿы ауахәама амаҵзуҩцәа еиҳабацәа дреиуан.


Ус сҳәит ҳәагьы ҳәынҭқараа ԥара ақәдмырӡуаны иҟам, арҭ аусқәа зыӡбахә сҳәақәаз, аха урҭ аусқәа ирҭаху зегьы ҳәынҭқараа инарзоумышьҭуагьы иҟоуп, избан акәзар, аԥара иҭрыжьуа зегьы ипланы, ианцуа ыҟоуп, ирацәаны иԥырҟар изаралуп.


Адунеи амсылманцәа зегьы раб аҭырқә сулҭан иҳәынҭқарра иаланхо зегьы мсылманцәа гәҭылсақәазарауп!


Ҳаҳкәажә имаҵ анылуаз иаҳзычҳауамызт, илаҳҳәаз хамҵакәа дахьцаз ҳгәы иалан, уажәы уигьы азмырхакәа, аҳи аҳкәажәи аныҟамло инаркны ҳара аҳкәажәс дҳауа аџьнышь иԥҳа, аҳас дҳауа, аԥсымыцқьа имаҳә, ҳара ари аҩыза ҳзычҳауам рҳәан, дад, ажәлар ҩагылан, – иҳәеит, аҳгьы, аҳкәажәгьы, урҭ ирыхшазгьы, рызегьы раҳра иахырҳәеит, иԥхарҵеит, – иҳәеит.


Аԥсуаа иахьа заҟа процент ақыҭаҿы инхо, заҟа процент ақалақь аҿы инхо ҳазҳәаша астатистикатә дыррақәа ныҭкааны снапы иакым, исыздыррам, исыздыррам ақыҭеи ақалақьи рҿы аҭаацәарақәа рхыбгара хаҵеи ԥҳәыси реилыҵра аганахьала изеиԥшроу.


Шьоук машәырла, рыцҳарыла, шьоук гәаҟуа ацәарҭа ишылоу, шьоук шыԥшу, шьоук шазыԥшым, зегьы ишырдыруа ишымшым, шьоук шыҷкәынцәоу, шьоук ажәны, иаарыдгылоит еихашәны уара иуԥеиԥшу, сара исԥеиԥшу, зегьы иаҳԥеиԥшу, зегь иаҳзеиԥшу.


Аусумҭақәа. Аԥсны аҭоурыхи аетнографиеи. - Аҟәа: Аԥсуа бызшәа аҿиара аҳәынҭқарратә фонд, 2004; 639 д.


Изхысҳәаауа, анцәақәа зегьы рынцәахәы Ан лаҳәшьаԥа-амаалықь ииҳәаз лмырҳаӡакәа ллымҳа ианаҩлыжь, ииуаз ламырба аназылу, аҷкәын гаӡа дҳәымпырҵызлааит иҭахызаргьы ҳәа игәхьаа анылымк, уаҳа дхьаԥшны данимыхәаԥш, лаҳәшьаԥа-амаалықь даалаган мҵык азыҟаиҵан, аввы ахга ацә ҭаха анамҭо иалагеит.


Иџьоушьаша, апоет дзыԥхьо Есенин иҩымҭақәа ракәӡам, урҭ рҟәырҷахоуп, насгьы џьара-џьара дыԥсны џьаҳаным даман, џьара-џьара дыԥсымшәа ибахуеит.


Ҟазшьала, хныҟәгашьала, леишәала изҩыдоу ауаҩы ихаҿсахьа аныԥшуеит апоет Исыхьуеит, исыхьуеит, исыхьуеит, ҳәа зхы лкуа лажәеинраала.


Рацәак мырҵыкәа араион анапхгара рхаҭарнакцәа қыҭацыԥхьаӡа ицаны аколнхарақәа реиҿкара иалагеит.


1385 шықәсазы Аҟәа иахагылаз анапы асахьа зныз абираҟ ҭихуеит Гвильельма Солери. Анапы абираҟ ахәы ашҟа ихоуп. Инеиҭак-ааиҭакуа Аҟәа иахагылаз абираҟ анапы асахьа анҵара, аԥсуаа иааиԥмырҟьаӡакәа ақәылаҩцәа ирҿагыланы имҩаԥыргоз ақәԥареи аиааирақәа ргареи иазҳәазар ҟалоит.


Аамҭа цазаргь, сыҟам, уара, сыӡӡан, стәом, идыр, сара уи гәынго.


Заҟа маӡа адыруазеи ажәытәӡатәи анцәаиҳәарҭа хьыҵәцараха изықәгылоу адгьыл ԥшьа злаҭахкаау ажәытә баахкыра ду, заҟа маӡа адыруазеи иара анцәаиҳәарҭа, шәышықәсала шаҟаҩ рлакҭа иҭаԥшхьоузеи, заҟаҩ рлахьынҵа иахаанузеи


Виноградов К. А. Очерки по истории отечественных гидробиологических исследований на Чёрном море. — Киев: Изд-во АН УССР, 1958.


Зхәыҷра аԥсуа қыҭа бзиаӡақәа ируаку Аҷандара имҩасыз абри анхаҩы, ажәытәан араҟа иҭабзазаны иҭанхоз аԥсуаа ршьак иара илалазшәа, даҽа қыҭак иаҩимхуа, даҽа қыҭак изаламҵо ибоит ихатәы хәышҭаара ахьеихәлеикыз убриаахыс дахьынхо Ԥсҳәы ақыҭа.


Жәабранмза́ 17 (Жәабранмза́ жәи́бжь), Февра́ль 17, Жәабра́н 17 — григориантәи амзар 48 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 317 мшы (318 мшы ашықәс ду ала).


Жьҭаарамза́ 25 (Жьҭаарамза́ ҩажәи́ хәба́), Оқтиа́бр 25, Жьҭаара́ 25 — григориантәи амзар 298 тәи амш (299 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 67 мшы.


Ачаи шәҭы зку аԥҳәызба уа баша-маша дцәырымҵроуп, уи убри асовнхараҿы аус зуа аҳәсахәыҷқәа рхаҿсахьа еизакны лара иаалырԥшыроуп, ашәҭ илкугьы баша-маша шәҭым, лара аус ахьылуа аԥсҭазаара зыршәҭкакаҷуа ашәҭ акәхап, лсахьа зегьы неизакны уахәаԥшуазар, акритикцәа ишырҳәо еиԥш, иахьатәи аԥҳәызба лыҩнуҵҟатәи лдунеи ҭбаа беиа аанарԥшуазароуп.


Алаҭын бызшәа аҟынтә иаагоу ажәа афундаментализм (Fundamentum) иаанагоит адинхаҵаратә, афилософиатә, аморалтә, асоциалтә ҵысрақәа рыхьӡ еидызкыло. Афундаментализм иаҿадыргылоит асекулиаризациеи аглобализациеи рыпроцессқәа. Аханатә афундаментализм анцәырҵ ҵакыс иаман иԥшьоу аҩырақәа ирну ишаныҵәҟьоу раԥхьареи, реиҭагареи. Аха анаҩс афундаментализм аҳәаақәа рыҽдырҭбааит, еиуеиԥшым адинхаҵаратә ҵысрақәеи аконцепциақәеи аҵанакра иалагеит. Раԥхьаӡа акәны афундаментализм аконцепциеи уи ажәеи рхы иадырхәо иалагеит апротестанатә еиҿкаарақәа ианрылацәажәоз Еиду Америкатәи Аштатқәа рҿы. Анаука знапы алакым ауааԥсыра зны-зынла афундаментализми афанатизми акакәны ирыԥхьаӡоит. И. В. Кудриашова афундаментализмтә ҵысра ҩ-хкык рыла илшоит: раԥхьатәи агәыԥ ахь иаҵанакуеит авраамтә (авраамические) динхаҵарақәа шьаҭас измоу аҵысрақәа, аҩбатәи — индуизми буддизми рҿы ицәырҵыз. Иааизакны афундаменализм иаанаго уалацәажәозар, иара шьақәгылоуп иуԥсахыр иҟамло апостулатқәеи, атрадициақәа зыԥсахуа аҿыц лагалақәа рҿагылареи рыпринципқәа рыла. Иара убас, ари аҵысра иадырҳәалоит атрадиционализми аконсерватизми. Лассы-лассы ажәа аҵакы ибзианы иззымдыруа афундаментализм адырҳәалоит адинхаҵара, еиҳараӡак амсылманра.


Еиӷьын ареформақәа ҟаҵаны, еиҳараӡак амилаҭ зҵаара ӡбаны, еиқәырхазар, избанзар, ирацәан уи асистема злабзиаз, аха уи рзалмыршеит, ирацәан уи агәнаҳарақәа иаӷрагәаз, урҭ ргәырԥса ақәшәазар акәхап, дара аурысқәа рнапала ихдырбгалеит.


Уи уаанӡатәи аҭоурыхтә аамҭеи иашьҭанеиуа аамҭеи ирылкьны иҟам, уаанӡатәии иашьҭанеиуази ирыдҳәалоуп, аки-аки еиԥшьуп.


Урҭ рҿаԥхьа амра лашьцеит иара изы, адунеи ҟьаҟьа ҭшәахеит иара изы.


Аԥсуа интеллигенциа ракәзар, ҳмилаҭ интересқәа иналкааны хшыҩзышьҭра рызузар рҭахын, еиҳараӡакгьы аҵарадырратәи арҿиаратәи интеллигенциа.


Анс акә, арс акә дыхәмарроуп, асцена даақәлазшәа дыхәмарроуп, аха уи лара илылшару?


Ақьырсианратә фундаментализм ацәырҵра апротестантизм иадҳәалоуп. 1895 шықәсазы Ниагара-Фоллс ақалақь аҿы имҩаԥысуаз Иԥшьоу аҩыра иазкыз аконференциаҿы гәыԥҩык апротестанттә пасторцәа иаԥшьаргеит аконцепциа ҿыц апринципқәа рыдкылара. Апринципқәа иреиуан: Иԥшьоу аҩыра ишаныҵәҟьоу адкылара, Иаса Қьырса доуҳала иира, Иаса Қьырса агәнаҳара ҟазҵаз рзы иԥсра, Иаса Қьырса игылара, Иаса Қьырса адгьыл ахь ихынҳәра. 1910 шықәсазы Апресвитериантә ассамблеиа хадеи егьырҭ еиуеиԥшым аконсервативтә динхаҵаратә еиҿкаарақәеи арҭ апринципқәа ирықәшаҳаҭхоит. 1919 шықәса раахыс аус ауеит Адунеизегьтәи афундаменталистцәа рассоциациа, 1948 шықәсазы уи ахьӡ ԥсаххоит Жәларбжьаратәи ақьырсианратә уахәамақәа рхеилак ҳәа. 1920-тәи ашықәсқәа рзы афундаменталистцәа анаукатә аарԥшымҭақәа ирҿагылоит, еиҳарак Дарвин аеволиуциазы итеориа. Урҭ рықәгыларақәа ирыбзоураны 1921—1929 шықәсқәа раан Еиду Америкатәи Аштатқәа рҿы ирыдыркылеит Дарвин итеориа аҳәынҭқарратә школқәа рҿы дырҵара азин амызхуа азакәанқәа. Уи апроцесс «Батлер иакт» ҳәа ахьӡ аиуит. 1925 шықәсазы ирыдыркылаз азакәын ала, ашколқәеи иреиҳаӡоу аҵараиурҭақәеи рырҵаҩцәа азин рымаӡамызт ауаҩы иеволиуциа иадҳәалаз Дарвин итеориа ахәыҷқәа дырҵареи Иԥшьоу аҩыра иану мап ацәкреи. 1940-тәи ашықәсқәа раан афундаменталистцәа уи ақәԥараҿы иаҵахеит. Анаҩс иара афундаментализм аҩныҵҟагьы еиуеиԥшым аҵысрақәа цәырҵуеит.


«Иҟанаҵы иреиҵаӡоу акласс – сара урҭ срыҵаркуеит, иҟанаҵы ацәгьоуцәа – сара урҭ сыруаӡәкуп, аӡәы заҵәык иԥсы абахҭаҿы иҟанаҵы – саргьы схы сақәиҭым».


Ажәларқәа еилаҵәон, еилаҵәон урҭ рбызшәа, рыхьӡқәа, рыжәлақәа, еилаҵәон урҭ ршьа.


Лхы-лҿы аазгьежьны, лыхцәи, лыблақәеи, лыџьымшьи реиԥш акәымкәа, амармалташьиагәылсазшәа аҟәашра шәахәа ықәӡысон, лԥынҵа хәыҷы, лара леиԥш адунеи аҿы аҽа ԥҳәызбак илнымаало иахьаҭыԥӡаз ашьапы акуан, иахьаҭыԥыз инҵәон, нас лқьышә аҽынахарԥаны акәымкәа, иахьынӡахәҭаз ианнеилакь зынӡа маҷӡак иамаз ақәацәра, лыԥшӡара зегьы еизыкәкәаны убри акәаԥ хәыҷы аҿы еизазшәа ихашәшәалашәа аҩада иԥшуан.


Сара сишьҭан, аиша шәҭахызар, зны амаҷ азы сус анырыӡбаз ахарара сыдызҵоз апрокурор Анзор Силагаӡе.


Рашәарамза́ 5 (Рашәарамза́ хәба́), Иу́н 5, Рашәара́ 5 — григориантәи амзар 156 тәи амш (157 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 209 мшы.


Аԥсны Ашәҟәыҩҩцәа Реидгылеи Аԥсны ашәҟәыҩҩцәа Рассоциациеи шәахь изеиԥшрои ҳлитфонд амал?


Қырҭтәылантә акоммунистҭәа ркацара акоммунистқәа Қыртәыла аиҳабыра ирԥырхагоу аусқәа маӡала иныҟәызгуаз, абунтрақәа хыс иамақәаз иқыртәылантәқәамыз, хы-мыш рыҩнуҵҟа Қырҭтәыла иалҵны ицаразы ирыларҳәеит


Афилологиатә наукақәа дыркандидатуп, ддоцентуп. Аусиухьеит ажурнал «Алашара» аредактор хадас, ашәҟәҭыжьырҭа «Алашара» адиректорс.


Ан лыӡҟы ус диеиҷаҳауа лнапаҿы даанылкыларым, Ҭарсхан шаҟа деиҷаҳауа, дахӡыӡаауа инапаҿы иааникылаз ижәпаӡа астол иқәыз Адамыр инапҩымҭа аҵыхәтәантәи адаҟьа итетрад ианиҵеит иарбан даҟьаз хәышәи ҩажәи жәаха, аҵыхәтәантәи аҳәоу


2002 шықәсa рaшәaрaмзaзы Зурaб Жвaниa ицхәыҩцәa дрыцны «Еидҵоу aдемокрaтцәa» ҳәa хьӡыс измaз aпaртиa еиҿикaaит.


Антологиаҿ иарбоу М.Лакрба иеицырдыруа иажәеинраала «Дмитри Гәлиа изынасҭиуеит» (абас акәын раԥхьаӡа адунеи анабоз ишахьӡыз) абри аҭыжьымҭаҿ хыс иазалхуп ажәеинраала излалаго актәи ацәаҳәа: «Ушнеиуа унеи!..»


Урҭ рынагӡара ацынхәрас Аҟәатәи актәи абжьаратә школ аҟны акомиссиа нападыркит Қырҭтәылатәи ауниверситет Аҟәатәи афилиал ашҟа астудентцәа рыдкылара.


Абгахәыҷқәа иара дрыҵан, абгадуқәа иара дрыҵан, Лада дыҟан, ҩада дыҟан, агеи ашьхеи еимирҟьон.


Аҩныҟа анакәха, игатәым, нас, аамҭа, аҩныҟа анакәха, абзиала ҳәаны, дымԥшыкәа адәыӷба дҭалеит уи ашамҭаз, иара дәықәлеит арҵәааҳәа иҳәҳәаны.


Урҭ апрезидент Дмитри Анатоли-иԥа Медведев, апремер-министр Владимир Владимир-иԥа Путин ракәын.


Арҵаҩцәа рсеминариахьтә даныхынҳә, Д. Гәлиа, зназы, Аҟәа иаԥныз қыҭак аҿы, Екатериновка, рҵаҩыс аус иуеит, 1890-1891 шықәсқәа рзы, аҵаҩцәа аурыс бызшәа иаирԥхьоит.


Аслан Оҭырба изкны ашьха ҟәашқәа шәытарак нарҿалеит, ашьха ҟәашқәа инагоу еиҿаԥшьы.


Ирызгәамҭаӡеит рмилаҭтә хдырра аурысцәа рхаҭақәа ишдырҿыхаз, ҳаиԥырҵуеит ҳәа аурысцәа рхаҭақәа ишыддырҳәаз.


адиудикациақәа — ҳәынҭқаррак аҵакырадгьыл ахәҭак даҽа ҳәынҭқаррак аҭара, аӡбарҭеи арбитражтә органи рыӡбамҭа инақәыршәаны;


Мустафа Кемал дызусҭоу дамад ферид излаиҳәуала Мустафа Кемал дауриа шьҭроуп, ҩызцәас ҳәа идгылоугьы


Материалы по абхазской грамматике /Дополнения и разъяснения к книге П.К.Услар «Абхазский язык». Аҟәа - Сухум, 1927 г.


Перевод песни Non, je ne regrette rien — «Нет, я не жалею ни о чём»


Наполеон I. Бонапарт (, ,  , Аиаччо, Корсика — , Лонгвуд, Ацқьа Елена лыдгьылбжьаха) — Франциа аимператор.


АтамаҚәа шәҬуеит атамақәа шәҭуеит, атамақәа шәҭуеит, уи март-мшы иаман акыр иаанкыла, акәлакәаҷыҳәа аҵарақәа шәаҳәоит, аӡхыҽҽабжьқәа ааҩуеит харантәила.


Комор (акомор. Komori, , ), аофициалтә хьӡы: Комортәи адгьылбжьахақәа реидгыла (акомор. Umoja wa Komori, , ) — Африкатәи адгьылбжьахатә тәыла Индиатәи аокеан аҟны.


Аҭыԥантәи аиланхарҭа ду Аҟәа аҭыԥ аҿы, х-шьхақәа (Иашҭәа, Бырца, Гәарда) ашьпаҿы VI-тә шә-шқ-ҿы И. иираӡа Милеттә барзен аҭуџьарцәа аколониа Диоскуриа (Диоскуриада) иршьаҭаиркит. Дара ақалақь ҩ-иашьцәа Диоскурцәа – Кастәари Поливдеки, ирхырҵеит.


Гьаргь Махаз-иԥа Нарасқәуа (; , Ԥакәашь ақыҭа, Очамчыра араион — ) — Аԥсуа шәҟәыҩҩы, апоет.


Сгәы аздуун аныҳәа, убри иаԥсан нас, ҳаҷкәынцәа рыцҳақәа, ҳаҷкәынцәа хацәақәа!


Жьҭаарамза́ 26 (Жьҭаарамза́ ҩажәи́ фба́), Оқтиа́бр 26, Жьҭаара́ 26 — григориантәи амзар 299 тәи амш (300 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 66 мшы.


Уа радари, рада гәышьа, Иаҳхаагахьоу шьардагәышьоуп, Иаҳхаагахьоу ҳашьҭагәышьам, Аринахыс ҳшаҭагәышьа.


Диит 1934 шықәса абҵарамза 20 рзы Дәырԥшь ақыҭа Гәдоуҭа араион. Лқыҭаҿтәи абжьаратә школ даналга, 1954 шықәсазы Нели Ҭар-ԥҳа дҭалоит А.М.Горки ихьӡ зху аҟәатәи Аҳәынҭқарратә педагогтә институт, Далгоит 1959 шықәсазы. Акыр шықәса инеиԥынкыланы аус луан ашәкәҭыжьырҭа «Алашараҿ», ҳазҭагылоу аамҭазы Аԥсны ахәыҷқәа рфонд деиҳабул.


Маџьгана имашьына сзақәтәаз, ҳзавгар исеиҳәеит, уара узы, иацынтәарак Маџьгана имашьына даҿын, иагыз-иабзаз ҟаиҵеит, Шәантәыла еиԥш иҟоу амҩа цәгьа ашҟа ацаразгьы имазеиу убри ауп ҳәа.


Азанҭатәи абырзентә уахәама () — Аԥсны азанҭа ақыҭан иҟоу ауахәама. Иргылоуп XIX ашәышықәса алагамҭазы.


Усҟан хынҩажәи жәабатәи ашықәсқәа рылагамҭа инаркны ажәақәа анегативтә цәырҵрақәа хҭакны ирыман аполитика ду аҿгьы, акьыԥхь аҿгьы.


Данди. Конка с 1877 года, с 1885 года на некоторых маршрутах использовались паровые трамваи. Электрификация системы началась в 1900 году. Система была закрыта 20 октября 1956 года.


Ҳазну ашықәс ииуль мзазы иҭыҵыз аномер ахәбатәи адаҟьаҿы иануп еицырдыруа аурыс политолог Сергеи Маркедонов истатиа ҳәа хыс измоу.


Нас сара сахь рхы рханы иҭҟьо иалагеит бџьар хкыс иҟоу зегьы.


Абра зыӡбахә ҳҳәаз ахсаала анаԥырҵоз, Иустиниан Актәи иимпериаҿы аҭоурыхҩҩы дус иҟаз Прокопи Кесариатәи иҩуан абас


2002-2004 шш. - Сорбонатәи ауниверситет, аполитикатә ҭҵаарадыррақәа рфакультет (азанааҭ - жәларбжьаратәи еизыҟазаашьақәа) Париж, Франциа.


Ԥхынҷкәынмза́, Ԥхынҷкәы́н, Дека́бр — жәаҩатәи ашықәс мза Иулиани Григориани рамзар аҟны.


Иузымдырӡакәа иажәақәа ырхәмаршәа, џьара-џьара агротеск инадцәылашәа, џьара-џьара лафшақә иҳәоушәа, зынӡаск имырхьааӡакәа ицәыргоушәа иуирбо асахьақәа рыла апоет зынӡаск иумырдырӡакәа уалаихалоит ԥшшәахәы рацәала иҩычоу, контраст хаҿсахьала еибарку, еибаха-еибафара згым ицәаныррақәа рдунеи ссир.


Акурдцәа рдиаспора шаҟа ыҟоу аԥхьаӡара зыруадаҩуа акәны иҟоуп, дара ахьынхо ԥшь-тәылак рҟны зныкгьы ауаа ашәҟәранҵара ахьымҩаԥырымгац. Еиуеиԥшым адыррақәа рыла, акурдцәа рдиаспора – 20 миллионҩык инаркны 40 миллионҩык рҟынӡа ыҟоуп, аха зегь реиҳа ииашоуп ҳәа иԥхьаӡоу 35 миллионҩык ҳәа иҟоу адыррақәа роуп.


Бласы, бара, бласы, бара, бымцан нас, ҽаџьара, срыцҳами сымацара, исзымбо сгәазхара.


Усҟан Қырҭтәылатәи Акоммунисттә партиа Аԥснытәи аобласттә комитет актәи амаӡаныҟәгаҩыс иҟаз


Хәажәкырамза́ 1 (Хәажәкырамза́ акы́), Ма́рт 1, Хәажәкы́ра 1 — григориантәи амзар 60 тәи амш (61 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 305 мшы.


Зыхьӡ еигәдырҵо, аха иахьцалакгьы ипоет дуу аԥсуа-ақырҭуа еибашьаҿы зынӡа даҽакала изҳәоз Евгени Евтушенко иакәызҭгьы зынӡа даҽакала иҳәон


Ус анакәха, ажәра Сҽасҭауам бзанҵы, Ус анакәха, шәсықәгәыӷ, Са сгәы еисуанаҵы!


Аҩбатәи аетап алкаан Иугославиа иаҿагыланы ақәԥарала, НАТО ари аибашьра активла алахәхара ала. Уи цон 1995 шықәса инаркны 1998 шықәсанӡа.


Ахшыҩрҵаратә традициақәа инарҭбааны урзааҭгылозар, адинхаҵаратә хшыҩрҵара ҳаамҭазтәи ахшыҩрҵара аформақәеи реицыҟазаара аҭыԥ амоуп, урҭ рахь иԥхьаӡоуп аконсеквенциализм, зыхиақәиҭу ахәыцрақәа, агуманизм, аутилитаризм уҳәа реиԥш иҟоу аилкаарақәа. Адинхаҵаратә хшыҩрҵара ахкқәа ракәзар, даара ирацәоуп.


Аамҭак анаҩс, «аиаҵәақәа» егьырҭ атәылақәа рҟны ари асиа хадырҭәааит абас еиԥш иҟоу аилыркаарақәа рыла, аҭышәынтәалара, мамзаргьы иҭышәынтәалоу аҿиара, аиԥшымзаара, аҳаҭырқәҵара. Арҭ апринципқәа «аԥсабара ахаҭа ҳамҭас иҟанаҵаз», аӡәы зынӡа иԥсабаратәым ҳәагьы иԥхьаӡар алшоит. Избанзар, урҭ ргәаанагара ала, ақәымчрада аԥсабара ухахьы иузаагом, апартисипативтә демократиа акәзар, уи аҵакы абнатә ԥстәқәа зынӡагьы ирзеилкаауам. Егьа ус акәзаргьы, аԥсабара даара еиҷаҳарала азныҟәара — «аиаҵәақәа» иузрымхуам.


Иҷыдоу аекономикатә ҭыԥ, аҳәаанырцәаа иаԥырҵар, ҳажәлар жәларҵас рыҿиара иабанӡаԥырхагоу, иабанӡаԥырхагам?


Ажәафтәи ашәышықәсазы аиспан колонизаторцәа игәарҭеит ари адгьыл ашьақар ҽаҩра ишадгьылыз.


Аристотель, гераклит, Архимед, Декарт, Фарадеи, Левуазие, Менделеев, русҭавели, Пушкин иреиԥшыз ауаа.


Ҵабыргыҵәҟьангьы, аԥсуаа ҳҿы мацара акәым, апатриархал-феодалтә еизыҟазаашьақәа аҳра ахьыруаз егьырҭ ажәларқәа рҿгьы аӡәи аколлективи реизыҟазаашьақәа шьаҭас ирымаз апатриархал-феодалтә нормақәа аиҳабы пату иқәҵара, аҳәатәеиқәшәара, аизхәыцра, аихаҵгылара, агәреибагара уҳәа ракәын.


Сара сеигәырӷьеит уи ҿырҳәала аԥсуа поетцәа ражәеинраалақәа рыԥхьара даналага, сеигәырӷьеит уи иуаҩра бзиа, аха сгәы еихьнашьуан уи уажәраанӡагьы иара иқәнагахашаз ԥҳәыс ҟаимаҭк иашҭа дахьҭанамгалацыз.


Амҩа сымоуп, сҽыжәлоит ҩаԥхьа, агәырӷьара ԥхьа игалатәуп, агәырӷьара зегьы ирҭахуп!


Аха уи аҵкьыс ишит сара сгәы, ишьҭыҵит, ихалеит уи аҵкьыс са сгәы.


1992-1995 шықәсқәa рaaн Қырҭәьылa aпaрлaмент aлaхәылaс, Қырҭтәылa aпaрлaмент aԥсaбaрaхьчaреи aԥсaбaрaтә ресурсқәи рхеилaк дaхaгылaн.


Ҳаӷацәа ҳазқәыршьаауа ҳидеиа ду акәша-мыкәша ҿыц ҳҽеидаҳкылароуп, аибашьраан хаԥсырацәгьа зхызгаз, аиааира ду ҳзыргаз афырхацәа рҭыԥан, уи зааԥсарак алаӡам, аибашьраан зҽыԥхьакны иҟаз пату рықәҳҵо акәымкәа, раԥхьатәи ҳҳәынҭқар инаиркны, иреиҵоу асолдаҭ иҟынӡа, иаԥсоу излаԥсаҵәҟьоу ала игәцараҳклароуп, ахьаԥш-кәаԥшра, анаԥш-ааԥшра ҳаҟәыҵроуп!


Алада иҩуа, аҩада иҩуа, мпыл рымбаӡацшәа, ассир ианиазшәа, арҭ зегь еивасуа, арҭ зегь еижәхасуа, мпыл заҵәык иашьҭа, изықәузеи ашҭа?!


Нарҭаа рпантеон аҟны иҟоуп анцәахәқәа, иаҳҳәап – адади амацәыси ранцәахәы Афы, абнақәеи ашәарахи рынцәахәы – Аергь –Ажәеиԥшьаа, убас егьырҭгьы. Ус шакәугьы, аполитеисттә еилкаара инақәыршәаны, дара нцәақәоуп ҳәа узҳәаӡом. Нарҭаа аҭыԥ ԥшьақәа ҳәа акгьы рымаӡам, анцәахәқәа рыхьӡала ашьтәашьрагьы ҟарҵаӡом. Уи аамҭазы, дара агәра ргоит еилкаашьа змам, амч – адоуҳа шыҟоу, рангьы Саҭанеи-Гәашьа уи шлымоу.


Иарбан мшу амшаԥ еиԥш аԥсуаа ҳҭоурых ианхалараны иҟоу Аиааира амш?


Убас ишыҟазгьы, Вавилонтәи абаҳчақәа рархитектура иаҳа иазааигәоуп, абырзенцәа рархитектура аҵкыс.


Европа аекономика анышьақәгыла, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Ассамблеиа хада аплан инақәыршәаны, 1953 шықәсазы аӡбамҭа рыдыркылеит Ахәыҷтәы фонд аусура аамҭа иацырҵарц ԥымкрада, убри аан иара анапынҵақәагьы дырҭбаарц. Афонд амчхара дәықәҵан зыҿҳәара дуу апрограммақәа рахь, гәҭакыс ирыман аҿиара иаҿу атәылақәа рхәыҷқәа ргәабзиарахьчареи рыфатә аалыҵи реиӷьтәреи. Абарҭ аиҭакрақәа ҳасаб рзуны, афонд рыдыркыло иалагеит Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара еснагьтәи аусбарҭа акәны.


Ҭынч дшымҩасуа сԥенџьыр днылахоит аӡәы, сылаԥш сцәигар иҭахушәа са сааԥшыр, аԥарда аиҭар иҭахушәа, аҵх ԥҽны, сбыҳәоит, сбыҳәоит, сҩыза, быҟаз сара сҿы.


Амсылманратә фундаментализм адгылаҩцәа Аҟәырҟан аҩыра апринципқәа ишаныҵәҟьоу рықәныҟәара акәын хықәкыс ирымаз, иара убас амсылманцәа иртәу адгьылқәа аколонизаторцәа рҟынтәи ахы ақәиҭтәра. Џьон Еспозито иусумҭақәа рҿы иҩуан: «Амилаҭтә ҳәынҭқаррақәа еиҳа-еиҳа рымчқәа маҷхоит, амсылманратә ҳәынҭқаррақәа рҭагылазаашьа цәгьоуп, уи зыхҟьо амсылманцәа анцәа дахьырцәыӡыз аҟнытә ауп. Арҭ аҳәынҭқаррақәа руааԥсыра Мраҭашәаратәии Мрагыларатәии ридеологиақәа еиҳа-еиҳа ирыдгыло иалагоит». Аха иҟоуп амсылманра здызкылаз атәылақәа рҿы афундаментализм ихадоу идеологианы иахьыҟоу, уахь иаҵанакуеит Исламтәи Ареспублика Иран. Ҳәынҭқаррақәак рҿы афундаментализм аҵысра аппозициак аҳасаб ала иҟоуп, иара убас атерроризм аметодқәа зхы иазырхәогьы уԥылоит. Амсылманратә фундаментализм шьаҭасны иамоуп аполитикатә мсылманра (исламизм). Аглобализациатә процессқәа ирыдҳәалоу асоциалтә еиҟарамра амсылманратә фундаментализм аидеологиа ахылҿиаауеит ҳәа рыԥхьаӡоит уи апроцессқәа ҭызҵаауа реиҳарак. Иара амсылманратә фундаментализм ахаҭаҿгьы иҟоуп еиуеиԥшым аҵысрақәа, еиҳа иӷәӷәоу ируакуп адунеи иалаҵәахьо ваххабизм ҳәа изышьҭоу аҵысра. Иара шьаҭас иамоуп амсылманраҿы иҿыцу ацәырҵрақәа зегьы мап рыцәкра. Дара егьырҭ адинхаҵарақәа рганахь ала ачҳара аадырԥшӡом, агрессиатә ҟазшьа ахьрымоу аҟнытә. Еиуеиԥшым аҳәынҭқаррақәа рҿы урҭ аиҿкаарақәа изакәаным ҳәа иԥхьаӡоуп.


Убри аамҭаз дӡырҩуа ирыдтәалаз Пинели иԥҳәыс Елена урҭ еибырҳәоз рацәак лыхшыҩ азцомызт, аха ражәақәа рхы ахьырхаз ала гәҩарас илкит аусқәа рацәак ишыхирмыз аҟара.


Аамҭак иалакӡаны уи иҵара аус адиулон, ихы данақәиҭаз аамҭа арҵага шәҟәқәа дрытгәалан иҽазыҟаиҵон Грознатәи ареалтә училишьа аҭалараз, дагьҭалоит ақәҿиара бзиақәа иманы 1915 шықәсазы далгоит, уи дшалгаз алагь иоуеит аршаҳаҭга. Н. Лакоба аҵара изырҵоз арҵаҩы М. Ф. Гутовски уи зкны иҩуан:


Византиатәи аҭоурыхҩҩы Прокопи Кесариатәи Аготтцәа рабашьра ҳәа зыхьӡу иусумҭаҿы излаиҩуаз ала


Егьараан сыргәылалахьан урҭ сыгәжәажәо, сҵәуо, сылаӷырӡ наргәылаҭәо сматериалқәа, ахьеизымхози иахьсзымԥшаауази, саамҭа ахьеизымхози ирыхҟьаны!


1958 шықәсазы Гәдоуҭатәи ахәбатәи абжьаратә школ даналга, дҭалоит А. М. Горки ихьӡ зху Аҟәатәи аҳәынҭқарратә педагогтә институт афилологиатә факультет, далгоит 1963 шыскәсазы.


Заанаҵтәи аконсультациатә етап мҩаԥысуан абҵарамза 1972 шықәса инаркны, ԥхынгәымза 1973 шықәсанӡа. Аицәажәара мҩаԥыргон 33 европатәи ҳәынҭқарра рҟынтә аделегатцәа, иара убасгьы Канадеи Еиду Америкатәи Аштатқәеи рхаҭарнакцәа. Ари аетап аҟны иаку абжьгарақәа анаҩстәи аусеицура алкаара иазкын, ишьақәыргылан арегламенти, аиҿцәажәарақәа рымҩаԥгаразы амшхәаԥштә азҵаарақәа. Раԥхьатәи аиԥылара мҩаԥысит ԥхынгәымза, 1973 шықәса рзы. Ари арыцхә инаркны Европа Ашәарҭадареи аусеицуреи рзы аиҿкаара (ОБСЕ) аусуразы аҳасабрбақәа рыҟаҵара азгәаҭан. Ари аетап аҟны аилацәажәара иалахәын Албаниеи Аҩадатәи Америка аҳәынҭқаррақәа ҩбеи рнаҩсгьы, европатәи аҳәынҭқаррақәа рыдәныҟатәи аусқәа рминистрцәа зегьы.  Иԥшаан ихадароу азҵаарақәа рзын еицырзеиԥшу адыррақәа, уи аныԥшит «Ахыркәшаратә абжьгарақәа» рҟны. Аҩбатәи   аетап аҟны, уи Женева имҩаԥысуан цәыббрамза 1973 шықәса инаркны ԥхынгәымза 1975 шықәсанӡа, аиҿцәажәарақәа мҩаԥызгоз атәылақәа ишьақәдырӷәӷәон иаку аусеицуразы еиҳа ихадоу ахәҭақәа, уи иахьынӡауа ала, алахәцәа зегьы ринтересқәа ирықәшәон, насгьы аимак-аиҿак цәырызгоз азҵаарақәа рыла еиқәышаҳаҭхартә аҭагылазаашьа аԥнаҵон.


Аха иахьакәӡамыз қьақәа Залашә ааԥсара сыхьӡан исзымго сынхеит, уеизгьы исызгом, қьақәа Залашәгьы абӷа ԥҵәоит сҳәан, иаасыртит.


Ардимон убри аамҭаз акы иԥырхагахазшәа ицәажәара ааникылан, дынкахәыцит, аха нас ирласны игәалашәазшәа ицәажәара инациҵеит абас


Хәажәкырамза́ 11 (Хәажәкырамза́ жәе́иза), Ма́рт 11, Хәажәкы́ра 11 — григориантәи амзар 70 тәи амш (71 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 295 мшы.


Иҟалазеи, мшәан, Уаҳаид, ашәа сҳәан идыдмырҳаит, ажәа сҳәан идыдмырҳаит, иҟалазеи, уара, ҳаит!


Уи иалнаршоит аиаҵәақәа рпартиа арымаратәи аидеологиа адгылаҩцәа рыдыԥхьалара. Аиаҵәақәа рполитика, иара убасгьы, егьырҭ аекологиатә партиақәа ридеологиақәеи иареи аимадара рыбжьоуп, уахь иаҵанакуеит аекосоциализм, аекоанархизм, аекофеминизм. Ус шакәугьы, арҭ аполитикатә еилкаарақәа аиаҵәақәа рпартиа адкыларазы еиуеиԥшым агәаанагарақәа аҭыԥ рымоуп.  Аиаҵәақәа рполитика арымаратәи идеологиак аҳасаб ала аҿиара аиуа ианалага инаркны ицәырҵуа иалагеит арыӷьаратәиқәа рыбжьара антиподқәа. Дара, иааизакны иуҳәозар, еиҿагылоз аполитикатә дунеихәаԥшышьақәа шрымазгьы, арҭ аҵысрақәа ируасхырхеит, аиаҵәатә консерватизм, аекокапитализм, аекофашизм, иара убасгьы аекологиатә идеиақәа.


Агәкаҳара, аԥсҭазаара мап ацәкра аамышьҭахь гәыӷра змамыз апоет инаиркны, уаҵәтәи амш лашара, аԥсҭазаара абзиабареи уи азышәаҳәареи аҟынӡа.


Диит Аҟәа ақалақь  ажьырныҳәамза 4, 1976 шықәса рзы; Далгеит Аҟәатәи ажәибыжьтәи абжьаратә аурыс школ; 1993 шықәсазы Гәдоуҭатәи Арратә горнизон аҟны арра дахысуан; Аԥснытәи Аҳәынҭқарратә университет арратә кафедра даушьҭымҭоуп; 1998 ш. ААУ аекономикатә факультет далгеит; 2001 ш. далхәын Кәыдрытәи аиҩхааҿы имҩаԥысуаз аоперациа; 1994-2000 шш. рзы — Аҟәатәи аџьармыкьаҿы гәаҭаҩыс аус иуан; 2000-2001 шш. рзы Жәларбжәаратәи агәыҳалалратә еиҿкаара «Премиер-Уржанс» аҟны англыз бызшәа ахьынтәи аурысшәахь еиҭагаҩыс аус иуан; 2002-2003 шш. рзы аус иуан Москватәи акомерциатә фирмақәа руак аҟны; 2004-2005 шш. рзы Аԥсны Ахада иадминистрациа аиҳабы ицхырааҩыс дыҟан; 2005-2007 шш. рзы Апсны Аҳәынҭқарраҿы Ареспублика Преднестровиа Ахаҭарнакс дыҟан; 2007-2015 шш. Аԥсны Аҳәынҭқарра Аҵәахырҭатә банк аревизорс аус иуан; 2010-иахьа уажәраанӡа хаталатәи усдкылаҩыс дыҟоуп. Аҭоурыхтә роман «Гостеприимное море» авторс дамоуп.


Уи инашьҭарххны ҳар Аԥсны зегь ахы иақәиҭтәны, Егры аӡиас ишныҽԥынгылаз ҳаҳаит.


Мадонна (; диит нанҳәамза 16, 1958 ш., Беи-Сити, Мичиган, ЕАА) — «Queen of Pop».


Гармиш-Партенкирхен 1936 (1936 Winter Olympics, Jeux olympiques d'hiver de 1936) - аӡынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


Ԥхынгәымза́ 25 (Ԥхынгәымза́ ҩажәи́ хәба́), Иу́ль 25, Ԥхынгәы́ 25 — григориантәи амзар 206 тәи амш (207 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 159 мшы.


Тҟәарчал адәыӷба ҩеит Тҟәарчал адәыӷба иахьа иаарц иҟоуп анырҳәа, тҟәарчалаа хәыҷи-дуи зегьы еизеит астанциаҿы.


Иаҳҳәап, анемеццәа аԥсҭазаара рыдыркылоит аԥсҭазаара ахаҭа шыҟаҵәҟьоу, ирыдыркылоит аиҳараӡак хыла-хшыҩла программатично.


Уи аамҭа, – рҳәеит, шәара ишәымаз, иҟам ҳара ҳзыҳәан, иҟам, иӡт.


Анцәа ихаҵарала ауахәама ихәаҽны иамаз аџьажәлар ауахәама ирнаҭоз агәыӷрақәа ҿыцәаауа иалагеижьҭеи акрааҵуеит.


Абри аҩныҵәҟьа дмаҳәны, Бақьыр-иԥа Ҳараз дуӡӡа димаҳәны даныҩнала Сакәытыжә иԥа Сафер ҵмыҳәҳәара, ихы игәы ахшәеит Бақьыр-иԥа Ҳараз, – иҳәеит Арсана.


Шәааи, ҳмыццакыкәа ҳарзааҭгыланы ҳрызхәыцып Адамыр иара дызҵазкуа абиԥареи, иаб дызҵазкуа абиԥареи, ихшаз ихәыҷқәа зҵазкуа абиԥареи реизыҟазаашьақәа зеиԥшрахаша.


Ҳаҩни ҳарахәқәеи ҳашрыхӡыӡаауа аӷа данҳажәлалак ҳаҩнгьы ыҟамкәа, ҳарахәгьы ыҟамкәа, ҳаццышәтәны ҳзыхӡыӡаауа ҳаԥсҭазаарагьы нҿахиҵәоит.


Аетникатә культура амырӡра аригьы адиаспора иаҷыдаҟазшьоуп.  Аха аамҭа цацыԥхьаӡа адиаспора аетникатә культура изхылҵыз ретнос акультура акыр иацәыхарахоит.


Т. Шевченко. Иалкаау иажәеинраалақәа. Аҟәа, 1939 шықәса (аизга иагәылоу ажәеинраалақәа рахьтә быжьба Д. Гәлиа иеиҭеигеит. Иара иоуп ашәкәы ацхьажәа зҩызгьы. (ҩбатәи аҭыжьра - Аҟәа, 1947 шықәса).


Уа, Суҟадла, уа Суҟадла, заҟа уҭаху уара уҟәарҭла, заҟа уҭаху уҽыргәаԥла, зегь акоуп улҵшәадоуп.


Уара сара бри ауаҩ иԥа соуп, – иҳәан иаб ихьӡ иҳәеит.


Сасрыҟәа иҽы днаҵаҟьан ара даадыххылт, анна даадыххылт, аха аду иҿыгҳара дахыԥаны амца ахбеиқәз ахь ҭаԥалашьа изыҟамҵеит.


"Қарҭлис цховреба" ("Қарҭли аԥсҭазаара") ишану еиԥш, Дидгортәи аидыслараан  Гьаргь ацқьа ақырҭуа ар дырхагылан.


Ҳазну аамҭазы Қарҭ инхо ауааԥсыра зегь рахьтә ақырҭцәа ирыҵаркуеит ҩажәижәаба процент рҟынӡа, аерманцәа ракәзар ирыҵаркуеит ҩажәи жәохә процент инарыцны.


Рмилаҭтә сахьаркыратә хәыцшьа, ажәлар рҭоурыхтә лахьынҵа иацыз амыҟәмабарақәа ԥсра зқәым афырхаҵара


Аиаша сшашьҭаз сыԥсылмтыкуан, аиаша сшашьҭаз са сҟәруан, аԥсҭазаара сарҭаслымуан, маҷ-маҷ сышәгәашә анаркуан.


Шьаҿак ахьеихызгаз азыҳәан, сшәыкәыхшоуп, шәгәы нымхан, абар, сшәеихырхәоит, даҽа шьаҿак анеихнагалак, егьи аганахь игылоу даҽа џьоукы иреихырхәароуп, аԥхьан сшьаҿа анеихызгаз, анҭ среихырхәеит, сшәыкәыхшоуп, шәгәы иалымсын, аа, шәыԥшы, шәаргьы сшәеихырхәоит.


Исықәшаҳаҭымхо идыруазароуп аԥсыӡи сареи аиқәшаҳаҭра шҳабжьамыз, сыҵәгәыр ишаҿалаша, насгьы ианаҿалаша, аиқәшаҳаҭра шҳабжьам еиԥш ауаатәыҩсеи, нас ҳазшази.


Ииашаны иҟаиҵеит ҳаԥсуа ҵарауаҩ Алықьса Папасқьыр Ажәытәи аурыс литератураҿы обезаа шаарԥшуи Аԥсны аҭоурых апроблемақәеи ҳәа хьӡыс изиҭаз иусумҭа ду аҿы, ажәытәтәи аурыс ҩыраҿтәи афактқәеи адокументқәеи рыла ақырҭуа ҭоурыхҩҩцәа рҿы ахьишәаҳаз.


Аслан Ҭамшьыгә-иԥа Оҭырба дреиуан аԥсуа жәлар рмилаҭ-хақәиҭратә ҵысра аԥхьагылаҩцәа, иара ҳаҭырқәҵарала “згәы еицамкуа Аслан” ҳәа ишьҭан. Аслан Оҭырба Аԥснытәи КПСС аобком актәи амаӡаныҟәгаҩ иаҳасабала цәыббра 20, 1953ш. рзы Қырҭтәылатәи ЦК КП апленум аҿы иҭоурыхтәу иқәгылара аԥсуа жәлар рзинқәа рыхьчараз манифестны иҟалеит.


1990-1995 шш. - Иу. Џьaвaхьишвили ихьӡ зху Қарҭтәи aҳәынҭқaррaтә университет aекономикaтә фaкультет, aзaнaaҭ ҽ aaглыхрa aплaншьҭыхрa;


Уи иҳәеит, ҳацхырааҩ еиҳаб ҿыц иаҳзааз иаха аԥырсал ахагыларҭахь анеираан хыхь ацҳаҿы уажәшьҭа иаамҭоуп, уажәшьҭа иаамҭоуп, ҳәа дшыҟәындҟәындуаз дыҩдәылҵны дышцаз.


Иҟалап, сара уи акы ласҳәарц сҭахымызҭгьы, аха абас иаалырҟьаны дахьҭыҵыз саршанханы ак ласҳәарц сҭахызшәа сгәы иснаҭазар?


Геннади Аламиа иажәеинраалақәа реизга аҵыхәтәаны иаҳԥылоит зырҿиаратә ҟазара ҳаԥсуа жәлар ирылаҵәахьаз Кәыҷа Лакрбеи Владимир Анқәаби ирызку агәалашәаратә жәеинраалақәа.


Алым уаҟараны ажьа агәы узҭазар аасҭа, ажьа уаҟараны алым агәы узҭазар еиӷьуп, – иҳәеит Уазбақь ихы-имч ақәымхакәа дахьҩыҭрысыз дазгәааны.


Луции Корнелии Лентул – римтәи аконсул, аполитик (диит Ҳ. ҟ. 42 ш.)


Аԥсны иааны инхеит аҭырқәцәа иқәрцаз аерманцәа, џьоукы мчыла иааганы индырхеит, даҽа џьоукы рхала, иааны инхеит агырқәеи ақырҭцәеи, Аԥсны иааны инхеит Крым ихдырҵәаз аҭаҭарцәа.


Ӡыкәи Назираи рыбзиабара анаҩс даҽа ҩыџьа аҿарацәа рыбзиабара агәылгоуп апиеса, уи Камшьышьи Саидеи роуп.


ҚАПԤҲА, Арифа. Самсон Ҷанба: аԥсуа драматургиа ашьаҭаркҩы. Адунеизегьтәи аҧсуа-абаза конгресс (Abaza.org). .


Саҭашәымҵан, нас, жәындәрыԥшьаа, саҭашәымҵан, аҳәса, ахацәа, ԥсроуп, араҟагь, сгылоуп, сгылоуп, сызлашәаз саазалымҵра џьшьа.


Бзиала уаабеит, нан, бзиала уаабеит, аԥсшәа наиалҳәоит, инапы имхны, ижәҩа шыҟоу даагәыдкыло.


Дызқәыӡбауаз аҟны акәзааит, дзыдгылоз аҟны акәзааит, Адамыр иԥсҭазаара аҟнытә ихазыҳәан акыр алиганы, алкаақәак ҟаиҵаны ҳәа ианҵамҭақәа рҿы акгьы аанымхеит.


Зынаԥшышьа хьшәашәахахьоу ахымхәа уажәшьҭа дыччараны дыҟаӡам, уажәшьҭа дышзымыччо еиԥш агәымхагьы


Хәажәкырамза́ 18 (Хәажәкырамза́ жәа́а), Ма́рт 18, Хәажәкы́ра 18 — григориантәи амзар 77 тәи амш (78 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 288 мшы.


Валери Амаршьан, Владимир Қапба, Борис Қаџьаиа, Нелли Киут, Виктор Кәакәасқьыр, стелла Саӡба, Ҭина Аҳаш-ԥҳа, Рудик Багаԥшь, Вахтанг Аԥхазоу, Сергеи Агындиа.


Иара иеиԥш акәымкәа, археологиа аганахьалагьы, атопонимика аганахьалагьы, абызшәаҭҵааҩцәа рганахьалагьы, ажәытәӡатәи Колхидаҿы абырзенцәа зегьраԥхьаӡа ианнанагаз уаҟа инхоз абхазы шракәу ашьақәырӷәӷәаразы.


Хьыӡ дук сашьҭам хьыӡ дук сашьҭам, иагьысхымҩыц, сыԥсҭазаараҿ сшәаҵәҟьан смыҩыц.


Иукапаныр, цәгьеи бзиеи иамоу еиҟароуп, март деиԥшуп ззырҳәогьы, март деиԥшуп азоуп.


Рашид Гаисанов (, диит , Гамурзиево, Чечен-Ингуштәи АССР) — Ингәыштәыла аиҳабыра ахантәаҩы (2008 ш.).


Урҭ, аӡәи-аӡәи еиуеиԥшым, аӡәи-аӡәи еилаҩашьаӡом, еиуеиԥшым хатәы ҟазшьалагьы, хымҩаԥгашьалагьы, ԥсҭазаратә ҭагылазаашьалагьы, доуҳатә беиаралагьы, ҩнуҵҟатә ԥсихологиалагьы, ԥсҭазаратә позициалагьы.


Лакыр Хәсин ҭаацәала дырбаандаҩны данырга ашьҭахь, асаӡқәа раҳ Гьеч Рашьыҭгьы убасҵәҟьа мчыла дырбаандаҩны Шевқьеҭ-ԥашьа дизнаргеит


Уи ус шакәу агәра ҳгоит Асҭамыр Асҭанда илаиҳәо абарҭ ажәақәа рыла


Лыхнашҭа кәыршоуп уаала баагәараҵас, анахь еизыҩҩуеит, арахь еизыҩҩуеит, напеинҟьароуп, гәырӷьароуп.


Рыбжа хьшәашәеит сашәа ссирқәа уа иузкыз, рыбжа хьшәашәеит умшқәагь сашәа ишазыԥшыз.


Дазхәыцышт, ачымазара иаанагоу, хырԥашьа змамыз, мамзаргьы хырԥашьа змам анааи, иашьҭаланы иаау ачымазара.


Аибашьра ианалага аҽны инаркны абри аҳабла иаланхоз аҿари бырги рхы еидкыланы, ирымаз абџьар рхы иархәаны аӷа иҿагылан.


Анатолии Иннокент-иԥа Заицев (; диит ) — Аԥсны Арбџьартә мчқәа рыштаб хада аиҳабы.


Иахьоуп сара санԥсы, иахьоуп сара сануаҩыбжахаҵәҟьа, убри дырны иумаз, уаҳа изымҳәакәа наҟ иҿы неирҳәит


Уажә дзызхәыцҵәҟьо Мактина дзызхәыцуа акыр иазааигәоуп игәалашәеит иарԥысымҭа данҭагылазтәи аамҭа, игәалашәеит раԥхьаӡа акәны Мактинеи иареи анеиднагалаз аамҭа, ахылҵ данроу дахьхаҵарԥысымхаз игәы ишалаз, ашьҭахьгьы аԥҳа дшырхылҵыз, уи ашьҭахьгьы дырҩегьых аԥҳа


Мшаԥымза́ 3 (Мшаԥымза́ хԥа́), Апре́ль 3, Мшаԥы́ 3 — григориантәи амзар 93 тәи амш (94 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 272 мшы.


Ҳара ҳажәытәра ҳазҟәамҵшаз ҳаҟызшьа бзиақәа, ҳҳәоуеиқәшәарақәа ҳабацәа ирымаз кажьны, икаҳажьшаз ҳажәытә ҳамҩадарақәа ҳанцәа рацәақәа ҳазкамыжьт, убарҭ анцәа рацәақәа рахь ҩынцәак ҳамоуп ҳагьынзмырхаз, ҳагьыхызмырҵәаз.


Заԥсуара зманы апоезиа аҳаракырахь ихало иакәу, зпоезиа зманы аԥсуара аҳаракырахь ихало иакәу?


Уи ҟалаанӡа ҳәа ҳаԥшыр аҵкыс, еиӷьми ҳхала уи аҭҵаара напы аҳаркыр?


Шәара иаразнак шәыԥсы еивыжәгоит, илбаажәдоит амшын ацыԥхь ҵаақәа злачу аҳауа, ацәқәырԥақәа ԥыххаа шәшьапы иаҵаҽҽоит, ашшы ахгоит ашәах ҟәашӡа, аҷнышқәа ҵыхәаԥҵәа змаӡамкәа еишьҭаххы иааиуа ацәқәырԥақәа рыхҳәа-иаҵәақәа мҵәыжәҩала ирхьысуеит, шәара шәышьҭахь, ихараны, ишаны иҟоу аҳауа иаҵәараҿ, икәалыкәаџьо уи иалаҭәо ашоура аиргьҳәа иалубаауеит мыцхә ицырцыруа, ақәра ду змоу Кавказ асыԥсақәа.


Анатоли Лагәлаа са сыҷкәынра цәқәырԥо имҩасит, ба быӡӷабрагь цәқәырԥо имҩасит, хьӡашьагь ҳамам, иҳацәцахьеит хара


Иуниа Терциа – римтәи аамсҭаԥҳәыс, Гаи Кассии Лонгин иҳәса (диит ~Ҳ. ҟ. 75 ш.)


Филиппов Д. М. Циркуляция и структура вод Чёрного моря. — М.: Наука, 1968. — 136 с.


Пушкин, Лермонтов, Шевченко, Горки, Мицкевич, Петефи, Гиоте, Баирон рҩымҭақәак алхны.


Ахақәиҭра роут милаҭ жәлар уожәы зег ареволиуциа амыч ду ала


Снапы ргьыжьны, адгьыл гьыжьуп ҳәа аанарго ианисырба, инацәгьыс ду сирбеит адгьыл гьыжьызар, шьаҟа заҵәык аҵагылоуп, ҳәа аанарго.


Аҟәа аӡиас абжьы иагхар, аӡиас абжьы цар, издыруада, усҟан бҿаҳәатәы наӡар.


Азалтә ргыламҭоуп. Абри аҭыԥаҿ ԥаса ажәытә уахәама иҟан, уи еилаҳан, иахьазы иаанханы иҟоуп даҽа ҭыԥк ашҟа ииагоу ауасхыр афрагментқәа мацара. Аргыларатә маҭәахәы аҳасабала ахархәара аман аҳаши аиларшьышьи. Ажәытә уасхыр аҿы ауааԥсыра азалтә уахәама ҿыц дыргылеит. Уи аныҳәарҭа аҩада-мрагыларашҟа ахы рхоуп. Азал аплан аԥшьганеиҟараиаша иеиԥшуп. Алада-мраҭашәарахьтәи аган аҟынтә аҩналарҭа амоуп, ауралатәи аҭӡамцқәа рҿы  иеиԥынгыланы, ахыргьагьатә аԥенџьырқәа акака иҟоуп. Аныҳәарҭеи азали еиҩшоуп аҿаԥсазаҵәытә аганқәа рыла, уи адашьма азал адашьма аҵкыс 2 ҿаԥсак рыла ишьҭыхуп. Аныҳәарҭа апсида ирҟьаԥсуп. Апсида агәҭаны архитравтә аԥенџьыр иҟоуп. Арелиеф алада-мрагыларахь анаара амоуп, убри аҟынтә, абри аганаҿы ауахәама адыргылоуп аиха-бетонтә маркацқәа. Ауахәама ҩ-ганктәи ахыб амҿтәы конструкциа иқәгылоуп. Ауахәама ашифер ала ихыбуп.


Аԥшыцба Реваз, Кокаиа Зурик, Кациа Сулҭан, Дараселиа Муслим, Допуа пушка, Кәарҷиа Валери, Ҷоҷуа Тутка, Акшба Беслан, Акшба Аслан, Ӷәынџьиа Нури, Ешьыл Вахтанг, Дочиа Гәырам, Дочиа Вадик.


Аха ианыршьҭ ашьҭахьгьы акыр аамҭа рыбз еилаханы ицәажәон, акыр аамҭа изеиԥырымҵит.


Ашацәа рыбжаҩык ииз аҵеи бзиарас адунеи аҿы иҟоу зегьы ирҭоит, егьырҭ иаанхаз адунеи аҿы цәгьа-мыцәгьарас, гәаҟҵәаҟрас иҟоу зегьы аҵеи инасыԥ инадырҳәалозаап.


Аверс: адизаин акомпозициа ҟаҵоуп XVII ашәышықәсазы италиатәи абер Кристофоро де Кастелли иҟаиҵаз асахьақәа рышьаҭала – Гьаргь ацқьа ихьӡала Елыр иҟоу ауахәамеи, Елыр ақыҭеи, аҽыуааи. Акомпозициа ҟаҵоуп Кавказтәи ашьхақәа рқәыԥшылараҿы. Амонета ладахьтәи арӷьаратәи ахәҭаҿы ақәҩыра ҟаҵоуп „Қырҭтәыла“ , иара убас, аҭыжьра ашықәс «2009».


Амшын ҳәақәа, амшын гәылшьапқәа ирцәымшәаӡакәа, арахьтәи адунеиаҿ иуԥыхьамшәаӡо абырлашқәа аԥшаауеит, ажәҵарақәа аҭәиц рыц хәыҷқәа иркылакны ишаарго еиԥшгьы, хыма-ԥсыма иаманы аӡы иҭыҵуеит, хыма-ԥсыма иаманы иаауеит.


Амҳаџьырра сынтәа шәи жәаба шықәса шахыҵыз раԥхьаӡа акьыԥхь аҿы иҳәан, раԥхьаӡа ауаа иргәаларшәан ажурнал Аԥсны аҟазара адаҟьақәа рҿы.


Нанҳәамза́ 8 (Нанҳәамза́ ааба́), Áвгуст 8, На́нҳәа 8 — григориантәи амзар 220 тәи амш (221 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 145 мшы.


Аҵыхәтәан, иаб иааԥсара, иҽазҵәылхра ирыбзоураны, ахԥатәи ашықәс аан, 1885 шықәсазы, Д. Гәлиа Аҟәатәи Ашьхарыуаа рышҟол-апансионат /аинтернат/ даанахәоит. Уи зеиӷьыҟам ала далгоит 1889 шықәсазы: ахыркәшаратә ԥышәарақәа раан ииҭиуаз жәа-маҭәарк рахьтә ааба рзы «ибзиаӡоуп» изықәдыргылт, ҩба рзы «ибзиоуп».


Мап, мап, шәаагыл, шәабацои, шәаагыл, исҳәо закәзеи, шәаҟәыҵ, илашәымҳәан, ихы ҩышьҭихын, днаԥшит ашә ахь.


Ҩажәижәаба шықәса инарҭысуаз Ефраҭ, аҵкы зшәу аԥҳәыс зааигәара дымгылацыз Ефраҭ, аҭахызаргьы даныхәыҷыз ихаҵара далхәдартәхьазааит, аҭахызаргьы ахаҵареи аԥҳәысреи рҿы акгьы иламзааит, иҷкәынра агәы имоуп, дарбан хаҵазаалакгьы ицәанырра ицәанырроуп.


Убри азоуп ақәыџьма ахыжәҩабжь зыӷәӷәоу, убри азоуп ақәыџьма ашьҭахь зхьыԥсаау, убри азоуп ақәыџьма қәлара ианнеиуа, ԥшаласҵас ашьҭыбжь уаҩы изимаҳауа, убри азоуп ианыгьежьуагь абжьы зыцәгьахауа?


Џьниа Џьгәаҭ ашәаџьҳәаҩ дишәымҭар шәымун, аԥсра иақәшәази иареи ҷыдала ажьрацәара рыбжьоуп иҳәеит ашәаџьҳәаҩ дызҭатәыз рсиақәа аныҟаҳҵоз дәрыԥшьаа ҳаҭаҳмада бзиа Кәарцхиа Даџь, убри ихаҭаҵәҟьа иоуп уара ушҟа шәаџьҳәара саазышьҭызгьы, Џьгәаҭ ухаҵкы, аҭак ҟаиҵеит ашәаџьҳәаҩ игәы ҭыӷьӷьа.


Акыр иҟазшьарбагоуп абра уажәы ҳазлацәажәо азҵаара иазкны, иара аӡбахә ала ихаҭа ииҳәоз


Уи урҭ убас игәаԥхеит, убас игәаԥхеит иланарԥшыга ааҭганы иԥынҵа иқәыршәны, асахьақәа кылка дрыхәаԥшуа иҿааихеит.


Самсон Ҷанба ипублицистикатә статиақәа ирызкны абра хыхь иҟасҵаз азеиԥш згәаҭақәак зырҵабыргуа аконкреттә фактқәа аазгар сҭахуп.


Афундаментализм аларҵәара амзызқәа: 1) адинхаҵарақәа рыҩныҵҟа амодернистәи аконсервативтәи процессқәа реиҿагылара; 2) ауаажәларраҿы адинхаҵара ароль амаҷхареи акультуратә процессқәеи рымҩаԥысреи; 3) аглобализациа аҿагыларазы ицәырҵуа аҵысрақәа; Афундаментализм аларҵәараҿы адинхаҵаратә процессқәа рыдагьы, иҟан даҽа мзызкгьы. Адунеи аҿы имҩаԥысуаз асоциал-економикатәи, аполитикатәи аиҿасрақәа раан аглобализациеи асекулиаризациеи рыпроцессқәа еиҳа-еиҳа иӷәӷәахон. Иҟан адинхаҵареи аҳәынҭқарреи реидыхра згәамԥхоз, ауаа рхатә зинқәа рыхьчара мап ацәызкуаз ауааԥсыра. Иҿыцу аҭагылазаашьақәа рҿы, модернизм ацәырҵраан, аҳәынҭқаррақәа рнапхгаҩцәа урҭ апроцессқәа ирҿадыргылоз ак рымазар акәын. Афундаментализм аҿагыларатә идеологианы иалырхуеит. Раԥхьаӡа акәны афундаментализм цәырҵит Еиду Америкатәи Аштатқәа, уаҟа 1910–1912 шықәсқәа рзы хәыдаԥсада ауааԥсыра ирыладырҵәон афундаментализм аидеиа атәы зныз абӷьыцқәа. Уи ауааԥсыра рнапаҿы ирырҭон. Аидеиақәа рыларҵәан раԥхьаӡа акәны еиҳарак аладатәи аштатқәа рҿы, анаҩс, 1950-тәи ашықәсқәа раан, афундаменталистцәа активла ридеиақәа аҵарадырратә процесси амассатә информациатә хархәагақәеи рхы иархәаны рӡыргара иалагеит.


Афбатәи ашәышықәсазы Амрагыларахьтәи Римтәи аимпериа, мамзаргьы Византиа ҳәа изышьҭаз аҳҭнықалақь Константинополь уажәтәи Сҭампыл аҳәынҭқар Иустиниан Актәи ибзоурала иаҳҭынраҿы аԥсуаа абазгаа рзы иаартын ашкол.


Мрагыларахьтәи Карибтәи амшын ҳхыланы, хыгәха Антильтәи адгьылбжьаха хәыҷқәа шыҟоу ҳлеиуеит Киуросаотәи адгьылбжьахахь.


Актәи ашәҟәы аҿы еиҭа аацәырҵуеит ҳәа иҩу ажәа, егьырҭ зегьы рҿы еиҭаацәырҵуеит ҳәа иҟоуп


Жәҩахырла ажәҩан кны игылоу ашьха ӡышқәа ртәы уҳәарыма, урҭ саркьара рзызуа амшын атәы уҳәарыма, зыбла зхашеишеиуа!


Наполи (1993) — Неаполитанский метрополитен — 7 линий, 73 км, 70 станций (в значительной степени наземное)


Ицаз рышьҭахь даҽа шьоук анааилакгьы, дырҩегьых иԥышәырччо еиҭанарԥылахуан, дырҩегьых еибаргәыбзыӷны еиҭанеиԥырҵхуан.


Улаԥш иабо уахашәалан ахәыцра уаӡар иугәаламшәарц ҟалом Александр Невски иажәақәа


Дара рус, рхықәкы анагӡараҿы иҟам-иным зегьы еилагәагәаны ирҳәац рҳәоит, дара ртәала зегьы бзиоуп рхықәкы анагӡара иацхраауазар.


Аԥсуа шәҟәыҩҩцәа рҩымҭақәа Асовет тәыла иқәынхо амилаҭқәа рбызшәақәа рахь мацара акәым, акымкәа-ҩбамкәа аҳәаанырцәтәи абызшәақәа рахь еиҭаргахьеит.


С. Багаԥшь уи нахыс рашәарамза 2 рзы аҵыхәтәантәи имҩаԥгара мҩаԥысуан Аҟәа дахьынхоз иҩны. Аԥсы дихаԥхьон Аԥснытәи аиашахаҵаратә уахәама амаӡаниҟәгаҩ аиреи Виссарион Аԥлиа. Уи ашьҭахь аԥсы диаргоит Аԥснытәи афилармониа ахан ахь, уа аҵыхәтәантәи инаскьагараҿ абзиараз ҳәа иарҳәарц иааит Аҩадатәи Кавказ ареспубликақәа делегациа, ахәҭак-ахьала иазхаҵоу Мраҭашәартәи Уаԥстәыла, иара убас иазхаҵам атәылақәа Нагорни Карабах, Преднестровиа ахаҭарнакцәа, Урыстәыла аделегациеи, иара убас Урыстәыла ацхаражәҳәаҩ аусзуцәа, иара убас аҵыхәтәантәи инаскьагараҿ дыҟан Урыстәыла аԥыза-министр В. Путин.


Аԥсни Амраҭашәарахьтәи Қырҭтәылеи, аҵыхәтәаны Қырҭтәыла зегьы аҵанакуеит ҳәа ииҳәаз аҵыхәтәантәи аамҭазы ақырҭуа ҭоурыхҩҩцәа намҵасын, ажәытә ҩырақәа рҿы аиҳараӡак урысшәала иаԥхьо абхазы ҳәа ахьҳәо ақырҭуа ҳәоуп ишеилкаатәу ҳәа иаақәгылт.


Аха аурыс фицар, амаиор, Сергеи Сергеи-иԥа Северианин, иԥсы ҵаамызт уажәы.


Пауле Ингороҟва излашьақәирӷәӷәоз ала, ажәибжьтәи ашәышықәсазы Нхыҵ-Кавказнтәи илбааз адыгьцәа рабшьҭрақәа ақырҭцәа рабшьҭрақәа абазгааи аԥсилааи, ассимилиациа рзырун, аԥхазы ҳәа зыхьӡыз рыхьӡ рцәырган, дара ирыхьӡырҵеит.


"Қырҭтәылa aбaнк" aдиректор хaдaс дҟaлaaнӡa, Лaдо Гургениӡе "Путнaм Ловелл" aҿы aныҟәгaрaтә диреқторс, Европa aрегионaлтә менеџьерс дыҟaн. Уaaнӡa Лaдо Гургениӡе "ЕиБиЕн Амро" aҿы еиуеиԥшым aҭыԥқәa aaникылон, урҭ рыбжьaрa aныҟәгaрaтә диреқтори, aтехнологиaқәa рсеқтор aкорпорaтивтә финaнсқәa рдиреқторс (2001-2003), Европaтәи aбaзaр aҿы aрхиaрaқәеи aидкылaрaқәеи рнaпхгaҩыс (1998-2001).


Диит лаҵарамза 22, 1965 шықәсазы Гәдоуҭа араион Ԥсырӡха ақыҭан; 1982 ш. аҵара иҵон Афонҿыцтәи абжьаратәи ашкол; 1982 ш. Аԥснытәи Аҳәынҭқарратә университет азындырратә факультет дҭалеит; 1983-1985 шш. аррамаҵура дахысуан Асовет Ар Аҳаирхьчаратә архәҭақәа (АХЬА) рыҟны; 1989 ш. ауниверситет далгеит аҭоурыхи ауаажәларрадырреи рырҵаҩ изанааҭ ала; 1989-1990 шш. аус иуан изанааҭ ала Гәдоуҭа араион Орџьоникиӡетәи абжьаратәи ашкол аҟны; 1990 ш. аус иуан Аҟәа ақ. Абзазаратә маҵзура аусбарҭа (АМА) акомҿартә еилакы зхы иақәиҭу амаӡаныҟәгаҩыс; 1992 ш. Аԥсуа гвардиа Афонҿыцтәи аҟәша далан; 1992-1993 шш. Афон-Ешыратәи абаталион далан; Анаҩс, Гәымысҭатәи афронт аԥшыхареи аконтрԥшыхареи рыҟәшаҟны дыҟан; 2000-2001 шш. Аԥсны Аҳәынҭқарра Ашәарҭадаратә Маҵзура 10 аҟәшаҟны аус иуан; 2001-2005 шш. нӡа Аԥсны Жәлар Реизара — Апарламент IV ааԥхьара адепутатс дыҟан; 2017 ш. Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада и-Администрациа Аексперттә усбарҭа аиҳабыс дыҟан; 2018 ш. инаркны иахьа уажәраанӡа Аԥсны Ареспубликатә политикатә партиа «Аԥсны жәлар ракзаара Афорум» хантәаҩра азиуеит.


3. Ԥхынгәымза 30 – нанҳәамза 1, 1975 шықәса Финлиандиа аҳҭнықалақь Хельсинки аҟны 35 ҳәынҭқарра – ашьаҭаркыҩцәа рнапы аҵарҩит Европа Ашәарҭадареи аусеицуреи рзы аиҿкаара Ахыркәшаратә акт (Хельсинктәи аиқәышаҳаҭра).


Амала убриаан, џьара-џьара Аԥсни аԥсуа жәлари рҭоурых Қырҭтәылеи ақырҭуа жәлари рҭоурых иузаҟәымҭхо иадиҳәалт, уимоу ақырҭуа бызшәа


Абасала, аԥсуа жәеинраала ишьҭнахит ҿырҳәалатәи апоезиа аиҿкаашьа азакәанқәа реиԥш, шәҟәылатәи апоезиа азакәанқәагьы.


Абзазараҿы акыр шәышықәса аҳра зуаз апатриархал-феодалтә еизыҟазаашьақәа изҩаҿкханы иҿыцҳҳараӡа инарылалахьан акапиталисттә еизыҟазаашьақәа.


1946 шықәса рзы Альва Миурдаль аҵарадырреи, анаукеи, акультуреи рызҵаарақәа рзы Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара Парижтәи аконференциа аҟны Швециа ахьӡала дықәгылеит. Шықәсык анаҩс лара «Ашколқәа рыла жәларбжьаратәи аилкаара» апроект аконсультантс дҟалоит, уи афинансттә цхыраара азыҟанаҵон ауаажәларратә ҵарадыррақәа рдепартамент ИУНЕСКО. Хышықәса рнаҩс Миурдаль Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара асоциалтә проблемақәа рзы адепартамент адиректорс дҟалоит. Ари аҭыԥ аҟны лара ауаа рзинқәа, аинформациатә хақәиҭра, аҳәса рҭагылазаашьа, арҩышьыгатә маҭәашьарқәа рыдкылара, ауааԥсыра рхыԥхьаӡара аизҳара уҳәа реиԥш иҟаз апроектқәа акоординациа рзылуан.


Стив Деверо, амлакра зыхҟьо азы акыр аҭҵаарақәа авторс ирымоу, 2000 шықәса рзы «Голод в 20-м столетии» захьӡу ашәҟәы ҭижьит (Famine in the Twentieth Century), уа иҷыдоу азхьаԥшра амоуп Африка ишьақәгылаз аҭагылазаашьа, аброуп иахьазгәаҭоу акыр амлакратә хҭысқәа. Автор игәаанагарала, ари адунеи арегион аҟны амлакра мзыз хадас иамоу бџьаршьҭыхлатәи аиҿагыларақәа роуп, урҭ ирхырҟьаны ақыҭанхамҩақәа ықәӡаауеит, атәылахь афатә — ажәтә аагара асистема аус ауам. Деверо иажәақәа рыла, «амлакра зыхҟьо уи ауп, уи аӡәгьы иахьаԥимырҟәҟәааз – амлакра арахь ааира аӡәгьы аанкылара дахьашьҭам».


Ерих Шульц дҳақьԥсықьуа икабинет иҩнагылаз ашьқаф ақьаад маӡақәа ҭганы исумка аҭаҵара данналага дук мырҵыкәа амашьына амотор абжьы аҭынчра ааиланагеит.


Маикл Џьексон (; , Гери, Индиана, ЕАА — , Лос-Анџьелес, Калифорниа, ЕАА) — «King of Pop».


Иудыруеи ҳҭагылазаашьа ҳхаҿы ианибааларгьы, мызкаахыс иахьа-уаҵәы ҳәа, инахыга-аахыго, ҳус қәацарак амаӡамкәа ҳгылазаашьа ҳхаҿы ианубаалацәап!


Игәалашәеит иандуи иани ашьандал аҿаԥхьа даннарга иара инапала ацәашьы аркны ацәашьҭаргыларҭа ишҭаиргылаз, илахь-иџьымшь шиӡатәыз, нас, иабгьы ус данныҳәа ашьҭахь, иара алтараҿ днаганы, астәи инарышьҭхьаз акатоликос ду дышиқәдырныҳәаз, иара уа ишгылазгьы, хыхьынтә, аҵаулара иалшәаны ныҳәарҭаҵыск амҵәыжәҩа ахӡы ԥырԥыруа, ацәашьқәа ахьақәԥхоз хьушәа икәеицеиуа, илеины иарӷьажәҩа ишнықәшәаз.


Ахәҵа сара схаҿы излаанхаз Ҟада ҳәа изышьҭоу аҳабла ала ауп.


Бзиабароуп, еиқәырхагоуп, Амыч знамҭаз дарбан руа, Иҟалоит зынгьы уархагар, Иҟалоит зынгьы уарҵәуар.


Есма ани лҳәеит, ари лҳәеит, баб иахьа даарц дыҟоуп, данааилак, аҩны бимбар сара сишьуеит, – лҳәеит, аха


Барак Обама (; диит , Ҳонолулу, Гаваии) — 44-тәи Еиду Америкатәи Аштатқәа рпрезидент.


Егьа иҳәазаргьы, арҵаҩцәа руадахь акәзааит, адиректор икабинет ахь акәзааит, џьаргьы дымнеит Адамыр.


Абасала, аматематика аганахьала аԥсуаа ҳаҩнуҵҟа зегь раԥхьа акандидаттә диссертациа зыхьчаз Алеко Алықьса-иԥа Гәарамиа иакәзар, ҳмилаҭтә кьыԥхь аҿы зегь раԥхьа уи иахцәажәаз сара сакәхеит, аматематика ахы ахьцо, аҵыхәа ахьцо ззымдыруаз ауаҩ.


Дԥагьоуп, избан акәзар ивсны инеиуа ауаа зегь реиҳа дҳаракуп, дԥагьоуп, избан акәзар абарҭ ацә еихиаақәа, иааҟәымҵӡакәа ашәа изызҳәо ауардын, иақәгылоу акалаҭқәа, иаха ҵхагәҭаны инижьыз аҩны зегь-зегь иара аԥшәымас дрымоуп!


Феодосиа Аҩбтәи, Дмитри Аҩбатәи, Гьаргь Актәи, Баграт Актәи, Константин Ахԥатәи, Гьаргь Аҩбатәи, Леон Ахԥатәи, Дмитри Ахԥатәи, Феодосиа Алашәи уҳәа дарбан Аԥсҳазаалакь ажәак иадамхаргьы Баграт ишыҟаиҵаз еиԥш иҩны аӡәгьы ак ҳзаанимыжьт.


Нанҳәамза́ 1 (Нанҳәамза́ акы́), Áвгуст 1, На́нҳәа 1 — григориантәи амзар 213 тәи амш (214 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 152 мшы.


Сгәаӷ икит уи, дшыздыруаз дырны, сгәаӷ икит уи, игәы санҭаԥшы.


Таиф иахь Таиф, акгьы схарам, уаргьы акгьы ухарам, иухашҭзар сгәы аԥхарра, иуцәызӡар сгәы аԥхарра, иудысԥом харак, исымам гәынхарак, иаҳа иузгәакьақәоу цәырҵзар, урҭ ражәа хыркызар акгьы сҳәом, акгьы сҳәом, иузымырҿыцуа аиҩызара узыхьчом, еиқәхом.


Азежәтәи ашәышықәса анҵәамҭеи аҩажәатәи ашәышықәса алагамҭеи рзы атәылаҿацәҭҵааҩцәа Баграт ибаа ажәытәан Агәа ҳәа иашьҭан ҳәа.


Кортина д'Ампеццо 1956 (1956 Winter Olympics, Jeux olympiques d'hiver de 1956) - аӡынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


Аԥсуа ҳәынҭқарцәа рдиван, мамзаргьы Аԥсҳацәа рсиа аԥсуа ҳәынҭқарцәа рдиван ҳәа Баграт Ахԥатәи иԥсҭазаара аҵыхәтәантәи ашықәсқәа рзы иҩны иаанижьыз, егьа иқәаҳҵазаргьы-иқәаҳхызаргьы, инаҳарҳәыааҳарҳәызаргьы, ҳара ҳтәала, аиҳараӡак изҵазкуа афбатәи, абжьбатәи, аабатәи ашәышықәсақәа роуп.


Иахьа дирҽхәоит иац дызхыччоз, уи машәыршәа деиҳабхар, иахьа дирџьоит иац дызхәыҽхәоз, уи машәыршәа дымҩахҟьар.


Адгәыр Паата-иԥа, Рудик Алиошьа-иԥа, Беслан Грышьа-иԥа, Каман Колиа-иԥа, Рамзик Колиа-иԥа, шәаҳәшьаԥа, Аԥсынразы зхы иамеигӡо Лазариа Џьумбер Ианкәа-иԥа уҳәа убас аӡәырҩы.


Диоген Синоптәи (; ҳ. ҟ. 412 инарзынаԥшуа, Синоп — рашәара 10, ҳ. ҟ. 323, Коринф) — иара убасгьы еицырдыруа Диоген киник еиԥш (, Diogenēs ho Kunikos) — ажәытәбырзен философ, киникцәа рышкол ашьаҭакҩы Антисфен иҵаҩы.


Александр Пушкин. Евгени Онегин. Иажәеинраалоу ароман. Актәи ахы. Ажурнал «Алашара», 1963; 3 (хаз шәҟәны актәи  атыжьра - 1969 шықәсазы, аҩбатәи - 1979 шықәсазы).


Уҽкамыжькәа ашә аҟынӡа, Нас, агәашә, агәашә аҟынӡа, Нас агәашә унаха ԥшьаала


Ацынҵәарах ахадаратә хаҿы Зоурҟан Золаки Ахаҳә еиҩса ахадаратә хаҿқәа ируаӡәку Лаган хәыҷы иаамышьҭахь Бежьани сара доуҳала еишьцәа гәакьоушәа избоит.


Аурыс сигааит ҳәа, сара дад, ақырҭуа сызиабашьуама, мамзаргьы, дад дукәыхшоуп, ақырҭуа сигааит ҳәа сара сызиабашьуама аурыс.


Ашьыцра иахҟьаны Нарҭаа дуқәа еибарԥсит, аишьцәа реиҵашьыцра иахҟьаны аԥсуа ҳәынҭқарра хыбгалеит


Ари ауаҩ иабгьы иԥсы ҭан, аха аҷкәын ԥшьышә шықәса ихыҵуан, аха аҷкәын ҳҳәап иага иауҳәаргьы дыччомызт.


Арахь ашьхаҟа дааижьҭеи акыр шҵуа, агазеҭқәа, ажурналқәа, мҩасҩык машәыршәа иуимҭозар акгьы шумоуа, ажәабжь ҿыцк имаҳаижьҭеи акыр шҵуа уҳәа Адамыр ииҳәақәозгьы иаҳауан, рҭакқәа ҟаиҵон Ҭарсхан, аха уажәы, астол аҿы илаԥш зыдхалаз анапҩымҭа азыԥшра данаҟәыҵ, дҭиҵаауазшәа, Адамыр ихаҭа ихәаԥшра далагеит.


Иахьеилыркааз уара идыр, ирдыруеит ацәа аҭалашьа, аҭыҵшьа, ирдыруеит аҩеишьа, азнеишьа, ацәцашьа, аҽӡашьа.


Таиф аибашьра алагамҭазы аус иуан Аԥсны ашәҟәыҩҩцәа реидгылаҿы литературатә консультантс.


Иаша исҿагылеит аԥша, Аха сеиҵамхеит, сеиҵамхеит, уажә снеиуеит исхьымӡартә ахҿа.


Саӡәыкны исҭахын аԥсуа театртә ҟазара аҿиараҿы етапны иҟалаз спектакальқәак иҵегьы дырзааҭгылар, иҵегьгьы инеиҵыхны дрылацәажәар, ҩбагьы, ҷыдала далкааны дзыхцәажәо актиор, ма актриса раамышьҭахьгьы, урҭ ирывагылаз ирыцыхәмаруаз иҵегьгьы инеиҳаны ажәақәак рзикыр, хԥагьы, ари аусумҭа уи иазкымзаргьы, иҵегь иҳәар ҟалон арежиссиорцәа русумҭақәа, рыԥшаарақәа, рықәҿиарақәеи реиҵахарақәеи ртәы.


Уаҵәтәи ҳпартеизара аҽазыҟаҵара сшаҿыз аматрос еиҳабы Анастасиади дааит Сплиттәи аӷбатә верф ҳамҭас иаҳнаҭаз ателевизор Адриатик скаиутаҿ икамҳартә иқәиргыларц.


Фазис аӡиас Риони ауп дызҿу Ексинтәи Понт дызҿу Амшын Еиқәа ауп


Унан, уан, сгәы уцын, аха снапы уцмызт, убри азоума, убри азоума, уан, сзеиқәыбгаз, сзеиқәурбгаз!


Абас ала, Дырмит Гәлиа иажәымҭыҽха иҩымҭақәа зегь реиҳа аџьабаа здибалаз, зегь реиҳа аамҭа зықәирӡыз, зегь реиҳа бзиа иибоз Аԥсны аҭоурых ахынҭаҩынҭарақәа дрықәнаршәеит.


Иара раԥхьаӡатәи аԥсуа романуп, насгьы раԥхьаӡатәи аԥсуа социал-ԥсихологиатә рҿиамҭоуп ҳәа иԥхьаӡоуп.


Убри азҵаара иазкны апартиа аобласттә комитет агәаанагара шәлымҳа аҟынӡа иназгарц снапы ианырҵеит аԥсуаа ҳазхьынҳалан иаҳку Аҟәа акәымкәа, егьырҭ иҳаланхо амилаҭқәа зегьы шашьҭоу


Ауахәама  VI ашәышықәса иаҵанакәеит. Уи х-нефтк змоу  абазилика ауп. Ауахәама имҽыӷны иҿыцәаау аблокқәа рыла иргылоуп.  Анышь хада мрагыларахьтә аҩналарҭа амоуп, аладатәи анышь – аноураалатәи аҭӡамц аҟынтә аҩналарҭа амоуп.  Аладатәи анышь ауахәама хада иадҳәалоуп ашә хәыҷқәа ҩба рыла. Ашәқәа руакы ала  аҩадатәи азал ашҟа  ҳнеиуеит, уи мрҭашәаратә аҭӡамц аҿгьы аҩналарҭа амоуп.  Ауахәама хада  ашҟа алашара иҩналоит  аладатәи аҭӡамци,  мраҭашәаратәи аҭӡамци,  аныҳәарҭеи рҿы  иҟоу х-ԥенџьырк рыла. Ауахәама иҩычоуп мраҭашәаратә ашә атимпани аԥенџьыр авареи иҭыху  “Болнистәи аџьар” мацарала. Ажәытә Гагратәи ауахәама  VI-IX ашәышықәсақәа ирыҵанакәа,  Мрагыларатә Қырҭтәыла лассы-лассы иуԥыло абазиликақәа иреиԥшуп.


Ҟәарҭ инаҭаны, ҟәарҭ кәҷышьк амхны, хьшьы инаҭаны, хьшьы Џьажә ахы иқәымтәо, пқәымгыло иҟаҵаны, џьажә џь-напык амхны, ҳәажә инаҭаны, ҳәажә хәыцк аалхны, Ашышкамс алаҭызгоит, – аҳәеит Арҵу.


1974 шықәсаззы дҭалоит А. И. Горки изьӡ зху Аҟәатәи аҳәынҭқарратә педагогтә институт, далгоит 1978 шықәсазы.


Костырченко Г. В. Введение // Тайная политика Сталина: власть и антисемитизм. — М.: Международные отношения, 2001. — С. 14—15. — 78


Дықәнагалеит уи абас ҳашкол ахь, дықәнагалеит уи ақыҭахь, сара есышьыжь сымҩа ахьынҵәоз.


Рхы рыхьыр ушәо, ргәы рыхьыр ушәо, ишьҭахар, уахьгылоу уцо уеиҿышәшәо!


Аофициалтә дыррақәа рыла, ауриацәа Израиль анҭыҵ инхо рхыԥхьаӡара 8 миллионҩык рҟынӡа инаӡоит, аха зегь реиҳа ауриацәа ахьынхо Еиду Америкатәи Аштатқәа (урҭ уатәи рхыԥхьаӡара 5-миллионҩык иреиҳауп), Франциа, Британиа Ду рҟны ауп. Еиду Америкатәи Аштатқәа рҿы ауриацәа рыцуҭа адунеи аҟны зегь реиҳа еиҳауп ҳәа иԥхьаӡоуп, иара убасгьы 2003 шықәсанӡа ауриацәа рдиаспора Еиду Америкатәи Аштатқәа рҟны еиҳа еиҳан Израиль инхоз ауриацәа рхыԥхьаӡара аасҭа.


Арҭ исԥылаз, ҭах-гәакьак иеиԥш исҿагьежьуа, бара ара биит, бымшәан, – рҳәеит, иахьыбҭаху бца-баа, бымҩақәа аартуп, – рҳәеит, аҭырқә паспорт, аҭырқә ԥара сырҭеит


Уажәы Афины иҳарҳәон, уи Мариа Каллас Париж агастрольқәа рахь данца, атеатр ду ҭыкка Аристотель ида аӡәгьы дыҩнатәаӡамызт, лара дықәгыланы лпрограмма нҭырҭәааны иналыгӡон ҳәа.


Иарбану, – иҳәеит жәҩангәашәԥхьаратәи џьанаҭ акәу, адгьылаҿтәи џьанаҭ акәу еиҳа еиӷьу?


Уажәа иуҳәоз баша игомызт, хы цаҳә-цаҳәны иҭҟьон, ухы мацара усс иукӡомызт, классла иуашьцәоу еиқәурхон.


Схы скуазар, икӡаны стәазар акәын, схы сшәиуазар, исшәихьазар акәын, сгәы каҳаны сыҽҭасыжьуазар атыша, уи аҵан џьара сҟалахьазар акәын, аха сааиуеит, сыҟоуп, аа, макьана.


Сеоул 1988 (1988 Summer Olympics, Jeux olympiques d'été de 1988) - аԥхынтәи Олимпиадатә хәмаррақәа.


Мураҭ ихы иқәыжь ахаҳә хьшәашәа ибӷа адҵан дтәан, абри абжьарак мраԥхарак зқәымхацыз ахаҳә хьшәашәа.


Азин змамкәа аҵара змоу аԥсацәа џьоукы азин змоу рыҵкыс еиӷьқәоу рацәоуп, урҭ азин шәымам ҳәа иалцаны азин змоу дыҟамкәа, ашколқәа рашә аркра сара саӡәыкны иамҩамкәа избоит, аус иазеицәоуп.


Диит 1950 шықәса жәабранмза 13 рзы Аацы ақыҭа Гәдоуҭа араион. 1971 - 1973 шықәсқәа рзы аҵара иҵоит А.М.Горки ихьӡ зху


Аинрал Брусилов Киев аполиакқәа рыфронт ахь дцеит Аполиакцәа рыфронт парижтә ажәақәа иааҩуала Варшава шәарҭоуп.


ԥхынгәымза 2016 - цәыббрамза 2020 - Аекономикатә усеицуреи аҿиареи азы аиҿкаареи (OECD) Идуу ҩажәа ҳәынҭқарра (G20) иаԥшьаргаз ашәахтәҟәҵара абаза аиҵатәреи ахашәала аиагареи (BEPS) аинклиузивтә платформа анапхгаратә гәыԥ (Steering group) алахәыла.


Ҭаҩаз акы инамеикқәеит, иацтәи хҭысқәак даарҿагьалеит, аха иацтәи ахҭысқәа иацтәи ахҭысқәа ракәын, урҭ араҟа иеицыз зегьы ибзианы иргәалашәон, шәҟәык иамыԥхьаӡакәангьы ирарҳәахьаз, иеиҭарарҳәахьаз ракәын, инеиҵыхны рылацәажәарагьы аҭахӡамызт.


Саԥхьа иқәыз иқәыз снаизхәыцуан, лабжышла мацара сыгәгьы аасырдан, снаиҿаԥшит, снаихыҵуа, схы сҩахан, снаиҿаԥшит


Иҩымҭак азыҳәан акьыԥхьразы амҩа шку ала арецензиа данаԥхьалак, иҿы иааҭыхны аӡәгьы иеиҳәомызт акәымзар, игәанала иҳәалон, егьаурым, зегьакоуп мышкызны иҿаҿаӡа ашәҟәы ацәаҿы ианылоит Ҭарсхан Ҭрамба ҳәа, усҟан ари арецензиа зҩыз иҟаиҵо збап, уара иҳауҳәозеи, Ҭарсхан Ҭрамба, иеилукаазеи?


Шарль де Голль ҽнак абас еиԥш азгәеиҭеит: «Ԥсыхәас иамоузеи 246 ашәхкқәа ахьыҟарҵо атәыла напхгараҭарас?» ҳәа.


Луции Емилии Лепид Павел – Римтәи аполитик, аконсул (диит 29 ш. раԥхьа)


Ари зыӡбахә ҳҳәаз ахҭыс аныҟалаз ашьҭахь зқьи хәышә шықәса ааҵуаны ҳазну аамҭа афбатәи ашәышықәсазы Трахеиатәи аибашьраҿгьы аԥсуаа Аԥсҳас ирымаз Аԥсырҭ ихьӡын


Уи ашьҭахь еидтәаланы излеиҿаԥшуазеи, излеицәажәозеи, жәлар ирыхәаша ак рыӡбо излаҟалозеи, аӡәы аԥсцәа рахь дахалап, аҽаӡәы абзацәа рахь дахалап, базхәыци, аԥсцәа гыланы зыбжьы зырҭаз адепутат дызлоу апарламент заҳҭахузеи?


Мықә аӡиас иаԥну Ач Лоу иқыҭан Уатаԥ ҳәа иахьашьҭоу ани адгьыл ҳаракыраҿы аҳаԥы иҭаҿаҳәоу Абрыскьыл хаԥсыра цәгьа ихганы, агәашьа ааҵихырц егьигымкәа, иааины уи ахы инықәтәо аҵыс мышьҭацәгьа хәыҷы изнарҵысуа агәыԥжәара изхымгакәа, дасны еиҭа хәдацәахьы ишныҵаиршьшьуа еиԥш, ззыҳәан иԥсы нҭыркәкәа абзиа дашьҭоу, акырынтә рҭоурых мҩаҿы ишрыхьхьоу еиԥш, русқәа дара рнапала иԥхасҭарымтәыхыр


Усҟантәи аамҭазы аполитикатә баандаҩцәа Урыстәылантәи Аԥсныҟа иаарышьҭуаз рацәаҩын, иара убас рыжәлар рымаҵ аура иацәыхарахарц азы Аԥсныҟа иаашьҭын аишьцәа адекабристцәа Александри Поли Павел Бестужев-Марлинскираа.


Абылра иацәымшәауазар, Агәыӷьра аарԥшны, Ацәқәырԥа иацәхьамҵуазар, Ргәышԥы аартны, Ақәԥараҿ изжәылауазар, Аиааира агаразы, Аиҩызара азҿырҭуазар, Уи ҭоуба азуны, иахьахәҭоу изцәажәауазар, Са сбызшәа хьчаны, Убысҟаноуп ианырзаанхо Сыԥсҭазаара аҟәых, Убысҟаноуп ианахаанхо Сышықәсқәа рҭоурых.


Нюрнберг — Конная тяга, 25 августа 1881—20 июля 1898. Электрическая тяга с 1896 года (см. Нюрнбергский трамвай).


Нан, нан, уан уара дукәахшоуп, Уаа, нана, нан, Гәында ԥшӡа унлазҵааишь!


Аҩажәатәи ашәышықәса актәи азыбжазы Қырҭтәылантә, Цагера араион аҟнытә ихырҵәаны Аԥсныҟа иааргаз Очамчыра араион аҿы иахьындырхаз, рраион ахьӡ Цагера наганы инахырҵеит.


Иванян Э. А. Энциклопедия российско-американских отношений. XVIII—XX века. — Москва: Международные отношения, 2001. — 696 с. — ISBN 5-7133-1045-0.


Иахьа иҳахәом, – сҳәон, ихарҵом, анкьа иҳамаз, анкьа иҳамаз акгьы анацымла, иаҳцәынҵәеит


Рацәаны бызшәақәа алаҭын алфавит баша анбанқәа ицәмаҷхеит азы рацәаны диакритикатә дыргақәа рхы иаирхәоит, аҿырԥштәықә:


1757 шықәсазы иара дҟалеит Мысра напхгаҩыс. Али-беи еидикалеит хыхьтәии цаҟатәии Мысра. Ԥхынгәы 1770 шықәсазы Мысра ахьыԥшымра азхаиҵеит. 1773 шықәсазы мамлиукаа дықәырцеит иԥсҭазаара далҵит каиртәи абахтаҿы.


Уи аԥҵан Аԥсны ( Мраҭашәаратә Қырҭтәыла) акатоликосат аепархиақәа руакы аҳасаб ала. Қырҭтәыла акзаара аепоха аан (XI-XV ашә.) Қырҭтәыла акатоликос-патриарх инапаҵаҟа иҟан, нас, XV ашәышықәса анҵәамҭаз иаку аҳра аполитикатә хыбгара ашьҭахь, Аԥснытәи ( алада-мраҭашәаратә Қырҭтәыла) акатоликос инапаҵаҟа. XVI ашәышықәсаз Одышьтәи самҭавро аԥҵара ашьҭахь, Мықәтәи аепископцәа иқәиргылон Одышьтәи ахада, ишьақәирӷ әӷ әон Аԥснытәи акатоликос. Мықәтәи аепископцәа ртәарҭа иаҵанакуан аӡиасқәа Мықәи Кәыдри рыбжьара иҟаз атерриториа. Мықәтәи аепархиа архиереи Мықәтәи ҳәа ауп дышдыру. Иахьазы идыру раԥхьаӡатәи Мықәтәи аепископ хада Григол (XII ашә.) иоуп. Уи иӡбахәы ҳәоуп иара ихаҭа иргылаз Мықәтәи ауахәама асаркьалсырҭаҿы асомҭаврули  аҩырақәа рҿы, аполиграфиатә шәҟәқәа рҿы абарҭ аҩырақәа XII ашәышықәса ирыҵанакуеит ҳәа азгәаҭоуп. Анаҩсантәи еицырдыруа Мықәтәи архиереи, Мықәтәи аҩырацқьа (1300 ш.) ахҩылааразы аҿаҵа ҟазҵаз аепископ хада Даниел иоуп. Мықәтәи акафедраҿ иоуранагӡара аепохас азгәаҭоуп  XIII ашәышықәса анҵәамҭеи XIV ашәышықәса алагамҭеи.


Акгьы агәхьаа икӡамшәа иҽыҟаҵаны, илбааигаз аҟәардәқәа астол иакәаӷӷаа иргылеит, акәтыжьи ажьҵааи рҭыԥқәа еиҭниԥсахлеит, аҩыжәга аҵәцақәа ықәхны, ачаиҵәыцақәа ааганы иқәиргылеит, урҭ рҟнытә хԥа аиқәаҵәа рҭеиҭәеит, даҽа хԥа ашкәакәа, ҩынтәҟагьы иныҵакшәа дшәышәит, аха уахынла ашәышәра шҵасмыз игәалашәаны аҟаԥыҳәа дааҟәыҵит, аҵыхәтәаны аҵәыцак аақәихын дныҳәаны ижәит


Аиндусцәа реиҳараҩык ИНК агәра ргон. 1947 шықәсазтәи алхрақәа раан Неру ицнагаҩцәа апарламент аҟны 86% аҭыԥқәа раанкылара рылшеит. Неру ибзоурала индиатәи аҳратәрақәа зегьы Индиатәи Ахеилак адҵара илшеит – 555 рахьтә 601. 1954 шықәса рзы Индиа иадҵан франциатәи, анаҩс, 1962 шықәса рзы, португалиатәи агаҿатә анклавқәа. 1950 шықәса, ажьырныҳәамзазы, Неру иажәалагалала Индиа илыԥшааху демократиатә республиканы ирылаҳәан. Индиа Аконституциа акәзар, уи иаҵанакуан ихадароу адемократиатә хақәиҭра апринципқәа, адинхаҵара, амилаҭ, акаста ала адискриминациа аҟамҵара. Анапхгараҭара асистема акәзар, апрезидент-парламенттәын, аха амчра аиҳарак аԥыза-министр инапаҟны иҟан, иара апарламент далнахуан. Апарламент акәзар, ҩ-палатакны ишьақәгылан – ажәлар рпалатеи аштатқәа рхеилаки. 28 штат ироуит аҩныҵҟатәи автономиа, дара азин рыман рхатәы закәанԥҵареи аполициеи амазааразы, аекономикатә усура аҭышәныртәаларазы. Аамҭа цацыԥхьаӡа аштатқәа рхыԥхьаӡара иацлеит, избанзар амилаҭттә еилазаара азгәаҭаны аштат ҿыцқәа аԥҵан. 1956 шықәса абҵарамзазы иаԥҵан 14 штати аиҩызаратә ҵакырадгьылқәа фбеи. Дара зегьы ажәытәтәи аштатқәа излареиԥшымыз – еиҳа аетникатә еизыҟазаашьақәа рганахь ала еижәлантәыз ракәын. Иалагалан зегьы ирзеиԥшыз ишиашоу, еиҟароу, маӡалатәи абжьаҭара атәылауаа рзы, 21 шықәса зхыҵуаз уи азы азин иман, убасгьы иаԥҵан амажоритартә система ахаҭарнакра.


Ажәлар ргәалашәараҿ арҭ ажәеинраалақәа аанхеит аиаша сахьаркны еиҭазҳәаз, аԥсҭазаара бла ҵарыла ахәаԥшра зныԥшыз жәеинраалақәаны.


Асоциалисттә реализм амҩала уажәы ҳтәылаҿы аиҭакра апроцесс анцо аамҭазы иара асоциалисттә реализм аметод ахаҭагьы ҿыц блала ахәаԥшра, азнеира аҭахуп ҳәа аимак-аиҿак ҟазҵо апроблематә статиақәа рыла иқәгылоит аҵарауаа акьыԥхь аҿы.


Шәымцан абнахь, абна-ҭыԥҳа хцәыла шәҿалҳәоит, абна-ҭыԥҳа бзиа шәшылбо блала ишәаҳәоит.


Уаанӡатәи Иугославиа аҵакырадгьыл аҟны актәи бџьаршьҭыхлатәи аконфликт цәырҵит асербцәеи ахортватцәеи рыбжьара. Асербцәеи ахорватцәеи реиҿагылара аан иҭахеит 20-нызқьҩык рҟынӡа ауаа (асербцәа реиԥш ахорватцәагьы), ирбган акыр ақалақьқәеи ақыҭақәеи, ареспублика анхамҩа даара ааха ӷәӷәа аҭан, ихҵәацәаны иҟалеит 230-нызқьҩык рҟынӡа асербцәа.


Абҵарамза́ 16 (Абҵарамза́ жәа́ф), Ноиа́бр 16, Абҵара́ 16 — григориантәи амзар 320 тәи амш (321 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 45 мшы.


Ишԥеиҭахыз, гәырҩада аҩны данахыла, аҩны данахыла, исолдаҭ маҭәа ныжьны, изхара ажәҩангьы ибарц икеикеиуа, аха ианамуа мчыла иузаруам.


Жьҭаарамза́ 2 (Жьҭаарамза́ ҩба́), Оқтиа́бр 2, Жьҭаара́ 2 — григориантәи амзар 275 тәи амш (276 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 90 мшы.


Иахьа Гәбаа адәы инхо абыргцәа ирҳәоит рхы рдыруа ианыҟала аахыс абри аҵла абра ишгылоу.


1965 - 1967 шықәсқәа рзы аус иуеит агазет «Аԥсны ҟаԥшь» аредакциаҿ, литературатә усзуҩыс. 1967 - 1970 шықәсқәа рзы - ажурнал «Алашара» аредакиаҿ - апоезиси, акритикеи, апублицистикеи рыҟәша деиҳабул.


Баӷмарантәи архитектуратә комплекс () — Аԥсны Бамӷаран ақыҭан иҟоу акомплекс. Акомплекс иргылоуп абжьарашәышықәсақәа раан.


Урыстәыла 20-тәи ашәышықәса алагамҭазы, еиҳараӡак Аҳ иманифест анрыдыркыла ашьҭахь, ауриацәа рықәыӷәӷәаразы амассатә акциақәа ирыцҵан. 660 ҭыԥ ирылаҵәеит урҭ аиҿагыларақәа. 1911 шықәсазы Киев 12 шықәса зхыҵуаз аҷкәын ишьра ихарарҵеит азауад аусзуҩы М. Беилис. Уи аус атәы адунеи иалаҵәеит. 1913 ш. аӡбарҭаҿы иара ииашамкәа ахара шидырҵаз шьақәырӷәӷәан. Уи аамҭазы Урыстәыла ицәырҵит аҭоурыхтә фактқәа иаарҳәны иазырбо аматериалқәа реизга «Сионтәи адырҩцәа рыԥкаанҵақәа».


Аџьҵла хҩаԥшьқәа, аџьҵла хҩаԥшьқәа, адауаԥшьқәа, адауаԥшьқәа, иреиԥшнысшьалон џьара акала, мамзар ус сгәы акы иарҟьалон.


Уара абааԥс шәсыцхраа, сԥынҵа ахьҿнахуа шәымбои, – иҳәан, уар абааԥс шәҳацхраа, ҳԥынҵа ахьҿнахуа шәымбои, – рҳәеит


Апоет ари аџь-ҵла амахәқәа рыӷәӷәара аусуҩы имахәар аӷәӷәара иаҿирԥшуеит, иакәыршоу ацәа анхаҩы инапсыргәыҵа аџьаџьара иаҿирԥшуеит, иеиԥшнишьалоит.


Аҩбатәи ахҭыс Аԥсны Арбџьар Ркомандаҟаҵаҩ Хада Владислав Арӡынба аҳәаанырцәтәи ажурналистцәа рзы имҩаԥигон апресс-конференциа.


1990 шықәсанӡа иҿиахьаз, зекономикақәа шьақәгылахьаз атәылақәа рҭагылазаашьа еилыркаауан. Еиҳарак изхәаԥшуаз урҭ атәылақәа рекономикақәа шаҟа ирласны иҿио, ауааԥсыра ирымоу амал зеиԥшроу, атауарқәа рҭыжьразы рҭагылазашьа, иара убас амаҵзурақәа русурақәа шышьақәгылаз ауп. Аха, 1990 шықәсазы еилкаахеит уи амодель алҵшәа шамам. Убри аҟнытә, ауаажәларреи жәларбжьаратәи аиҿкаарақәа ҩбеи (Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара, Адунеизегьтәи абанк) еиқәдыршәеит 4 – концепциак. Аконцепциақәа еицырзеиԥшны иҟаз, дара шьагәыҭс ирымаз – аҿиараҿы ауаҩы иакәын хықәкы хадас иҟаз.


2009 - 2015 шш. - аилахәыра "Достақари" Сачхере, Қырҭтәыла, астомотологиатә клиника аменеџьер аконцептуалтә зҵаарақәа рзы


Уажәы-уажә иааҩналаны иазҵаауа, ахалаҭ шкәакәа зшәу аусуцәа, иаргьы ҳақьымк иеиԥш, ахалаҭ шкәакәа ишәны, дмыццакыкәа, аха инмырхакәа аҭак шриҭо алагьы уаҩы ибоит араҟа аусқәа заҟа еиҿкаау, џьара гха-ԥхақәак ыҟазаргьы, урҭ уаҩ ибла ишхымкьакьало, ихадароу аҿаԥхьа дара зынӡа ишмаҷхо


АХӘҬАҶ 9. Абри Аконституциа иреиҳаӡоу азинтә мчра амоуп. Аԥсны ирыдыркыло азакәанқәеи егьырҭ азинтә нҵақәеи Аконституциа иашьашәалазароуп.


Аԥсуа аӷа иҿаԥхьа ихы лаирҟәӡомызт, изқәагьы иеиаирхомызт, аха, зегь реиҳагьы, уи даартын, аӷа иҿаԥхьа иламыс цқьан.


Актәи ашәҟәы аҿы цацыԥхьаӡа ҳәа иану ажәа, анаҩстәиқәа рҿы цацыԥхьаӡа ҳәа иԥсахуп.


Ауахәама апапцәа изларбоз ала Аԥснытәи рааӡаҩ зыӡаскгьы ауахәаматә шәыҟәқәа дрызҿлымҳаӡа. Уи иԥсшьараамҭаз дриԥхьон игәрагагам алитература, иара убас иҩызцәагь адиԥхьалон уи аҩыза алитература даргьы аԥхьаларц. Лакоба ус акәзаргьы ибзиан иааирыԥшуан идыррақәа дыӡҭаз аганахь ала. Аҵара даналга ашьҭахь аучилишьа ахылаԥшьҩы дихәцәажәеит абас: "Воспитанник Лакоба имеет склонность к чтению недозволенных в училище книг, ведет дружбу со старшекласниками."


В данной статье содержится список монархов следующих государств и союзов, объединяющих территорию Германии:


Аӷарра зыхҟьо аҭҵаара иалагеит XVIII ашәышықәса инаркны XX ашәышықәса азбжанӡа иаҵанакуа аамҭахәҭазы. Уи ҭызҵаауаз иреиуан: А. Смит, К. Маркс, Е. Реклиу, Д. Рикардо, Г. Спенсер, Т. Мальтус, Ж. Прудон, Ч. Бут и С. Раунтри. XX ашәышықәсазы арҭ аҭҵаарақәа ирыцырҵеит Ф.А. Ҳаиек, П. Таунсенд уҳәа егь. XIX ашәышықәсазы аҭаацәара ахьынӡаӷару еилыркаауан аҭаацәаратә биуџьет аҭҵаара ала, раагарҭақәа зеиԥшроу, урҭ ауаҩы иҭахрақәа рзын иахьынӡазхо, аусура ахьынӡаилшо, игәабзиара зеиԥшроу уҳәа азгәаҭаны.


Адунеи дуӡӡа ашьа ааргьы, ажәҩан ҳақәҳаргь ибганы, мнеишьа ҳамам, иага аамҭа царгьы, мнеишьа ҳамаӡам ҳаҩны!


Бҟу-ҵәуо, брыцҳахәха, бызгаз дыҟамкәа, баазгаз дыҟамкәа, шьоук рыҩны аҭәақьаҳәа аус уа быҩноуп.


Зыхәны () - аҭып аҿы аедыгаа ауаа аимшьҭарақәа инхоз ҳәа, иажәу аедыгаа абра риимшьтарақәа XIII н.э. авек ирԥырцәеит.


Зегь раԥхьагь зыӡбахә иҳәаз Урыстәылатәи аетнографиа аинститут Кавказтәи асектор аспециалист хада Гиви Ҵулаиа иоуп.


Ажьырныҳәамза́ 22 (Ажьырныҳәамза́ ҩажәи́ ҩба́), Ианва́р 22, Ажьырны́ҳәа 22 — григориантәи амзар 22 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 343 мшы (344 мшы ашықәс ду ала).


Анқәаб Аҳәынҭқарра ахадараҿ дыҟанаҵ фынтә ишьра рҽазыркхьан. Ԥшьынтә-аԥыза-министрс даныҟаз, знык-знык ахада ихаҭыԥуаҩс даныҟази данхадази. Уи иоухьан ҩынтә ахәра, иҭархан ҩыџьа дзыхьчози. Иара убас Аԥсны хадас дыҟанаҵ хынтә ишьразы аплан ҟарҵахьан, аха уи рус рзынамыгӡеит. Раԥхьатәи аиакәым рҽазкра иҟаҵаз аекспертцәеи аполитикцәеи ишиазгәарҭаз ала иалкаан Анқәаб иахь иршыхамаз, урҭ хықәкыс ирыман Аҳәынҭқарра аҭыгылазаашьа аҭышәынтәалара аилаҩнтра акәын. Аха анаҩстәқәа Аԥсны ахада ишьра аҽазкра аекспертцәа ишазгәаҭраз ала уизыхҟьаз еиҳарак Анқәаб дзгирхкьоз уи имҩаԥигоз акриминал атәыла аҩныҵҟа иҟаз аанкылара дахьазықәԥоз акәын.


Уи амаҭ адаӷь цәацәаны ишылбаанадо еиԥш, Кәынта имашьына блаанадоит, илбаанадоит, илбаанадоит


Ажьырныҳәамза́ 27 (Ажьырныҳәамза́ ҩажәи́ бжьба́), Ианва́р 27, Ажьырны́ҳәа 27 — григориантәи амзар 27 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 338 мшы (339 мшы ашықәс ду ала).


Ишшәасҳәаз еиԥш, уаҟа, аурыс бызшәа аамышьҭахь даҽа бызшәак ахьысмаҳауаз, уажәы, саб сахьааигаз, сахьиз, ашкол сҭалаанӡа сахьынхоз, аԥсуа бызшәа аамышьҭахь даҽа бызшәак саҳауамызт.


Хорватиа (), аофициалтә хьӡы: Хорватиатәи Ареспублика () — Европаҟны, Адриатик мшын мрагыларатәи агаҟны аҳәынҭқарра.


Астатиқәа ажәа мыцхәыла инароушәа иҟаҵақәоу аредакциа ақәиҭуп ажәа мыцхәқәа рыркьаҿра.


Уажәазы иуасҳәо, Самсон Григорич иеиԥш зеиԥшу рымацара ракәӡам азауад аҿы аус зуа, убри удыруаз!


Иумыргьежьын, – лҳәеит, уаҳа шьҭа ублахаҵ, убжьаӡ, – лҳәеит, наҟ ус, гәырӡ-шашәаӡ.


Ари ажәеинраала анызыҩуаз ҵхык агәазын сҿаԥхьа даагылон зԥа аҳалал изҭоз Аб


Хыхьтәи Ешыратәи ауахәама () — Аԥсны Хыхьтәи Ешыра ақыҭан иҟоу ауахәама. Ауахәама иргылан  XIX ашәышықәсазы.


ирыланаҳәоит ауаҩытәыҩса изинқәа Зегьеицырзеиҧшу Адекларациа, ажәларқәеи аҳәынҭқаррақәеи зегьы зынагӡара рҽазыршәо хықәкык аҳасабала иахәаҧшны, дарбанзаалак ауаҩи, аилазаара иарбан хуҭазаалакгьы абри Адекларациа рхы иархәаны, аҵарадырра аларҵәара амҩала абарҭ азинқәеи ахақәиҭрақәеи ҳаҭыр рықәҵара иацхраауа, еиуеиҧшым амилаҭтәи, жәларбжьаратәи апрогрессивтә усхкқәа рынагӡарала, иахьабалк, Еиду Амилаҭқәа Реиҿкаара иалахәу аҳәынҭқаррақәа рыҟнеиҧш, урҭ рнапаҵаҟа иҟоу атәылақәа ирықәнхо ажәларқәагьы еицырзеиҧшны ирыдыркыларц, иагьынарыгӡаларц азы.


Дыҟоуп убра лашара дук зшо, адгьыл абрантәи иамҟәыҵблаа ицо, зегь убра ирзыԥшу, зегь убра ирҭынхоу.


Актәии аҩбатәии аҭыжьрақәа рҿы ажәақәа сланаԥшыра, сыкәа, смаӷра, сымра тәыла, есқьынагь, даныӡбашуа, ҳәара аҭахума ҳәа иану, анаҩстәиқәа рҿы сланарԥшыра, сыкәа-смаӷра, сымратәыла, есқьынгьы, даныӡышуа, ҳәараҭахума ҳәа иԥсахуп


Афашистцәа ирҳәынҷауа асовет уаа уаҩы ишимбацала афашистцәа рызныҟәоит, идыргәаҟуеит ҳәа Молотов иҟаиҵаз анота


Жәабранмза́ 8 (Жәабранмза́ ааба́), Февра́ль 8, Жәабра́н 8 — григориантәи амзар 39 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 326 мшы (327 мшы ашықәс ду ала).


Аха сара исызкны са ра редакторс сызмоу ажурнал ишанысымҵоз шԥаузымдыри?


Урҭ ргәы иаанагмоызт, знымзар-зны ихьҭахап, знымзар-зны иаап ҳәа, макьана ихараз аӡын хьшәашәа.


Иахьазы ареспубликаҿ иҟоуп зинла еиҟароу, иеиԥшу, иеишьашәалоу аматериалтә база змоу, аҳәынҭқарратә биуџьет аҿы иҟоу ашәҟәыҩҩцәа Реидгылақәа ҩба, ҳреспубликаҿы иреиҳау аҵараиурҭақәа ҩба шыҟоу аиԥш, Аҳәынҭқарратә ансамбль, иара убас аҳәынҭқарратә биуџьет иалоу егьыр арҿиаратә коллективқәа Кавказ, Шьараҭын, акапелла уҳәа шыҟоу аиԥш.


Жьҭаарамза́ 13 (Жьҭаарамза́ жәа́ха), Оқтиа́бр 13, Жьҭаара́ 13 — григориантәи амзар 286 тәи амш (287 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 79 мшы.


Ҳбааш ашҟа иаагоу амҩадугьы, анкьа зны ҩаҩылонаа зегьы зашьапкуаз рынцәа Мардыҟә иаҳаҭыр иазкыз амҩа шыҟаз еиԥш, зыҵа шеибакәу зегьы хаҳәла ихҟьоу ҳаҩаҵас, ҭымҭшәарраны, наҟ-ааҟ аганқәа рахь ахра еиҩыцәқәа ааугәаладыршәо аҭыӡгәара дуқәа аҿыкәҳаршом, урҭ аҭыӡгәарақәа рыҭӡамцқәа рыҿгьы игәыҭҟьагоу агыгшәыг лакҭацәгьала иааԥшуа, рсасақәа еихырҳа рсахьақәа ҭыхны ирнаҳҵом


Дыбзиоуп иҳәан, дыбзиоуп шәҳәеит, дхәарҭам иҳәан, уиашоуп, шәҳәеит, ҳаиҭиит иҳәан, аиеи шәҳәеит, ҳааихәеит иҳәан, ҳаи-ҳаи шәҳәеит, сшәыхәаԥшуан сыблақәа шәызкы, ишәҭахыз сзеилымкааит џьоукы.


Цыблаа шәеиха, шәеиха, шәеиха, аҳәа, аҟама, аигәышә, аиха, ишәымԥыхьашәо зегь шьҭышәх аӷа иҳақәлаз иԥсы ихышәх!


Шагиров А. К. Малкинский говор // Очерки кабардино-черкесской диалектологии. Нальчик, 1969. С. 290—329.


Ахамелеон шықәсык ҩынтә ацәа аԥсахуеит. – Аԥҳәыс хамелеон фба инаркны ҩынҩажәа аҟнынӡа акутаӷь шьҭанаҵоит аҭара аҟны. Аҭра аҟаҵара уи ахаҵа хамелеон ацхраауеит.


Абраҟа машәыршақә акәӡам ажурнал Дружба народов аҟнытә инеиҵыху ацитата заазгаз.


Иара заанаҵтәи иҩымҭақәа инадыркны ихатә рҿиаратә хыҭҳәаа иалҵшәоу иҩымҭақәа рҿгьы афольклортә поетика дықәныҟәо далагеит.


Страсбург. Паровая тяга 22 июля 1878—1899. Электрическая тяга май 1895 — 30 апреля 1960. Современная система открыта 25 ноября 1994 года.


Сашьцәа уҳәа сқыҭантәқәа аӡәыкҩыџьак срыԥшааит, исацәажәеит, уаала ақыҭахь, аҩныҟа, – рҳәеит, уа уск узаҳаԥшаап, культмассовикс уҟаҳҵап, ма аклуб аҿы усурҭак уаҳҭап, – рҳәеит, уан деилоумган, лаџьал аанӡа думшьын, – рҳәеит, сеидрума, ирымҳәаз!


Ара зегь раԥхьа рыӡбахә ҳәатәуп изыхҟьа-зыԥҟьалак изаамҭамкәа зыԥсҭазара иалҵхьоу, аха зырҿиамҭақәа рыла ҳмилаҭ литератураҿы зышьҭа нзыжьыз апоет, апрозаик Қьаазым Агәмаа иԥсҭазаареи ирҿиамҭеи ирызку акритикатә-биографиатә очерк, апоетцәа Леуарса Кәыҵниеи, Леонти Лабахәуеи, апоет, апрозаик, адраматург Миха Лакрбеи ирызку имонограафиақәа.


Даҽаӡәы инапала уахьафо бӷышьа шамам еиԥш, даҽаӡәы ихшыҩ ала, хара узцаӡом, акыр унаскьаргьы, ҽнак реиҳа уанымгәыӷӡо, иаанҵәоит амҩа, даҽаӡәы ихшыҩ уаҳа умҩа урбара алымшеит, уара ухаҭа ахәыцра уаҟәҵхьеит.


Уи анаҩс Карталиниагьы Аԥсуа ҳәынҭқар ихьԥшын, Ермантәылагьы убасҟан аԥсуа ҳәынҭқар ииҳәарызеи ҳәа акәын ишыҟаз.


Агәашә дааҭалан, ашҭа дынҭаԥшит, анхара-анҵыра днахәаԥшит, – иҳәеит, абраҟа илгәаԥхеит, – иҳәеит, аҳкәажә.


Асас аԥхьатәи аухаз дхьуп, аҩбатәи аухаз драӡнуп, ахԥатәи аухаз дыбҩоуп.


Ҭырқәтәыла хаттаа рҩырақәа рыла иҭәу Бозаскеитәи абиблиотека рбеижьҭегьы маҷ ҵӡом.


Сҩызцәа ражәа зны санаргәыбзыӷуаз, исзырҳәалон аҵарақәагь ашәа хаак, ҵхи мши саԥхьаҟа сдырԥшыхуан, аԥсҭазаара салаӡсон сыхнахуан.


Хәажәкырамза 14 рзы, Бахреин аиҳабыра ССАГПЗ аҳәынҭқаррақәа ринтервенциа иалагеит: аҳ Фахда ицҳа ала Бахреин иалалеит 1000-ҩык саудовтәи асолдаҭцәа, 500-ҩык аполициа аусзуҩцәа ОАЕ аҟнытә. Хәажәкырамза 15 рзы Бахреин аҭагылазаашьа ҷыда алагалан. Иара убри аҽны дшьын саудтәи асолдаҭ.


Ухы саргәӡи, дад, – иҳәан, схы даагәӡын, ушьҭа утәа, – иҳәан, сааиваиртәеит.


Ардзинба В. Г. Некоторые сходные структурные признаки хаттского и абхазо-адыгского языков // Переднеазиатский сборник. — М.: Наука: Главная редакция восточной литературы, 1979. — Т. III: История и филология стран Древнего Востока. — С. 26—37.


Ари апоема аепикатә жанр аҟны адунеи алитературатә баҟа дуқәа ируакуп.


Аӡәгьы сиҳәом, аӡәгьы сиҳәом сара сзыҳәан, ирылызцо дыҟаӡами уи жәлара?


Зегь ҟаҳҵоит, – иҳәеит, зегь ҟаҳҵоит иахьаҵәҟьа, уара угәы баша, баша инумырхан.


Аԥсуеи аԥсуареи ажәытә аахыс аԥсуаа ражәа иалоуп аԥсуеи аԥсуареи агеи ашьхеи рыбжьоуп ҳәа.


Украинаа рыԥшьбатәи ахәҭа (10 миллионҩык инадыркны 15 милионҩык рҟынӡа) Украина анҭыҵ ауп иахьынхо. Зегьы иреиҳау урҭ рдиаспора ахаҭарнакцәа Урыстәыла ауп иахьынхо, иара убасгьы имаҷҩымкәа украинаа нхоит Еиду Америкатәи Аштатқәа, Канада, Молдова. Аҵыхәтәантәи ашықәсқәа рзы зегьы иреиҳаны амигрантцәа нхара ҳәа иахьцо Испаниа, Италиа, Мысра атәылақәа рахь ауп.


Ҳара иаҳҭахуп аҵара, ҳара иаҳҭахуп аидгылара, ҳара ҳбызшәа, ҳаԥсшәа ҳмырӡроуп, ҳбызшәа анҳцәыӡ, ҳаԥсуарагьы ыӡт.


Ажәытәан ҳабдуцәа ирҳәоз ажәаԥҟа ала рхы аадырԥшит ҳаԥсадгьыл аиқәырхацәа Владислав дзаԥхьагылаз.


Уақәгәыӷ иҟоу, уақәгәыӷ иааиуа, иуԥыло, уақәгәыӷ адгьыл, уақәгәыӷ ажәҩан ибгарым.


Абар Камаҷыҷ лҭеиҭԥшҵәҟьа иаадыруа аҿаԥыцтә ҳәамҭақәа рсахьаркыра заҟа иазааигәаны иҭихуа ашәҟәыҩҩы


Аматанеира, убриала агәырҭынчра, аматанеира, убриала, Ҳараз, аҽрыцқьара, шәара, дад, аизашшрала ишәыԥсахит, аибаҭира ашҟа ииажәгеит.


Абас схала сыштәоу сыбла данаахгылалакь убри сыԥсы снаргоит, лцәаҩа хааӡа наунагӡа акәымзаргьы ҳамҭакы данызбалакь, уи аамҭазы насыԥла адунеи иқәу зегьы сара среиӷьуп, убысҟан азы насыԥла зегьы сара среиҳауп.


Аԥсуаа ҩынҩажәи жәибжьҩык ыҟоуп, ақырҭцәа ҩынҩажәи жәиԥшьҩык, иаанхаз егьырҭ амилаҭқәа ирхаҭарнакцәоуп.


Диит ԥхынгәымза 4, 1979 шықәса рзы Аҟәа ақалақь аҿы; 1996 ш. далгеит Аҟәатәи аҩажәатәи абжьаратә школ; 1997-1999 шш. аррамаҵура дахысуан; 1999 ш. д6алеит Ростовтәи аҳәынҭқарратә економикатә университет, амилаҭтәи адунеитәи економика афакультет; 2010-2014 шш. аус иуан ЗҲƏА «АСД - Аргылара» адиректор хада ихаҭыԥуаҩс; 2014 ш. Аԥсны Жәлар реизара V ааԥхьара депутатс далхын; 2017 ш. Аԥсны Жәлар реизара VI ааԥхьара депутатс деиҭалхын.


Аха сагааит сагозар ахра, қәаз, исыз, илеиз акырцх, акгьы иалшом сара сԥахра, акгьы иалшом сымҩа акырц.


Диит 1912 шықәса ԥхынҷкәынмза 31 азы Аҭара ақыҭа Кәыдрытәи аучастка (иахьатәи Очамчыра араион). Дҭахеит 1941 шықәса рашәарамза мзмзы, Белоруссиа, Белосток (уажәы Польша иалоу қалақьуп), аҩбатәи адунеитә еибашьраан.


Лиуксенбург лиуксенбург Германиагьы Франциагьы ирыдларцы аҭахым, хазы ахы иақәиҭны аҟазара иашьҭоуп.


Абра бгәыр ыҟоп, Џаџы, Бмацәаз ыҟоп, Џаџы, Брахәыц абра иҟоп, Џаџы!


Ари аӡын бааԥс, ари ахьҭа бааԥс, ари аԥсабаратә мчы џьбара ду хыԥхьаӡарала имаҷу аԥсуа жәлар рҭоурыхтә ҭагылазаашьа уадаҩ инацлеит, аԥсреи абзареи, милаҭ ҳасабла адунеи аныӡаареи аиқәхареи рыбжьара ибжьанаргылеит, иԥышәага дуны, иԥышәага ӷәӷәаны, иџьбараны ирзыҟалеит, аекстремалтә ситуациа зырҳәо иҭанаргылеит.


Есма лыблақәа рхаҭаҵәҟьа акҷыра аарҿыкәшахьеит умҳәозар, Есма лгылашьа, Есма лныҟәашьа, Есма лыхцәы ашықәсқәа рнапы алыршьхьеит умҳәозар!


Сара аррантә санаа инаркны Аҟәа аԥсуа школ интернат аҿы анхамҩа аиҳабыс аус зуан.


Ара ауп сара сымчи схи ахьеихәо, ара ауп сара сыжәлар рзынгьы схазынгьы сахьхәарҭоу.


Амрагыларахьтәи ақьырсиан тәылақәа ракәзар аԥсуаа рыла уахь инеиуан Бырзентәылатәи ақьырсиан культура


Аԥсны иалымсыкәа аурысцәа ақырҭцәа рахь изнеиуамызт, ақырҭцәагьы иара убасҵәҟьа Аԥсны иалымскәа аурысцәа рахь изнеиуамызт.


Раԥхьатәи аҭыжьраан еибарҷырҷыруеит ҳәа иҩыз ажәа, еибарҷырҷыруеит ҳәа еицҵаны икьԥхьуп ашьҭахь иҭыҵыз ашәҟәқәа рҿы.


Уильиам Шекспир иара убас ажәеинраалақәа рацәаны иҩит, зеиӷьыҟам асонетқәа налаҵаны. Уи иажәеинраалақәа рыла ашәақәа рацәаны ирҩхьеит. Иара зегь реиҳа иркьыԥхьуа, иеицырдыруа шәҟәыҩҩуп адунеиаҿ. Иара иԥсҭазааразы иаадыруа имаҷуп. Ҳара уаҩык иаҳасабала иара дзеиԥшраз гәааҳагӡар ҳалшоит уи аамҭазтәи алегендақәеи инхаз адокументқәеи рыла. Шекспир мшаԥымза 23, 1616 шықәсазы иԥсҭазаара далҵит. Иара иҩит 38 пиесеи ажәеинраалақәеи рацәаны.


Рим аимператор актәи ашәышықәсазы аԥсилаа аҳәынҭқар дызлариҭарыз Аԥсилаа Рҳәынҭқарра ыҟамкәан?


Утәазар ааԥынра шааиз узгәамҭо, иумаҳазар ашәа шаҳәо ҟармаҵыск, амш акгьы унамҭо, аҵх акгьы унамҭо, угәы ааҭылмыргәырӷьаӡо ԥҳәыск


Аԥсы аҭазаара ари зегьы ирыхәҭоуп, џьоукы адәы иқәуп, џьоукы аӡы иҭоуп.


Иван V Алеқсеи-иԥа (25 апреля 1682 — 29 января 1696) (правил совместно с Петром I)


Ауаа реиҳараҩык акоррупциа закәу еилыркаауеит амаҵзура ахархәара ала рхатәы феида шалырхуа џьоукы. Насгьы, ари ажәа аҵарҭышагара аилкаара иадырҳәалоит. Аха, абра иазгәаҭатәуп акоррупциа аҵарҭышагара мацара аҟны ишаанымгыло. Иазгәаҭатәуп акоррупциа аҭыԥ шамоу аҳәынҭқарратә маҵзурақәа рҟны мацара акәымкәа, ахатәы сектор аҟынгьы. Ари афеномен ҷыдарақәас иамоу иреиуоуп амаҵзуратә хаҿи уи аусурҭа ҭыԥла аиқәыршәаҩи рыбжьара, аинтересқәа рыбжьара, даҽакала иуҳәозар, анаплакқәа, асоциум, аҳәынҭқарра уҳәа рҟны ицәырҵуа аконфликт. Акоррупциа аҟазаара афактор хаданы иҟоуп феидак алгара, аиура (уи материалтәымзаргьы ауеит), акоррупциа ахаламгаларазы ауаа аанызкыло факторны иҟоуп ацәгьоуразы ахьырхәра. Даҽа факторны акоррупциа аҟазаара алшара ҟазҵо иреиуоуп азинтә скепсис, атәылауаа рзинқәа рзымдырра, аграждантә хдырра алаҟәра. Акоррупциа - ари социалтә цәырҵроуп, ари иаанаго апроцесс ҩ-ганк ралахәхара ауп. Ганкы егьи аган феидак злоу уск азыҟанаҵоит уи аинтересқәа рынагӡаразы, иара убасгьы ари алшара ҟанаҵоит аҩбатәи аган амаҵзуратә ҭагылазаашьала цәгьашақә ахархәаразы. Аҩбатәи аган акәзар, афеида зауа акәхоит, актәи аган адҵақәа рынагӡара ала. Арахь иаҵанакыр алшоит амаҵзуратә уалԥшьақәа рынагӡара, мамзаргьы рынамыгӡара, иарбанызаалак аинформациа адгалара уҳәа.


Ауаҩы дахьымнеиц аизга Ашәа ҿыцқәа еиднакыло ажәеинраалақәа рҿы ҳара иаабоит шьахәла иҩу куплетк-куплетк иҟоу ажәеинраалақәа.


Диит 1945 щықәса жәабранмза 23 рзы Бзыԥҭа ақыҭа Гагра араион. 1969 щықәсазы дҭалоит А.М.Горки ихьӡ зху Аҟәатәи аҳәынҭқарратә институт, далгоиг 1974 щықәсазы.


Ажьа́қәа () — ажьаԥшрақәа руеиҭа аҭаацәара. Иаҵанакуеит 63 ахкқәеи ахкеиҵақәеи, рыхьӡоуп ажьа (иаҳҳәап Lepus) ма акролик (иаҳҳәап Oryctolagus). Ажьақәа рҭаацәара аҟынтәи аԥстәқәа адунеи зегьы аҟны (Антарктидеи  харантә адгьылбжьахақәеи ида) рынхоит.


Уи иара акәын уаҳа саазымшаҭаз, уи иара акәын сызҭахым анышәаз.


Фредди Меркиури (, иара ахатәы хьӡы: Фаррух Булсара (); , Стоун-Таун, Занзибар — , Лондон, Британиа Ду) — британиатәи ашәаҳәаҩы.


Абри аҟазшьа бзиа аныҟәгара зыбзоураз еиҳараӡак аамҭа акәын аполитикатә аамҭа


Актәи азнеишьа еиҳа аларҵәара амоуп. Уи иӷару ауаа ԥарала ацхыраара рыҭара, аԥара рызшәара ауп. Ари зегь реиҳа имариоу знеишьоуп, аха апроблема ахаҭа азыӡбом, аҭагылазаашьагьы еиӷьнатәуам. Аҳәынҭқаррақәа, иара убасгьы, ахныҟәгага змам ауаа рзы рдырра аизырҳаразы, азанааҭ роуразы аусқәа еиҿыркаауеит, аха азанааҭ змоу ауаҩы усурҭа ҭыԥла иеиқәыршәара ус имариам, дара аусурҭа аҭыԥқәа рыҟамзаара иахҟьаны, мамзаргьы аусура азы алшара аҟамзаара иахҟьаны.


Уи агазеҭ Аԥсны аусзуҩцәа данрыдныҳәала ашьҭахь аредактор хада ииҭоит агазеҭ Аԥсны иаҭоу Аԥсны Жәлар Реизара Аҳаҭыртә шәҟәы.


Адәныҟатәи аусқәа рминистрцәа рхеилак – ОБСЕ аҳәынҭқаррақәа- алахәылацәа рыдәныҟатәи аусқәа рминистрцәа есышықәсатәи реиԥыларақәа роуп;


Убри инаркны иԥсҭазара далҵаанӡа иҩны иҭижьит хыԥхьаӡара рацәала ажәеинраалақәеи апоемақәеи реизгақәа.


Аха исылшо адунеи аҿы акызаҵәык ыҟоуп егьа сыԥсӡаргьы, адунеи аҿы сыԥсы ыҟоуп.


Цәыббрамза́ 19 (Цәыббрамза́ зе́ижә), Сентиа́бр 19, Цәыббра́ 19 — григориантәи амзар 262 тәи амш (263 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 103 мшы.


Ажәҩан еихашьшьит ҳәа дара ргәы хәашьуамызт, ибааӡар адгьыл аԥхьа ибон, ихьҭакыр адгьыл аԥхьа иԥхон, адыд еиҳа икылкааны ихысуан, амацәыс еиҳа иласуан, гәалашәараҵас акәын иумбаӡакәагьы ишузааиуаз.


Аԥсны Ахада зыхьӡала дцәажәо Аԥсны жәлар роуп, аԥсуа жәлар роуп


Сажәеинраалаҿ иаанхауанда Сара сгәеисра аҟәырҷха, Сажәеинраала зыбылуанда, Сара сгәеиԥш, имцаха!


Еиуеиԥшым аамҭақәа рзы апериодикаҿы, еиҳараӡакгьы агазеҭқәа Аԥсны Ҟаԥшь, Советскаиа Абхазиа рдаҟьақәа рҿы икьыԥхьхьан алитературатә зҵаарақәа ирызкны, насгьы акультура иадҳәалоу еиуеиԥшым азҵаарақәа ирызкны аҵакы бзиа змоу астатиақәа.


Нхыҵ инхаз адыгацәа ҳәа хьӡыс ишьҭырхит, Аахыҵ инхаз аԥсуаа ҳәа хьӡыс ишьҭаҳхит.


Врангел иусқәа сҭампылынтә ажәа иааҩуа ала Врангел иусқәа ожәы даазқәылаз иаҳа еиӷьхыеит.


Анатоли Дмитри-иԥа Хагба ( — ) — аԥсуа музыкант, Аҳәынҭқарратә камертә оркестр адирижиор, Аԥснытәи АССР аҟазара зҽаԥсазтәыз аусзуҩ, Аԥсны жәлар рартист.


Апоет урҭ дрызгәааит, ииашаны Аԥсны злабзиоу рацәоуп, аха Аԥсны злабзиоу инхотауаа рылоуп


Хшыҩда аҵарагьы дук мчы амам, амчгьы убри ада ишамҩоу, ишақәнагоу егьалшуам


2011 ш-зы лаҵарамза 30 Москва Урыстәыла абџьаршьҭыхратәи мчы акультуратә центыр аҿы имҩаԥысит атәылауаҩратә панахида, аҵыхәтәантәи инаскьагараз даҭааит Урыстәыла Федерациа Ахада Дмитри Медведев. Уи аҽны ауха Аҟәатәи аҳаирапланла Урыстәыла МЧС С. Багаԥшь иԥсыбаҩ ааган иԥсадгьылахь.


Атәым хәышҭаара еиҵихит, атәым хәышҭаараҿы алҩаҵә ҩаишьҭит, иаб ихәышҭаара ицәеиқәыцәеит ҳәа ишылыԥхьаӡозгьы, ахаҵа имца изеиқәуп, ҵхагәаны дҩагыланы ихәышҭаара аахәыҵишьшьаар, уаҳа мҿы ақәимҵаӡаргьы, аԥырӷқәа мацарагьы удырԥхоит ҳәа ззырҳәо, анхаҩы инхаҩ бзиара аазырԥшуа руак, Абзагә иахьидылбалаз лгәы иаахәеит Ардушьна.


Заика В. Е. Черноморские рыбы и летопись их промысла. — Севастополь, 2008.


Иажәақәа данырзымхәыцыхгьы, ма игәырҵҟәылаҿ иаанханы иҟазҭгьы, Аԥсара ақыҭан зегь раԥхьаӡа иара еиликаауан, абри реицәажәара ашьҭахь, мызкгьы аабжьымсыцкәа Шьааб иџьмақәа реиԥш ҳәа аԥсараа ражәа иалалаз ажәаԥҟа рхашҭаанӡа, иҿыцӡа, иаҳагьы ирччаганы, иаҳагьы ирхәыцганы уи инавагылаз ажәаԥҟа ҿыц иаишьахаз.


Иқәгылара злахиртлаз иажәақәа апрезидиум аҿы итәаз Қырҭтәыла анапхгара ахаҭарнакгьы, апартиа Аԥснытәи аобласттә комитет аҩбатәи амаӡаныҟәгаҩгьы, апартиа Аҟәатәи ақалақьтә комитет анапхгарагьы иҵәымӷ жьакцаны ргәы ишалакшаз рхы-рҿқәа иаарныԥшит.


Иахьа ма уаҵәы, ааи, хымԥада, иахьа ма уаҵәы ашҭа дааҭалап Ерасҭ, аибашьрахьтәи дхынҳәны.


Пхумипон Адулиадет (; , Кембриџь, Масачусетс, ЕАА — , Бангкок, Таиланд) - 9-тәи Таиландтәи аҳ.


Хәажәкырамза́ 31 (Хәажәкырамза́ ҩажәи́ жәе́иза), Ма́рт 31, Хәажәкы́ра 31 — григориантәи амзар 90 тәи амш (91 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 275 мшы.


Усҟан ажәҩан са сҟынӡа илаҟәит, ажәа иуҳәазгьы са сҟынӡа иааӡеит.


Ажәакала, иахьа иҳалшароуп еиҵагыло абиԥара ҿа рхатәы бызшәала ицәажәо, рхатәы бызшәала аҵара рыманы, аԥсшәа ахаҭа аҭаацәа ирбызшәаны аҟаҵара.


Иаанхеит жәашықәса иниасны ицарц азыҳәан аҩажәатәи ашәышықәса, наӡаӡа аҭоурых ашҟа иниасырц азыҳәан аҩбатәи азқьышықәса.


Аиашаз, дарбан зышьҭахьҟа зыԥсҭазааратә мҩа ианԥшыланы, уи дызнысхьоу иԥсҭазааратә мҩа ԥхеимшьартә ианысыз иеиҳа ишьыцгатәу!


Быԥсы ахьынӡаҭоу иныҟәгала ҳәа леимҳәеит, лыԥсы ахьынӡаҭоу аныҟәгара лара ишлықәнагозгьы.


Антисемитизм ацәырҵра зыхҟьаз амзызқәа иара убас даҽа ҩ-гәыԥк рыла иршоит: анаукатәи афилософиатәи амзызқәа рыла. Анаукатә мзызқәа ҳарзааҭгылозар, ажәытәӡаны иудофобиа ацәырҵра, ауриацәа егьырҭ ажәларқәа рҟынтәи рҽалкаара иахҟьеит. Уи ауриацәа Анцәа иаликааз жәларуп ҳәа ирымаз агәаанагара иахылҿиааит. Ус уи аԥхьа ақьырсианцәа амырҭаҭра иадгылоз цәымӷырҭас иркуан, гәаҟрала ианҭадырхозгьы ыҟан. Аҭоурыхҭҵааҩ С. И. Лурие антисемитизм ацәырҵра анҭиҵаауаз игәеиҭеит, ауриацәа ажәытәӡаны аибашьрақәа рышьҭахь иаиааины аметрополиахь нхара ианыргозгьы рхатә культуреи рдинхаҵаратә принципқәеи шаанырмыжьуаз. Ауаажәларраҿы иагьа ақәыӷәӷәара роургьы уи иацәхьаҵӡомызт. Аха уи ус иҟаҵәҟьазу иҟамзу аҵарауаа иахьагьы еимаркуеит.


Абжьы бзиа аллаҳ иҳамҭоуп, уи аганахь ала аҟармаҵысгьы, абнацә ма аҽбзиа излареиӷьу егьыҟам аџьеигәаҟәагьы убас ауп егьырҭ ауааԥсыра дреиҳаушәа ихы имԥхьаӡалароуп, уи усс имоу даҽаӡәы ихьаа ихатә хьаак еиԥш иадкыланы, ашәала уи ихьаа ахҽра абри ауп аџьеигәаҟәа ҳазшаз напынҵас ииҭаз.


Раԥхьатәи Аԥсҳа Леон Актәи хшара димазу-димамзу ҳаздырам, аха хыхь ишысҳәахьоу аиԥш, сара сҭоурыхҩҩым, шәҟәҩҩык иаҳасабала, насгьы ҭоурыхтә фактк шсымамгьы Леон Актәи ахылҵ диман ҳәа сшьоит.


Иахьа Урыстәыла мцара акәымкәа Европатәи ауниверситетқәа рстандартқәа рыҩаӡара аҟынӡа анагара ари ауп ҳуниверситет аректор иҿаԥхьа иқәгылоу азҵаатә хада.


Ш. Русҭавели. Абжьас-цәа зшәу. Апоема. Ақырҭшәахьтә иеиҭеигеит Д.Гәлиа. Аҟәа, 1941 шықәса.


Зны асалам шәҟәы атетрад қьаад ала изырҩит, сара исмазҵааӡакәа рхала асалам шәҟәы изыршьҭит


Раԥхьатәи аҭыжьраҿы ажәақәа егь имыҩӡац, абуфет, акамфет, акара-кара ҳәа, апианина ҳәа иҩу, егьырҭ рҿы егьимыҩӡац, абуфеҭ, акамфеҭ, акара-караҳәа, апианино ҳәа иԥсахуп


Ҳара ҳахьыӡ аԥсуаа аҭырқәцәа абаза ҳа нҳарҳәоз изакәыз ҳаздырӡомызт ирҳәон ҳаиҳабацәа, азахәцәа рызн ачерқьез инырҳәоз изакәи рыздырӡомызт, иаанагоз рыздырӡомызт ҳабдуцәа ҭырқәтәыла инҩеи, азахәцәа ишырдыруаз.


Уи ашьҭахь, ажәаатәи ашәышықәса анҵәамҭеи азежәтәи ашәышықәса алагамҭеи рзы Қьалышь Ачачба Аԥсҳас даныҟаз еиҭа Аԥсны аабоит иазхаҵаз тәыланы.


Ҿаҳаи дагәеи реиԥш, лакҭа маӡала урҭ еицәажәоит, зныктәи анеиҿаԥшрала адунеи азна еибырҳәоит, адунеи азна еимырдоит ҿаҳаи дагәеи реиԥш, бжьыда, ажәада, аха дыргада, напы рхарада.


Акорпоративтә маҵзурақәа рахь иаҵанакуеит ацхыраагӡатә функциақәа, аинструментқәа, аресурсқәа, урҭ рыбзоурала аусурақәа зегьы рынагӡара алыршахоит. Иаагозар, акатегориа «акорпоративтә маҵзурақәа» еиднакылоит анапхгаратә усбарҭақәа, аполитика аус адуларазы аҳәынҭқарра-алахәылацәа реипыларақәа еиҿызкаауа; жәларбжьаратәи аиҿцәажәарақәа аус рыдулараан аиуристтә ҟәша ирыднагало аконсультациақәа; агәабзиарахьчара иадҳәалоу аинформациа аларҵәаразы ауаажәларра реимадаразы аусзуҩцәа рҟынтәи ацхыраара; ауаажәларратә гәабзиарахьчара аусхк аҿы адунеи аҿы иреиӷьу аекспертцәа адзыпхьало аперсонал аус рыдуларазы аҟәша аусура, иара убас иарӷәӷәоит агәабзиарахьчара адунеизегьтәи аиҿкаара аофисқәа 150 инареиҳаны рҿы аус зуа 7-нызқьҩык аусзуҩцәа  ауадақәеи ахархәагақәеи рыла еиқәзыршәо амаҵзурақәа.


Андриа идыруан абарҭ иибоз зегьы абас изҵәылихуаз, егьырҭ зегьы реиԥш ҽырдагәа, ҽмырҳа ҟаҵаны дахьзымтәоз зыхҟьоз ани ихылаԥшуаз, наҟынтәи ишьҭихыз амчқәа шракәыз.


Уи мацарагь акәым, ақырҭуа археолог Оҭар Џьаԥариӡе Баҭым инаркны Аахыҵ-Кавказ Амшын Еиқәа аҿықә анкьаӡа зны иаанызкылоз аԥсуа-адыга хаттаа ракәын ҳәа ишәҟәы ианиҵаз ахсаала иацу аҩырагьы, Аԥсны аҭоурых авторцәа алазцәа аԥсилаа ирышьҭаланы афбатәи ашәышықәсазы Егры аӡиас ахықә иадырцалт ҳәа ианырҵази


Аԥсны ҵҩа змам амал алзгоз, жәашықәсала иалачоз ачынуаа дуқәа уаанӡагьы иргәаԥхомызт аԥсҳа ҿыц Леон ианшьцәа аҳазарқәа ицырхырааны, ргәы злазҩоз ала, уатәи иан лаҳәшьаԥагьы дицырхырааны, араҟа имҩаԥигоз аполитика, иахьынӡарылшозгьы иԥырхагахара иашьҭан, зеиуа хкыс иҵарымгалозгьы егьыҟамызт.


Ари аԥсуа литературазы мацара акәым, иара еиԥш иқәыԥшыз асоветтә литературақәа зегьы рзы иҟазшьарбагоу процессуп.


Исызгәамҭаӡеит усҟан уанааиз узлааз, уи акәӡам сыгәҭыха, уи акәӡам са суаз.


Насгьы ҩажәижәабатәи ашықәсқәа аҩбатәи рызбжазы Сталини Бериеи имҩаԥыргоз аполитикатә репрессиақәа ҳлитературагьы налакны, ҳмилаҭтә культура аҿиара ӷәӷәала иаԥырхагахеит, еиҵанаҟьеит.


Ҟоҳ, ари дызусҭоу уи ауп, абас ауп, аҽы сҵыхә хиҵәан даазгуан, аус дасҭоит ҳәан даазгуан, ари еиԥш аныҟаиҵа, уаргьы аус даҭ!


Гургаон (входит в агломерацию Дели) — Гургаонский метрополитен (строится; открытие запланировано на 2012)


Бзиала, расҳәоит сызԥырҵуа, бзиала, расҳәоит ицо, гәыблырак сымоуп инымҵәо, са сахьцалакгьы исыхьӡо.


Ҳгәы иаанагоит арҭ ажәақәа иахьазы ҳара иҳазкны Шекспир иҳәазшәа ауп ишыҟоу ҳәа.


Ус анакәха, сҭаацәа рыхьӡала аиашьара шәҿаԥхьа ҭоуба зуеит сыхгьы шысмырԥхашьо, сыжәлагьы шысмырԥхашьо ала.


Ацәаҳәеи ацәаҳәеи рыбжьара, усҿыхәама са сӡыхьны, ацәаҳәеи ацәаҳәеи рыбжьара, угәы сақәызма схәырбӷьыцны.


Абас иҟан иҭоурых чыхьа ԥсцәеирымга, чыхьа ахәымга, чыхьа ашьых, чыхьа аилымга.


Ҳара ҳтәқәа ааит, ҳара ҳтәқәа ааит ҳәа иҳәҳәаны идәылибаҳәеит ҳаҩны иҩназ ақырҭцәа.


Ҳажәлар традициала акыр ишьақәыргыланы ирымаз ҳқыҭатә бзазаратә культура ҳампыҵӡаара иаҿуп акыргьы иҳампыҵӡаахьеит, ҳмилаҭра зныԥшуа ақалақьтә бзазаратә культура ҳзеиҿымкааӡеит, ҳаилахәеилапашьаны, анахьгьы ҳаиуамкәа, арахьгьы ҳаиуамкәа, ахаостә ҭагылазаашьа ҳаманоуп ҳшыҟоу.


Бжеиҳан Маршьанаа рыҷкәынцәа ари ацҳа иқәымлаӡакәа, нырцә-аарцә, хыхь зымахәқәа ауарбажә ашьапхыцқәа реиԥш еилышьыз аџь-ҵлақәа ирықәланы аӡы ируан, – иҳәон, Багада ахра шьапԥынҵала иаҿаланы рымч ԥыршәон, – иҳәон, уа иаҿаҟаҵаз ашьхымӡаҭрақәа рҟнытә қаруаҵас еикәаԥхоз асаранџьқәагьы лбааргон, – иҳәон.


Урҭ днарыцымлеи Кәынта Цымцбагьы иқыҭа дахьӡырҳәаганы адагьы Аԥсны азгьы дыхьӡырҳәаганы актәи аҭыԥ имоуп, аҩреи аԥареи рҿы деицырдырхьеит


Агенуезцәа рхан ари аҭыԥ Абкасиа/Абкациа ҳәа иашьҭан. Италиатәи аныҟәаҩ Емидо де Асколи (1634 шықәсазы) излаиҳәо ала,  ара «Абаза» захьӡыз абаӷәаза ыҟан. Егьорҭ аҩрақәа рҿы иахьа иахдыруа ахьӡ Цандрыԥшь/Сандрыԥшь ауп иарбоу. Аԥсны аурысқәа рнапаҿы ианаарга, амҳаџьырра ашьҭахь Цандрыԥшь «Пиленко, Пиленково» ахьӡырҵеит, аурыс генерал Пиленко иаҳаҭыраз, нас Цандрыԥшь иаҵанакуаз адгьылқәа ршеит «Пиленково-1», «Пиленково-2», «Пиленково-3», «Пиленково-4», «Пиленково-5» ҳәа. 1948 шықәсазы ақырҭқәа Пиленково «Гантиади» ахьӡырҵеит. 1992 шықәсазы ажәытә хьӡы Цандрыԥшь шьақәыргылан.


Иаҳа ирԥшӡаны иҳәазаргьы, Кыҷа ииҳәазгьы, абригадир Бардушьа ииҳәазгьы, иаанагоз акы акәын.


Аоригиналра рыҵоуп иара убас апоет исалам шәҟәқәа знызынла излахиркәшо аҳәоуқәагьы


Ҳзықәшәа закәзеи, ҳзықәшәаз еицәа ҳақәшәеит, ахаҳә ду хагалан абахә иқәҳаргылеит, Сасрыҟәа дымшәакәа ахаҳә ду даԥылеит, шьамхыла дасын, уи ахаҳә ду ԥиҽит, аха зегь мцурахеит, Сасрыҟәа дазымгеит!


Абасала, сыҩнаҭа иаздырҳаит, сыжәла иаздырҳаит, нас рхаҵкы сзымцарызеи сара сҭацацәа?!


XXIII шәш. ҳ–е–ӡа аан — Аккадтәыла аҳәынҭқар Саргон I Шумери Аккади реидиҵит.


Ӷәада ахәбатәи акласс ибзиан сшалгазгьы, аурыс школ ахәбатәи акласс аҟны аҵара сҽадцалан исҵоит ҳәа сшаҿызгьы, даара исцәуадаҩхеит.


Харьков — Конная тяга, 1882—1918. Электрическая тяга, 1906 — до сих пор. Изначально колея 1000 мм, переделана под стандартную в 1927—1930. (См. Харьковский трамвай).


Зны-зынла Разан уи рывибозшәагьы рбон, аха Разан урҭ акгьы рывибомызт, деиликаауан Арда, деиликаауан уи рацәак илымазымкыз Дадын.


Акьыԥхь аҿы дцәырҵит 1955 шықәса инаркны. 1989 шықәса раахыс Сарион Ҭаркьыл ажурнал «Амцабз» даредактор хадоуп.


Сахьаацәырҵыз, акыр шықәса уажә аԥхьа аҿҳәара ԥаҳҵәахьазшәа, иаргьы саргьы убра ҳаиқәшәеит, иаргьы саргьы!


Ара иҟан агәымшәақәа, Заур Иваниԥа, Гиви Ӡиӡ-иԥа, Нодар Фома-иԥа, Гәырам Иликәа-иԥа, Инда Иликәа-иԥа, Федиа Амтон-иԥа, Ипполит Нури-иԥа, Артиом фома-иԥа, Бесик Дур-иԥа, аишьцәа Ҭемыри Руслани Қарбеииԥацәа, Славик Володиа-иԥа, Асҭамыр Алион-иԥа, Џьумбер Ҷыҷыкәа-иԥа, Бесалҭан Даҭикәа-иԥа.


2000 шықәсa инaркны Қырҭәтылa aпaрлaмент aекономикaтәи политикеи aреформaқәеи рхеилaк aхaнтәaҩы, 2002 шықәсa инaркны Қырҭтәылa aнaционaлтә пaртиa aмaӡaныҟәгaҩ хaдa.


Уара ула идууп ҳагәқәа Ашықәс ҿыц иааиуа, ҽааныбзиала, Ҽааныбзиала, асы азыруа!


Октиабр, уара исуҭеит азин аԥсшьара, азин уара исуҭеит иахьа акрура, азин суҭеит сбаҩхатәра уаҩҵас арҿиара, азин сымоуп зегь реиԥш саргьы ԥхьацара.


Ашкол хәыҷқәа инадыркны зегьы иаадыруеит абызшәа ацәажәара зегьы иреиҵоу ахәҭаҷ ашьҭыбжь шакәу.


Адырҩаҽноуп, – лҳәеит, шәара гәалс ӷәӷәас иҟашәҵаз, аизараҿ ииҳәаз убри иажәа ҟадыџь абасгьы-абасоуп, исҳәеит, исымҳәаргьы ауамызт ҳәа саргьы иансеиҳәаз, – лҳәеит, бааԥсыла исцәымыӷхеит, ууаажәлар ираҳар угәаӷ днаркуеит, уанаџьалбеит, – сҳәеит аха исымчызи, – лҳәеит, иара уажәыгьы лыӡӷы даханы аҳәҳәара далагарц егьлыгымхо


Амала, аџь инацәыхараны иҟоу анышәынҭрақәа аҩырақәа зну абаҟақәа рхагылоуп, аџь ааигәа-сигәа, насгьы уи амҵан зыԥсыбаҩ анышә иамадоу хыц-ҩыцқәак рҿы ахьатә масарқәа рхарсуп, аџь-ҵла амҵаныҵәҟьа иҟоу анышәынҭрақәа рҿы ахаҳә башаҵәҟьагь шьҭам.


Шәышықәсқәа рантәи, ҳабдуцәа рабдуцәа ихыҵны иааит, џьоукы Шьамала ихьааз амшала Шьам-иԥацәа, егьы џьукы Баӷдаҭала ихьааз амшала Баӷдаҭ-иԥацәа ус ҟароуп иаадыруа аамышьҭахьы.


Абарҭқәа рганахьала иҟазшьарбагоуп Баграт Шьынқәба аԥсуа-абаза жәларқәа Адунеизегьтәи аҩбатәи Рконгресс аҿы ииҳәаз абарҭ ажәақәа


Аҽы хьышьарххо ахылаӷьара мҩа бааԥс иҭалан ианылбаауа еиԥш, Кәынта иижәыз иблахаҵ шаргьежьуазгьы, зназы имашьына нкыла-нкыло, аҳаҭыр бо, хәыҷы-хәыҷ амҩа бааԥс даҿысны алада далбааит, абар, уажә ақыҭа иагәылсуа амҩа ҭаҟәа-ҭаҿа ианыршәланы днеиуеит, дырҩегьых уаҟа иангылоу ажәқәа, акамбашьқәа, аҽқәа, агынҿарақәа, џьма кьоу-шәоуқәак днарывс-аарывсуа, днархыкәша-аархыкәшо


Ахьча Гәдиса сицны ашьха саныҟаз, инапсыргәыҵа азна ааирҭәын, гәыблрала днахәаԥшит аӡыхь, инапсыргәыҵаҿы аҵыс ԥшқа икызшәа.


1904 шықәсазы Гагреи уи акәша-мыкәша иҟоу адгьылқәагь апринц Ольденбургскии дызхылаԥшуаз, Аԥсны «Сухумский округ» ҳәа изышьҭаз иалхны Шәачатәи аокруг иаларҵеит, 1917 шықәсазы уи аҭыԥахь ирхынҳәын. Аԥсны аиҳабыра рыбзоурала Гагреи Ԥсоуи ирыбжьанакыз «Пиленковская волость» иара убас Аԥсны иазырхынҳәын 1929 шықәсазы. Убри ашьҭахь ауп Гагра араион хазы ианышьақәагылагь. Уи иахьа еиднакылоит ақалақь Гагра, ақалақь ҟазшьа змоу аҳаблақәа — Пицундеи, Цандрыԥшьи, иара убас жәеиза қытеи — Алаҳаӡы, Хышәҳа, Бзыԥ, Ԥсахара, Гьечрыԥшь, Лӡаа, Маҳадыр, Мқьалрыԥшь, Ҳашԥсы, Амзара, Арасахәы.


Аҩӡыбжьа́ра / Амесопотамиа ( – «Аҩӡыбжьара»), изгьыхьӡҵо Ҩ-ӡиастәыла — аобласт Тигри Евфрати аӡиасқәа рыбжьара, иахьатәи Ирак территориаҟны иҟоуп. Евроазиаттә ацивилизациа агарақәа руак ауп.


Убри аҽны убра санцәажәоз шықәсла исхыҵуаз, аишьцәеи аиҳәшьцәеи шаҟаҩ сымаз, сахьынхоз-сахьынҵуаз, исыбзазашьаз


Аха имаҷҩуп издыруа, есҽны акоррупционерцәа рҟны аус шҳамоу. Еиҳаракгьы ари ацәгьоура ауаа иахьырԥыло аҵарадырра ахырхарҭа аҟны шакәу. Иаҳҳәозар, ашколқәа рдиректорцәа аремонт, мамзаргьы аԥарда ҿыцқәа раахәаразы лассы-лассы аԥара еизыргоит. Иреиҳау аҵараиурҭақәа рҟны акәзар, астудентцәа акафедра аҭахрақәа раахәара азын аԥара еизыргоит. Ас еиԥш иааугаша аҿырԥштәқәа даара ирацәоуп.


Ҭарсхан ихазы иӡбар акәын, иԥҳәыси иареи нас маӡала гәыҵхас имаз аԥҳәыси иареи реизыҟазаашьақәа.


Агафодор (Преображенский), Успенско-Драндский общежительный монастырь в Абхазии. Историко-археологическое описание. Ставрополь, 1894


Нхыҵ-Кавказтәи ҳашьцәагь ҳаргьы ҳаилахәны ҳзеиԥш ҳәынҭқарра ҿыц аиҿкаара аҽазышәараҿы уҳәарыма, аменшевикцәа ҳәа Аԥсны иахаҳаз Џьуӷьели аԥсцәеирымага дзаԥызаз рықәцараҿ уҳәарыма


Аиааира алакҭа сышҭагылазоуп ишсықәшәаз, Ача, ишсықәшәаз, аха ахызаҵә акәу џьыбшьома исықәшәаз?


Избанзар, уи доуҳала ииз фрауаҩын доуҳала ииз, доуҳала иӷәӷәоу мԥрышьа имаӡам!


Ажьырныҳәамза́ 5 (Ажьырныҳәамза́ хәба́), Ианва́р 5, Ажьырны́ҳәа 5 — григориантәи амзар 5 тәи амш ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 360 мшы (361 мшы ашықәс ду ала).


Чунцин (2005): Чунцинский монорельсовый метрополитен — 1 линия, 14 км, 13 станций, Чунцинский метрополитен (2011) — 1 линия


Ажәа инысхызоуп исзымхо, Шьҭа сахьҵәуеит ҳәа иаԥсам, Аҳәатәыҵәҟьоуп уажә исзымҳәо, Аҳәатәыҵәҟьоуп ҳәашьа змам.


Ажәеинраала Ахачҳара змоу ауаҩы аҟны иуԥылоит абарҭ реиԥш иҟоу ацәаҳәақәа


Сара ушықәсаҿ сыҟан иацы, Заҟантәгьы сыԥсызеи иацала, иахьала, иацала, иахьала ҳаиԥылон, ҳаицын, Иҳақәшәон аҩызцәа Аҟәа ҳахьалаз.


Сықәуп сара адгьыл ашәақьқәа ахьыҭҟьо, сықәуп сара адгьыл амца зыхҟьо, сахьыччо, сахьҵәуо, сахьрыцҳау, сахьшәо, зны амра ахьгыло, зны амза ахьҭашәо.


Аҵаа ԥсасиқәа, аҵаа ԥсасиқәа, ус аамҭала иаасасын ауп, нас имҩасит аџьҵла ақәреиԥш, рықәра анхалон, рыцҳа, ргәы ахәреиԥш.


Афырхаҵаратә епос иаҵанакуа рахьынтәи ара иҟоуп нарҭаа ирызку аҳәамҭақәа акыр иаԥсоу рвариантқәа.


Жьҭаарамза́ 8 (Жьҭаарамза́ ааба́), Оқтиа́бр 8, Жьҭаара́ 8 — григориантәи амзар 281 тәи амш (282 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 84 мшы.


Исгәалашәоит маи мза инаркны октиабрынӡагьы аҷыхьқәа, аҵаа ҟалаанӡа аимаа ҳашьаӡамкәа ҳшьапқәа хырҟьаҟьа ашкол ахьгьы ҳашцоз, исгәалашәоит иахьеиԥш актәи акласс аҿы сантәаз анбанқәа сҵоит, аха ашәҟәы сымам анысҳәа ҳарҵаҩы Зина Хыԥ-иԥҳа Ԥлиа анбан шәҟәы шсылҭаз.


Ҳаиԥылеит, ҳаиԥырҵит, уаҳа акагьы ҳаиԥылеит, ҳаиԥырҵит, уаҳа акагьы уи илакьысуам, уи иҟаиҵалак ауеит


Сара иахьынӡасылшоз саҳра ныҟәызгеит, иахьынӡасылшозгьы сыԥсадгьыли суаажәлари сыхьчеит, пату рықәысҵеит.


Ацаҟьа сыҽнавакны ахысра салагеит, дара еижәибаҵаны иаақәгьежьын, сышрылахысуаз даҽазны иақәшахт аҳаҩара, ҩаԥхьа исымариашаны рҿаархеит, ҩаԥхьа саргьы ашәақь аарыласҵеит, даргьы еиҭа иаақәгьежьын, ԥаса ишакәшаз еиԥш еиҭаакәшахын рҿаархеит.


Уажәы ус иҟаумҵар, аҳ даар, еицәоу ҳақәиршәоит уаргьы саргьы, ҳахәҵәы аақәихӡоит, уара ушҟагьы егьҟамло, сара сышҟагьы егьҟамло ҳахәҵәы-мҵәы аақәихӡоит.


Сызҭахым санрылоу са исымам агәала, са исымам ахьаа, урҭ сгәаҵа исҵәахуеит.


Саԥхьаҟазы сгәы снанагоит, сыргәыбзыӷуа, Саԥхьаҟазы сгәы саԥысуеит есқьынгьы, Иснарбошәа сцәаныррақәа зырцыхцыхуа, Иснарбошәа шаҟа сымоу инагӡатәны.


Диит 1933 шықәса жәабранмза 22 рзы Ӷәада ақыҭа Очамчыра араион. Иԥсҭазаара далҵит 1996 шықәса лаҵарамза 17 рзы. Джуп Ӷәада ақыҭа.


Кьаразаа ареволиуциа азыҳәан иқәԥозҭгьы, ашәҟәаҿы ишҳәоу еиԥш, ҵара змамыз анхацәа, шәҟәык иамыԥхьацыз, рҟәыӷарала, рхала Ленин иидеиақәа ирызкылсызар, сара исзеилымкаауа, рнапхгаҩы Нестор Лакоба ареволиуциа азыҳәан иқәԥоз, анапхгаҩы ареволиуциа даҿагылаҩын.


Сара изласарҳәахьоу ала, уи аԥырҩы аибашьра ҟалаанӡа акырынтә Аҭара дааганы, пату иқәҵаны ачеиџьыка идигалахьан аҭаратәи аԥырҩы Костиа Фиодр-иԥа Кәыҵниа, пату иқәырҵахьан, иара убасгьы, аҭаратәи аԥырҩцәа аишьцәа Алексеии Ринели латариаа.


Молочное — электрическая тяга, 18 августа 1989 — до сих пор, сезонный (См. трамвай села Молочное).


Ачымазаҩ даҳ зышьҭазар, аԥсраҿы днеиаанӡа хәшәы-быӷьшәы ҳәа ак-гьы ҳашьҭалом, данԥсыша ахәышәтәҩы, аԥшҩы, аҟәы дырԥаҩы ҳәа ҳандәықәлоит, уи урҭ акгьы хәарҭас иоуу-ам, дыԥсуеит, нас исабшахә, иԥсхәра ҳәа ҳандәықәлоит, иҳамоу ҳмазара зегьы убри инаиқәҳарӡуеит.


Ииашоуп, асовет аамҭазы ацәгьара бааԥсӡақәа ҟаҵан, аха уи ҟазҵаз, изхароу акоммунисттә партиа акәӡам, аҳәынҭқарра иахагылаз, акоммунисттә партиа, Ленин ду иидеиақәа ԥхасҭазтәыз, иназырҳәы-аазырҳәыз роуп.


Амҩа сықәуп зегь сара исусны, ара сагхо, ана сагхо, сыццакуа.


Апасаџьырцәа рҭатәареи рҭыҵреи атрамваи аингыларҭақәаҿы ирҟаҵоит. Ахьӡдырга аӷәқәа амаршрутқәа рномерқәа измо аингыларҭақәа раанагоит.


Иара убас аҭыԥҳацәагьы аанҿасра раншьцәа ма раҳәшьаду дахьрымоу рахь ицон


Уацәымшәан сара сшыҩкра, уацәымшәан сара сшыҩкра, аԥсы ҭоуп са сажәа, ишҭоугьы ус иаанхоит.


Ус иҟан адунеи ажәларқәа зегьы рзы, еиҳараӡак ԥыхьатәи асовет Еидгыла еиднакылоз ажәларқәа рзы.


Нас аҳ ишыҟаиҵалоз еиԥш, ацәа ааиҵырхын, абаҩқәа лылаԥсаны еиқәырԥсан, ҟамчыла иасит, инадырҳәит, иаадырҳәит, еиҭах ҟамчыла иасит, аха аԥсы ҭамлеит ашьтәа.


Аха ашьҭахь, уажәы Аиааира зыхьӡу ашҭа ҭбааҭыцә аҟынӡа саннеи, сгәаара ианыхьшәашәа, ахәбатәи акласс инаркны изыҩуаз ажәеинраалақәеи, зны-зынла амшынҵа аҳасабала изнысҵақәоз тетрад жәпак сшәыра иааҭызган, арымӡ снықәтәаны, снахәаԥш-аахәаԥшны, ишедеврыз сажәеинраалақәак снарыԥхьан, ашырҳәа сҩагылан, сгәаара ианыхьшәашәа сышьҭахьҟа саахынҳәын, уаанӡа исзымгәаӷьуаз, уажәы исгәаӷьып


Ачанах иангылаз аҵәца Алгьери инапы аагӡаны ианихыртә аҟара ианизааигәалтә, аԥҳәызба аҟәараҟәараҳәа деиҵасуа, лоуразоуроу ақыџьқыџьра далагеит, лнапы зынӡа амч ацәыӡны илымыҩрны идәықәлеит, иара иҽырххо дышгылаз, ачанах лымпыҵшәан, иангылаз аҵәцагьы иаргьы иахьынкаҳаз инеилаҟәыбаса ицеит


Лара деилалҳәон, сара деиласҳәон, иара дмыждаха ани игәаԥхомызт, ари игәаԥхомызт, анс иҳәон, арс иҳәон, ҳцәа ҳааҭихҵәҟьеит.


Кадыр бзиа ибон есқьынгьы аԥсҭазаара алацәажәара, убри азын Ҭемыргьы Натагьы аԥсҭазаара акәын излацәажәоз.


Араҟа, ҳәарас иаҭахузеи, иавсуп сааҭк уи аԥхьа абыжьқәа зҭарԥсо акәалаԥ рыманы Аизара ду ахаҭарнакцәа зиара иамаз жәлар рпоет иҩны инеины ибжьы шидырҭиз, нас аҵх лашьцара иалагәаны азал аҿы лассы-лассы ацәашьы дырцәон Аизара ду аделегатцәа рӷьырак аҵәаӷәа шихьыршьыз


Сан, уа, сан, срыцҳауп, сана, сан, сан, бареи сареи ҳаицымзаауаз, сана!


Ишьҭыԥрааны ишааиуаз, хакәыла инеиҿасит, рыхәцәқәа неибакын, иааивагьежьит, нас иааиԥырҟьахын, шьҭахьҟа инаскьаны, рыхәдақәа ркьакьаны, рыхәқәа еиларгыланы еиҭанеигәыдыххылеит, кәтыцла иааибакын, еивагьежьны аиқәԥара иналагеит, аҟаҿыҳәа иахьеицҳауаз ашьаҟәада рыхьшын, аҳауахьгьы ишьҭыҵуеит, ҵаҟагьы икататоуп аҵысхә.


Жьҭаарамза́ 5 (Жьҭаарамза́ хәба́), Оқтиа́бр 5, Жьҭаара́ 5 — григориантәи амзар 278 тәи амш (279 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 87 мшы.


Жәларбжьаратәи амаҵзура атомтә фымцазы ихадараҵәҟьоу хырхарҭаны иамоуп – аиадертә бџьар аламырҵәара аус аиҿкаара. 1962 шықәса рзы 102 тәыла рнапы аҵарҩит аиадертә бџьар аламырҵәаразы аиқәышаҳаҭра (ДНЯО).