./data/stoa0275/stoa006/stoa0275.stoa006.opp-lat1.xml
Tertullian
Et utique eruntregulae cerfae ad examinandam dei bonitatem  Sed prius est utinveniam illam et apprehendam, et ita ad regulas perducam  Cumenim circumspicio tempora, nusquam est a primordio materiarumet in introitu causarum, cum quibus debuerat inveniri, exindeagens quod agi habuit  Erat enim iam mors, et aculeus mortisdelictum, et ipsa malitia creatoris, adversus quam subvenire deberetalterius dei bonitas, primae huic regulae divinae bonitatis occurrens,si se naturalem probaret, statim succurrens ut causa coepit Omnia enim in deo naturalia et ingenita esse debebunt, ut sintaeterna, secundum statum ipsius, ne obvenientia et extranea reputentur,ac per hoc temporalia et aeternitatis aliena  Ita et bonitasperennis et iugis exigetur in deo, quae in thesauris naturaliumproprietatum reposita et parata antecederet causas et materias suas,et primam quamque susciperet, non despiceret et destitueret, siantecedebat  Denique et hic non minus quaeram, cur non a primordiooperata sit bonitas eius, quam de ipso quaesivimus, curnon a primordio sit revelatus? Quidni? qui per bonitatem revelarihaberet, si qui fuisset  Non posse quid deo non licet, nedumnaturalibus suis fungi; quae si continentur quo minus currant,naturalia non erunt  Et otium enim sui natura non novit Hinc censetur, si agat; sic nec noluisse videbitur exercere bonitateminterim naturae nomine  Natura enim se non potest nollequae se ita dirigit ut si cessaverit non sit  Sed cessavit aliquandoin deo Marcionis de opere bonitas  Ergo non fuit naturaliabonitas quae potuit aliquando cessasse, quod naturalibus nonlicet  Et si non erit naturalis, iam nec aeterna credenda nec deopar, quia non aeterna, dum non naturalis quae denique nullam suiperpetuitatem aut de praeterito constituat aut de futuro repromittat Nam et a primordio non fuit et in finem sine dubio non erit  Potestenim et non esse quandoque, sicut non fuit aliquando  Igiturcum constet in primordio cessasse bonitatem dei illius (non enima primordio liberavit hominem), et voluntate potius eam quam infirmitatecessasse, iam voluntas suppressae bonitatis finis invenieturmalignitatis  Quid enim tam malignum quam nolle prodesse cumpossis, quam utilitatem cruciare, quam iniuriam sinere? Totumdenique creatoris elogium in illum rescribetur qui saevitias eiusbonitatis suae mora iuvit  Nam in cuius manu est quid ne fiat,eius iam deputatur cum fit  Homo damnatur in mortem ob uniusarbusculae delibationem, et exinde proficiunt delicta cum poenis,et pereunt iam omnes qui paradisi nullum cespitem norunt  Et hocmelior aliqui deus aut nescit aut sustinet? Si ut ex hoc meliorinveniretur, quanto creator deterior haberetur? satis et in isto consiliomalitiosus, qui et illum voluit oneratum, operationibus eiusadmissis, et saeculum in vexatione detinuit  Quid de tali medicoiudicabis qui nutriat morbum mora praesidii et periculum extendatdilatione remedii, quo pretiosius aut famosius curet? Talis et indeum Marcionis dicenda sententia est, mali permissorem, iniuriaefautorem, gratiae lenocinatorem, benignitatis praevaricatorem, quamnon statim causae suae exhibuit; plane, si natura bonus, exhibiturus,et non accessione, si ingenio optimus, et non disciplina,si ab aevo deus, et non a Tiberio, immo, quod verius, a Cerdoneet Marcione  Tiberio nunc deus ille praestiterit ut imperio eiusdivina bonitas in terris dedicaretur