./data/stoa0275/stoa025/stoa0275.stoa025.opp-lat1.xml
Tertullian
Praescribam tamen tibi formam necesse est, ne ad vetera manum emittas, ne in terga respicias  Vetera enim transierunt secundum Esaiam, et novata est iam novatio secundumHieremiam, et obliti posteriorum in priora porrigimur secundum apostolum, et lex et prophetae usque ad Ioannem secundum dominum Nam et si cum maxime a lege coepimus demonstrando moechiam,merito ab eo statu legis quem Christus non dissolvit, sedimplevit  Onera enim legis usque ad Ioannem, non remedia  Operumiuga reiecta sunt, non disciplinarum  Libertas in Christo nonfecit innocentiae iniuriam  Manet lex tota pietatis, sanctitatis, humanitatis,veritatis, castitatis, iustitiae, misericordiae, benevolentiae,pudicitiae  In qua lege Beatus vir qui meditabitur die ac nocte  De qua idem David rursus: Lex Domini invituperabilis, convertens vertens animas; iura domini directa, oblectantia corda; praeceptumdomini longe lucens(??), inluminans oculos  Sic et apostolus:Itaque lex quidem sancta est, et praeceptum sanctum et optimum; utique: Non moechaberis  Sed et supra: Legem ergo evacuamusper fidem? Absit, sed legem sistimus, scilicet in his quae et nuncnovo testamento interdicta etiam cumulatiore praecepto prohibentur Pro, Non moechaberis, Qui viderit ad concupiscentiam, iam moechatus est in corde suo, et pro, Non occides, Qui dixerit fratrisuo Racha, reus erit gehennae  Quaere, an salva sit lex non moechandi,cui accessit nec concupiscendi  Ceterum si qua vobisexempla in sinu plaudent, non opponentur huic quam defendimusdisciplinae  Frustra enim lex suprastructa est, origines quoquedelictorum, id est concupiscentias et voluntates, non minus quamfacta condemnans, si ideo hodie concedetur moechiae venia quiaet aliquando concessa est  Cui emolumento hodie pleniordisciplina coercetur, nisi ut a maiore forsitan lenocinio tuo indulgeatur?Dabis ergo et idololatrae et omni apostatae veniam,quia et populum ipsum totiens reum istorum totiens invenimusretro restitutum  Communicabis et homicidae, quia et Nabothaesanguinem Achab deprecatione delevit, et David Uriae caedem cum causa eius moechia confessione purgavit  Iam et incesta  donabis propter Loth, et fornicationes cum incesto propter Iudam,et turpes de prostitutione nuptias propter Osee, et non tantumfrequentatas, verum et semel plures, propter patres nostros Utique enim dignum est peraequari nunc quoque gratiam circaomnia retro indulta, si de pristino aliquo exemplo venia moechiaevindicatur  Habemus quidem et nos eiusdem vetustatis exemplapro sententia nostra, non modo non indulti, verum etiam repraesentatiiudicii fornicationis  Et utique sufficit tantum numerum XXIV milium populi fornicantis in filias Madian una plaga ruisse  Sedmalo in gloriam Christi a Christo deducere disciplinam  Habuerintpristina tempora omnis impudicitiae, si volunt psychici, etiam potestatem Luserit ante Christum caro, immo perierit antequam adomino suo requisita est: nondum erat digna dono salutis, nondumapta officio sanctitatis  Adhuc in Adam deputabatur cum suovitio, facile quod speciosum viderat concupiscens, et ad inferiorarespiciens, et de ficulneis foliis pruriginem retinens  Inhaerebatusquequaque libidinis virus (ex lacte sordes hoc habent), idoneaequod nec ipsae adhuc aquae laverant  At ubi sermo dei descendit in carnem, ne nuptiis quidem resignatam, et sermo caro factusest, ne nuptiis quidem resignanda, quae ad lignum non incontinentiae,sed tolerantiae accederet, quae non dulce aliquid, sedamarum aliquid inde gustaret, quae non ad inferos, sed ad caelumpertineret, quae non lasciviae frondibus, sed sanctimoniae floribuspraecingeretur, quae munditias suas aquis traderet, exindecaro quaecunque in Christo reliquas sordes pristinas solvit, aliaiam res est, nova emergit, iam non ex seminis limo, non ex concupiscentiaefimo, sed ex aqua pura et spiritu mundo  Quiditaque illam de pristino excusas? Non corpus Christi, non membra Christi, non templum dei vocabatur, cum veniam moechiae consequebatur Itaque si exinde quo statum vertit et in Christum tincta induit Christum et magno redempta est, sanguine scilicet dominiet agni, tenes aliquod exemplum sive praeceptum sive formamsive sententiam indultae sive indulgendae fornicationis atque moechiae,habes etiam temporis a nobis definitionem ex quo deputeturaetas quaestionis