ชำนาญ จันทร์เรือง: รัฐบาลไหนโกงมากกว่ากัน
พลันที่องค์กรเพื่อความโปร่งใสนานาชาติ (Transparency International -TI) ประกาศผลการจัดดัชนีคอร์รัปชัน (Corruption Perception Index –CPI) ประจำปี 2559 ว่าไทยได้เพียง 35 จาก 100 คะแนน จากเดิม 38 คะแนน และตกจากอันดับเดิมถึง 25 อันดับจากอันดับที่ 76 มาอยู่ที่อันดับที่ 101 จากทั้งหมด 176 ประเทศ ก็เกิดการวิพากษ์วิจารณ์ตามมาอย่างมากมาย มีทั้งทับถมและแก้ตัวด้วยเหตุผลต่างๆนาๆ ซึ่งผมจะนำมาวิเคราะห์ให้เห็น ดังนี้อันดับแรกคือการคัดเลือกแหล่งข้อมูล โดยแต่ละแหล่งข้อมูลที่จะถูกนำมาใช้ในการจัดทำดัชนีCPIจะต้องผ่านการข้อกำหนดหลักเกณฑ์ต่างๆ คือ ระบุถึงภาพของการคอร์รัปชันในภาครัฐเป็นเชิงปริมาณได้ ตั้งอยู่บนระเบียบวิธีที่ถูกต้องและน่าเชื่อถือ มีการให้คะแนนและจัดอันดับหลายๆประเทศในมาตรวัดแบบเดียวกันจัดทำโดยสถาบันที่เชื่อถือได้และคาดว่าจะมีการจัดทำขึ้นซ้ำในช่วงระยะเวลาที่เหมาะสม และมีเกณฑ์ให้คะแนนที่หลากหลายมากพอที่จะแยกความแตกต่างของแต่ละประเทศได้โดยดัชนีCPIของปี2559 นี้ใช้แหล่งข้อมูล 13 แหล่ง จาก 12 สถาบันที่แตกต่างกันแล้วนำมาประเมินแหล่งข้อมูลต่างๆเป็นมาตรฐานเดียวกันด้วยการใช้วิธีการทางคณิตศาสตร์ อาทิ ค่าเฉลี่ยและค่าเบี่ยงเบนมาตรฐานในมาตรวัด 0-100 โดย 0 เท่ากับมีภาพของการคอร์รัปชันสูงสุด ขณะที่ 100 คือมีภาพของการคอร์รัปชันต่ำสุด หลังจากนั้นนำมาคำนวณหาค่าเฉลี่ยและจัดทำเป็นรายงานโดยระบุถึงค่าความคลาดเคลื่อนมาตรฐานคำตอบก็คือใช้เฉพาะปี 2559ในรายงานได้กล่าวถึงสาเหตุที่ทำให้คะแนนลดลงเนื่องเพราะผู้ที่ที่ต้องการตรวจสอบโครงการของรัฐหลายๆโครงการถูกปิดกั้นเสรีภาพและถูกคุกคามอย่างหนัก ทำให้กลไกการตรวจสอบทั้งจากภาคประชาสังคมและสื่อมวลชนถูกลิดรอนสิทธิเสรีภาพ จนส่งผลให้ลดทอนประสิทธิภาพการตรวจสอบลงไปอย่างมาก การตรวจตราหรือทักท้วงอย่างจริงจังทำไม่ได้เหมือนในสภาวะปกติ ทำให้การแสวงหาผลประโยชน์มีมากขึ้นหรือถ้ามีกรณีทุจริตแล้วเกี่ยวพันกับผู้ที่มีอำนาจ ผู้ที่มีหน้าที่ตรวจสอบ เช่น ปปช.สตง. ฯลฯ ก็ไม่กล้าดำเนินการการดำเนินการในลักษณะตอบโต้ที่ฝืนมาตรฐานสากลที่ประชาคมโลกใช้วัดจะไม่เป็นผลดีแต่อย่างใด ควรยอมรับและมาหาวิธีแก้ไขว่าควรจะทำอย่างไรให้คะแนนเพิ่มขึ้น เพราะคะแนนที่ลดลงจะมีผลต่อการลงทุนและความน่าเชื่อถือในเวทีระหว่างประเทศไม่สามารถชี้ชัดได้ถึงขนาดนั้น เพราะเป็นเพียงperceptionซึ่งหมายถึงการรับรู้หรือความเห็นหรือภาพ(สำนักข่าวหลายๆสำนักใช้คำว่าภาพลักษณ์ซึ่งผมเห็นว่าไม่ตรงทีเดียวนัก)ที่มีต่อการคอร์รัปชันของประเทศนั้นๆ แต่สามารถชี้ได้ว่าการปิดกั้นการตรวจสอบทำให้มีโอกาสในการคอร์รัปชันมากกว่าเดิมโดยในความเชื่อของคนทั่วๆไปต่างเชื่อว่าทุกรัฐบาลและทุกยุคทุกสมัยมีการคอร์รัปชันกันทั้งนั้น ดังเช่น กรณีการจ่ายสินบนของบริษัทโรลรอยส์ของการบินไทยและ ปตท.การจัดซื้อเครื่องตรวจสัมภาระ(CTX)จีที200เรือเหาะที่บินไม่ได้การต่อสัญญาเช่าศูนย์ประชุมฯการทุจริตจำนำข้าวการซื้อเครื่องบินกริปเพนที่แพงกว่าประเทศอื่นการรับค่านายหน้ากรณีซื้อที่ดินของอดีตผู้ว่ากทม.ไมค์ทองคำการพบเงินสดเต็มกระเป๋าเดินทางของอดีตปลัดกระทรวงคมนาคมกรณีพระเครื่องของอดีตอธิบดีกรมธนารักษ์การทุจริตสอบเข้าโรงเรียนนายอำเภอและนายสิบตำรวจ ฯลฯการทุจริตคอร์รัปชันเป็นสิ่งที่ฝังรากมากับสันดานของมนุษย์ไม่ว่าชนชาติใด ที่กล่าวเช่นนี้เพราะผมเคยไปที่ศาลาว่าการของรัฐอิลลินอย สหรัฐอเมริกา ที่เมืองสปริงฟิลด์ เขาชี้ให้ดูรูปผู้ว่าการรัฐที่ติดฝาผนังแปดคนสุดท้ายแล้วบอกว่าสีคนถูกดำเนินคดีข้อหาทุจริต ฮ่องกงและสิงคโปร์ซึ่งมีเชื้อสายจีนที่มีธรรมเนียมการให้ค่าน้ำร้อนน้ำชาแต่ทำไมสถิติการคอร์รัปชันถึงน้อยมาก(แต่ก็มี) คำอธิบายง่ายๆก็คือเขามีระบบการป้องกันการทุจริตที่ทำได้ยาก เปิดเผย โปร่งใสและมีระบบตรวจสอบที่ดีทั้งจากหน่วยงานอิสระและภาคประชาชน มีการบังคับใช้กฏหมายอย่างเสมอหน้า ไม่มีการเลือกปฏิบัติในการนำคนผิดมาลงโทษ ปลูกฝังค่านิยมที่ไม่ยอมรับการทุจริตคอร์รัปชัน ฯลฯจากที่กล่าวมาทั้งหมดนั้นจะเห็นได้ว่าหากเรามีระบบการป้องกันและการตรวจสอบที่ดี โอกาสที่จะมีการทุจริตก็ทำได้ยาก อย่างไรก็ตามแม้ว่าระบบจะออกแบบไว้ดีขนาดไหนก็ย่อมมีช่องว่างเสมอ จะมากหรือน้อยเท่านั้นเอง หากคนหรือบุคคลากรในสถาบัน เช่น ตุลาการ ครูบาอาจารย์ แพทย์ นักบวช ฯลฯ ที่คนไทยเรามักเชื่อว่าเป็นคนดีไม่น่ามีการทุจริตที่แท้จริงนั้นก็ต้องดูด้วยว่าคนดีที่ว่านั้นมีโอกาสทุจริตหรือไม่ หากมีโอกาสแต่ไม่ยอมทุจริตนั่นแหละถึงจะเรียกว่าเป็นคนดีจริงทุกครั้งที่มีการปฏิวัติหรือรัฐประหารในประเทศต่างๆทั่วโลกเหตุผลหลักที่ผู้เข้ายึดอำนาจมักอ้างอยู่เสมอก็คือการอ้างว่ามีการทุจริตคอร์รัปชันเกิดขึ้นและตนเองหรือคณะฯ เข้ามาเพื่อที่จะแก้ไขปัญหาการทุจริตคอร์รัปชันนี้โดยใช้มาตรการลงโทษที่รุนแรงจนถึงขั้นประหารชีวิต ซึ่งจากประวัติศาสตร์การเมืองของทั่วโลกเช่นกันก็พิสูจน์แล้วว่ามันไม่ได้ผล ดังคำกล่าวของลอร์ดแอกตันที่ว่า อำนาจมักทำให้ฉ้อฉลฉันใด อำนาจเบ็ดเสร็จก็ยิ่งฉ้อฉลเบ็ดเสร็จฉันนั้น ผู้ยิ่งใหญ่ทั้งหลายจึงมักเป็นคนเลว (Power tends to corrupt and absolute power corrupts absolutely. Great men are almost always bad men.)เผยแพร่ครั้งแรกในกรุงเทพธุรกิจฉบับประจำวันพุธที่ 1 กุมภาพันธ์ 2560
 พลันที่องค์กรเพื่อความโปร่งใสนานาชาติ (Transparency International -TI) ประกาศผลการจัดดัชนีคอร์รัปชัน (Corruption Perception Index –CPI) ประจำปี 2559 ว่าไทยได้เพียง 35 จาก 100 คะแนน จากเดิม 38 คะแนน
TI,Transparency International,การคอร์รัปชั่น,องค์กรเพื่อความโปร่งใสนานาชาติ