ฝ่ายประชาธิปไตยแพ้ เพราะไม่ แปล ประชาธิปไตย
ภายใต้ความพ่ายแพ้ในการออกเสียงร่างรัฐธรรมนูญวันที่ 7 สิงหาคม เสียงเงียบที่ดังกึกก้องในหมู่ผู้รักประชาธิปไตยคือการแสดงออกเชิงตัดพ้อและประชดประเทียดสังคมประเภท ประเทศนี้ไม่ต้องการประชาธิปไตย สังคมไทยตรรกะวิบัติ เสียงส่วนใหญ่ไบโพลาร์ ฯลฯจนหลังวันที่ 7 สิงหาคม เกิดสภาพที่ฝ่ายชนะการออกเสียงเริ่มกำหนดวาระการเมืองได้อย่างสมบูรณ์ซึ่งกล่าวอีกนัยคือสะท้อนข้อจำกัดในการอภิปรายประชาธิปไตยตามมุมมองของนักกฎหมายมหาชนขณะที่การรณรงค์เรื่องร่างรัฐธรรมนูญไม่เป็นประชาธิปไตยในปี 2559 ให้น้ำหนักไปที่การอธิบายประชาธิปไตยในแง่อุดมคติและการเปิดโปงความไม่เป็นประชาธิปไตยในสถาบันการเมืองในช่วงก่อนเหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516 การขับเคลื่อนประชาธิปไตยกระทำผ่านการเรียกร้องรัฐธรรมนูญ การตั้งคำถามง่ายๆ ว่าเมื่อไรบ้านเมืองจะมีกฎหมายสูงสุดปกครองประเทศ รวมทั้งการตั้งคำถามที่ท้าทายมโนธรรมของสังคมอย่างถึงที่สุดว่า เรียกร้องรัฐธรรมนญเป็นขบถหรือ หลังเกิดการจับกุมผู้แจกใบปลิวเรียกร้องรัฐธรรมนูญในช่วงพฤษภาคม 2535 การขับเคลื่อนประชาธิปไตยกระทำผ่านการโจมตี พลเอกสุจินดา คราประยูร โดยอ้างคำพูดของสุจินดาเองที่เคยบอกไว้ก่อนว่าไม่ได้ก่อรัฐประหารปี 2534 เพื่อเข้ามาเป็นนายกฯ การขับเคลื่อนกระทำผ่านประเด็นง่ายๆ ว่า เสียสัตย์ คนพูดเท็จ ไม่ทำบาป ย่อมไม่มี รวมทั้งการโจมตีที่หนักหน่วงขึ้นในช่วงหลังเรื่อง สืบทอดอำนาจ ของกลุ่มรัฐประหารแน่นอนว่าโดยพื้นฐานแล้วการรณรงค์เรื่องร่างรัฐธรรมนูญ 2559 แตกต่างจากการขับเคลื่อนประชาธิปไตยปี 2516 2535 และ 2553มิหนำซ้ำเงื่อนไขของสภาพการเมืองปี 2559 ก็แตกต่างจากสามเหตุการณ์หลายประการด้วยถ้ามองในประชาธิปไตยในแง่อุดมการณ์ การขับเคลื่อนประชาธิปไตยในปี 2516/2535 มีเรื่องให้วิพากษ์วิจารณ์ได้ทั้งหมดตัวอย่างเช่น การรณรงค์เรียกร้องรัฐธรรมนูญปี 2516 อ้างคำประกาศสละราชสมบัติของรัชกาลที่ 7 ซึ่งนักวิชาการผู้ศึกษาประวัติศาสตร์การเมืองช่วงสถาปนาระบอบรัฐธรรมนูญ 2475 มองว่าเป็นเอกสารทางการเมืองเพื่อโจมตีปรีดีและคณะราษฎรสำหรับคนที่มองแบบนี้ คำประกาศสละราชสมบัติไม่ใช่เอกสารประชาธิปไตย ซ้ำยังเป็นได้อย่างมากก็คือการสร้างวาทกรรมเพื่อต่อต้านคณะราษฎรและการอภิวัฒน์ 2475และฉะนั้น การที่กลุ่มเรียกร้องรัฐธรรมนูญปี 2516 อ้างคำประกาศนี้จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมคนรุ่นนั้นหลายรายจึงสนับสนุนรัฐประหาร 2549/2557 และอยู่แนวทางปฏิปักษ์ประชาธิปไตยในปัจจุบันแน่นอนว่าการอธิบายคำประกาศแบบนี้ฟังได้ในแง่อุดมการณ์และข้อเท็จจริง แต่หากมองในแง่ประวัติศาสตร์ความคิด ปี 2516 คือช่วงเวลาที่สังคมไทยมีความรู้เกี่ยวกับเหตุการณ์ 2475 น้อยมาก นักศึกษาธรรมศาสตร์แทบไม่รู้ว่า ปรีดี พนมยงค์ คือใคร ส่วนงานวิชาการที่พูดถึง 2475 ก็คือ 14 ตุลา คณะราษฎร กับกบฏบวรเดช ของ ชัยอนันต์ สมุทวณิช เท่านั้นเองในแง่นี้ คนยุค 2516 มีเพดานความรับรู้เรื่องการสละการครองราชย์แตกต่างสิ้นเชิงจากปัจจุบัน การประเมินขบวนการ 2516 ในแง่อุดมการณ์ผ่านเอกสารนี้จึงไม่ช่วยให้เข้าใจอะไรมากนัก เพราะเป็นการเอาความรับรู้เรื่อง 2475 ของวงวิชาการยุคทศวรรษ 2530 ไปวิจารณ์คนยุคที่ยังไม่มีความรับรู้ชุดเดียวกันกรณีพฤษภาคม 2535 หนักกว่าการเรียกร้องรัฐธรรมนูญ 2516 เพราะการรณรงค์ให้ประชาชนต่อต้านนายกรัฐมนตรีที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง หรือ นายกฯ คนนอก นั้นรวมศูนย์อยู่ที่การโจมตีตัวบุคคลค่อนข้างมาก ถึงแม้จะองค์ประกอบที่พยายามพูดเรื่องอุดมการณ์และสถาบันการเมืองแบบประชาธิปไตยบ้างก็ตามกลไกสำคัญในการต่อต้านนายกฯ ที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้งคือ พลตรีจำลอง ศรีเมือง และการชุมนุมที่ขับเคลื่อนโดยพลตรีจำลอง ให้น้ำหนักกับการย้ำว่า พลเอกสุจินดา คราประยูร รองหัวหน้าคณะรัฐประหาร เสียสัตย์ ที่เคยบอกว่าจะไม่รับตำแหน่งนายกฯ จากนั้นก็ขยับสู่คำขวัญประเภท คนพูดเท็จ ไม่ทำบาป ย่อมไม่มี และจบที่การโจมตีประเด็น สืบทอดอำนาจ ในบั้นปลายตัวจำลองไม่เพียงแต่เป็นเลขาฯ นายกฯ คนนอกชื่อพลเอกเปรมในปี 2522 หากยังเคยถูกเปิดโปงว่าเกี่ยวพันกับการปลุกระดมมวลชนวันที่ 6 ตุลาคม 2519 ซ้ำยังเดินงานการเมืองผ่านเครือข่ายศาสนาอย่างสันติอโศก รวมทั้งสร้างกระแสเล่นพลเอกสุจินดาด้วยเรื่องศีลธรรมส่วนบุคคลองค์ประกอบนี้ทำให้มีคนมองว่าการเคลื่อนไหว 2535 ไม่ใช่การต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย แต่การต่อต้านไม่ให้ทหารฝ่ายรัฐประหารเป็นนายกฯ ที่ไหนก็คือการสู้เพื่อประชาธิปไตยทั้งนั้น ส่วนองค์ประกอบในการต่อต้านนั้นขึ้นต่อสถานการณ์จริง ไม่มีใครเลือกได้ และความเปลี่ยนแปลงสู่ประชาธิปไตยไม่จำเป็นต้องมีองค์ประกอบเป็น ประชาธิปไตย ตามอุดมคติ 100%แม้การต่อต้าน นายกฯ คนนอก จะจบอย่างย้อนแย้งด้วยการมีคนนอกชื่อ อานันท์ ปันยารชุน เป็นนายกฯ แต่ฉากจบนี้เกิดบนเงื่อนไขสามข้อ ข้อแรกคือสถานการณ์การเมือง-การทหาร วิกฤตจนทุกคนรู้สึกถึงภาวะไร้ทางออก ข้อสองคืออานันท์มีภาพเป็นพลเรือนที่กล้าเถียงทหารแน่นอนว่าองค์ประกอบและพัฒนาการของการต่อต้านนายกฯ คนนอกปี 2535 เต็มไปด้วยร่องรอยของการเมืองแบบชนชั้นนำและการโจมตีตัวบุคคลในการยึดอำนาจแทบทุกครั้ง สิ่งที่กองทัพทำเสมอคือการโจมตีผู้นำจากการเลือกตั้งว่าไร้ศีลธรรม คอร์รัปชั่น ฯลฯ เพื่อยั่วยวนให้สังคมโหยหาการนำประเทศออกจากภาวะนี้จากนั้นการรัฐประหารจะเกิดขึ้นพร้อมกับการดำเนินคดีทุจริตอดีตนายกฯ เช่นเดียวกับการคุมสื่อ การปกครองด้วยกฎอัยการศึก การห้ามประชาชนวิพากษ์ ฯลฯ เพื่อปิดกั้นข้อมูลข่าวสารที่จะทำให้เห็นว่าผู้นำจากการรัฐประหารก็สกปรกได้เหมือนกันในเงื่อนไขที่ผู้นำจากการรัฐประหารคุมอำนาจการเมืองและคุมพื้นที่การแสดงออกของประชาชนอย่างเด็ดขาด การโจมตีด้วยประเด็น เสียสัตย์ หรือ คนพูดเท็จ ไม่ทำบาป ย่อมไม่มี คือการ แปล ประชาธิปไตยให้ต่อติดกับประชาชนง่ายที่สุด เพราะเป็นการตั้งคำถามไปยังคุณสมบัติทางศีลธรรมของผู้นำซึ่งผิดโดยสิ้นเชิงจากพันธสัญญาที่ให้ไว้ก่อนและหลังรัฐประหารเมื่อความเชื่อมั่นในตัวบุคคลที่เป็น นายกฯ คนนอก พังทลาย การสืบทอดอำนาจฝ่ายรัฐประหารก็ไม่มีเงื่อนไขรองรับต่อไปมติชนสุดสัปดาห์ ฉบับวันที่ 9 - 15 กันยายน 2559
 ภายใต้ความพ่ายแพ้ในการออกเสียงร่างรัฐธรรมนูญวันที่ 7 สิงหาคม เสียงเงียบที่ดังกึกก้องในหมู่ผู้รักประชาธิปไตยคือการแสดงออกเชิงตัดพ้อและประชดประเทียดสังคมประเภท ประเทศนี้ไม่ต้องการประชาธิปไตย
ประชาธิปไตย,รัฐธรรมนูญ คสช.,ศิโรตม์ คล้ามไพบูลย์,โหวตโน