Książę (przerywając). — Ale Najjaśniejszy
Panie, czy nie moglibyśmy zjednać sobie Anglji?
Anglja zawsze chętnie myśli o Wschodzie. Gdy
byśmy jej ukazali w perspektywie Konstanty
nopol ?

Cesarz (zapalając papierosa nad lampą). —
„ll ne faut jamais vouloir l'impossible“, (Nie
trzeba nigdy wymagać rzeczy niemożliwych),

Ja. — Istotnie to wydaje mi się niemożli
wem ; nie myślałem też o tem. Ale pozwól, Naj
jaśniejszy Panie, że zapytam, czego cesarz spo
dziewa się po Anglji; czy pragnie widzieć w niej
sprzymierzeńca, jak podczas kampanji krymskiej;
czy ma nadzieję, że Anglja przyjmie czynny
udział w wojnie ?

Cesarz, — O! nie! to mi w myśli nie po
stało. Jedyną rzeczą, jakiej sobie życzę ze strony
Anglji, jest przyrzeczenie neutralności.
Ja. — Wolno mi jest przypuszczać, że kie
dy przesilenie stało się groźnem, dzięki ultima
tam rządu austrjackiego, podobnemu bardzo do
wypowiedzenia wojny, wówczas rząd W. C.
Mości przedsięwziąć zapewne musiał w Londy
nie odpowiednie kroki, aby zbadać, jaka byłaby
postawa Anglji, na wypadek, gdyby W. C. Mość
interweniował czynnie. Na tej podstawie, pozwól
Najjaśniejszy Panie, że zapytam, czy rząd W. C,


275


M. otrzymał już urzędowe i zaspakajające w tej
mierze oświadczenie Anglji ?

Cesarz. — Jeszcze nie. Zakomunikował już
rząd mój podobną depeszę, ale odpowiedzi je
szcze nie otrzymano,

Ja. —Rząd angielski bardzo chętnie po
spieszyłby na pomoc Austrji, ale z uwagi na
prąd opinji publicznej w Anglji, nie może tak
daleko się posunąć i wciągnąć kraj do wojny,
powodując się w tej mierze sanią przyjaźnią;
musiałby przedtem usprawiedliwić swe postąpie
nie, dowiódłszy w sposób oczywisty, że bezpo
średnio interes Anglji narażony zostaje w razie
neutralności na uszczerbek. Dla tego nie dziwił
bym się, gdyby rząd angielski w odpowiedzi swej
obiecał zachować się neutralnie.
