Neque hoc dico, non aliquando de febus a s^ ^^Mii
oratori esse dicenddm, sicut eideili Demostheni pro
Ctesiphoifte ; quod tam^n ita emendavit, ut nMessi-
tatem id faciendi ostenderet, invidiamque omnem iii
eum re^^reret, qui hoc se coegisset Et M. Ttrffitts
saepe dicit de oppressa conjilraticne Catilifiirff; setf
modo id virtuti Senatus, modfo providentiae Deorufeiil
immortalium, assignat



31



242 M. F. QmfCTlUANV^,



LIB. XI. CAP. 2.
0£ MEMOBIA.
Memoriam quidam Daturae modo esse munus existK
maveninf, estque in ea non dubie plurimum, sed ipsa
excolendo, sicut alia omnia, augetur ; et totus, de quo
diximus adhue, tnanis est labor, nisi ceterae partes noc
velut spiritu continentur. Nam et omnisdisciplina me-
JDoria constat, frustraque docemur, si, quidquid audir
mus, praeterfluat: et exemplorun, legum, responso-
rum,> dictorum, beneque factorum yelut quasdam co-

C'a8, quibud abundare, quasque in promtu semper ha-
^re Qebet orator, eadem illa yis repraesentat. Neque
immerito thesaums hic eloguentiae dicitur. Sed non
firme tantum continere, rerum etiam cito percipere
multa actuFOff oportet, nec quae scripseris modo itera-
ta lectione complecti^ sed in cogitatis quoque rerum ac
yerborum contextum sequi : et, quae sint ab adversa
parte dicta, meminisse : nec utique eo qui dicta sunt,
^ordine refutare, sed opportunis locis ponere. Quid?
extemporalis oratio non alio mihi videtur mentisyigore
constare. Nam dum alia dicimus, quae dicturi sumus,
intuenda sunt ; ita cum semper cogitatio ultra id, quod
est, longius quaerit: quidquid interim reperit, quo-*
dammodo apud memonam deponit: quod illa, quasi
media quaedam manus, acceptum ab inventione tra-
dit elocutioni. Non arbitror autem mihi in hoc
immorandum, quid sit, quod memoriam faciat : quan-
quam plerique impriini quaedam restigia nostro ani-
mo, quae yelut in ceris annulorum signa serventur,
existimant. Neque ero tam credulus, ut quasi ha-
bitu tardiorem firmioremque memoriam fien putem.
