í“ J. Gredt OSB, De entitate viali qua in schola thomistica expli
catur causalitas instrumentalis, secundum doctrinam S. Thomae, „Divus
Thomas“ (F), 41 (1938) 423.
116 RS. STANISŁAW ADAMCZYK


substancji jednym czy drugim osobnikiem, który mocą własną
wydobywa z materii pierwszej nową formę substancjalną, albo
przynajmniej odpowiednią dla niej dyspozycję, pozostaje właś
ciwą przyczyną sprawczą samego ich istnienia substancjalnego;
osobniki jednak stworzone, ze względu na to, że pośredniczą
w przygotowaniu odpowiedniego podłoża dla tego istnienia i w
przejściu mocy Bożej niezbędnej do jego tworzenia, można naz
wać również przyczyną sprawczą, ale ściśle mówiąc tylko na
rzędną powstawania tego samego istnienia substanejałnego.
Tak więc Bóg w wytwarzaniu tego, co dla każdej substancji
jest najdoskonalszym, a tym samym najdroższym, dopuszcza
do współudziału byty stworzone, okazując im przez to bezmiar
Swojej łaskawości.
PART DE LA CREATURE DANS LA GENERATION NATURELLE
DE L'EXISTANT SUBSTANTIEL


(DANS LA DOCTRINE DE S. THOMAS D'AQUIN)


+

Le présent article complete dans une certaine mesure l'étude parue
dans le cahier précédent des ..Annales Philosophiques* où l’auteur s’est
efforcé de démontrer que Dieu seul peut être la cause proprement dite
de la génération naturelle de l'existant substantiel. La question se pose
aonc de savoir si la créature na aucune fonction causale à remplir dans
la génération naturelle de l'existant substantiel. Est-ce que, comme dans
le cas de la creation, son rôle se réduit (c'est ainsi que le voulaient les
occasionalistes) à m'être que l'occasion de la génération?

Tout en rejetant l'opinion qui supprime l’action de créatures propre
ment dite, S. Thomas nadmet pas non plus le point de vue selon lequel
la créature elle-même — en vertu dune force concédée à la nature —
serait la cause efficiente directe d'un nouvel existant substantiel, d'une
nouvelle vie sur la terre.
