Ergo ego semper civis ; et tum maxime, cum meam
salulem senatus exteris nationibus, ut civis optimi,~com*'
mendabat : tu ne nunc quidem : nisi forte idem esse
hostis, et civis potest. An tu civem ab hoste natura
ac locoy non animo factisque distinguis ? Caedem in foro
fecisti : armatis iatronibus templa tenuisti ; privatorum
domos, aedesque sacras incendisti. Cur hostis Sparta-
cus, si tu civis? potes autem esse tu civis, propter
quem aliquando civitas non fuit ? et me exulem tuo no^
mine appeilas, cum omnes meo discessu exuiasse rem-
publicam putent?

Nunquamne, homo amentissime, te circumspicies ?
Dunquamne, quid facias, considerabis, nec quid loquare ?
nescis exiiium sceierum esse poenam ? meum iiiud iter
ob praeclarissimas res a me gestas esse susceptumf
Omnes scelerati atque impii, quorum tu te ducem esse
profiteris, quos leges exilio affici volunt, exules sunt,
etiam si solum non mutarunt. An cum omnes icges te
exulem esse jubeant, non eris tu exul? Non appeliatur
inimicus, qui cum telo fuerit? ante senatum tua sica
deprehensa est. Qui homioem occiderit ? tu piurimos
occidisti. Qui incendium fecerit ? aedes Njmpharum
manu tua deflagravit. Qui tempia ^ occupaverit ? in
foro etiam castra posuisti. Sed quid ego communes
leges profero, ^uibus omnibus es exui ? Famiiiarissimufr
tuus ae te priviiegium tulit, ut, si in opertum Bonae
Deae accessisses, exulares. At te id fecisse etiam glo-

^ Templa sunt loca sob dio patenty*, auspiciis ctpieDdis apta.
y



342 M. T. ClCERO.
ridfi Bolcs. Quomodo igitur tot legibus in exilium
ejectus, nomcD exulis non perborrescis ? Romae sum,
inquis r £t tu quidem in operto fuisti. Non igitur, ubi
quisque erit^ ejus loci jus tenebit ; si ibi eum legibusesse
non oportebit.
EX PABADOX. V.
SOLUM SAPI£NTEM LIBERUM ESSE, ET STULTUM OMMHM SEll-*

VUM. IN LUCULLUM.
