Denique  amentia  est  in  hac  naturae  humanae  im-
becillitate,  et  in  tanta  diaboli  saevitia,  quaerere
animo  politiam  sine  \itiis  et  sine  erroribus.  Ct
igitur  imperia  oderunt  hi,  qui  causas  confusionum
nesciunt,  ita  et  leges  adspernantur:  cum  vident
eas  multis  ingentibus  malis  non  mederi ,  et  hanc
totam  doctrinam  vitae  inutilem  esse  censent ,  sed
nos  monet  coelestis  doctrina,  oriri  multas  ingen-
tes  confusiones  vitae,  cum  a  diabolo,  tum  ab  hu-
mana  vel  negligentia,  vel  pelulantia.  Nec  posse
gubernatorum  consiliis  ac  legibus  reprimi  omnium
furores,  aut  corrigi.  Et  tamen  inter  has  difficul-
tates  non  esse  gubernatoribus  curam  deponendam,
nec  inutilem  esse  eorum  diligentiam:  sed  quae-
dam  mala,  vel  reprimere,  vel  mitigare.  Inbet
item  Deum  invocari,  ut  adsit  lmic  difficillimo  la-
bori,  et  quidem  rnonet  sine  auxilio  Dei ,  sapien-
tiam  illam  polilicam  saepe  hallncinari,  et  exitio-
sam  esse  civitatibus.  Quam  multi  summis  inge-
niis  praediti,  cum  quidem  patriae  bene  vellent,
tamen  suis  consiliis  everterunt  Ilespub.  quia  freti
sua  sapientia,  res  moverunt  non  neressarias,  ut
Pericles,  Demosthenes,  Pompeius,  Cicero.  Tota
via  erramus,  si  sine  Deo  foelicem  esse  sapientiam
arbitramur.  Ilac  igitur  consolatione  nos  confir-
meinns,  praesertim  in  his  orbis  terrarum  [lericu-
lis,  et  labante  tota  iiiundi  machina,  sciamus  ruere
res  humanas,  et  tamen  fulciri  hancruinam  a  Deo,
et  bonos  viros  debere  suo  qnenque  loco  anniti,  ut
prosint  communi  saluti.  Haec  in  praesenti.t  duxi
commcmoranda  esse.  Nam  mihi  aspicienti  legum
libros,  ct  cognita  pericula  Germaniae,  saepe  to-


tum  corpus  cohorrescit,  cum  reputo  quanta  in-
commoda  sequntura  sint,  si  Germania  propter
bella  amitteret  hanc  eruditam  doctrinam  iuris,  et
hoc  curiae  ornamentum.  Crescent  tyrannides,
erunt  omnes  literae  in  maiore  contemptum,  Eccle-
siae  magis  negligentur,  denique  multiplex  barba-
ries  seqnetur.  Qoare  primum  oremusDeum,  ut
pacem  nobis  conceilat,  deinde  ut  h;iec  studia  tuea-
tur,  quod  quidem  eo  magis  impetrabimus,  si  nos
ipsi  consilia  nostra  fideliter  ad  gloriam  Dei  illu-
slrandam,  et  salntem  comnmnem  referemus.  Non
fgitur  deterreamur  periculis,  non  frangamur  ani-
niis,  etiamsi  Interdum,  \  el  iniquitate  homimmi,
vel  perturbatione  communi  rerum  humanarum,
pia,  rnoder.ita,  salutaria  consilia  impediuntur,
nec  possessionem  studii  nostri  deseramns,  ipsi
praesertim,  cum  labor  multorum  nostri  ordinis
in  consiliis  publicis  etiam  Ecclesiae  Dei  serviat,
qnam  cum  Deus  servaturus  sit,  servabit  et  politi-
cas  arteis  Ecclesiae  servienteis.  iNon  ideo  archi-
tectonica  deserenda  est,  etiamsi  multae  arces,  vel
bellornm  cladibus,  vel  aliis  modis  evertuntur.
