Zkolei analizuje dr. Szczepański zagadnienie „effi
cienty' (wydajność), związane z tayloryzacją i sy
stemem „taśmy ruchomej”, która rytmizuje i automa
tyzuje pracę robotnika. Człowiek, pracujący pod dy
ktando ruchu taśmy, musi ograniczyć nietylko ruchy,
ale i swoje myślenie do pewnych najprostszych skró
tów. „Ruchoma taśma", zaciążyła na psychice dzi
siejszego Amerykanina. Myśli i mówi on skrótami,
porusza się w życiu po najkrótszych i najbardziej ce
lowych linjach. Wpływ taśmy dotarł nawet do szko
ły. „Najprościej i najkrócej“ — zdaje się być hasłem
nauczania, zilustrowanem przez autora ciekawym epi
zodem: uczeń otrzymuje przepołowiony arkusz; po le


12 i E p o k a


Rak II. Nr. 21 (34)


wej stronie znajdują się wydrukowane pytania, po
prawej zaś — po kilka na każde pytanie odpowiedzi.
Zadaniem ucznia jest tylko podkreślenie z pośród
kilku — odpowiedzi trafnej.
Podwaliną prosperity miała być produkcja — co
raz doskonalsza, coraz tańsza, na coraz większą ska
lẹ. Wojna i lata powojenne zapowiadały triumf tego
programu. Fabryki amerykańskie pracowały dniem
i nocą. Zaopatrywano Europę i porzucone przez nią
podczas wojny rynki. Zarobki robotnika urosły do
rozmiarów przedtem nieznanych. Wraz z płacą ro
sły i potrzeby robotnika — radjo, samochód, dom
własny. Produkcja amerykańska szalała, Powojen
ne wyniszczenie Europy otworzyło przepaść potrzeb
zdawało się — bezdenną.
Po radju, samochodzie, domie — robotnik zaczął
kupować akcje, których kursy z zawrotną szybkością
wspinały się wgórę.
