Eene algemeene beschouwing gaat aan dit proefstuk vooraf. Daarin wordt gezegd, dat de geldmiddelen der verschillende gemeenten in Limburg in de laatste jaren zijn vooruitgegaan. Tot bewijs daarvan wordt aangevoerd, dat de totale ontvangsten van/544,433 in 1851, ƒ 815,819 in 1857 bedroegen ; en hiervan wordt gezegd: »Deze meerdere opbrengst is voornamelijk toe te schrijven aan de invoering der gemeentewet en de daarbij bepaalde herziening van het plaatselijk belastingstelsel." Laat ons zien. Van het tegenwoordig totaal bedrag van inkomsten moet al dadelijk eene som van ƒ75000 afgetrokken worden, als zijnde het bedrag eener geldleening van Maastricht voor de oprigting eener gazfabrijk, en blijft alzoo / 740,819,97. Wij leeren uit deze algemeene beschouwing, dat de kosten der gemeente besturen, sinds de invoering der gemeente-wet, niet minder dan met eene som van f 47000 zijn verhoogd geworden ; na aftrek hiervan blijft de totale ontvangst nog slechts ƒ 693,819,87.
﻿

brood, gebak, spelt, geslagt, wijn, gedistilleerd, bieren, azijnen, op eetwaren, (welke?) fouragiën, bouwmaterialen en brandstoffen, die gezamenlijk ƒ 126,828 opbrengen. Dit is geen gezonde finantiële toestand.
Wij lezen in deze algemeene beschouwing, dat de kosten van het armwezen van / 11,864.29 in 1851 tot / 35,277.68 in 1857 geklommen zijn. Ziedaar de gevolgen van het beginsel der wettelijke liefdadigheid, en men kan niet zeggen, dat zij niet luide en duidelijk voorspeld waren. Waar moet het bij de verdere ontwikkeling van dit beginsel met de gemeente-finantiën heen in eene korte toekomst? Men wane toch niet, dat men dit beginsel aan banden kan leggen! dit is het meest onpraktisch beginsel van allen, men moet het geheel afschaffen, met transitoire bepalingen. Doch men komt in de wetgeving niet zoo spoedig op zijnen weg terug, al ziet men ook met open oogeh, dat die ten bederve leidt.
