Rursus  igitur  collegia  Canonicorom  <•!  monaiteria
condita  tont,  et  cnm  incollegiiaCanonicoram  itu-
dia  negligerentur,  qood  r".<.cni  occopati  regum  et


aularum  negotiis,  munus  docendi  in  monasteria
translatum  est.  Haec  cum  onerarentur  ceremo-
niis,  non  potuerunt  simul  docendi  laborem  mo-
lestum  et  difficilem.  sustinere.  Exortae  igitur  sunt
Academiae,  in  quibus  studia  literarum  utcunque
excitata ,  sed  disciplinae  vincula  nimium  laxata
sunt.  Ex  hac  historica  commemoralione  satis  in-
telligi  potest,  et  fuisse  semper  adiunctas  scholas
Ecclesiis,  et  amissis  literis  lucem  Evangelii  extin-
gui.  Hoc  cum  ita  sit,  profecto  sapientes  guber-
natores,  ut  Ecclesias,  ita  Academias  cura  sua
complecti  decet.  Summum  haud  dubie  guberna-
toris  officium  est,  Dei  noticiam  inter  hoinincs  re-
tinere.  Huic  magno  muneri  nostrae  literae  ser-
viunt.  Curet  igitur  gubernator,  ut  floreant  Aca-
demiae  veris  ornamentis,  ingeniosis,  eruditis,
virtute  et  prudentia  praeditis  doctoribus,  qui  et
intelligant  rationem  dicendi  utilem,  etfideliter  of-
ficium  faciant.  Hos  adiuvent  principes  in  disci-
plina  tuenda.  Nam  sine  superiorum  autoritate
disciplina  retineri  non  potest.  Dentur  etiam  fide-
libus  doctoribus  mercedes  honestae.  Nam  nimia
opulentia  ne  quidem  optanda  cst:  quia  cura  opum
et  impedit  literarum  studia,  et  in  ociosis  alit
luxum.  Mediocritate  tamen  opus  est :  et  quia  do-
ctores  vacare  huic  suo  muneri  non  possunt,  si
victum  sibi  et  familiis  aliunde  quaerere  cogantur,
et  quia  pauperes  discipuli  provehendi  sunt,  ne
desint  Ecclesiis  pastores.  Valde  enim  errant  illi,
qui  pastores  ex  quolibet  ligno  sculpi,  et  sine  litc-
ris,  sine  longa  institutione  religionis  doctrinam
subito  pcriipi  posse  somniant.  Primum  genus
sermonis  prophetici  et  aposlolici  rognoscendum
est.  Discendae  sunt  igitur  linguae  veleres,  et  tota
ratio  formandae  orationis  cognoscenda  est:  qnam
ad  rem  bonis  doctoribus  \rtrrum  monnmcntorum
lectione,  lileratis  exercitiis,  denique  eli.im  tem-
pnre  opus  esl.  Postea  maior  lahor  surcedit.  Ila-
hct  Ecclesia  suam  quandam  s.ipieiitinm  supra  hu-
iii.ma  iudicia  posilam.  Ilabel  hostcm  diabolum,
({ii t  obruerc  vcritatem conator :  c|  nndta  siint  pra-
va  ingenia,  quaa  vel  petulantia,  vel  amfattione,
vel  (f  ihtfnzfirt  veras  Kntentiai  cnrrumpunt.  1  uc-
rnnt  igitur  omniboa  aetatiboa  acerrimae  in  Eccle-
si.i  riinlenliones.  Opoj  csl  aulcin  ad  explkatio-
nem  COntlOI  iTsi.iruni  in.ivirn.iriim  ,   OOO  sulum  in-

pnii  dcotteritate  el  mediocri  cognitiooa  lacrorom
librnrum,  scd  etiam  diiputandi  arte,  copin  ora-
lionii,  nniiri.i  htatoriae,  antiqoitati»,  el  veterom
iudiciornro.     Ac  tantaa  rea  diu  mnltumque  aajita-


613


DECL.    DE    CONIUNCTIONE   SCIIOLARUM.
