Uit dit praktische, op ervaring berustende advies blijkt wel voldoende, dat naar mijn mening de vier verschillende trappen van dialoog door de Instructie niet gegeven zijn, om ze precies afgebakend geleidelijk aan de een na de ander te laten gebruiken. Ze lijken me veel meer een Indeling van de aard der deelname: a) de antwoorden (bet contact tussen priester en gelovigen en niet slechts de meest eenvoudige, maar ook de meest dringende vorm van deelname); b) gedeelten die volgens



	Domine non sum dignus vóór de Communie. Vooral het eerste deel daarvan de antwoorden van de misdienaar, behoren evenals de delen van het zangkoor, die als vierde trap worden aangeduid) tot een soort luxe in de deelname der gelovigen. Het zijn met name de voetgebeden, minstens tot aan het Confiteor '. Let wel, dat dus de antwoorden die de misdienaar altijd geeft (ook waar het volk geenszins door dialoog actief meedoet) helemaal geen maatstaf zijn voor hetgeen de gelovigen eigenlijk moeten doen. De antwoorden
	van de misdienaar komen namelijk uit twee richtingen: krachtens zijn functie vervangt hij in de gelezen Mis gedeeltelijk de taak van diaken en subdiaken; door toevallige ontwikkeling (omdat het volk ging zwijgen) heeft hij er bovendien de normale antwoorden der gelovigen bijgekregen, Redeneer dus niet: de antwoorden van de misdienaar zullen ook wel door het volk moeten gebeuren als dit „liturgisch" wil doen. Dat snijdt geen hout. Derde trap: vaste delen uit de Mis, die eigenlijk aan het volk toekomen; vierde trap; de koor-stukken uit het wisselen-
	de gedeelte. Met andere woorden de eerste en de derde trap die vormen samen het onvervreemdbaar volks-bezit in de Mis.
