Naarmate, met den groei van de kapitalistische produktiewijze, de positie van de bourgeoisie in de maatschappij sterker wordt en de rol, welke zij in het ekonomisch leven — en ook in het geestelijk leven! — van Frankrijk speelt, van grooter belang wordt dan die van de eerste en bevoorrechte standen, verscherpt zich de tegenstelling tusschen haar positie in de maatschappij en haar positie in den staat. Anderzijds hebben de oude feodale machthebbers hun beteekenis in de maatschappij sterk zien verminderen; zij vervullen er geen noodige of nuttige funktie meer; zij zijn sociale parasieten geworden, wier bevoorrechting juist daarom voor de andere klassen meer en meer ondragelijk en vooral onverdragelijk wordt.
Voor de maatschappelijk mondig geworden bourgeoisie, die de bestendiging van de staatsvoogdij als een kwellende beperking van haar vrijheid voelt, wordt het op den duur onduldbaar, dat het landsbestuur in handen is van een vorst, die niet genoodzaakt kan worden met baar belangen rekening te houden, een vorst, die niet overeenkomstig haar wenschen regeert en wiens politiek zelfs vaak tegen haar wenschen ingaat.
In de eerste jaren van de Revolutie bepaalt men zich er toe, de
﻿

ECONOMISCHE GESCHIEDENIS.
873
absolute monarchie te vervangen door de konstitutioneele monarchie. Eerst ten gevolge van den steun, dien de koning den contra-revolutionairen elementen verleent, van zijn pogingen om de absolute macht te herwinnen, ontstaat een republikeinsche beweging, wordt de beweging, tegen de standenprivileges en tegen de onbeperktheid van de koninklijke macht, een beweging tegen het koningschap zelve.
In de Revolutiejaren breekt de Fransche bourgeoisie de politieke macht van vorst, adel en geestelijkheid, verovert en reorganiseert zijden staat, om door middel van de staatsmacht de voor haar belangen noodige hervormingen tot stand te brengen.
