Dopiero z rozwojem  kapitałistycznego


przemysłu i handlu w wieku XIX zaczyna
się niepomiernie szybki wzrost i dopiero
teraz miasto odgrywa panujący rolę, nurzu
cu całemu krajowi swoją kulturę. Leoz
miasto nowożytne rdzennie różni się od ty
pn starożytnego i średniowiecznego. Io
między miastem starożytnem a wsią różni
cy zasadniczej nie hyło, miasto średnio
wieczne, a nawet jeszcze miasto X VIII wic
kn stało nie o własnej sile, lecz czerpało
siłą i bogactwo z kraju całego; splendoru
dodawała mu klasa panuj a ta opierała
"swoją potęgę na wai, Dopiero odkiedy mia
sto stało się przedewszystkiem ogromnym
wawsztatem, zbiorowiskiem ludzi żyjących
wlasna wyczerpującą i niesłychanie pro
dukeyjna pracą, wytworzył się typ obywa
tela miejskiego, wr przeciwny typowi
wieśniaka, i odtud wytwarza się charak
rystyczna kultura miejska, Że ta staje się
wytyczną dla całego społeczeństwa, panu
jaca, to tłomaczy się głównie ogromnym
wzrostem ludności miejskiej. Jeszcze w
wieku XVILI ta budność liczebnie ginie
w porównaniu z wiejską, stanowi zaledwie
jakiś ułanck procentu; pod koniee wieku
XIX staje się już częściy nader powa
Ciekawem zatem musi być pytanie, jaką
mianowicie częścią? Postaramy się odpo
wiedzieć na to pytanie, o ile statystyka roz
porzędza pod tym względem cyframi.
Zacznijmy od Anglii, w której różniez
kowanie pod tym względem poczęło się
naj wcześniej i gdzie ludność miejska sta
nowi procentowo  najpowaźniej ziat
w porównaniu z wiejską, Według A. F.
Webera (The growili of Cities im the 19
century Londyn 1899), w roku 1801 ludność
Anglii") wynosiła 8,892,000 dusz; z tej liez
by przypadało na miasta (licząc więcej niż
po 5,000 dsz)-—2,314,000, na ludność wiej
ską 6,578,000; w roku 1851 ludność ogólna
wzrosła do 17,927,000, przyczem na miasta
przypadło 8,028,000, na wsie 9,899,000.
Według spisu ostatniego, w roku 1901 było
ludności 32,526,000, a w tej liczbie na mia
sta przypada 23,054,000 na wsie 9,471,000.
