Niet alle kennis, die hun achtereenvolgens wordt bijgebracht — deze slotsom staat dus wel vast — nemen de leerlingen mede aan de academie en houden zij daar in het geheugen.
Daarom rijst de vraag: hebben de juristen die noodig in hun praktisch leven? Ik druk voorloopig op noodig. En dan antwoord ik — en, ik geloof, ieder antwoordt met mij — noodig niet alles. Missen kunnen zij het Grieksch, de oude geschiedenis en aardrijkskunde, veel van de bijzonderheden der nieuwe geschiedenis die hun worden geleerd, de meetkunde. Dit behoef ik niet te betoogen, ieder weet het.
Welnu, dat men dan — zoo men volstrekt eischen wil stellen voor de toelating tot de academische examens — niet anders verlange, dan kennis van de streng noodige vakken: Latijn, Nederlandsch, Fransch, Duitsch, Engelsch, de hoofdzaken in engen zin van de nieuwe geschiedenis en aardrijkskunde, de reken- en stelkunde.
Als men dat doet, zullen sommigen aan de universiteit komen, die niets weten dan dat minimum — maar dat dan goed —, dat is waar.
Maar zou dat een groot bezwaar zijn? Kwamen er niet vóór de wet op het Hooger Onderwijs van 1876 sommigen aan de academie, die nog minder wisten? En durft iemand beweren, dat het gemiddelde peil van de



ontwikkeling der juristen sinds 1877 belangrijk is gestegen? Ik geloof van niet.
