Melez, Çapraz döl olarak da bilinen, kalıtsal özellikleri farklı erkek ve dişi bireyler arasındaki döllenme sonucu oluşan canlı.
Erkek ve dişiler arasındaki kalıtsal farklar yalnız alttür, soy ya da çeşit düzeyinde değil tür, cins, enger olarak da familya düzeyinde olabilir. Ördeklerde, meşelerde ve böğürtlenlerde görüldüğü gibi doğada türler arası birçok meleze rastlanır. Ama iki cins arasında oluşan melezlerin çoğu, insanların etkisiyle elde edilebilmiştir.
Temel biyolojik uyumsuzluklar nedeniyle türler arası döllenme sonucu genellikle, üreme yeteneği olmayan kısır melezler ortaya çıkar. Örneğin erkek eşekle (eşek aygırı) kısrağın melezi olan katır genellikle kısırdır. Ama türler arası melezlerin bazıları döl vererek yeni türlerin ortaya çıkmasına neden olabilir. Muz, kahve, yerfıstığı, yıldızçiçeği, gül, buğday ve yonca gibi birçok önemli tarım ve süs bitkisi doğal melezleme ya da kimyasal yöntemlerle, sıcaklık değişimiyle ve ışınlamayla sağlanan yapay melezleme yoluyla elde edilmiştir.Dinsel uyanıklığa ya da bedensel dinginliğe katkıda bulunduğu varsayılan yoğunlaşma, tefekkür
Melezler evrimsel süreçte tür içindeki gen çeşitliliğinin artmasını sağladığından önemli bir biyolojik işlev görür. İklim ya da ortam koşulları değiştiğinde belirli bir gen bileşimine sahip bireyler ortadan kalkarken gen bileşimi farklı olan öbür bireyler yaşamayı sürdürür. Bu yolla türlerin görünüşü ya da davranışı giderek değişebilir. Bazı türler arasında yaygın biçimde görülen doğal melezler türlerin tanımlanmasını ve sayılmasını çok zorlaştırmaktadır.