Organik ürün trendi gıda ve tekstilden sonra temizlik sektörünü de etkisine aldı. Organik temizlik pazarında 50’den fazla marka var. Sektörde yaşanan rekabet ve anlaşmazlıklar mahkemeye dahi taşındı. Piyasanın bilinen markalarından Glint, müşteri portföyüne el koyduğu suçlamasıyla MFC Global markasıyla davalık oldu.
‘Müşterilerimi çaldın’ kavgası
Organik gıdadan sonra tüketiciler şimdi de organik temizlik ürünlerinin peşinde. 60 milyar dolarlık bir sektör olan temizlik sektöründe Unilever, Procter and Gamble gibi büyük devler var. 100 yıllık geçmişe sahip bu sektöre yönelik son yıllarda ise büyük tartışmalar yaşanıyor. Sağlıkta ve ekolojik dengede büyük tahribat yarattığı iddia edilen temizlik maddelerine karşı dünyada da ciddi bir sorgulama var. Bu endişeler gıda ve tekstilde olduğu gibi temizlik konusunda da organik arayışları arttırıyor. Özellikle ev temizliğinde bu arayışları hızlandırıyor. İnternetin de yaygınlaşması ile son yıllarda kendi iş modeliyle gelen yeni bir sektör olarak karşımıza çıkıyor.
50 FARKLI MARKA VAR
Daha çok internetten ulaşılabilen bitkisel kaynaklı temizlik malzemelerinde marka sayısı 50’yi geçmiş durumda. Dünyada yaygın olan Amway, Farmasi gibi doğrudan pazarla firmalarını örnek alarak online siparişle çalışan yüzlerce firma var. Ancak büyük bir hızla büyüyen ve büyümekte olan sektörde bu endişelerden faydalanmaya çalışan firma sayısı da çok fazla. Merdiven altı üretim yaygın. Kendisine göre bir formül yaratan bu firmalar istedikleri gibi pazarlama yapabiliyor. Deterjan ve temizlik maddelerinin yarattığı korkular nedeniyle çamaşır, bulaşık ve ev temizliğinde ben de organik ürünler kullanmaya çalışıyorum. Ancak bugüne kadar sadece tüketici olarak baktığım bu alanda yaşanan bir ticari anlaşmazlığı anlamaya çalışırken bu korkularımızın nasıl kullanıldığını da görmüş oldum. Sektörde çok çeşitli belgeler var. Bir formül yaratırsanız bu belgelere ulaşmanız kolay. Bir marka bir şişe bir de bunları bir araya getirecek depo buldunuz mu siz de organik temizlik maddesi üreticisi olabiliyorsunuz. Üretici firmaların üzerinde herhangi bir denetim veya yaptırım yok.
REKABET BÜYÜYOR
Anlaşmazlık konusuna gelince. Bu sektörün en tanınmış markalarından biri 6 yıldır piyasada bulunan Glint’le bir yıldır dağıtımcısı olarak çalışan MFC Global firması arasında markaya zarar verme, müşteri portföyünü boşaltma, tehdit, şantaj gibi iddialarla mahkemeye yansıyan bir sorun var. Glint’in üreticisi bir kadın girişimci Pınar Vardar. Daha önce dershane sahibi olan Vardar, dershaneler kapanınca bu sektöre giriyor. Bitkisel temizlik sektöründe sadece yurtiçi değil 27 ülkeye de ihracat yapıyor. Vardar’ın iddiası şu: “MFC Global’le bir yıl önce satış ve dağıtımı konusunda bir sözleşme yaptık. Ancak bir yıl sonra bir gün internet sitemiz bize kapandı. Sitede Glint yerine Eya Clean adında bir marka pazarlanmaya başlandı. Instagram sayfamız ve müşteri portföyümüz kopyalandı. İtirazlar sonucu siteyi tekrar açarak sıfırdan başladık.”
DOĞRU PAZARLAMA
Şirketi 1.5 yıl önce kuran şimdi ise 6 ay önce üretime başlayan Eya Clean’in dağıtımını üstlenen MFC Global’ın sahibi Mesut Ceyhan ise Glint’in müşteri portföyünü zaten kendilerinin oluşturduğunu söylüyor. Ürünü beğenmedikleri için başka marka ile çalışmaya başladıklarını anlatan Ceyhan, kendilerinin de o şirkete ilişkin davaları olduğunu belirtiyor ve şunları söylüyor: “Ürünlerimiz bitkisel ve konsantre. Temizlik sektörü hızla bu yöne kayıyor. Bu sektör çok hızlı büyüyor, büyüyecek. Biz de sektörün önemli bir aktörüyüz. TÜBİTAK’la çalışıyoruz, Ar-Ge yapıyoruz. Formülü olan herkes üretim yapabilir. Bizim bugün 170 bin üyemiz, 1 milyona yakın takipçimiz var. Başarım sosyal medyadan geliyor. Doğru bir pazarlama ile isterseniz sizde marka olabilirsiniz. Üretmek önemli değil. Kimyacı olmaya da gerek yok” diyor.
Ceyhan, rakip olarak Amway ve Avon’u görüyor. Onlardan farklı yeni bir model geliştirdiğini söyleyen Ceyhan, “Pazarlama yapacak kadınlara resmi kimlik vereceğim” diyor. Merdivenaltı üretimin çok olduğunu da ekleyen Ceyhan’ın tüketiciye önerisi ise şöyle: “Bitkisel ürün kullanmak isteyenler aldıkları ürünlerin gıda güvenliği sertifikası gibi belgelerine iyi bakmalı. Kokusuz olması önemli. İçerik mutlaka kontrol edilmeli.”
Pazar büyük, rekabet yoğun, denetim yok. Pazarın özeti ise bu. Tüketici olarak dikkatli olmakta fayda var!