Yeni yıla Ortadoğu'da en az 40 yıldan beri görülmüş en büyük bir trajedinin, dünyada 70 yıldır görülmemiş boyutta bir ekonomik krizin, gezegenin atmosferinde en az bin yıldır görülmüş en sıcak iklim koşullarının ve ülkede Cumhuriyet tarihinin en ağır suçlarına ilişkin davalarından birinin ağır gerilimi ve toplumda yarattığı yarılma girdik. Bütün ay boyunca her yere bu "ağır hava" hakim olurken tabiatıyla Açık Radyo mikrofonlarına ve web sitesine de bu krizlerin izdüşümleri çeşitli biçimlerde yansıdı. Bir yandan yanısıtırken, bir yandan da geleceğe daha iyi bir dünya bırakma mücadelemizi de sürdürmeye çalıştık...
Açık Radyo'nun Yeni Yayını:
Ocak ayının ortalarında Açık Radyo Kitaplarının ikincisi yayımlandı ve kitapçılardaki yerini aldı! Mark Lynas'ın "Karbon Ayak İziniz – Karbon Kirliliğinizi Düşürmek İçin Basit Yöntemler" kitabını Neşet Kutluğ Türkçe'ye çevirdi. Tıpkı birincisi (Acayip Havalar-K.Evans) gibi bu kitap da dinleyici ve destekçilerimizden Başak Yapı Ltd'nin sponsorluğu ile kitapçı raflarındaki yerini alabildi. Karbon Ayak İziniz adlı bu küçük rehber kitabın en büyük özelliklerinden biri, bir çeviriden ibaret olmaması, hatta bunun çok ötesine geçmesi. Çünkü Kutluğ, kitabı Türkçe'ye çevirirken metni Türkiye'ye uyarladı ve ayrı bölümler yazdı. Böylece, Türkiye'deki elektronik aletlerden, beyaz eşyanın modellerine göre verimliliğinden, evlerde mantolama ve yalıtım maliyetlerine, hangi mevsimde hangi sebze ve meyvenin yenebileceğinden, İstanbul'dan dünyanın hangi kentine uçarsanız ne kadar karbon kirlenmesine yol açacağınıza dair çeşitli veriler yer alıyor, Sonuçta, Türkiye'de ilk kez böyle bir rehber yaratılmış oluyor. Hem tasarruf etmeye, hem de günlük hayatın kalitesini artırmaya yönelik bu pratik ve kullanışlı rehber, hepimizin karne notunu hesaplamasına ve kendi sorumluluğunu bilmesine de imkân veriyor. Programcılarımızla karbon rejimi notlarımızı karşılaştırmak için can atıyoruz!
Konuk ve Konulardan bazıları:
· Açık Gazete programının Ocak ayı konuları ve konukları şöyleydi:
İstanbul Bilgi Üniversitesi öğretim üyesi, Uluslarası Hukukçu Prof. Turgut Tarhanlı ile, İsrail'in Gazze saldırılarının hukuk boyutu üzerinde konuştuk: Bu saldırılarda sivillerin vurulması, nüfusun toplu cezalandırması, orantısız güç kullanımı, fosfor ya da DIME bombaları vb. tartışmalı silahların kullanılması eylemlerinin uluslarası savaş suçları, jenosit suçu, insanlığa karşı suç, insanlık suçu teşkil edip etmedikleri konusunda Cenevre Sözleşmeleri ve diğer uluslararası hukuk metinleri üzerinden hareket ederek tartışıldı.
Dink ailesi avukatlarından ve eski programcılarımızdan Bahri Belen'le gazeteci, insan hakları savunucusu Hrant Dink'in katledilmesinin 2. yıldönümü öncesinde konuştuk, davanın 2 yıllık seyrini, rahip Andrea Santoro cinayeti, Malatya Zirve yayınevi katliamı, Eskişehir'de linç girişimleri, İzmir'de rahibe karşı cinayet teşebbüsü, Ergenekon çetesi gibi diğer davalarla ilişkisini, Belen'in "tetikçiler davası" diye adlandırdığı davada katedilen mesafeyi konuştuk.
Radikal gazetesi dış haberler şefi Ceyda Karan'la İsrail'in Gazze saldırısının politik, insani boyutlarını, bölge politikaları üzerindeki mevcut ve olası yankı ve etkilerini, Türkiye'nin İsrail Filistin meselesinde oynadığı rolü, sözkonusu rolün bu son saldırı ışığında alabileceği değişiklikleri, saldırının dünya kamuoyundaki vicdani yankılarını, Türkiye'de, İsrail'de ve dünyada medyanın bu konuda oynadığı spesifik rolü vb. konuştuk.
Bahçeşehir Üniversitesi öğretim üyesi Prof. Binnaz Toprak'la, proje sorumlusu olduğu "Türkiye'de Farklı Olmak: Din ve Muhafazakârlık Ekseninde Ötekileştirilenler" başlıklı araştırmanın (diğer araştırmacılar İrfan Bozan, eski programcılarımızdan Tan Morgül ve Nedim Şener) önümüze koyduğu yeni toplumsal verileri, toplumun çeşitli kesimleri içinde süregiden riyakârlıkları, çeşitli kesimler üzerindeki baskı unsurlarını, baskıların ortadan kaldırılması ve daha yaygın bir demokratikleşme için gerekenleri, araştırmaya gelen tepki ve eleştirileri ve bunlara verilen cevapları konuştuk.
· Açık Dergi Programındaki konu ve konuklardan bazıları şöyleydi:
Cengiz Işılay'ın hazırlayıp sunduğu, Açık Radyo'da Cumartesi günleri saat 17:00 ile 18:00 arasında yayınlanan "Mavi Nota" programı radyo yayıncılığında 20. yaşını kutluyor! Cengiz Işılay bizlere TRT'de başlayıp Açık Radyo'da sürmekte olan "mavi yolculuğu" anlattı.
Yüzüncü doğum yıldönümü UNESCO takvimine de alınan William Saroyan'ı anmak için hazırlanan "William Saroyan Yüz Yaşında / Fresno – Bitlis – Yerevan / Neresi Sıla, Neresi Gurbet" sergisi yazarın Fresno'daki gençlik yıllarını, Anadolu ve Ermenistan seyahatlerini belgeleyen fotoğraflarla, eserlerinden yapılan alıntıların bir araya gelmesinden oluştu. Bu alıntıların bir kısmını da Açık Radyo'da yapılan Saroyan belgeseli ("İnsanlık Komedisi"nin okunması) oluşturuyordu. Aras Yayıncılık'tan Rober Koptaş, fotoğrafçılar Ara Güler ve Boğos Boğosyan William Saroyan'ı anlattı.
Eski Açık Radyo programcılarından Mahasti Kia, 73. doğumgününde İranlı şair, yazar, yönetmen, ressam Füruğ Ferruhzad'ı anlattı ve "Yeniden Merhaba Diyeceğim Güneşe" adlı şiirini Farsça okudu.
Myra tarafından tasarlanan ve 2007'nin en iyi takvim ajanda ödülü alan "1 Nisan Ajandası"nın geliştirilmiş versiyonu çıktı. "Zamansız Ajanda" içinde yer alan çıkartma-etiketlerle zamanları ajanda kullanıcısı tayin ediyor. Myra Ajans'tan Rauf Kösemen "Zamansız Ajanda"yı anlattı.
Fotoğrafçı Tahsin Aydoğmuş, Ayasofya tutkusunu ve Ayasofya fotoğraflarından oluşan yeni kitabını anlatmak üzere konuğumuz oldu.
Mor Çatı Türkiye'de kadına yönelik şiddete karşı mücadele amacıyla kurulan ilk örgütlenme. Kurulduğundan beri de sığınakların uluslararası standartlara uygun yürütülmesi için model oluşturmaya çalışıyor. Mor Çatı gönüllüsü Ülfet Taylı "Barınak Değil, Sığınak İstiyoruz!" kampanyasını ve sığınakların şu anki durumunu anlattı.
Habip Aydoğdu'nun, "Vincent Van Gogh'un Peşinde- Modernizmin İzinde" projesi kapsamında bir grup sanatçıyla birlikte Van Gogh'un Fransa'da yaşadığı ve resim yaptığı yerleri kapsayan gezi sonrası ortaya çıkan yapıtları Millî Reasürans Sanat Galerisi'nde sergilenirken, Habip Aydoğdu gezi izlenimlerini ve sergisini anlattı.
Şevval Sam 22 ocak Akşamı Hrant Dink anısına bir konser verdi. Ghetto'da gerçekleşen konserde Sam, İstanbul'dan Kırım'a, Hemşin'den Ege kıyılarına, Doğu'dan Batı'ya her yöreden barış şarkılarını seslendirdi ve konser öncesi etkinlik hakkında konuşmak üzere konuğumuz oldu
Yaklaşık 20 yıldan bu yana Fransa'da yayında olan genel kültür yarışması "Questions pour un champion", TV5 Monde aracılığıyla dünyada birçok ülkede seyredilmekte. İzleyicilerin isteği üzerine 1993'den bu yana farklı ülkelerde özel bir "Fransızca Dili" yarışması düzenleniyor. Bu yıl seçilen 10 ülke arasında Türkiye de var. Yarışmayı ve seçmeleri enstitüden Assma Boulaich ve yarışmanın organizatörlerinden Oscar Hammel'le konuştuk.
"Yedi Yer Yedi Gök" adlı albümü Aralık ayı sonlarında yayınlanan Ayşe Tütüncü bu albümü hakkında konuşmak üzere konuğumuz oldu.
Temmuz 2007'den beri yayınlanmaya devam eden Aktüel Arkeoloji dergisi bir karikatür yarışması düzenledi, Yazı işleri müdürü Murat Nağış'la derginin son sayısını ve "Çizgilerde Anadolu" adlı karikatür yarışmasını konuştuk.
Neşet Kutluğ ve Ömer Madra ile, yeni yayımlanan Karbon Ayak İziniz adlı ikinci Açık Radyo kitabını konuştuk.
Ayrıca Açık Dergi içinde:
Kulis Sesleri: Burcu Çelik, Garajistanbul'la "Histanbul"u ve"İstanbul'da Bir Dava"yı konuştu.
Tohumdan Hasada Ekolojik Yaşam:
Zeynep Çelenkuru, Can San ile Kibele Kooperatifi'ni ve Ceyda Uras'la aromaterapiyi konuştu. Oya Ayman ise Ekolojik Ürünler Fuarı koordinatörü Besime Doğan ile fuar hakkında konuştu.
· Açık Yeşil: Maltepe Üniversitesi öğrencileri Zeynep İşleyen ve Sara Haylo "Yeşil Bir Adım" projesini anlattı. Proje, 2008-2009 öğretim yılında İletişim Fakültesi Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bölümü 3. sınıf öğrencilerinin, naylon poşetlerin dünyamıza verdiği zararlar hakkında toplumu bilinçlendirmek ve bir farkındalığın öncülüğünü yapmak üzere başlattıkları bir sosyal sorumluluk eylemi. "Doğa İçin Harekete Geç" sloganıyla yola çıkan bu oluşum; çevre, doğa ve küresel ısınma sorunları için projeler üretip hayata geçiriyor.
· Toprak Ana:
Hayrettin Karaca ve Muazzez İlmiye Çığ ile dilimiz, kültürümüz, kaybolan değerlerimiz hakkında konuşuldu.
ASDF Fuarcılığın kurucusu Tufan Atalayman ile 8. Organik Ürünler Fuarı ve öncesinde gerçekleşen 2 önemli panel hakkında konuşuldu.
Avukat Nur Gerçel ile Çatalca'ya bağlı eski bir Rum balıkçı köyü olan Yalıköy (Podima) üzerine bir sohbet. Karadeniz kıyısındaki bu cennet gibi mekânda, Nur Gerçel'in bir sivil toplum gönüllüsü olarak çevre, kültür ve sosyal açıdan sürdürdüğü çalışmalarına ve görüşlerine kulak vermişler. Köy değerlerinin korunmasında yerel halkın ve özellikle muhtarların yönlendirici gücü sosyal ve hukuki açıdan inceleniyor.
Antalya'nın Elmalı ilçesine bağlı Akçaeniş köyünde uzun yıllardır ekolojik tarım faaliyetlerini sürdüren Serdar Tanal konuk oldu.
Mebruke Bayram ile Gıdalar, Ambalajlar, Silahlar ve Açlar adı altında çıkan kitabı konuşuldu.
· Bilgi Çağının Hukuku:
Av. Vedat Gürer ile iki hafta boyunca yeni Türk Ticaret Kanunu'nu bilgi ve iletişim teknolojileri hukuku açısından konuşuldu.
Ankara SBF İnsan Hakları Merkezi'nden Doç.Dr. Kerem Altıparmak ile ilk hafta Nazım'ın vatandaşlıktan çıkarılma kararının kaldırılmasının hukuki boyutlarını, ikinci hafta da Ocak ayında Paris'te katılıp, "Avrupa İnsan Hakları Sistemi: Yeni Baskıcı Eğilim Karşısında Ne Kadar Etkili?" başlıklı bir bildiri sunduğu, "Bir Avrupa Ceza Adaleti, Ne Amaçla?" başlıklı konferansta tartışılanlar hakkında sohbet...
· Düşe Kalka:
"İlle de Sulukule" Sulukule çocuklarının seslerine kulak verildi.
· Gönüllülük ve Sosyal Sorumluluk:
Ürettiklerini satarak 50 çocuk okutup 12 aileye destek olan "Reçel Anneleri" Feyhan Kargın ve Berna Özbarut konuk oldu ve "reçelli maceralarını" anlattı.
Batman'dan Şemsiye Hareketi'nin sorumlusu Mustafa Solak ile iki hafta boyunca TÜPRAŞ sosyal sorumluluk projesi Şemsiye Hareketi konuşuldu.
Habitat için Gençlik Derneği'nden Sait Çetin ile "Her Meclise Bir Gençlik Temsilcisi" kampanyası üzerinde sohbet edildi.
· Kurak Yeni Dünya:
Claudia Campero ile, örgütleyicilerinden biri olduğu 2006 Meksika Alternatif Su Forumu, Mart ayında İstanbul'da gerçekleşecek olan Dünya Su Forumu ve aynı tarihlerde yine İstanbul'da gerçekleştirilecek Alternatif Su Forumu konuşuldu.
Çok "sıcak", çok gergin, çok "türbülanslı" ve dolayısıyla çok "uzun" bir Ocak ayının Açık Radyo'ya bıraktığı izdüşümlerinden bazıları bunlardı. "Cüce Şubat"ın hepimize daha sakin günler getirmesi dileğiyle.