Türkiye'de yayılış gösteren Muscardinus avellanarius Linnaeus, 1758 (Mammalia: Rodentia) populasyonlarında nükleer DNA Apolipoprotein B (APOB) ve mitokondriyal DNA NADH dehidrojenaz alt ünite 1 (ND1) gen bölgelerinin analizi
Abstract
Bu çalışmada, Muscardinus avellanarius'a ait altı lokaliteden toplanan 25 örneğin mitokondriyal DNA'dan NADH dehidrojenaz alt ünite 1 (ND1) ve nükleer (çekirdek) DNA'dan Apolipoprotein B (APOB) gen bölgelerine ait dizileri analiz edildi. Türkiye'den APOB gen bölgesi için 7 haplotip, ND1 gen bölgesi için ise 11 haplotip elde edildi. Her iki gen bölgesi için oluşturulan filogenetik ilişkileri gösteren ağaçlara göre Türkiye'deki M. avellanarius örnekleri doğu ve batı olmak üzere iki farklı soy hattına ayrıldı. ND1 gen bölgesine göre batı soy hattında her iki filogenetik ağaçta da Bursa-Uludağ örnekleri ayrılma gösterdi, fakat doğu soy hattında göstermedi. ND1 gen bölgesine dayanarak oluşturulan evrimsel ayrılma zamanı analizinde (BI) doğu ve batı soy hatlarının günümüzden yaklaşık 2.2 Myö birbirlerinden ayrıldığı tahmin edildi. Bursa (Uludağ) populasyonun ise grubun geri kalanından yaklaşık 1.09 Myö farklılaştığı belirlendi. M. avellanarius'daki bu farklılaşma zamanı Geç Pliyosen-Pleyistosen iklim dalgalanmaları dönemlerine karşılık gelmektedir. M. avellanarius'un iki soy hattı da iki alttürünün (Muscardinus avellanarius abanticus ve M. a. trapezius) yayılış alanlarıyla örtüştü. In this study, 25 samples belong to Muscardinus avellanarius from six localities was analyzed based on sequences of mitochondrial DNA NADH dehydrogenase subunit 1 (ND1) and nuclear DNA Apolipoprotein B (APOB) gene regions. 7 haplotypes for APOB gene region, for ND1 gene region 11 haplotypes were obtained. Turkey samples of M. avellanarius divergenced to two distinct lineages as west and east in phylogenetic relationships trees of both gene regions. Western lineage including specimens of Bursa (Uludağ) splitted from remain of western lineage in both phylogenetic trees of ND1, but not in eastern one. According to Bayesian Inference (BI) analysis based on ND1, it was estimated that western lineage divergenced from eastern lineage about 2.2 Ma. Also, Bursa (Uludağ) population differentiated from rest of group about 1.09 Ma. Divergence time in M. avellanarius corresponded Late Pliocene–Pleistocene climatic fluctuation periods. Two lineages of M. avellanarius overlapped on distribution areas of two subspecies (Muscardinus avellanarius abanticus and M. a. trapezius).