Kapadokya, tarihte adını Pers egemenliği döneminde almıştır. Persçe Güzel Atların Ülkesi manasına gelen Kapadokya bugünde muhteşem at sürüleri ile çevreye güzellikler katmakta hem de ciddi bir turistik ilgi odağı olmaktadır. Kapadokya’da bulunan atlara Yılkı atları denmektedir. Aslında Yılkı doğada serbest sürüler halinde yaşayan atlara verilen genel bir addır.
Ülkemizdeki Vahşi Atlar
Yılkı Türkçe bir sözcüktür. Eski Uygur Türkçesinde ve Dede Korkut Hikayelerinde at sürüsü anlamında kullanılmıştır.
Ülkemizde Yılkı atları tamamen doğada yetişmiş vahşi atlar değildir. Sadece Kapadokya’ya da özel değildir. Anadolu’nun birçok yerinde benzer atlara rastlayabiliriz. Çeşitli amaçlar ile at kullanan kişiler özellikle kışın bakım ve yem giderlerini karşılayamayan sahiplerince doğaya bırakılan atlardan oluşur. Bu serbest bırakılan atlar doğada kendi başlarının çaresine bakmakta ve eski vahşi dönemlerindeki doğal içgüdüleri ile hareket etmeye başlarlar. Yeniden kendi sürülerini oluştururlar. Bu sürüler 10 ila 15 attan 300 ata kadar büyük sürüler oluşturabilirler.
Doğaya serbest bırakılan bu atlar zaman zaman bu atlara yeniden ihtiyaç duyulduğunda yeniden yakalanırlar ve bir süreliğine yine hizmete koşturulurlar. Büyük bir sürüden rastgele yakalanan bu atlar kullanıldıktan sonra yine doğaya salınmaktadırlar ve bu anlamda sahipleri yoktur ve bilinemez.
Erciyes Üniversitesi Veteriner Fakültesi ile Kayseri Çevre Müdürlüğü tarafından Yılkı atları konusunda yapılan araştırma ve uygulanan programlar Yılkı atlarının daha iyi yaşam koşulları sağlama ve korunmaları konusunda çalışmalar yapmışlardır. Bu tür çalışmalar Yılkı Atlarının önemi ve geleceği konusunda önemlidir. Bu çalışmalardan alınacak sonuçlar Yılkı atlarını kışın soğuktan donmaları açıktan ölmeleri gibi istenmeyen durumları önleyebilir. Ancak gerçek durumda atların çoğu kış aylarında donmakta, besinsizlik ve özellikle kurt sürülerinin kurbanı olarak yaşamlarını iyileştirmesi amaçlanmaktadır. Ayrıca doğal doğum koşulları iyileştirilerek Yılkı atları popülasyonu artırılabilinir. Bu olağan üstü Yılkı atlarının sayıları ne yazık ki gün geçtikçe azalmaktadır.
Yılkı Atları Fotoğrafçılar için Turizm Kaynağı
Yılkı atları turizm açısından hem çok ilgi çekici hem de ciddi bir gelir kaynağıdır. Özellikle fotoğraf severlerin büyük ilgisini çeken Yılkı atları sürüleri çok etkileyici fotoğraf ve video görüntüleri sunarlar. Kışın geniş kar kaplı alanlarda koşan Yılkı atları fantastik görüntüler vermektedir. Kar haricinde geniş düzlüklerde Yılkı atı sürüleri sanki tek bir at gibi hareket etmekte dörtnala koşarak tozu dumana katarak muhteşem bir oyuna bizi ortak etmektedirler. Sadece ülkemizde değil yurtdışında da bilinen bu at sürülerini ziyaret etmek ve foto ve video kayıtlarını almak bir turizm kaynağı olarak geliştirilmesi amaçlanmaktadır.
Aslında var olma öyküleri hüzünlü Yılkı atları edebiyatımıza da yankısını bulmuş yazar Abbas Sayar Yılkı Atı kitabında bu konuyu etkileyici biçimde işlemiştir.
Yılkı atları sade fotoğraflar için değil atların özgür dünyasını tanımak ve onlara olabildiğince yakın olabilmek isteyen kişilerinde ilgi odağındadır. Binicilik bilgisi bulunan birçok kişi çevrede oluşturulan at çiftliklerinden kiralayabilecekleri atlar ile sürüye olabildiğince yaklaşabilir ve onlarla beraber at koşturabilir.
Kapadokya geniş ve muhteşem doğası ile yürüyüş parkurları, bisiklet turları gibi çevreyi daha iyi görüp tanıma olanakları sunmaktadır. Günümüzde bu faaliyetlere Yılkı atlarının verdiği ilham ile at gezileri de eklenmiştir. Özel bir çiftlikte 400 kadar Yılkı atı ve normal at bulunmakta onlara yiyecek, su gibi temel ihtiyaçları sağlanmakta ve turizmin hizmetinde kullanılmaktadır. Sayıları çoğalan at çiftlikleri hem ata binmeyi öğretmekte hem de bu eşsiz doğada at ile gezinme ve keşfetme olanağı vermektedirler.
Yılkı atları doğaya salındıklarında birkaç yıl içinde eski doğal geçmişlerini hatırlarlar. Doğada yeniden eski vahşi kimliklerine kavuşmaya başlayan Yılkı atları tam olarak vahşi at kategorisine girmemektedir. Ancak gerçekten vahşi at kategorisinde olan guruplarda mevcuttur. Doğal hayata uyum çerçevesinde atlar daha mücadeleci, birbirleri ile rekabetçi ama sürü kurallarına uymaya başlarlar. Liderlik mücadeleleri oldukça saldırgan tavırlara yol açabiliyor.
Yılkı atlarının büyük turizm potansiyeli yeni bir girişime daha yol açmış durumda. Başıboş gezen Yılkı atlarını yeniden yakalayıp eğiterek biniciliğe hazırlamak ve bunu turistlere kiraya vermektir. Ancak bazı girişimciler sizin seçtiğiniz bir Yılkı atınI belli bir ücret karşılığı sizin adınıza yakalamakta ve dilediğiniz zaman atınıza atlayıp dilediğinizce binebilmektesiniz. Kendinize ait bir at ahırınız yok ise belli bir ücret karşılığı atınıza kendi tesislerinde bakarak atınızı her zaman size hazır tutuyorlar. Kapadokya Göreme yürüyüş turu için tıklayabilirsiniz.