Dinozorlar Çağı Geri mi Dönüyor?
Yeni çalışma, tropik yağmur ormanlarının 300 milyon yıl önceki parçalanmasının, dinozorların yükseliş çağını başlattığını öne sürüyor.
Karbonifer devrinde Kuzey Amerika ve Avrupa kıtaları ekvator üzerinde ve yağmur ormanlarıyla örtülüydü. İngiliz araştırmacıların son çalışmasına göre bu dönemdeki küresel ısınmanın tropik sığınakları eriterek parçalaması, sürüngenler arasındaki evrimsel patlamayı tetikledi. Eski süperkıta Avroamerika’yı saran ormanlar, bugün madenlerden çıkarılan kömürlere dönüşecek olan turbalıkları içerdiğinden kömür ormanları olarak adlandırılıyor. Karbonifer devrinin sonlarına doğru ise (yaklaşık 300 milyon yıl önce), Dünya ikliminin gittikçe sıcaklaşmaya ve kurumaya başladığı düşünülüyor.
Araştırmanın yazarlarından olan Londra Üniversitesi’nden Howard falcon-Lang, bu iklimsel değişikliğin dev ormanları daha küçük orman adacıklarına parçaladığını söylüyor, “Bu bölgelerdeki birbirinden izole olmuş sürüngen popülasyonları birbirlerinden farklı yöne giden evrimsel süreçlere girdiler. Bu da çeşitlilikte inanılmaz bir bolluğa yol açtı.”
Sonuca ulaşmak için araştırma ekibi bu parçalanmanın öncesi ve sonrasına ait olan sürüngen fosilleri üzerinde çalışmış. Bu da onlara bu canlıların değişen iklim ve çevreyle birlikte daha fazla çeşitlendiklerini ve hatta beslenme şekillerini de değiştirdiklerini göstermiş.
Bristol Üniversitesi’nden Prof. Mike Benton, bunun habitat parçalanmasına karşı verilen klasik bir cevap olduğunu söylüyor, “Ana popülasyondan kopan küçük hayvan gruplarına bakarak aynı sürecin bugün de işlediğini görebilirsiniz. Bu süreç ana yol sistemleri üzerinde bulunan adalarda gözlenmekte. Hatta Darwin’in Galapagos gözlemleri bunun en ünlü örneği denebilir.” Benton’ın çalışma arkadaşı Sarda Sahney de tüm bu ekosistem çöküşüne karşın çeşitlilikte görülen artışın büyüleyici olduğunu söylüyor.
İkiyaşamlıları olumsuz etkileyen en büyük etken yağmur ormanlarının parçalanması gibi görünüyor. Geliştirdikleri fiziksel adaptasyon bakımından onlardan farklı olan sürüngenler içinse bu durum farklı bir yol çizmiş. Sürüngenler sahip oldukları kalın kabuklu yumurta sayesinde kurak bölgelerde de üremelerine devam edebilmişler. Bunun yanında sahip oldukları pullu derileri de su kaybını önleyerek onlara hayatta kalma mücadelesinde avantaj sağlamış. Bu özellikleriyle sucul yaşam alanlarından bağımsız kalan sürüngenler, büyük bir ekolojik avantajla farklı bölgelere yayılmaya devam etmişler.