TBMM'de yapılan 'Demokratik Açılım'ın öngörüşmesinde ''Dersim isyanında analar ağlamadı mı? Kimse 'analar ağlamasın, mücadeleyi durduralım' dedi mi?" sözleriyle büyük tepki toplayan CHP Genel Başkan Yardımcısı Onur Öymen, HABERTÜRK TV'de Didem Yılmaz'ın sorularını yanıtladı. Öymen, dönemin Emniyet Müdürü İhsan Sabri Çağlayangil’in, anılarında yer verdiği "7'den 70'e Dersim Kürtleri kesilerek öldürüldü" ifadelerinin hatırlatılması üzerine........ dedi.
Söylediklerinizden dolayı pişman mısınız?
Benim sözlerimi tepki gösterenlerin kaç tanesi okumuş bilmiyorum. Türkiye'nin en saygın gazetecilerden biri telefon etti dedi ki "Ben konuşmanızı bir kaç defa okudum ve eleştirilecek hiçbir noktasını bulamadım ve sizin sözleriniz o kadar çarpıtıldı ki gazetecilik ders kitaplarına örnek olarak konulmalıdır, bir söz nasıl çarpıtılır diye." Benim sözlerim çok basit, sayın Başbakan diyor ki; "Atatürk de olsa bizim gibi yapardı" Neden? "Çünkü yurtta sulh cihanda sulh demiş." Ben de diyorum ki Atatürk böyle yapmazdı çünkü yapmadı. Atatürk hem barışçı insan, "yurtta sulh cihanda sulh" demiş, "ülkemizin savunması için yapılmadıkça savaş bir cinayettir" demiş. Atatürk böyle bir insan ama ülke topraklarına yönelik bir saldırı olduğunda Çanakkale'deki gibi mesela sonuna kadar mücadele etmekten geri kalmamış.
Peki Demokratik Açılım'da Dersim isyanını nereye oturtuyorsunuz?
Atatürk bugün hayatta olsaydı AKP'nin yaptığını yapmazdı. Mesela Silopi'de yaşananlar Atatürk döneminde yaşanmadı. O döneminde koşulları içinde yapılan silahlı mücadeledeki bir takım üzücü olaylar bugün kuşkusuz yaşanmamalıdır. Bunu söyleyen yok. Ben bütün olarak söyledim. Hem Şeyh Sait İsyanı'nı hem Dersim'i söyledim. Biri birincisi biri sonuncusu, bu arada pek çok ayaklanma olmuş, cumhuriyete karşı o dönemde silahlı hareketler olmuş ve Atatürk hiçbirinde AKP politikasını izlememiş yani bunlarla pazarlık ederek müzakere ederek çözme yolunu izlememiş. Anlattığım bundan ibaret. Ne ben Aleviler’den bahsettim ne Dersim olaylarının içinden örnekler verdim. Burada yaşananlardan bizim de çok üzüntü duyduğumuzu söyledim ve bu çatışmalar nedeniyle insanlar üzüldüyse bundan dolayı özür diledim. "Atatark’ün yaptığı yanlıştı" diye bir sözü kimse söyleyemez veya söyleyen varsa açıkçası söylesin.
Benim sırtımdan kimse Atatürk’ü eleştirmeye kalkışmasın. Atatürk’ün izlediği
politika AKP politikası değildir. Benim lafım bir cümleyle özetle bu. Başbakan bize laf atacağına şehitlere kelle dediği sözünü geri alsın, kendi yaptığından özür dilesin. Kendi yaptığından özür dilemeyecek sonra bizim her yaptığımızı çarpıtacak, istismar edecek "daha çok şehit gelsin istiyorlar, progapanda yapalım diyorlar" diyecek. Benim bir tarihi olaya atıfta bulunmam insanları niye üzdü anlamadım. Ben Alevi demedim. Atatürk Aleviler’e karşı değil, Aleviler Atatürk’e karşı değil. Dersim isyanı hiçbir kitapta Atatürk’e karşı Alevi ayaklanması diye
geçmiyor. O zaman bir askeri operasyonu örnek gösterdim diye alevi karşıtı mı oluyorum şimdi. Yalnız o olayı değil başka olayları da söylüyorum.
Sayın Taha Akyol'la konuştuk. Eski Dışişleri Bakanı İhsan Sabri
Çağlayangil bir İçişleri memuru olarak bölgede göre yapıyor ve yaşadığı anıları anlatıyor. Orada bir katliam yaşandığını söylüyor ve "biraz ders çalışmış olsalardı birileri bu Dersim isyanını kesinlikle savunmazlardı" diyor. Bu anılardan yola çıkarsak ne söylersiniz
?
Çağlayangil'in anılarını ben de okudum. Çağlayangil'in anılarında "Atatürk keşke bu isyan edenlere silahlı güç kullanmasaydı, bunlarla keşke pazarlık etseydi" diye bir cümleyi gördüğümü hatırlamıyorum. Bu isyanın içinde veya sonucunda çok sayıda insanın ölmesi fevkalade üzücü, insanı rencide edici bir durumdur, bunun aksini söyleyen de yok. Burada tartışılan konu o değil. Burada tartışılan konu Atatürk mücadele mi etti müzakere mi etti. Açılım tartışılırken neden Atatürk’ten bahsetmek zorunda kaldım? Çünkü hükümet Atatürk’ü siper yapmak istiyor. "Atatürk de bizim gibi yapardı" diyor. Dersim olaylarında yaşanan acıları savunan çıktı mı?
2009'daki olaya 1938'deki bir olayı örnek vererek tartışmak biraz tuhaf
kaçıyor eleştirisi var.
2009 Türkiyesi’nde bu iktidar terörle mücadele yerine müzakere yöntemini
seçiyor. Geçmişimizde böyle silahlı ayaklanmalar olmuş Cumhuriyet’e karşı ve diyorlar ki "Atatürk de yurtta sulh cihanda sulh demişti, o da böyle yapardı" Biz de diyoruz ki böyle değil.
"Dersim isyanında taraflarla konuşulsaydı bu kadar insan o yerde
asılmazdı" diye düşününeler olamaz mı?
Böyle düşünenler olabilir, bu da bir görüştür tartışılır. Ama orada izlenen politika böyle bir politika olmamıştır. Biz bunu anlatmaya çalışıyoruz. Bizim sorunumuz çok basit. Dünyanın bütün ülkelerinde devlete karşı silahlı güç kullanlara karşı devlet silahla mücadele eder. Devlete silah çekmiş siz de mücadele edeceksiniz. Bunu söylemek insanlık dışı bir söz mü oluyor? Mesele hükümetin bu yaklaşımını
destekleyenlerle doğru bulmayanların tartışması.
Çağlayangil’in röportajından alıntılar yapalım. Röportajda diyor ki "ordu zehirli gaz kullandı, mağaraların kapısından içeri zehirli gaz atıldı. Aleviler fare gibi o dönem zehirlendi" diyor. Alevilere dönük böyle bir eylem yapılmışken ve Dersim dendiğinde akla Aleviler geldiği için bu sözleri sarfettiğinizde böyle bir tepki geleceğini düşünmediniz mi?
Böyle bir olay olmuşsa bundan herkes üzüntü duyar. Ama ben bunlardan
bahsetmiyorum ki. Bizim sorunumuz bu değil. Çağlayangil "Atatürk yanlış
yapmıştır" diyor mu? Uygulamadaki birtakım vahim durumları anlatıyor.
Benim söylediğim devlete karşı silahlı ayaklanma olunca devlet silahlı
mücadele eder, siz etmesin mi diyorsunuz? Ben TBMM'de yaptığım
konuşmada AKP'nin silah bırakmadıkça PKK ile müzakere yöntemini
benimsemesi yanlıştır diyorum. Diyorum ki yabancı ülkeler nasıl
yaptıysa öyle yapacaksınız.
CHP içinden de tepkiler var. Kılıçdaroğlu'nun gereğinin yapılması taleplerine ne cevap vereceksiniz? Baykal'la bu konuyu konuştunuz mu?
Gayet tabii konuştum. Bizim parti olarak görüşlerimiz gayet açıktır. Biz diyoruz ki "elinden silahı bırakmayan terörle müzakere edilmez, mücadele edilir" ve CHP’de bu görüşe karşı olan birini duymadım. Tarihe ilişkini bir olaya atıfta bulunduk diye bu görüşümüzde parti içinde itihlaf var anlayışını çıkarmak yanlıştır. AKP bizi birbirimize düşürmek istiyorsa, bizim görüşlerimizi çarpıtarak halkı kışkırtmak istiyorsa bu emelleri boş çıkacaktır. Çünkü CHP’liler terörle mücadele konusunda gayet kararlıdırlar.
Dolaylı olarak istifanız isteniyor.
..
Diyorlar ki "Onur Öymen gereğini yapsın". Doğrudur ben de gereğini yapıyorum Atatürk’ün ilkelerine ve mirasına sahip çıkıyorum. Bizim hepimizin görevi Atatürk’ün mirasına sahip çıkmaktır. Üzüntü verici olaylar olmuş, hepimiz derin üzüntü duyuyoruz. Ama Atatürk’ün tercihleri hepimizin tercihleri. CHP hiçbir dönemde Atatürk’ün izlediği politikaları reddetmedi. Benim söylediğimi kimse başka yerlere çekmesin. Ben diyorum ki Atatürk AKP’nin yaptığını yapmazdı. Bu konuyu daha fazla deşmek istemiyoruz, insanlarımızı üzmek, incitmek de istemiyoruz. Tarihi bırakalım tarihçiler araştırsın. Biz bugünün tartışmalarına tarihi alet etmeyelim.