Soru: Ispanyanın Yerleşim özellikleri ?
Soru: Ispanyanın Yerleşim özellikleri ?
Cevap: genel bilgiler.
BAŞKENT: MADRİD
Başkent Madrid size tam anlamıyla görsel bir şölen yaşatacak olan bir şehirdir. Yapıları, müzeleri, katedralleri ile her zaman ilgi odağı olan bir şehridir.
Almudena Katedrali: Neogotik tarzda inşa edilen bu kilise, şehrin kurucusuna adanmış dinsel bir yapıdır.
Prado Museum: 18. yüzyılda yapılmış olan bu müzede, 7000 adet eser sergilenmektedir.
Palacio Real: 1734'de inşa edilen bu yapı, İspanyol krallarının konutu olarak kullanıldı. En önemli özelliği ise el yazması ve antika kitaplardan oluşan bir kütüphaneye sahip olmasıdır.
Plaza de Cibeles: Tanrıça Kibele'ye adanmış olan bu meydanın ortasında çok güzel bir çeşme yer alıyor.
Plaza de la Indipendencia: 0rijinal duvarları ile bugüne kadar kalan iki kapıdan biridir. Savaşçı meleklerle süslü kemeri, Madrid'in simgelerinden biri olmuştur.
Puerta del Sol: Madridlilerin buluşma merkezi sayılan bu yerde ayrıca, Osoy el Madrono'nun heykeli bulunuyor.
Askeri Müze, Boğa Güreşi Müzesi, Cason del Buen Retiro, Belediye Müzesi gibi müzeleri görülmeye değer diğer yapılar arasında yer alıyor.
Prado Ulusal Müzesi: Dünyanın en zengin sanat yapıtları koleksiyonuna sahip bu müze, 3.000'i aşkın yapıtı içinde barındırıyor.
Picasso Müzesi: 1881 yılında Malaga'da doğan Picasso 1985-1900 yıllarında Barselona'da yaşamıştır. 2.500 den fazla eseri ulusal müzede, sergilenmektedir.
ŞEHİR: BARSELONA
Tarihi binaları, geometrik şekillere sahip olan yapıları ve heykelleri ile Barselona, Avrupa kentlerinden ayıran bir çok özelliğe sahiptir. Picasso, Miro, Dali ve Gaudi gibi sanatçıların yıllarca burada yaşamış olması ve yaratıcılıklarını burada ortaya koymaları sonucunda, ortaya böyle bir sanat merkezi çıkmıştır.
Ama Barselona'yı bu ihtişama kavuşturan Dali ya da Picasso değildir. Kent tüm güzelliğini ünlü mimar Antoni Gaudi'ye borçludur. Passeig de Gracia Caddesinin aşağısında bulunan La Pedrera apartmanı ve Avrupa'nın en güzel parklarından olan "Güell Parkı" ve "Casa Battlo" binası Barselona’da ki güzelliklerden sadece birkaçıdır.
Katedraller arasında en ünlü olanı ise; şarkılara konu olan La Sagrada Familia (Kutsal Aile) Katedralidir.
Las Ramblas sokağı: Limandan sadece bir kilometre uzakta bu sokak için Barselona’nın kalbi denebilir. Bir çok müze, alışveriş mekanı, kafeler, restoranlar yani kısaca hem yeni yerler keşfedebileceğiniz, hem alışveriş yapabileceğiniz, hem de bir kahve molası verebileceğiniz çok güzel bir yer.
Barselona Limanı: Bu limana binlerce geminin uğraması nedeni ile dünyaya açılan bir köprü gibi düşünülür. Dünyaya açılan bu köprünün hemen yanında bulunan, Christopher Columbus Heykeli'de tüm ihtişamı ile sizi beklemektedir.
ŞEHİR: SEVİLLA
Sevilla şehrinin en önemli özelliklerinde bir tanesi bu şehrin tam anlamıyla bir eğlence şehri olmasıdır. Gualdaquiviri nehri üzerinde kurulan köprüyü geçince Çingene mahallesine ulaşılıyor. Bu mahallede eğlence sokaklarda yaşanıyor. Gece hava kararmaya başladığında insanlar sokaklara çıkıp dans etmeye başlıyor. Burada gece hayatı oldukça hızlı, eğlenceli ve doğal olması nedeni ile İspanya’ya gelen ziyaretçilerin ilgisini çeken şehirlerden bir tanesidir.
Flamenko: İspanya’nın yöresel dansı; popüler halk müziği ile çingene ezgilerinin birleşmesinden ortaya çıkan bir müzik, güzel çingene kızlarının hoş kostümleri içinde ayaklarını hafifçe yere vurarak ve el hareketleriyle ortamı ısıtarak yaptıkları bir dans...
Boğa güreşi: M.S 16. yüzyılda Roma İmparatorluğunda başlamıştır. İnanışlara göre matador, öldürdüğü boğanın kanı ile güçlenip, yeniden doğacağına inanılırdı. Şu anda böyle bir inanıştan ziyade, daha çok turistlerin eğlencesi ve kültürel bir faaliyet gibi gözükse de bir eğlence uğruna hayvanların öldürülüyor olması da ayrı bir konu tabii ki! Kırmızı pelerini ile matadorların şovlarını görmek ve çiçek atmak isterseniz. Madrid’de boğa güreşleri "Las Ventas" arenasında yapılıyor. Bir kaç hafta önceden bilet almanız da yarar var!
İspanya'nın yemek kültürü Türk mutfağına çok benzemektedir. Tek fark, İspanyol’ların fazla yemek yemeye düşkün olmalarıdır. Günde iki defa kahvaltı yapan İspanyollar, akşam yemeklerini ise saat 23:00 civarında yemeği tercih ediyorlar. Uykusuz gecelerin kenti, yakıştırmasını sonuna kadar savunmak için olsa gerek.
İspanyol yemekleri arasında en meşhurları;
Paella; safranlı pilav ve/veya deniz mahsulleri, tavuk, sebze ve etle yapılan bir yemektir.
Tortilla; bir tür omlet. Genellikle patates ve yumurta ile yapılır.
Tapas; sıcak veya soğuk mezelerden oluşan aperatif yiyeceklere verilen addır.
Flan; muhallebiye benzeyen fakat daha koyu bir kıvamında olan bir tür tatlı.
Rioja; İspanya’nın en meşhur kırmızı şarabı.
Zarzuela; balık, midye ve karideslerden oluşan bir yemektir.
Ayrıca;
Günümüz İspanyol mutfağı, ülkenin coğrafi konumu, zengin tarihi ve çağlar boyunca yaşadığı savaşlar, keşifler, göçler sonucunda oluşmuş
zengin bir yemek kültürünü yansıtmaktadır.Tarihte İspanya zengin madenleri ve verimli toprakları nedeniyle çeşitli istilalara uğramıştır.
Önce Fenikeliler ve Yunanlılar gelmiş, daha sonra da Romalılar istila etmiştir. Daha sonra Afrika’nın kuzeyinden gelen
Araplar kendi yemek adetlerini, pişirme tekniklerini de getirmişler; zengin İspanyol kültürüne İslam dini ve sanatıyla birlikte Orta
Doğu yemek kültürünü de katmışlardır.
Günümüz İspanyol mutfağı, ülkenin coğrafi konumu, zengin tarihi ve çağlar boyunca yaşadığı savaşlar, keşifler, göçler sonucunda oluşmuş
zengin bir yemek kültürünü yansıtmaktadır.Tarihte İspanya zengin madenleri ve verimli toprakları nedeniyle çeşitli istilalara uğramıştır.
Önce Fenikeliler ve Yunanlılar gelmiş, daha sonra da Romalılar istila etmiştir. Daha sonra Afrika’nın kuzeyinden gelen
Araplar kendi yemek adetlerini, pişirme tekniklerini de getirmişler; zengin İspanyol kültürüne İslam dini ve sanatıyla birlikte Orta
Doğu yemek kültürünü de katmışlardır.Orta çağdan sonra Osmanlı etkisine giren Akdeniz’de tutunamayan İspanyollar,
denizcilikteki üstünlükleri sayesinde Cebelitarık’ı geçerek okyanusa açılmışlar, Amerika kıtasının özellikle orta ve güneyini istila
etmişlerdir. Bu süreçte, o tarihe kadar Avrupa’da bilinmeyen domates, mısır, patates, kırmızı biber, kabak, çeşitli fasulye
türleri, vanilya ve çikolata gibi ürünleri getirerek Avrupa’ya tanıtmışlardır. Böylece İspanyolların yeni dünya arayışları hem
Avrupa ürün yelpazesini geliştirmiş, hem de İspanyol yemek kültürünün Orta Amerika ülkelerine taşınmasına neden olmuştur.Yemek
yeme adetleri:İspanyol yaşam tarzı içinde oluşan İspanyol yemek kültürü, Akdeniz tarzı beslenmeyi en iyi yansıtacak şekilde, sık
aralıklarla ancak azar azar yemeğe dayanmaktadır.İspanyollar sabahın erken saatlerinde yaptıkları hafif bir kahvaltıyla güne
başlarlar. Daha sonra saat 11 de ikinci bir kahvaltı, saat 13 de tapas denen küçük meze ve kanepeler, saat 2-3 arasında öğle
yemeği, akşamüstü çay ve bisküvi. daha sonra tekrar tapas ve de geç saatlerde bol sohbetli uzun akşam
yemekleri...İspanya’nın Akdeniz iklimi olan yörelerinde narenciye, incir, üzüm ve zeytin bol miktarda yetiştirilir. Daha iç
kısımlarda buğday, sulak arazilerde pirinç ve de kıyılarda çeşitli deniz ürünleri ve balık vardır. Bu ürünler toplumun yemek adetlerini
biçimlendirir.İspanya alan olarak büyük bir ülkedir. Bu sebeple hazırlanan yemekler o bölgenin ürünlerine göre farklılaşır. Ama yemek
adetleri genellikle ülkenin her yerinde aynıdır.Kuzey Batıda yer alan Galiçya bölgesinde et ve balıkla yapılan küçük börekler; Asturias
bölgesinde fabada adı verilen meşhur fasulye yemekleri,; Basque bölgesinde balık çorbası ve çeşitli balık yemekleri; Katalan
yöresinde meyvelerle birlikte hazırlanan balık ve et yemekleri İspanyol mutfağını zenginleştiren farklı lezzet ve renkleri
yansıtmaktadır.İspanyol mutfağı dendiğinde aklımıza önce Paella gelmektedir. Valensiya yöresinin bu çok meşhur yemeği neredeyse
İspanyol mutfağına damgasını vurmuştur. Paella; tavuk eti, balıklar ve deniz ürünleri ile pişirilen son derece lezzetli bir pilav
yemeğidir. Paella, tarih içinde İspanya’yı işgal etmiş olan Romalılar ve Arapların yemek kültürünü birleştiren bir yemek olarak
tanımlanır.Gazpacho, geleneksel çorbaİspanyol mutfağında sık sık tüketilen ve bir tür soğuk çorba olan gazpacho, özellikle
Andaluciada yaygındır. "Islatılmış ekmek" anlamındaki Arapça bir sözcükten türetilen adı, aynı zamanda da tarih boyunca Araplarla
olan etkileşimin bir göstergesidir. En sık yapılan gazpacho yemeği domates, sirke, sarmısak, zeytinyağı, ekmek içi, soğan, salatalık
ile yeşil biberin pişirilmemiş ve ekmek kırıntılarıyla koyulaştırılmış karışımından oluşur. Yağda kızartılmış ekmek parçaları, doğranmış sebze ve
katı yumurta ile birlikte servis edilir. Andalucia'daki Malaga ilinde yapılan ve oldukça özgün bir tadı olan gazpachonun temel
malzemesi ise bademdir, ayrıca içine üzüm de konurAndalucia (Endülüs) spesiyaliteleri İspanya'nın en kalabalık yöresi olan
Andalucia'nın değişik kesimlerinin kendine özgü spesiyaliteleri vardır. Örneğin kıyılar boyunca deniz ürünleri çeşitleri, Sevillada paella,
Cordobada nefis aromalı gaspacho bunların en bilinenleridir. Andalucianın hemen her bölgesinde ise klasik İspanyol içkisi
sherrynin yanında öğlenleri sandöviç olarak, akşamları ise ördövr olarak sıcaklı soğuklu, irili ufaklı "tapas"lar sunulur. Andalucia'nın
güneyinde yer alan Jerez de la Frontcra bölgesi sherrynin anavatanıdır.Tüm dünyada severek tüketilen sherrynin dört çeşidi vardır.
Açık renkli ve sek olanı Fino, koyu ve daha ağdalı olanı Amontilado, hafif tatlı koyu sarı olanı Oloroso, koyu ve tatlı olanı ise
Cream..Andalucia mutfağının özellikleriİspanyanın güney bölgesini oluşturan Andalucia (Endülüs), uzun yıllar Arap işgalinde
kalmasından dolayı, İspanyol mutfağına özgün lezzetler kazandırmış. Kuzey Afrika ülkelerinin mutfaklarından da çok etkilenen
Andalucia mutfağı, bu etkiden dolayı karbonhidrat ağırlıklı besinlerden oluşurken, aynı zamanda da hem Atlas Okyanusuna hem
de Akdenize olan kıyıları sayesinde, deniz ürünleri mutfaklarında büyük yer tutar. Buğday, üzüm ve zeytin geleneksel tarım ürünlerini
oluşturur. Zeytinyağında yapılan kızartmalar; Andalucia mutfağının tüm dünyada Cocina de los fritos "Kızartma yemekler mutfağı"
olarak tanınmasını sağlar. Akdeniz tipi beslenmenin ana malzemelerini oluşturan yumurta, domates, sarmısak, soğan, zeytin ve
biber bu mutfakta da bol bol yer alır. Özgün lezzet: Tapasİspanyol yemek adetlerini zenginleştiren, günün belirli saatlerinde
atıştırılan Tapa adlı mezeler ve kanepelerdir. Bunlar ‘tasca’ adı verilen küçük bar/restoranlarda sunulur. Bir bardak
şarap veya bira eşliğinde küçük tabaklar içinde küçük porsiyonlarla sunulan tapalar çoğunlukla peynirli, etli, yumurtalı sebzeli
yemeklerden yapılır. İspanyollar mahalledeki tascalarda dostlarıyla buluşur ve bu lezzetli ürünlerin yiyip sohbet ederler.Tapas,
Andalucianın çerez ve antre olarak servis edilen özgün lezzetidir.Aperitif saatlerinde, özellikle akşamları barlarda ve lüks
lokantalarda içkiyle birlikte yenmesi adettir. Adı "tepa", yani "kapak"tan gelir. Çünkü eskiden İspanyollar sherrye sinek
kaçmaması için bardakların üzerlerini "tapas" adını verdikleri ekmek dilimleriyle kapatırlar, alkolü boş mideye içmemek için de bu
tapasları yerlermiş. Bu adet zaman içinde bir kültüre dönüşmüş ve tapasların yüzlerce çeşidi oluşmuş.Günümüzde mini öğün olarak turistlere
sunulan tapaslar, çeşitlerine bağlı olarak kimi zaman akşam yemeği yerine de geçer. Ve kırmızı biberle tatlandırılmış jambon kübleri,
fasulye piyazı, omlet, sosta pişmiş deniz ürünleri, böbrek sote, kızarmış karides, siyah zeytin, ton balığı, karnabahar salatası,
kalamar, biber dolması, acılı salyangoz, mantarlı tavuk gibi yiyeceklerle servis edilir. Bu yiyecekler küçük toprak kaplarda
sunulur ve elden ele geçirilerek elle veya kürdanla alınıp tapas eşliğinde yenir. Bu mönüye çoğu zaman da şarap eşlik eder.Akdeniz
mutfağının simgesi olan Zetinyağı İspanya’da da hemen hemen her yemekte ve salatada kullanılır. Bal, badem, yumurta
sarısı gibi ürünlerle hazırlanan İspanyol tatlıları uzun yıllar bu yörelerde yaşamış olan Arap yemek kültürünün etkilerini yansıtır.Son derece
renkli ve çeşitli lezzetleri barındıran İspanyol mutfağı gerçekten denemeye değer. Fırsatını bulanlara afiyet
olsun.
İÇME :
Şarap : Market raflarında farklı üzümlerden farklı fiyatlarda tabii ki bir sürü çeşit var. ( Beyazlar chardonnay , kırmızılar ise merlot, cabarney sauvignon ve tabii rioja ağırıklı )
- Rioja : İspanya’nın yöresel siyah üzümleri ‘tempranillo’ düşük aside oranına, orta derecede alkole sahip ve çok koyu renkli. Rengini açmak için tahta içinde yaşlandırılarak renksiz ‘garnacha tinta’ üzümü ile karıştırılıyor. Rioja meyve aromalı ve benim çok sevdiğim bir kırmızı şarap.
- Cava : Şişede fermante edilen Cava özünde fransız methodları ile üretilen bir köpüklü şarap. Fransızların şampanyası ile catalanların köpüklü şarabı cava arasındaki farkların kaynağı kullanılan üzüm, üzümün yetiştirildiği toprağın cinsi ve tabii iklim. Cavanın şampanyadan en büyük farkı ise en kısa sürede tükeltilme gereği. Şimdi aldım 2 sene sonra içeyim dememelisiniz, bekletmeye gelmiyor.
- Santgria: İdeal yaz içeceği olarak tüketilen Santgria’nın ana malzemeleri kırmızı(belki roze) şarap, bol buz ve tercihen portakal dilimleri, ananas suyu,likör ve toz şeker. Sürahiye koyup karıştırıyorsunuz, oluyor Santgria. İçimi gerçekten hoş olan Santgria bardakta göründüğü durmuyor, içerken dikkat. ( eklenen şeker alkol etkisini arttırıyor.)
Alıntıdır
ispanya Yönetim Birimleri
İspanya 17 özerk bölgeye (comunidades autónomas) ve 2 özerk şehre (ciudades autónomas) ayrılmıştır. Ayrıca İspanya'da elli il bulunmaktadır. Yedi özerk bölgenin her biri (Asturias, Balearic Adaları, Cantabria, La Rioja, Madrid, Murcia, ve Navarre) aynı zamanda bir ildir.
Tarihi sebeplerden ötürü, bazı iller ayrıca comarcas denilen ilçelere ayrılmıştır. İspanya'daki en küçük yönetim birimi belediyelerdir (municipio).
İspanya özerk yönetim birimleri
İspanya illeri
Coğrafya [değiştir]
İspanya (Batıdaki) Portekiz ve Birleşik Krallık'a ait olan (Güneydeki) Cebelitarık ile birlikte İber Yarımadası'nda, 36° ve 43,5° kuzey enlemleri ve (Balear Adaları, Kanarya Adaları, Septe ve Melilla'yı saymazsak) 9° batı ve 3° doğu boylamları arasında bulunur. İspanya İber Yarımadası'nın yedide altısını kaplar. Kuzeydoğusunda Pireneler boyunca Fransa ve Andorra ile İspanya arasındaki sınır uzanır. Bununla birlikte Akdeniz'de bulunan Balear Adaları, Atlantik Okyanusu'ndaki Kanarya Adaları ve Kuzey Afrika kıyılarında bulunan Septe ve Melilla eyaletleri de İspanya sınırları dahilindedir. Fransa sınırlarındaki Llívia şehri de İspanya'ya aittir. Bununla birlikte Fas kıyılarında bulunan Chafarinas Adaları, Peñón de Vélez de la Gomera, Alhucemas, Alborán ve Columbretes Adaları ve Perejil Adası da İspanya'ya aittir.
Toplam sınır uzunluğu 1917.8 km'dir[2]. Andorra ile 63.7 km, Fransa ile 623 km, Cebelitarık ile 1.2 km, Portekiz ile 1,214 km, Fas ile (Ceuta şehri) 15.9 km uzunluğunda sınırı vardır[3]. 4964 km[4] uzunluğunda kıyı şeridi vardır.
Septe ve Melilla şehirleri Kuzey Afrika'da bulunur ve Fas gibi Akdeniz kıyısındadırlar. İspanya’nın yüzölçümü 505.988 km karedir. İspanya, dağlık bir ülke olup ortalama yüksekliği 600 m olan dağlarıyla yükseklik açısından Avrupa'da İsviçre'den sonra ikinci sırada yer alır.
Plato ve yüksek ovaları çevreleyen dağların batı kesimleri hariç yarımadanın beşte ikisinden fazlasını sıradağlar kuşatır.Yarımadanın belli başlı nehirleri doğudan batıya doğru bir yol izleyerek Atlantik Okyanusu'na akar. Ebro nehri, Akdeniz'e dökülür. Denizciliğe elverişli tek nehir olan Guadalquivir ise Sevilla Şehri’nden geçer.
İspanya'nın en kuzeydeki noktası Esteca de Vares, en batıda Toriñana Burnu'dur, bunların ikisi de Galisya Bölgesi'ndedir. En güneydeki noktası Tarifa'daki Punta Marroquí, en doğudaki noktası ise Creus Burnu'dur. Kuzeyden güneye doğru uzanan en geniş alan 856 km, doğudan batıya uzanan en geniş alan ise 1. 020 km'dir.
İspanya'nın en büyük ve tek gölü 368 hektarlık bir alana yayılan ve 55 metre derinliğinde olan Lago de Sanabria'dır.
Mallorka yat limani
Yüzey Şekilleri
İspanya'daki en yüksek dağ Kanarya Adaları'na ait olan Tenerife Adası'ndaki Pico del Teide (3718 m)'dir. Anakaradaki en yüksek dağ Granada Eyaleti'ndeki Sierra Nevada'da bulunan Mulhacén (3482 m) dağıdır.
İspanya'nın kuzey kıyısı sadece Gijón ve Avilés ve Ribadeo ve La Coruña'nın arasında önemli çıkıntılar gösterirken, diğer yerlerde neredeyse düz bir hat şeklinde ilerler. Ülkenin diğer kıyılarına nazaran bu kıyı şeritleri dik ve aşılması zor kıyılar olarak tanımlanabilirler.
Bunun nedeni burada bulunan dağların hemen hemen her yerde denizin içine kadar girmesidir. Bu kıyı şeridine ancak nehirlerin ağzından ve denizin kıyının iç taraflarına kadar girdiği, özellikle Galisya bölgesinde sıkça bulunan kollardan (Ríalardan) mümkündür. İspanya'nın batısı da tamamen bu kıyı özelliklerini gösterir, ama buradaki dağlar sadece burunlarda denizin içine kadar girdiklerinden ve Ría'ların arka kısımlarında genellikle düzlük alanlar bulunduğundan kuzey kadar aşılması güç bir kıyı şeridi değildir.
Güney ve Doğu kıyılarının karakteristik özelliği ise düz haliçler ve bu haliçlerin aralarında bulunan ve tepelik alanlarla sona eren çıkıntılardır. Bu şeritler kuzey ve batı kıyılarına oranla çok daha kolay aşılabilen kıyılardır. Güney kıyısındaki en önemli körfezler batıdan doğuya doğru Cádiz, Málaga, Almería ve Cartagena Körfezleri; doğu kıyısındakiler ise Bahía Alicante ve Valencia Körfezi'dir. İspanya'nın en uzun nehirleri Duero, Tajo ve Ebro'dur.
İspanya'nın İklimi
- Atlantik İklim: Atlantik Okyanusu kıyısındaki bölgelerde görülür: Galisya, Asturya, Kantabria,Bask Ülkesi, Navarra. Özellikle kış aylarında yağış görülür, kış ve yaz oldukça ılıman geçer.
- Okyanus-Kıtasal İklim: İber Yarımadası'nın ortasında görülür: Kastilya Leon, Madrid, La Rioja, Kastilya-La Mancha , Ekstremadura ve Endülüs. Kışlar oldukça soğuk geçer ve özellikle kuzeyde kar yağışları görülür, yazlar ise sıcaktır.
- Kıtasal Akdeniz İklimi: Aragona, Katalonya, Valencia (iç kısımlarında), Murcia, Kastilya-La Mancha ve Endülüs'te görülür. Yağışlar ilkbahar ve sonbahar aylarında görülürken, yazlar sıcak, kışlar ise soğuk geçer.
- Akdeniz İklimi: Katalonya'da, Balear Adaları'nda, Valencia'da, Murcia'da ve Endülüs'te görülür. Çoğunlukla ilkbahar ve sonbahar aylarında yağış görülür. Yağışlar kuzeyden güneye doğru gidildikçe azalan bir seyirdedir (Barselona 640 mm, Tortosa 524 mm, Valencia 454 mm, Alicante 336 mm, Almería 196 mm). Kış aylarındaki hava sıcaklıkları çok düşük olmamakla birlikte yazın sıcak bir hava hakimdir.
- Subtropikal İklim: Kanarya Adaları'nda görülür. Neredeyse bütün yıl boyunca ılıman bir iklim hakimdir (18 ile 24 °C arası). Kış mevsimi yok denecek kadar hafif geçer. Santa Cruz de Tenerife'deki ortalama hava sıcaklıkları Ocak ayında 17,9 °C, Ağustos ayında ise 25,1 °C'dir. Kanarya Adaları'nın yağış oranı bölgeden bölgeye büyük farklılıklar göstermektedir.
Ordu
- Dağ İklimi: Pireneler'in yüksek kesimlerinde ve Kastilya dağlarının yüksek yerlerinde görülen bir iklimdir. Kışlar uzun geçer, yazlar ise kısa ve ılımandır. özellikle kış ayları bölgede yogun don olayları görülür bu sebeple yaz aylarının gelmesi uzar yazlar kısa ve ılıman geçer temmuz ayının ortalarına doğru bölgede şiddetli yağmurlar başlar ve su baskınkarı meydana gelir
İspanya ordusunu (İspanyolca:Fuerzas Armadas Españolas) kral yönetir. Ordu dörde ayrılır.
Ekonomi [değiştir]
- Kara Kuvvetleri (Ejército de Tierra)
- Deniz Kuvvetleri (Armada)
- Hava Kuvvetleri (Ejército del Aire)
- Askeri Polis Kuvvetleri (Guardia Civil)
Dünya Bankası verilerine göre İspanya dünyanın en büyük sekizinci ekonomisine sahiptir. CIA verilerine göre İspanya'nın Gayri Safi Milli Hasılası 1.362[5] trilyon dolardır. Kişi başına düşen GSMH ise yaklaşık 33.700[6] dolardır. İspanya ekonomisi 2007 yılında tüm G7 ülkelerini geride bırakarak %3.8[7] büyümüştür.
İspanya 1999 yılında kendi para birimi Peseta'yı bırakarak, diğer Avrupa Birliği üyeleriyle birlikte Avro para birimine geçmiştir.[8]
İspanya'da 22,19 milyon çalışan bulunurken, bunların %3,5'i tarımda %29,8'i sanayide, kalan %66,6'lık kesim de hizmet sektöründe çalışmaktadır[9]. Ancak bununla birlikte %8,3'lük[10] işsizlik oranıyla Avrupa ortalamasının üstündedir[11]
Nüfus
Nüfus yoğunluğu haritası
Temmuz 2008 itibariyle İspanya'nın nüfusu 40,491,051 kişidir.[12]. Nüfus yılda %0,096 oranında artmaktadır[13]. Kilometrekare başına 89.6 kişi düşmektedir. En yoğun il ise Madrid'dir.
Ülke genelinde tahmini ömür 79.92 yılken, erkeklerde bu rakam 76.6 yıl bayanlarda ise 83.45 yıldır[14].
Ülke nüfusu yüksek sanayileşme ve göçlerden dolayı 20. yüzyılda iki katına çıktı. Bunun ardından, 80'lerden sonra doğum oranı azaldı ve elli ilden on birinde ciddi nüfus düşüşleri meydana geldi. Bundan sonra Latin Amerika, Doğu Avrupa, Afrika gibi yerlerden göç edenlerin sayısı arttı.
Diller [değiştir]
İspanya'da nüfus artışı
İspanya'da konuşulan diller ağırlıklı olarak şunlardır:
Dil Yüzde dilimi Resmi olduğu yerler İspanyolca %100 Tüm ülke Katalanca %10 Katalonya
Balearic Adaları
Valencia Galiçyaca %6 Galiçya Baskça %1.6 Bask
Navarra'nın bazı bölgeleri Aranese ? Val d'Aran İspanyolca İspanya'nın tek resmi dili olarak kabul edilir, diğer diller ise sadece otonom bölgelerde günlük hayatta kullanılan ana dildir.
Bununla birlikte Valencia Bölgesi'nde Katalanca'nın bir bask lehçesi olan Valensiyaca konuşulurken, Balear Adaarı'nda da Katalanca'nın bir başka lehçesi olan Mayorka Lehçesi konuşulur. Bunların dışında küçük gruplar tarafından konuşulan azınlık dilleri de bulunur. Bunlardn birkaç tanesi Asturyasca, Aragonca ve Aranese'dir. Bununla birlikte Melilla'da yaşayan Masiriler Tamazight di konuşurken, Olivenza'da (Ekstremadura) hâlâ Portekizce konuşan gruplar bulunmaktadır.
Tatil sezonu başladığında Almanya'dan, Polonya'dan ve birçok Güney Amerika ülkesinden özellikle tatil yörelerine çalışmaya gelen bir çok kişi bulunuyor. Costa Blanca ya da Costa del Sol gibi bazı turistik bögelere yerleşmiş olan birçok Alman ve İngiliz de mevcuttur.
Yabancı dil olarak İngilizce ve Fransızca konuşulur. Genç İspanyollar yabancı dil olarak daha çok İngilizceyi öğrenirken, yaşı büyük olan İspanyollar daha ziyade Fransızca bilmektedirler.
Dinler ve Dünya Görüşleri
İspanyol anayasası ikinci maddesinde devletin bir dininin olmadığını belirtir. Ancak halkın %96'si resmi olarak Katolik'tir. Bunun yanında 2002 yılında Centro de Investigaciones Sociológicas kurumunun yaptığı bir anket sonucunda ankete katılanların sadece %80'i Katolik olduğunu söylemiştir. %12'lik kesimin ise herhangi bir dine mensup olmadığı ortaya çıkmıştır. Katoliklerin de %54'ünün çok az kiliseye gittiği veya hiç gitmediği bulunmuştur. Diğer katoliklerin de %15'i ara sıra, 10%'u ayda birkaç kez, 19%'u ise her pazar kiliseye gittğini belirtmiştir. Tüm İspanyol halkının %22'si ise en az ayda bir dini görevlerini yerine getirdiğini belirtmiştir.
Katolik Kilisesi Papalıkla yapılan bir anlaşmadan dolayı İspanya Hükümeti tarafından desteklenen bir kilisedir. İspanya'da Katolik Kilisesi inananlardan toplanan yardımlar sonucu ayakta kalmadığından, resmi olarak yardım toplamasına da gerek yoktur. Hıristiyanların en çok ziyaret ettiği kutsal yerlerden biri olan Santiago de Compostela da İspanya'da bulunmaktadır.
Nüfusun %2.5'ini İslam, %1'den az kısmını ise Yahudi dinine mensup kişiler oluşturmaktadır.
Büyük Şehirler
- Madrid – 6.155.359
- Barcelona - 4.193.075
- Valencia – 1.796.549
- Sevilla – 704.200
- Zaragoza – 647.373
alıntıdır.