Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Gazme Akkuş İlgezdi, 2002’den bugüne Devlet Tiyatroları (DT) tarafından yasaklanan oyunları Kültür ve Turizm Bakanlığı’na sordu. Bilgi edinme başvurusunu yanıtlayan Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Serdar Çam, DT’nin yasakladığı herhangi bir oyun olmadığını belirtti. İlgezdi ise yanıtın gerçekleri yansıtmadığını ifade etti.
Bakan Yardımcısı Çam’ın açıklamasında şu ifadeler yer aldı:
“2002- 2019 (Nisan ayı dahil) yılları arasında Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü bünyesinde sahnelenmesi uygun görülmeyen eser, 1980- 2002 yılları arasında sahnelendiği halde, 2002 yılından sonra sahnelenmesi uygun görülmeyen eser, 1980-2002 yıllan arasında sahnelendiği halde, 2002 yılından sonra sahnelenmesi uygun görülmeyen çocuk ve gençlik oyunu ile müzikal eser bulunmamaktadır.”
Yanıtın gerçekleri yansıtmadığını ifade eden CHP’li İlgezdi ise “Devlet Tiyatroları 2002’den beri sahnelenmesi uygun görülmeyen oyun yok diyor ancak gerçekler çok farklı, daha geçen ay Ayşe Emel Mesci’nin ‘Martı’ oyunu yasaklandı. 2002’den günümüze maalesef sanat yasaklar, sansürler ve engellemelerle dolu” dedi.
‘Hani yasak yoktu?’
2016’da Devlet Tiyatroları Genel Müdürü’nün yabancı oyunları yasakladığını basın açıklaması ile duyurduğu hatırlatan İlgezdi, şöyle dedi:
“2016’da Devlet Tiyatroları Genel Müdür Vekili yabancı oyunların sahneden kaldırıldığını ifade ederek, ‘Milli, manevi duyguları pekiştirmek için hümanist vatan milliyetçisi sanatçılar olarak vatan bütünlüğüne, birliğine katkıda bulunmak amacıyla sadece yerli oyunlarla sahnelerimizi açıyoruz’ demişti. Bu karar üzerine Devlet Tiyatroları Çehov, Brecht, Dario Fo, Shakespeare dahil yabancı oyunlar olmadan sahnesini açmıştı. Hatta İngiliz Times gazetesine konuşan Dario Fo ‘Türkiye’de yasaklanan dört yazardan hayatta olan tek kişi benim. Bu benim için ikinci bir Nobel ödülü kazanmak gibi’ demişti. Hani yasak yoktu!”
‘Sanatın özgür alanı yok ediliyor’
Örneklerin çok fazla olduğunu belirten İlgezdi, “İstanbul Devlet Tiyatroları’nda sahnelenen, ‘Güneş Batarken Bile Büyük’ oyunundaki bazı ifadeler yüzünden oyunun prömiyeri Bakanlık tarafından ertelendi. Bu da mı sansür değil, bu da mı yasak değil?” diye sordu.
Sadece Devlet Tiyatroları’nda yaşananların 2002’den günümüze baskı, sansür ve yasakların tiyatroya neler kaybettirdiğini gösterdiğini belirten İlgezdi, “Maalesef örnekler o kadar çok ki, 2014 yılında Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü, Shakespeare’in iktidar hırsını anlatan ‘Macbeth’ adlı oyununu kasım ayı programından çıkardı. Kapalı gişe oynayan birçok oyun programdan kaldırıldı. Sanatın özgür alanı yok ediliyor” ifadelerine yer verdi.