FBI Direktörü “Kovulduğunu” Televizyondan Öğrendi
Yeni ABD hükümetinin aldığı tartışma yaratan kararlara bir yenisi daha eklendi. Yeni hükümetten, kamuoyu içerisinde yaratılan bazı soru işaretlerini arttıracak bir adım geldi. Birden fazla “hassas” soruşturmayı yöneten FBI Direktörü James Comey’e, Başkan Donald Trump tarafından gönderilen bir mektup aracılığıyla kovulduğu iletildi. Direktör, bu durumun ortaya çıktığı sıralarda bir konuşma yapıyordu ve bu konuşmadan önce bilgilendirilmemişti. Konuşma yaptığı sırada kovulduğunu salonun içinde bulunan televizyonlardan öğrenmesi olağan bir durum gibi gözükmemektedir.
Bu nedenle mevcut hükümetin karşısında yer alan medya tarafından bu durum sıkça eleştirilmiş. Haberlerinde bu durumun “profesyonelliğe aykırı” olarak nitelemişlerdir. Bu adımdan yani kovulmadan sonra bu gelişmeler medyaya bomba gibi düştü. Uluslararası ajansların, Amerikan medyasının ve Amerikan halkının kafasında büyük soru işaretleri uyandırdı. Gözler yürütülen soruşturmalara odaklanmışken, böyle bir hamlenin yapılması Trump muhaliflerinin bu olayı soruşturmaya bağlamamasını neredeyse imkansız hala getirmişti.
Öncelikle hatırlanması gereken direktörün seçim döneminde politikaya ne kadar bulaşıp bulaşmadığıdır. Çünkü bu kovulmanın gösterilen ve görünen nedenleri seçim sürecine kadar uzanıyor.
Kovulmaya Giden Sürecin Kökenleri


<[/caption]
|“FBI:Temmuzdan beri bulgularımız değişmedi”||Bulguların bulunamaması, maillerde suç unsuruna rastlanmaması idi. Rastlamaları durumunda, Başkanlık yarışı sırasında açılacak bir kriminal soruşturma Hillary Clinton’a büyük bir darbe indirecekti.|
Biliyoruz ki mail skandalı, Trump ve ekibi tarafından sert bir şekilde kullanılmıştı. Trump Kampanyasını yürüten ekip, birçok kanal aracılığıyla maillerin sızdırılmasından dolayı Hillary Clinton ve ekibinin sıkça üzerine gitmiş, mail içeriklerini kullanarak eleştirmiştir. Bu gibi skandallarda politikanın içine çekilen fakat bağımsız olması gereken kuruluşlara (soruşturmayı hangi kurum veya kuruluş yönetiyor ve araştırıyor ise) ve bu kuruluşların dengeyi bulma mücadelesine çoğu zaman rastlanır. Örneğin bir yolsuzluk soruşturması varsa, o dava ile ilgilenen bakanlık mensupları veya yargıç, soruşturmayı yöneten yasa koruyucular gibi kritik mevkilerde bulunanların açıklamaları taraflar tarafından can havli ile beklenir. Bu davada da buna rastlamak mümkündür.
Donald Trump, Clinton’ın seçimlerde popülerliğini kaybetmemesi adına James Comey tarafından soruşturmanın yumuşatıldığını ve eksik yapıldığını düşünüyordu. Bunun nedeni direktörün oturumlar sırasında Clinton’ın maillerinde suç faktörü olmamasını vurgulaması ve onu sadece kişisel mail adresini kullandığı için “sorumsuzca bir davranış yaptı” diye tanımlayıp bununla yetinmesi oldu. Ancak Trump ekibi ve taraftarları bir suç unsurunun açıklanması ve yetkili merciler tarafından suçlu bulunup yargılanmasını ve rakibin saf dışı bırakılmasını istiyordu.
Kısaca Donald Trump, adaylığı döneminde direktörün ona daha çok yüklenmesini istedi ve beklediği darbeleri yemeyen Hillary, bir dönem için mail skandalının acısını çok fazla çekmedi. Dolayısıyla Direktör James Comey, Donald Trump tarafının hedefi oldu ve Başkan tarafından eleştirildi. Burada Trump kampanyasının bu isteği aslında çokta ilginç karşılanmamalıdır. Çünkü biliyoruz ki o dönem kendisine karşı kaynaksız ve hukuki ispatı olmayan iddialar üzerinde yoğun bir haber bombardımanı yapılıyordu ve gazetecilerle savaşı da başlamıştı. Buna karşın o kadar mail ve çeşitli belgeleri elinde bulunduran bir kurum bulunmakta.
Ancak bu kurumdan Clinton aleyhine kamuoyuna hiç bir malzeme ve sızıntının çıkmaması, çokta olağan bir şey değildir. Buradaki dengesizliği sorgulamak Trump cephesinin hakkıdır. Bir takım iddialar üzerinden kendisine yoğun bir şekilde yüklenilen Başkan, rakibinin mail skandalına ışık tutarak üzerinde var olan baskıyı dengeleme niyetine girmişti. Fakat bunlara rağmen zaman zaman Direktörü öven açıklamaları da mevcuttur ve ona ikinci bir şans verdiğine dair şeylerde söylemiştir.
|“Donald Trump mail soruşturmasını tekrar açan FBI direktörü James Comey’i övüyor”|
Ayrıca belirli dönemlerde “Ona saygı duyuyorum” ve “İyi iş yaptılar” gibi övücü şeylerde söylemiştir. Buradan çıkarabiliriz ki o zaman açtığı soruşturmadan ve yöntemlerinden şikayetçi değildi.
Bu çelişkili tavırların nedeni, daha önce mail skandalı üzerine açılan soruşturmaya yumuşak davranmakla suçlanan Direktör, seçime 11 gün kala Hillary Clinton’ın e-postaları hakkında yeni soruşturma başlatıldığını açıklayarak kongreye bir mektup gönderdi. Donald Trump, şüphesiz kendisi için siyasi bir getirisi olacak bu adımı “cesur bir adım” olarak yorumladı. Mektupta yeni delillerin bulunduğu ve bunların “önemli olabileceği” belirtildi. Burada dikkat edilmesi gereken önemli nokta bir suç unsurunun bulunduğu değil, bir ihtimalinaraştırıldığına dair bir söylemin olmasıdır. Bu durumda akıllara şöyle bir soru gelebilir “Neden böyle bir ihtimal, seçime 11 gün kala açıklanır, bu halkı etkilemez mi ?”
İşte bu haklı ve sorulması gereken bir soru olacaktır ve Demokratlar ile Hillary Clinton bundan yakınmışlardır. Hillary Clinton bu konu hakkında Mayıs başında katıldığı bir oturumda şunları söylemiştir: “Mükemmel kampanya diye bir şey yoktur, bizimkide değil fakat kampanya ile gurur duyuyorum. Ben kazanmak üzereydim ta ki James Comey’in kongreye gönderdiği mektup ve Wikileaks’in yayınları, bana oy vermek üzere olanların kafasında korkuyu ve şüpheleri yükseltti.” Bunları söylemesinden anlıyoruz ki, açık bir suçlama ve sitem mevcut.
|Eski FBI Direktörü James Comey Senatoda Komisyona İfade Verirken|
Geçen hafta tekrar ifade verdiğinde, kendisine neden seçimden önce böyle bir adım attığı ve bunun seçimi etkileyip etkilemeyeceği hakkındaki hassasiyeti soruldu. Önemli açıklamalar yaptı ve ifadesi büro ağzından ziyade kişisel ve duygusal bir konuşmaya dönüştü.
“Soruşturmayı bitirdiğimizi duyurmuştuk fakat elimize binlerce datalık bir kaynak geçti ve bu alakasız bir keşifti. Sonradan Adalet Bakanlığı da bunun üzerine gidilmesini onayladı.”
“Herkes bunu da neden açıkladığımı soruyor (yeniden araştırmayı) ama insanlar şunu bilmeli ben kamuoyuna bir açıklama yapmadım, senatoya özel bir mektup gönderdim. Bunun çok zor bir karar olduğu ve çok zor bir tecrübe olduğunu kabul ediyorum fakat hala doğru şeyi yaptığımı düşünüyorum.”
“Önümde iki kapı vardı, ya bunu saklayacaktım yada açıklayacaktım.”
“Bana genç avukatlarımdan biri şunu sordu: *Bu yapacağınızın Trump kampanyasına yardım edeceğinden şüphe duyuyor musunuz?* Bende tek bir an bile duymadığımı söyledim.”
” Bağımsız bir kuruluşun mensubuyum. Çünkü ben tek bir saniye bile düşünemem ki bunun sonucunda kimin politik geleceğinin nasıl etkileneceğini düşünemem, buna göre hareket edemem.”
“Günün sonunda ekibim ve ben bunu yapmamız konusunda fikir birliğine vardık, kongreye soruşturmayı yenilediğimiz hakkında bilgilendirmeliydik.”
Eğer bu bilgilendirme yapılmasaydı ve seçim sonrasına bırakılsaydı, Direktör yine seçimi etkilemek ile suçlanacaktı. Çünkü bilgilendirmemekte Clinton tarafı için iyi bir durum. Demek oluyor ki burada iki kartınız var, sessiz kalmak ve açıklamak. İkiside bir cepheye yarayan adımlar olduğu için, atacağı bir adımın politikaya etkisi olmamasını beklemek imkansızdır. Bu sebeple, burada dediği “kimseyi düşünemem” politikası gayet normaldir. Fakat burada yine sorulması gerek soru, bu bilgilendirmeyi daha sessizce yapabilir miydi ? Olabilir ve bu da normaldir. Zira komisyon üyeleri ona soru yöneltirken bu bağlamda sorular sormuştur.
|Anthony Weiner|
Bu tekrar gözden geçirme işinin aslı, yani yukarıda elimize binlerce datalık kaynak geçti açıklamasının anlamı, resmi açıklamaya göre biraz dolaylı bir keşif idi. O gün duyurulan son dalgadaki e-postalar, Clinton’ın baş yardımcısı Huma Abedin’in boşandığı eşi, eski Temsilciler Meclisi Üyesi Anthony Weiner’a yönelik ayrı bir soruşturma sırasında ortaya çıktı. Yani kasıtlı olarak Clinton soruşturması karıştırılmamıştı. Ancak ilişki ağı olması, soruşturmaları birleştirmişti. Skandalların birbirini etkilemesi de çok kritik bir durum meydana getirmişti.
Bunun Huma Abedin ve Anthony Weiner’a ait elektronik cihazlar, FBI tarafından, Anthony Weiner’ın North Carolina’da 15 yaşındaki bir kız çocuğuna cinsel içerikli e-postalar gönderdiği iddiası üzerine açılan soruşturma sırasında ele geçirilmişti. Clinton’ın soruşturmasını etkileyebileceği düşünülen ve bu cihazlarda bulunan yazışmaların “devlete ait gizli bilgiler içerip içermediği” kontrol edilecek deniyordu. Ele geçirilen veriler, bir diğerini tetikliyormuş gibi çoğaldığı için direktör bunu keşfetmenin zorluğundan bahsediyor. Örnek verecek olursak, bir cinayet soruşturmasını kapatan dedektif, ertesi gün katil hapiste iken, yeni bir bulgu bulursa onun için zor ve uğraştırıcı bir keşif olması doğaldır.
Senato’daki oturumda, Clinton’ın baş danışmanı Huma Abedin’in “bazıları gizli bilgi de içeren yüzlerce ve binlerce” e-postayı o dönemki eşine ilettiğini söyledi. Ancak daha sonra FBI, Abedin tarafından kocasına çıktı alması için yollanan e-posta dizilerinden yalnızca iki tanesinde gizli bilgi yer aldığını açıkladı. Bu açıklamadan birkaç saat sonra ise direktör kovuldu. Ancak resmi olarak, FBI’ın son açıklamasının Comey’nin görevden alınmasıyla bir bağlantısı olduğunu hiç kimse söylemedi. Eğer bu bir kovma nedeni ise, Trump kendi dahil kendi kabinesinden bir çok kişiyi kovabilir. Yanlış bilgi verip hata yaptı diye bu adımın atıldığını zaten hiç bir cephe dile bile getirmiyor, bununla bir alakası yok. Mektupta da bunu göreceğiz.
|Adalet Bakanlığı yetkilileri ve Demokrat Parti Cephesi direktöre ve kararına sert çıktılar.|
Bu arada yukarıda ismi geçen Bakanlık görevlisi Sally Yates, eleştirdiği direktör ile aynı kaderi ondan 3 ay önce paylaştı. O da Donald Trump tarafından kovulanlar arasında girdi.
|“Seyahat yasağına karşı olan tavrı” yüzünden kovulan Sally Yates açıklama yaparken.|
Demokratların bir tepkisi de, mail skandalı hakkında ayrıntılı yorumlar yapan direktörün, Trump-Rusya soruşturmasında temkinli açıklamalar yapması oldu. Gerçekten de, seçim döneminde ki yürüttüğü soruşturmada, Donald Trump’a karşı yürüttüğünden daha cesur söylemler geliştirmişti. Fakat bunu baz alarak taraf tuttuğunu söylemek yetersiz bir iddia olur. Buna rağmen halkın bir kısmı bundan dolayı ona öfke duyuyor.
|Hillary Clinton yapılan bu eyleme sert tepki göstermişti. Ellerindeki belgeleri kamuoyuna sunmlarını istemiş, saklayacak bir şeyinin olmadığını belirtmişti.|
FBI Direktörü’nün Kovulması
İkinci kez bir başkan tarafından kovulan James Comey, kovulduğu sıralarda bir konuşma yapıyordu. Başkanlıktan direkt olarak direktöre (Washington Merkezine) bir mektup gönderilmişti ve bu mektupta kısaca kovulmasının nedenleri yer alıyordu.
|Başkanın Mektubu|
“Adalet Bakanı ve yardımcısından seni görevden almak konusunda bir öneri aldım ve onların önerisini kabul ediyorum…”
“Beni 3 farklı zamanda soruşturma altında olmadığımı söyleyerek bilgilendirdiğin halde…”
“Şu çok mühim ki FBI için yeni bir lider bulmalıyız, halkın güvenini ve saygısını tekrar kazanması için…”
“Umarım gelecekte başarılı olursun.”
Mektupta, ilk cümlelerin önerilerle ilgili bir bölümden oluşması dikkat çekicidir. Bunun nedeni, böyle bir şeye yer verildiğinde kamuoyu bu kararın tam olarak ona ait olup olmadığından emin olamamasıdır. Son söz ve yetki başkanda olabilir, fakat kendini ve yaptıklarını sert bir şekilde vurgulamayı seven biri başkasından aldığı öneriyi ön plana çıkartmasının başka bir nedeni olmalı.
Kovulduğu esnada devam eden “Trump Kampanyası ile Rus İşbirliği” soruşturmasını yöneten birini görevden alacak birinin, topu başkasına atıp kamuoyunda ki ilk şok dalgasını yumuşatmak istemesi beklenebilir. Buna rağmen eleştiriler düşük bir seviyede kalmadı ve bu adımın zamanlamasının manidar olduğu Demokratlar tarafından sıkça vurgulanıyor. Bazı akbaba gazeteciler, özellikle bu tarz adımları Trump’tan görmekten büyük memnuniyet duymaktalar. Bu yüzden Başkan açıklamaları olabildiğince net ve zamanında yapmazsa, medyayı da bazı şeylerle suçlamak zorlaşır.
Bunun dışında yine eleştiri malzemesi de olabilecek bir şey olan “iletişim” olayı. Direktör ve Başkan 3 farklı zamanda görüşmüşler ve onun soruşturma altında olmadığını söylemiş. Bu durumda Başkanın Direktörden böyle bir bilgi almasını bağımsızlık ilkesine ters görenler, etik ve hukuk dışı bulunlar da var. Bu iletişimin ayrıntılarını geç açıkladığı için, karşıtları onu büroya baskı yapmakla ve kendine bağlamakla suçladılar. Bunun bir sorun olmadığını farz etsek bile, bir diğer sorun Donald Trump’ın ondan kendisi hakkında aldığı rahatlatıcı bilgiyi yani soruşturma altında olmadığı bilgisini almasını vurgulaması.
Kamuoyunda Yarattığı Şok ve Artan Soru İşaretleri
Bu ve diğer soruları başkanın danışmanına CNN’deki gazeteciler tahmin edeceğiniz gibi net bir şekilde sordular.
|Donald Trump’ın danışmanı ve kampanyasını yürütürken en etkin kullandığı isimlerden olan Kellyanne Conway, gelen sert soruları yanıtlamaya çalışırken.|
En kritik ve dile getirilen sorulardan biri olan şu soru soruldu. “Sence de Başkan kendini ve etrafındakileri soruşturan kişiyi atmış gibi olmuyor mu ? Böyle bir görüntü yok mu ?”
Danışmanın verdiği cevap şu: “Mektupta denildiği gibi, Başkana karşı yürütülen bir soruşturma yok ve direktör tarafından ona bu bilgi verilmiş. Denildiği gibi ona karşı yapılan bir suçlama yok.”
Anderson (sunucu), ona tekrardan “Yani FBI tarafından yapılan bir soruşturma mevcut değil mi ?” diyerek onu sıkıştırmaya çalışınca, danışman “Onu bilmiyorum” dedi. Klasik bir saptırma içine giren danışman, net değil kaçamak ve tekrar cevaplar verdi. Demek oluyor ki, başkan net bir açıklama yapana kadar, kovulmanın soruşturmayla ilgisi olup olmadığını ve zamanlamanın nedenini halk öğrenemeyecek. Zamanlama soruda ona yöneltildi. “Neden şimdi ?” sorusuna “Neden olmasın ?” gibi ironik bir cevap verdi.
Bunun üzerine zamanlama soru akıllara tekrar gelebilmektedir. Eğer tarzıyla ilgili problemler mevcut idiyse, neden yönetime geldikten kısa bir süre sonra kovulmadı ? Soruşturmayla ilgili problemler seçim sürecinde de vardı, seçildikten sonra da mevcuttu. Dolayısıyla yeni odak noktası ya da başka bir neden aramak kuru eleştiri olmaz.
Mektubu incelersek buna paralel bir durumun olduğunu görebiliriz. Danışmanlarının bir algı oyunu olarak nitelendirilebilecek bir durum. Kendisine gelecek eleştirilerin “Trump Kampanyası ve Rusya İşbirliği” soruşturmasını Direktör James Comey yürüttüğü ve üzerine gittiği için onu oyun dışı bıraktı gibi şeyler olacağını bildiği için, “Bakın benim böyle bir şeye ihtiyacım yok” manasına gelen bir bölüm gibi gözüküyor. Burada en azından kişisel bir husumet olmayacağını belirtmek istiyor. Bu gibi mektuplar Beyaz Saray ekibi tarafından özenle hazırlandığı için, bunların olması gayet doğal.
Yine de onu oyun dışı bırakması için nedeni hala vardı. Çünkü soruşturma Başkan’a değil, kampanyasına ve ekibine açılmıştı. Burada kişisel bir durum sözkonusu değil fakat soruşturma negatif bir yönde giderse bundan etkilenecek olan yine o kampanyanın başı yani Başkan olacaktı.
|Başkan Donal Trump NBC muhabirinin sorularını yanıtlarken (May11/17)|
Başkan detaylı ve net bir açıklamayı kamuoyuna çok acele bir şekilde yapmadı. Bunu yapmaması, onu ve kararını televizyon kanallarında ve gazetelerde korumak yakın ekibine ve danışmanlarına düştü.
11 Mayısta yaptığı açıklama şu şekilde:
“Bakın, biliyorsunuz o gösterişçi biri. FBI derin bir karışıklık içindeydi ve bunu siz, ben ve bir çok kişi biliyor. Bu tamamen benim kararımdı, onu kovacaktım.(Böyle bir düşüncesinin daha önceden zaten onda olduğu belirtiyor). Onu kovacaktım ve onu kovmak için daha iyi bir zaman yok. Kovma önerisi geldi fakat eğer böyle bir öneri gelmeseydi bile onu kovacaktım. Kendim hakkındaki bilgileri ondan öğrendim. Bana soruşturma altında olmadığımı o söyledi. Onunla bir akşam yemeği yedim. Çok iyi bir aksam yemeğiydi. (Soruşturmanın derin yürütülmediğini farz edersek bile ilginç bir diyalog) İşte o zaman bana soruşturma altında olmadığımı söyledi. Ardından iki telefon konuşması yaptık ve ikisininde de bunu tekrarladı. Bir kez ben aradım, diğerinde o aradı. Bu konuşmalar sırasında toplam 3 kere soruşturma altında olmadığımı söyledi.”
“Ona *Acaba beni soruşturma altında olup olmadığım hakkında bilgilendirmen mümkün mü ?* diye sordum.”
“Ben kişisel olarak değilim yani kampanyamdan bahsetmiyorum, yada başka bir şeyden”
31 Ekimde, yeniden açılan soruşturma karşısında direktöre şu sözlerle destek vermişti. “Yaptığı onun saygınlığını yeniden kazandırdı. Çok zor bir işi var, bir çok insan onun yanlış şeyler yapmasını istiyor fakat o doğru şeyi yaptı”
Bu günlerde, direktörü kovduğundan beri kendisine sert bir şekilde yükleniyor. İlerleyen zamanlarda, kendisini haklı göstermek için direktörü kötüleyecek hatta hakkında bildiği birkaç şeyi gazetecilere skandal oluştursunlar diye açıklayabilecek olması muhtemeldir.
|Canlı Yayında Açıklama Yaparken, Washington|
Demokratların kilit isimlerinden birine dönelim.
Chuck Shumer: “Başkan beni aradı ve direktörü kovduğunu söylerek beni bilgilendirdi. Başkana dedim ki —*bütün saygımla söylüyorum ki büyük bir hata yapıyorsunuz* hükümet şuna cevap vermek zorundadır ki “Neden şimdi ?” Biliyorduk ki Clinton soruşturmasıyla ilgili sorunlar daha öncede vardı.”
“Hukuk sistemi mevcut hükümetin eylemleri sonucu sarsılmakta” “FBI ve aynı zamanda Rusya’nın başkanla bağlantıları ile ilgili soruşturmanın lideri olan James Comey’in ve diğerlerinin kovulması tesadüf değildir.”
“Amerikan halkının bağımsız bir soruşturma yapılacağına dair inancı tesis edilmeli”
Kısaca Demokrat politikacılar, zamanlama ve eksik bilgiden yakınıyorlar. Bu sebeplerden ötürü, soruşturmanın devam etmesi için baskı yapacaklardır ve direktörün kovulduğu anda kaydedilen soruşturma safhasını öğrenmek isteyeceklerdir ki bu çok kritik bir keşif olacaktır. Ortalıkta kesin olmayan bazı iddialar, safhanın kritik olduğunu söylemekte ve buna ancak direktör net bir yanıt verebilir. Bu süreç başkan ve ekibi, olayı farklı yerle çekmek için spekülatif iddialar atmaktan çekinmeyecektir. Bu karşılıklı olabilir fakat bundan en çok faydalanan, Rusya soruşturmasını unutturmak isteyebilecek olan Beyaz Saray olacaktır. Bunun örneğini başkanın son açıklamalarından olan “Comey, basına bilgi sızdırmadan önce bizim konuşmalarımızın ‘kasedi’ olmadığını umut etse iyi olur.” demesidir. Fakat karşıt medya bunu yememiştir ve kafalarını bu iddiaya çevirmeye çalışan Trump’ı dinleyip gözleri hala Rusya soruşturmasınada odaklıdır. Bu gibi saptırıcı açıklamalar netlik kazandırılırsa işe yaramaz olurlar bu yüzden dikkat ederseniz sözcüler ve danışmanlar bu açıklama hakkında yorumlama yapmayı reddettiler ve hakkında pek fazla konuşmayacaklardır. “Bilmiyorum” “Henüz bu konu hakkında yorum yapmaya yetkim yok” “Başkan eminim ki bir nedenle diyordur” gibi sözcülerin kurtarıcı kelimeleri bu günler içindir.
Beyaz Saraydan gelen bazı açıklamalar Rusya soruşturmasının gerekli olmadığı ve fazla uzadığı yönünde. Bu Demokratları çileden çıkarabilecek, oldukça rahat bir tutum. Aynı şekilde, kovulma olayınıda başarılı şekilde savundukları söylenebilir.
Beyaz Saray sözcüsü, direktörün kovulmasını savunmaya çalıştı ve çarpıcı açıklamalar yaptı. Ne yaparsanız yapın demokratların eleştirilerinin durmayacağını söyledi. Yani kısaca muhalefetin kuru gürültü yaptığını ve bir çok senatörün hem onlardan hem karşı taraftan, direktörün gitmesini istediklerini belirtti. Ayrıca “Eğer Hillary Clinton seçimi kazansaydı, ilk işi onu kovmak olurdur ve demokratlar bunu dışarada dans ederek kutlarlardı” dedi.
“Neden şimdi ?” sorusuna tatmin edici bir cevap veremeyen Beyaz Saray ekibi, Demokratlara saldırmaya devam ederlerse sadece fanatikleri tatmin ederler ki yapılan anketlerde bu kovulmayı destekleyenlerin oranı yüzde kırkların altında gezmesi bunun bir göstergesidir. Durum böyle olsada, verdiği örnek gerçekten doğrudur ve ironiktir. Aynı durumu Hillary Clinton başkan olsaydı yapsa idi, yine onu soruşturmayı örtmekle suçlayacak olan Cumhuriyetçiler olacaktı ve Demokrat Partili bir sözcü “Trump başa geçse ilk işi direktörü kovmak olurdu” diyecekti. Yine politikanın ironik ve karanlık bu yüzü toplum tarafından göz ardı edilmemeli.
Rus cephesine baktığımızda bu olay hakkında gelen yorumlar oldukça ilginçtir. Dışişleri bakanından bir değerlendirme istendiğinde “Dalga geçiyorsun herhalde ?” diyerek soruyu geçiştirmesi manidardır. Aynı şekilde Vladimir Putin ve sözcüsünün gülücükler atarak bu olay hakkındaki sorulara cevap vermeleri, akbabaların gözünden kaçmamıştır.
|“Rus Başkan Amerikalı meslektaşının hukuka ve anayasaya uygun hareket ettiğini öne sürüyor”|
|Putin direktörün kovulması hakkında soruları yanıtlarken|
Başkan olay sırasında bir buz hokeyi maçında idi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Rusya’nın Soçi kentindeki Büyük Buz Sarayı’ndaki “Yıldızlar Gece Hokey Ligi” Festivali’ne katıldı. Soruya net bir cevap vermedi ve bunun ilişkileri etkilemeyeceğini söyledi. Öyle görünüyor ki etkilemeyeceği kesin.
Andrew MCabe, şuanda boşalan koltuk için öne çıkan adaylar arasında yer alıyor ve onu diğerlerinden ayıran özellikler şuanda direktörün o olması ve mikrofonların ona çevrilmesi.
Kural gereği şuanda aktif olarak büronun başına geçen James Comey’in yardımcısı Andrew MCabe, eski patronu hakkında gayet iyi şeyler söyledi. Senatoda komiteye verdiği ifade eski direktörün kovulmasını destekleyecek ve kararı temellendirecek tarzda değildi.
|Andew MCabe Senatoda ifade verirken|
Yöneltilen soru: “Haberlerde duyduk ki, direktör James Comey’e karşı çalışanlar arasında bir güven kaybı vardı. Sizin görüşünüze göre böyle bir şey var mıydı ?”
Andew MCabe: “Direktöre karşı başında beri çok yakındım. Onun için uzun süredir çalıştım. Size şunu söyleyebilirim ki direktör çevresinde kesin bir saygınlık kazanmış vaziyette.”
“Onunla çalışmak iş hayatımda onur duyacağım bir şey”
“Kendisi çok büyük destekle buralara geldi ve hala bugün devam etmekte. Biz çok büyük bir organizasyonuz, ülke genelinde yayılan bir topluluğuz ve size şunu söyleyebilirim ki büyük bir çoğunluk onun hakkında iyi duygular besliyordu.”
Ayrıca soruşturmanın kesilmeyeceğini ve devam edeceğini de belirtti. Aslında bir çok kişi bu cümleyi bekliyordu. Tabii ki de böyle bir görev değişikliğinden sonra soruşturmanın nedensiz yere kapanması dikkatleri üzerine çekmekten başka bir şey yaramaz ve neredeyse imkansız bir şeydir.
Fakat soruşturma devam etse de, soruşturulan kişi tarafından soruşturanın atanacağını unutmamak gerekir. Demokratlar ve Cumhuriyetçilerin içeresinde bulunana muhalifler, bağımsız soruşturmanın önünü açmaya çalışacaklardır ve bunu sık sık dile getireceklerdir. James Comey ise, kovulduktan sonra tekrar ifadeye çağırıldığında, Donald Trump aleyhine kullanılabilecek ifadeler verecektir ve soruşturmaya Trump’ın müdahele ettiğini söyleyecektir. 3 defa yaptıkları konuşma bunun ipuçlarından birisi. Dolayısıyla Demokratlar ve Trump muhalifleri onu Trump aleyhine kullanacağını tahmin etmek zor değil.
|Eski İstihbarat Komitesi Başkanı James Clapper|
Kendisinin direktörlüğe geçme potansiyelinin bulunmasına rağmen, Andrew MCabe ve istihbarat kurumları bu karardan rahatsızlık duymaktalar. Başkanın böylesine bir müdahale yapması, özellikle FBI içinde huzursuzluk yaratan bir etki bıraktı. Eski İstihbarat Komitesi Başkanın düşüncesi de şüphesiz en üstteki ağızdan bir fikir olacaktır. Kendisi karardan rahatsızlık duyduğunu ve gözlemlediğine göre kurum içi rahatsızlığında olduğunu belirtiyor. Ayrıca unutmamak gerekir ki bunu söyleyen kişi de, senatoda Donald Trump ve ekibini sıkıntı içine sokacak açıklamalar yapma şansı varken aklayıcı açıklamalar yapan biri.
Kendisine tecrübeleri ve eski başkan olması sebebiyle kurumlarla iç içe olduğunu hatırlatılarak, direktörün kovulmasından sonra ne gibi bir etkinin oluştuğu konusunda ki düşüncelerini sordu.
“Genel olarak bakarsak, bir endişe mevcut. Bir şok etkisi yarattı ve bundan rahatsızlık duyuyorum, bir tanesiyle geçen gece bir akşam yemeği yedik ve o bu durum hakkında oldukça üzgündü. Onları tanıyorum ve oldukça aşinayız bir iletişimimiz var. Negatif bir hava yaratması benim için oldukça rahatsız edici.
Negatif hava ve karışıklık, kısa vadede kabul edilebilir olsa da uzun vadede büroyu kontrol altına alırsa, resmi kovma nedenleri çürüyecek demektir. Çünkü Başkan Adalet Bakanlığı tarafından gönderilen öneri mektuplarında direktörü kovmanın en büyük getirisinin ve nedenin karışıklığı, güveni ve saygınlığı yeniden kazanmak olarak gösteriyor. Basında ilk görüşte başkanın bu hamlesinin istek ve öneri üzerine temellendirildiği gözükse de, yakından bakınca biraz fark gözükebilir.
Örneğin Demokratların eleştirdiği ama saygınlığı yüksek olan öneri mektubunu atan diğer bürokrat Adalet Bakanın yardımcısı Rod Rosenstein, mektubunda doğrudan direktörü kovmaktan bahsetmiyor. Hatta direktörden fazla bahsetmiyor bile. Kağıt üzerinde görünen, FBI hakkındaki endişeleri ve neler yapılabileceği ile ilgili metinler var.
|KONU: FBI”ın Saygınlığını (Halkın Güveni, Kamuoyunun vb.) Toparlamak|
Konunun doğrudan kişi veya kişileri hedef alacak şekilde olmadığını görmek oldukça kolay. Aynı şekilde mektubun son kısmındada benzer ifadelere yer verilmiş.
|Mektubun sonuç kısmından|
“Başkanın FBI direktörünü değiştirme yetkisi olmasına rağmen, bu karar kolayca alınmamalıdır” diye bir bölüm var. Bakan yardımcısı, eğer kovma gibi bir fikri doğrudan önlemek isteseydi, sonuç bölümünde bunu net ifadelerle belirtebilirdi. Dediklerinden çok demedikleri çarpıcı bir hal almış vaziyette. Mesela bu mektuplarda Rusya soruşturmasıyla ilgili neden tek bir kelimenin dahi geçmediğini sormak gerekir. Hillary Clinton soruşturmasıyla ilgili performansından memnun kalmayan Adalet Bakanlığı, Rusya soruşturması hakkında bir kaç şey söyleyebilirdi. Başkan sıkça söyledi ve söylüyor fakat mektuplarda bunu göremiyoruz.
Trump karşıtı medya, direktörün kovulmadan önce bakanlıktan ek kaynak istediğine dair bilgiler paylaştı fakat bunu onaylayan biri veya görülen bir belge mevcut değil. Bu gibi durumlarda agresif davranan belirli bir kesim medyanın geçtiği bilgelere dikkat etmek gerekir. Aynı şekilde Nixon ile benzerlik gösteren bir dönemden geçen Donald Trump, onun gibi agresif davranmaya ve CEO değil Başkan olduğunu bir kez daha hatırlar ise ikinci bir Watergate’i engelleyebilir. Kar topunun çığ yaratabileceği gerçeği karşısında, olacakların dikkatlice izlenmesi gerekir.