Sur Esnafı: “40 yıllık emeklerimiz 2 ayda heba oldu!”
Sokağa çıkma yasağının 60. Güne girdiği Sur İlçesi’nde, yaşanan çatışmalar ve operasyonlardan dolayı dükkânları kapalı olan esnaflar, oldukça tepkili…20 ile 50 yıllık emeklerinin 2 ayda heba olduğunu ifade eden Esnaflar, borç dilenecek duruma geldiklerini söylediler. Yenigün gazetesi’ne durumlarını değerlendiren Esnaflar, yaklaşık bin 500 esnafın da kendileri gibi mağdur edildiğini belirterek, Devletin veya Hükümet’in, acilen kendilerine yardım eli uzatmasını talep ettiler.
60’ıncı güne genişleyerek giren sokağa çıkma yasağı nedeniyle Sur’dan göçler ile işyerleri kapalı olan esnafların da mağduriyeti sürüyor. Kimileri 2 ay kimileri de 6 aydan buyana ağır aksak işleyen dükkanlarını açamayan esnaflar, dilenecek duruma geldiklerini belirtiyor. Yenigün gazetesi’ne bulundukları durumu değerlendiren esnaflar, mağduriyetlerinin giderek arttığını, Hükümetin bugüne kadar 3 bin liralık desteğin dışında bir yaptırımda bulunmadığını söylediler.
AKBALIK, HEM EVİNDEN HEM İŞYERİNDEN OLDU
Sur İlçesi Süleyman Nazif Mahallesi Aşifçiler Çarşısı’nın 40 yıllık esnaflarından Mehmet Akbalık, hem dükkanından, hem de evinden oldu. 43 yıldan bu yana sur İlçesi’nde yaşayan Akbalık, tırmanan çatışmalar, operasyonlar ve sokağa çıkma yasaklarının ardından oturdukları evini terk ederek, oğlunun evine yerleştiğini anlatıyor.
ÇOCUĞUMUN TIRNAĞINI DÜNYAYLA DEĞİŞMEM
Akbalık; şöyle devam ediyor;
“1973 yılından bu yana Diyarbakır’ın Sur ilçesi’nde oturuyordum. Hendeklerden dolayı Sur’dan göç ettik. Çocuğumun tek tırnağını dünyalara vermem. Süleyman Nazif Mahallesi Aşefçiler çarşısında esnaflık yapıyordum. Mağduruz perişanız. Devletten, Valilikten sadece 3 bin liralık bir yardım aldık. Verilen bu para bizim zararımızı hiçbir şekilde karşılamıyor. Örneğin benim çeklerim geri gitti. Bozulan sicilim 3 bin lira ile mi geri dönecek?
YAŞANTIMIZ İYİYDİ, O GÜNE KADAR
Göç etmeden önceki yaşamımız gayet iyiydi. Ancak şimdi dostlarımızdan aldığımız parayı bile iade edemiyorum, çeklerimi ödeyemiyorum. Banka’nın kapıma gelmesi an meselesidir. Evime veya dükkanıma haciz mi gelir? Bilmiyorum. Akibetimiz belli değil.
AKAN KAN DURMALI
Biran önce bu kanın durmasını istiyoruz. Biran evvel her iki taraftan da silahların susması, artık hiçbir güç Kürtleri ve Türkleri birbirinden ayıramaz. Herkes bunu bilmelidir. Erdoğan bu ülkenin azizi olmalıdır. Azizlik de onun elinde. Şuanda hükümete Sayın başbakan’a Cumhurbaşkan’a son durumla ilgili yanlış bilgilerde verildiğini tahmin ediyorum. Çünkü her bir ilde danışmanları var. Ben Erdoğan’ın ya da Davutoğlu’nun her şeyin farkında olduğuna inanmıyorum. Doğru bilgiler gitmiyor.
BÖLGE AFFET BÖLGESİ İLAN EDİLMELİ!
Esnaf olarak bize faizsiz bir kredi. Zararımın iade edilmesi, yasalara göre hakkım neyse onu vermelerini istiyorum. Bölgenin affet bölgesi ilan edilmesini istiyorum. Bazı İllerde küçük bir sel kalktığı zaman hemen orası affet bölgesi ilan ediliyor. Ama doğu ve Güneydoğu’da binlerce insan, askeri, korucusu, polisi, gerillası, sivili olsun öldü. Affet ilan edilmeyecekse ne zaman ilan edilecektir.
BORCUMU ÖDEMEK İÇİN ARABAMI SATTIM! YA SONRA!
Yine Aşefçiler Çarşısı esnaflarından Ömer Saylık da mağduriyet yaşayan bin 500 esnaftan sadece birisi. Suriçinde esnaf olarak mağduriyetini dile getiren Saylık, “20 yıldır suriçinde esnaflık yapıyoruz. 2 aya yakındır dükkanımızı açamıyoruz. Bizim her ay çeklerimiz var. Artık çeklerimizi ödeyemiyoruz. Sicilimiz bozuldu. Bankaya gittiğimizde banka bize çek vermiyor. Geçen ay arabamı sattım, ödememi yaptım. Bu ay yine geldi, ne satacağımı bilmiyorum. Kimse bize artık borç para vermiyor. Mağduruz. İki aydır dükkanımızın yüzünü görmüyoruz. Perişan olmuşuz. Devletimizden yardım bekliyoruz.
HER ŞEYİMİZ SUR’DA!
Sokağa çıkma yasağı devam ederse yapabilecek bir şeyimiz olmaz. Her şeyimiz Sur’da. Dükkanımız ve malımız oradadır. Dükkanımızdaki eşyaları çıkaramıyoruz. Onlar da çek ve senetle aldığımız mallardır. Onları da artık ödeyemiyoruz. Dükkanımızı açamadığımız için ödeyemiyoruz. Onların günü geldi, artık busaatten sonra kimse bize mal da vermez. Çünkü sicilimiz bozuldu. Bütün esnafların sorunudur. Sur’da yaklaşık bin 500 esnafın sorunudur. Hepsi bizimle aynı kaderi paylaşıyor. Hepimiz perişan durumdayız. Yani Devletimizden bize yardımcı olmalarını istiyoruz.
İŞÇİ ÇALIŞTIRIYORDUK ŞİMDİ İSE EVİMİZE ETMEK GÖTÜREMİYORUZ
Bize faizsiz kredi versinler, mağduriyetimiz görsünler, kiramızı veremiyoruz. Artık evimize ekmek götüremiyoruz. Böylesi bir duruma geldik. Biz tek değiliz. Yanımızda çalışan insanlar da aynı durumda. Şuan hepsi perişan durumdalar. Çoğu kiracıdır. Ben şahsen kiracıyım. 3 aydır dükkanın kirasını ödeyemedim. Ödeyemiyorum. Yanıma çalışan inanların da mağdur olmaması için cebimdeki son parayı da onlara veriyorum. O da mağdur olmasın diye paylaşıyorum. Ne yapalım?”
EŞİMİN ALTINLARINI SATTIM
Ömer Saylık’ın kardeşi Cengiz Saylık da aynı durumdan muzdarip. 3 aydır dükkan kirasını ödeyememekten yakınan kardeş Saylık, oldukça tepkili. Saylık, “3 aydır dükkan kirasını ödeyemedik. Mağduruz. Çekler geri döndü. Geçen ay borç ettim. Hanımın altınlarını sattım çekleri ödedim. Bu ayda çekleri yatıramıyorum. Sicilimiz de bozuldu. 20 yıllık esnaflığımız 2 ayda bitti. Bu saatten sonra ticari hayatımız bitti. Cebimizdeki parayı elemanlarımızla bölüşüyoruz. Kimse bize para da vermiyor. Bize verilen 3 bin lira yaramıza merhem olmadı. 3 bin lira elden aldığımız borçları verdik. Yine elde sıfır varsa sıfır. Bizim yarım çekimizi bile karşılamadı bu para. Biz böylesi bir mağduriyet içerisindeyiz. DESOB ve DTSO’nun Sur esnafına yönelik çalışmalarını yeterli bulmuyorum. Daha farklı yardımcı olmalarını bekliyoruz”
GÖÇZEDELER EKMEK BULAMAYACAK DURUMDALAR!
Toptan Perde satışı yapan esnaf Esat Yılmaz ise, 2015 yılının Nisan ayından bu yana sur içindeki esnafların tamamen durma noktasına geldiğini belirtiyor. “Sur içinde 25 bin kişinin göç etti” diyerek sözlerine başlayan Yılmaz, “Bu vatandaşların yüzde 70’nin esnaflara borcu var. Çünkü onlar esnaflardan taksitle mal almışlardı..Her esnafın 100-200 bin lira alacağı var. Onların mukabilinde çekleri kesilmiş. Şuanda göç eden vatandaşlar, evlerine artık ekmek bulamayacak durumdalar. Hepsi göç ettiler. Mağdur durumdalar. Onları zaten göremiyoruz. Görsek bile elimizdekilerini onlara vermek zorunda kalıyoruz. Çünkü durumları çok kötü.
ESNAFLAR DA MAĞDUR
Esnafların durumu şuanda budur. Aşefçilerde esnaflık yapanların ayda 30-40 bin liralık çek ödemeleri var. Şuanda bu adamlar geçen 2 ay içinde bu çeklerini yatırdılar. Borç ettiler. Eşlerinin bileziklerini bozdurdular. Hatta nişan yüzüğünü satan esnaflar bile oldu. Bu vaziyet içerisindeler. Çeklerin bekletilmesi için talepte bulundular. Çek verilen yerlerin yüzde 90’ı esnafı muhattap bile almıyor. Çekleri yazdıracağız diye ısrar ediyorlar. Bunlar şuanda düzelse dahi 6 aya kadar bizim Suriçi düzelmez. Aktif hale gelmez. Devletin bunu gözönünde bulundurması lazım. Netice itibariyle mağduruz.
SORUNLAR ÇÖZÜLEMEZSE DAHA KÖTÜYE GİDERİZ
Bu sorunlar çözülmezse yarın daha kötü olaylara mahal verilir. Çünkü biz 20-50 yıllık esnaflarız. Hepsi köklü esnaflardır. Eldeki sermayesini kaybederse neyapacaklar? Çünkü bun insanarın elinde bir sanatları da yok. Esnaftırlar. Onun için devletin kesinlikle bu insanlara en azından 100-200 bin lira bir kredi açması lazım. Bunun yüzde 50-60’ını hibe etmeleri lazım. Sur içindeki esnafın çökmesi, Diyarbakır ekonomisinin çökmesi demektir. Ben Doğu ve Güneydoğu’ya toptan mal satan bir esnafım. Alacaklarımızı tahsil etmek istediğimiz zaman, paramızı alamıyoruz. Durumumuz bu vaziyette”
VEKİLLER NEREDE?
Süleyman Çavundur da Sur’daki çatışmalardan ve operasyonlardan mağdur olan esnaflardan. Çavundur, “Mağduruz. Haziran seçimlerinden beri ara ara, 20 Kasım’dan itibaren de ful kapalıyız. Devletimizden ve seçtiğimiz vekillerden tek isteğimiz var; bu olaylar Türkiye’nin Batısında yaşanmış olsaydı Devletin onlara yaptığı desteği bizde istiyoruz. Kredi olabilir. DTSO’dan bugüne kadar herhangi bir yardım alamadık. Hiçbir girişimleri yok. Dilekçe verdik. Ancak bir çalışma yok. Diyarbakır’da her iki partiden 11 milletvekili var. Onlar bugüne kadar Suriçine gelip esnaflara ve ailere destek de bulunmadı. Onların da desteğini bekliyoruz. Esnaf olarak bize tolerans tanısınlar.Bu 3-5 bin liralık desteklerle olacak iş deği. Biran önce memleketimize huzur getirsinler. Çünkü huzuru getirecek onlar. Biz değiliz” diyor.
(Sait BAYRAM’ın Özel Röportajı)
Facebook Hesabınızla Yorum Yapabilirsiniz
YORUMLAR
BENZER HABERLER
KÖŞE YAZARLARITüm Yazarlar