Saygıdeğer Okuyucularım;
Bu yazımda sizlerle İlkbahar’da süren durgun göz aşısı filizlerinin uçlarının kesilmesi ve kesilmemesi gereken fidan çeşitleriyle ilgili bilgileri paylaşacağım.
Geçen sene güllere ve diğer yabani meyve fidanlarına yapılan durgun göz aşıları bu dönemlerde sürmeye başladı. Bilhassa bodur gül aşılarının süren filizleri on beş veya yirmi santim kadar büyüdükleri zaman uçları makasla kesilmelidir. Böylece uçları kesilen sürgün filizlerin alt kısımlarındaki gözlerden yeni taze filizler sürerek çatallaşacak ve dalları çoğalacaktır. Böylece bodur gül olarak şeklini almış olacak ve birçok gül goncası verecektir; aksi halde ucu kesilmeyip tek bir filiz olarak büyüdüğünde bir gonca gül verecektir ve dalların çatallaşması ve çoğalması gül goncası açıp geçtikten sonra kesilmesiyle başlayacaktır. Bu durum, tercihe bağlı olarak yapılabilir. Ucu kesilmeyip tek filiz olarak büyüyen sürgünden bir gül açar; ancak erken açar. Ucu kesilen ve çatallaşan dallardan açacak güller ise biraz daha geç açar; fakat bolca açar.
Sarmaşık güllerde ise bodur güllerde yapıldığı gibi süren filizlerde uç almaya gerek yoktur. Süren durgun göz aşısının yanına bir kamış veya sopa dikerek iple buna bağlanır ve büyüdükçe bağlamaya devam edilir. Sarmaşık güllerde ilk sene kuvvetli bir şekilde büyüme meydana gelmektedir ve genelde çiçek açmamaktadır. İkinci seneden itibaren çiçek açmaya başlamaktadırlar. Durgun göz aşısı yapılmış ve yeni sürmüş olan meyve fidanlarının uçları ise bodur güller gibi kesilmemeli ve büyümesi için serbest bırakılmalıdır; ancak her fidanın çeşidine ve durumuna göre istenilen taçlandırma yüksekliğine geldiğinde uçları kesilerek taçlandırılmalıdır.
Ayrıca bu fidanların büyüme devresinde taç dallarına kadar olan gövde bölümünde çıkan ufak koltuk filizleri, devamlı olarak makasla kesilerek temizlenmelidir ve böylece bu dallara gidecek olan kuvvet, taç dallara gidecek; taç dalları daha hızlı şekilde büyüyecektir ve fidan gövdesi de genişleyecektir. Ayrıca bütün aşılı fidanlarda aşının alt kısmı devamlı olarak kontrol edilmeli ve eğer yabani sürgünler çıkıyorsa bunlar büyümeden ufakken tam diplerinden kesilip temizlenmelidir. Aksi halde bu yabaniler, çoğalıp büyüdükçe bitkinin zayıflamasına ve uzun zaman bırakıldığında ise ölümlerine dahi sebep olmaktadırlar. Bu bakımdan bu duruma da özellikle dikkat edilmelidir.
Bir başka konu ve yazımda buluşmak üzere…
Saygılarımla,
İbrahim Tınaztepe