Yaşlanma ayrıcalıksız her canlıda görülen, tüm işlevlerde azalmaya neden olan süreğen ve evrensel bir süreçtir. Ülkemizdeki 65 yaş üzeri nüfus 2012 yılında yüzde 7,5 iken, 2023 yılında yüzde 10,2’ ye, 2050 yılında yüzde 20,8’ e ve 2075 yılında ise yüzde 27,7’ ye yükseleceği tahmin edilmektedir. Yaşlı nüfusunun artmasıyla birlikte yaşlılıkta sık görülen hastalıklarda bunlara paralel olarak artmaktadır.
Alzheimer
Alzheimer hastalığı, yaşlılıkla beraber ortaya çıkan ve başta unutkanlık olmak üzere çeşitli zihinsel ve davranışsal bozukluklara yol açan ilerleyici bir beyin hastalığıdır. Alzheimer ilerleyici bir hastalıktır. Günümüzde mevcut olan ilaçlar ile erken yakalanan vakalarda son noktaya gidiş süreci uzatılmakta, hastanın öz bakım süresi uzatılıp bakıcı yükü azaltılmaktadır. Alzheimer hastalığı, yaşlılıkla beraber ortaya çıkan ve başta unutkanlık olmak üzere çeşitli zihinsel ve davranışsal bozukluklara yol açan ilerleyici bir beyin hastalığıdır.
Hafıza kaybı, geçmiş hafızanın korunduğu, hastalığın ilerlemesi ile birlikte küçük unutkanlıkları başlaması şeklindedir. Alzheimer hastalığı, kadınlarda ve erkeklerde hemen hemen aynı oranda görülür. Alzheimer hastalığı bulaşıcı ve kalıtsal bir hastalık değildir. Hastalığın nedeni bilinmemekle beraber, genetik faktörlerin rol oynadığı düşünülmektedir. Genetik faktörler yanı sıra beyinde protein birikimi, beyin hücrelerinin ölümü, sinirsel iletimin bozulması, çeşitli zehirli maddeler yer almaktadır.
Alzheimer Hastalığının Belirtileri
Alzheimer hastalığının, temel olarak 10 tane belirtisi olduğu kabul edilmektedir. Bu belirtilerden bir ya da birkaçının bulunması alzheimer belirtisi olabilir.
• Günlük yaşamı etkileyecek kadar unutkan olma (kişilerin adlarını, olayları hatırlayamama),
• Gündelik işleri yapamama (yemek yapmak gibi),
• Kelimeleri bulurken zorlanmak,
• Tarihleri ve bilinen yolları hatırlayamama,
• Çok basit konularda bile karar vermede güçlük çekme,
• Hesap yapamama, pratik düşünmede zorluk çekme,
• Eşyaların yerlerini karıştırmak (koyarken başka yere koymak),
• Davranışlarda ve ruh halinde değişiklik,
• Karakter özelliklerinin değişmesi, insanları suçlama,
• Sorumluluk sahibi olmaktan kaçmak Alzheimer’ın belirtileridir.
ALZHEİMER HASTASI VE YAKINLARININ BİLMESİ GEREKENLER
• Öncelikle hastanın kendisine, cesaret ve güven duygusunu aşılamak gerekir. Hastaya her zaman yardım edilmeli ve bu yardımın hastaya kabul ettirilmesi gerekir.
• Hastanın hislerini paylaşmak gerekir. Gerekirse hasta, doktora nasıl bir durumda olduğunu anlatmalı ve bu yönde de tedavi uygulanmalıdır.
• Yapılacak işler için bir kağıda notlar alınmalıdır. Aynı şey, eşyaların yerini bulmak için de yapılmalıdır.
• Alzheimer hastalarının araba sürmesi tehlikelidir. Bu yüzden bir kişinin, hastaya eşlik etmesi (şoför olarak) gerekir.
• Hastanın sağlığına ve beslenmesine dikkat edilmelidir.
• Hasta hobilerini kısıtlamamalıdır. Önceden yaptıklarını, yapmaya devam etmelidir. Fakat artık çalışmayı bırakması gerekir.
• Hastalık ilerlemeden, hastanın ilerideki bakım durumu görüşülmelidir.
• Alzheimer, sadece kişinin kendisine değil, ailesine de maddi ve manevi yük getirdiğinden, bu hastalıkla yaşamaya alışmak ve baş edebilmek için destek almak gerekir.