Küresel piyasalarda merakla beklenen FOMC toplantısı dün akşam sona erdi ve alınan kararlar yayımlandı. ABD Merkez Bankası (FED) beklendiği gibi varlık alım programını sonlandırırken, ülke ekonomisine ilişkin olumlu değerlendirmelerde bulundu. FED’in açıklamaları sonrasında Dolar’da sert yükselişler izlenirken, piyasalarda Banka’nın erken bir faiz artırımına gidebileceği düşüncesi ağırlık kazandı. Haftanın ikinci kritik gününde Avrupa’dan gelecek verilerin yanında yine ABD ekonomisi için yayımlanacak makro-ekonomik göstergeler varlık fiyatlarında önemli değişikliklerinin oluşmasına neden olabilir.
“Dolar FOMC ile yükselişe geçti”
Dün global piyasaların merakla beklediği Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) sona erdi. Toplantıda alınan kararların açıklanmasının arından piyasalarda FED’in yakın bir tarihte faiz artırımına gidebileceği düşüncesi ağırlık kazanınca, Dolar endeksinde yukarı yönlü sert hareketler izlendi. Banka, belendiği gibi aylık tahvil alım programını bitirirken, sözlü yönlendirmesinin içerisindeki “kayda değer bir süre” ifadesini çıkarmadı. Bunun yanında ABD ekonomisine ilişkin, özellikle istihdam tarafında, iyimser ifadelerin kullanıldığı görüldü. FED, sağlam istihdam şartları ile işsizlik oranının düştüğünü ifade etti. Alınan kararlar için yapılan oylamada muhalif üye olarak Minneapolis FED Başkanı Kocherlakota dikkat çekti. Piyasalara damgasını vuran FOMC kararlarının ardından dikkatler bugün de dünyanın en büyük ekonomisindeki gelişmelerde olacak.
Dün toplantısında alınan bir diğer kuruluş da Yeni Zelanda Merkez Bankası (RBNZ) idi. RBNZ, politika faizini tahminler doğrultusunda değiştirmezken, enflasyon düşük seyrederken, faiz oranlarının genişletilmiş bir süre daha bu seviyede kalacağının ipuçlarını verdi.
“Varlık fiyatlarında görünüm”
FOMC toplantısının ardından, FED’in, gelecek yılın ortalarından daha yakın bir tarihte faiz artırabileceği düşüncesinin gündeme gelmesi, Dolar’da sert yükselişlerin izlenmesini sağlarken, parite ve emtia fiyatlarında da bu paralelde işlemler görüldü. Wall Street borsaları ise FED’e yönelik beklentiler ile günü satıcılı bir seyirde tamamlarken, Nikkei-225 endeksi USDJPY paritesindeki yükselişlerden destek aldı. Altın güçlenen Dolar ile birlikte kayıplar yaşarken, ABD stokların beklendiği kadar artmaması sonrasında petrol fiyatları üzerinde son aylarda ağırlık oluşturan düşüş hareketinden kurtulmaya çalıştı. Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) Genel Sekreteri, gelecek yıl petrol üretiminin 2014’dekinden çok farklı olmayacağını söyledi.
Gün içerisinde piyasaları yoğun bir takvimin beklediğini ifade edebiliriz. Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) önümüzdeki hafta yapacağı toplantısı öncesinde, alınabilecek kararlara ilişkin ipuçları verecek Euro Bölgesi verileri yatırımcıların yakın merceği altında yer alacak. Almanya ve İspanya’da gelecek datalar dikkat çekiyor. Günün ikinci yarısında ise gözler ABD cephesine çevrilecek. Üçüncü çeyrek büyüme oranı, istihdam talepleri ve Janet Yellen’ın konuşması, tüm dünyanın odaklanacağı veri ve açıklamalar olacak. Yani piyasaları önemli yeni bir günün beklediğini ifade etmek yanlış olmayacaktır.
“Ekonomik takvimde öne çıkanlar”
Türkiye – Tüketici Güveni; Eylül ayında açıklanan rakama göre Türkiye’de tüketicilerin ekonomiye olan güveni üç ay sonra yeniden 74 seviyesine çıktı. Gerek dünya ekonomisindeki gelişmeler, gerekse yurt içerisindeki faktörler, ilgili güven endeksinin seyri açısından önem taşıyor. Yayımlanacak rakam Türk Lirası ve BIST-100 endeksinde etkili olabileceği için piyasalarında gündemindeki makro-ekonomik göstergeler arasında yer alacak.
Euro Bölgesi – Almanya İşsizlik Değişimi; İhracatındaki ve yatırımcı güvenindeki düşüş ile piyasaların korkutan Euro Bölgesinin en büyük ekonomisine sahip Almanya’nın istihdam verileri, bu hafta Avrupa cephesinde izlenecek datalar arasında yer alıyor. Ülke hükümetinin 2014 ve 2015 yılı için büyüme tahminlerini aşağı yönlü revize etmesi de, Euro Bölgesi’ndeki zayıf ekonomi ve son aylardaki Ukrayna gelişmelerinin getirdiği belirsizliği yansıttı. Son 7 aydır %6.7 seviyesinde bulunan işsizlik oranının yanında, işsizlik oranı göstergesi, Alman ekonomisindeki gelişmeleri görebilme adına izlenecek rakamlar arasında yer alıyor. Önceki veride işsizlik değişimi verisinin azalması beklenirken, açıklanan datanın 12 bin artış ile beklentilerin üzerinde, olumsuz gerçekleştiği görülmüştü. Yeni istihdam verileri arasında da yine işsizlik değişimi rakamları dikkatle izlenecek ve kıtanın ortak para biriminin değerinde etkili olabilecek bir makro-ekonomik gösterge olarak yatırımcıların merceği altında yer alacak.
ABD – Büyüme Oranı (GDP); Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısı sonrasında ABD cephesinde gözler, dünyanın en büyük ekonomisinin büyüme performansına çevrilecek. Yılın ilk çeyreğinde daralan, ikinci çeyreğinde ise bu daralma sonrasında %4.6’lık bir büyüme kaydeden ABD’nin, Temmuz-Ağustos-Eylül dönemine ait GDP verisi haftanın en dikkat çeken makro-ekonomik göstergeleri arasında yer alıyor. Rakam, üçüncü çeyreğe ilişkin ilk tahmin olacağı için piyasalarda sert hareketlerin görülmesine ve ABD Merkez Bankası’nın (FED) para politikası kararlarına ait beklentilerin fiyatlanmasına neden olabilir. Çeyreklik bazda %3.1 oranından büyümesi beklenen ülkenin, bu rakamın altında bir dataya işaret etmesi halinde Dolar’da değer kayıpları izlenebilecekken, üzerindeki veriler ise ABD’nin para biriminde yukarı yönlü hareketlere destek olabilir.
ABD – İstihdam Talepleri; Geride kalan hafta 283 bin Amerikalının işsizlik maaşı için başvuruda bulunduğuna işaret eden istihdam talepleri verisi, beklentinin üzerinde olumsuz açıklanmıştı. 25 Ekim ile biten haftada ise 284 bin Amerikalının işsizlik sigortasından yararlanma adına başvuruda bulunmuş olması bekleniyor. Verinin tahminden farklı olarak gerçekleşmesi, ABD’nin para birimi değerinde değişikliklere neden olabileceği için yatırımcılar tarafından yakından takip edilecek.
ABD – FED Başkanı Yellen’ın Konuşması; ABD Merkez Bankası (FED) Başkanı Janet Yellen, ülke ekonomisi için önemli olan makro-ekonomik veriler sonrasında Washington’da bir konuşma gerçekleştirecek. FED Komisyonu’nun Ulusal Zirvesi’nde, ekonomi mesleğinin çeşitliliği konu başlığı altında açıklamalar yapması beklenen Başkan’ın, FED’in para politikalarına değinmesin halinde piyasalarda sert hareketler görülebilir. Dolayısı ile Başkan’ın kullanacağı cümleler, yatırımcılar tarafından dikkatle takip edilecek.
Euro Bölgesi – Almanya Öncü Enflasyon Oranı (CPI); Euro Bölgesi’nin en güçlü ekonomisinin zorluklar içerisinde bulunduğu düşünülen bir süreç içerisinde açıklanacak olan Almanya enflasyon oranı, Cuma günkü Eurozone’un tüketici enflasyon oranından önce yayımlandığı için, Euro Bölgesi’nin aynı verisi adına fiyatlamaların yapılmasını sağlayabilir. Gün içerisinde Almanya’nın eyaletleri için gelecek veriler sonrasında, enflasyon oranı ülke geneli için açıklanacak. Beklentinin altındaki rakamlar Euro’ya düşüş getirebilecekken, tahminlerin üzerindeki rakamlar yükselişler için zemin oluşturabilir.
Önemli Ekonomik Takvim Verileri
Çarşamba
Zaman Haber Beklenti Önceki
09:00 GBP Ulusal HPI (Aylık) (Eki) 0,4% -0,2%
10:00 CHF KOF Ekonomik Göstergesi (Eki) 99,2 99,1
10:00 EUR İspanya GDP (çeyreklik) (3. Çeyrek) 0,5% 0,6%
10:00 EUR İspanya CPI (Yıllık) (Eki) 0,0% -0,3%
10:00 TRY Türkiye Tüketici Güveni (Eyl) 72,3 74,0
10:55 EUR Almanya İşsizlik Değişimi (Eki) 4K 13K
10:55 EUR Almanya İşsizlik Oranı (Eki) 6,7% 6,7%
EUR İtalya 10-Yıllk Tahvil İhalesi
14:30 USD GDP (çeyreklik) (3. Çeyrek) 3,1% 4,6%
14:30 USD İstihdam Talepleri 284K 283K
15:00 EUR Alman CPI (Aylık) (Eki) -0,1% 0,0%
15:00 USD FED Başkanı Yellen Konuşması
16:30 USD Doğal Gaz Stokları 83B 94B