Seçmen AK Parti'den neden kaçtı?
7 Haziran seçimleri ile birlikte ortaya çıkan eminim ki bir çok insanı şaşırtmıştır. Daha önce yazdığım yazılarda belirttiğim gibi, HDP'nin barajı aşması durumunda patlama yapacaktı ve nitekim bununla yüzleştik. Açık ifade etmek gerekir ki, sahadaki tablo AK Parti'nin ciddi oy kaybetmekle birlikte tek başına iktidarını koruyabileceği şeklindeydi. Ortaya çıkan duruma baktığımızda durumun böyle olmadığını gördük, peki seçmen AK Parti'den neden uzaklaştı?
1- AK Parti özellikle doğu ve güneydoğuda neredeyse silindi. Bunun ideolojik bir sebepten ziyade tepkiyle ilgili olduğunun altını çizmek gerekiyor. Kürtlerin büyük bir kısmı oluşan kamplaşma içerisinde AK Parti'ye ve özellikle de Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın milliyetçi oyları almak adına geliştirdiği dile tepkisini oy olarak gösterdi. Doğu ve güneydoğuda yanlış listeler ve oluşan gergin atmosfer AK Parti'nin ciddi oy kaybına neden olurken, bunun geçici bir durum olduğunu bu oyların yeniden kazanılabilmesinin zor olmadığını ifade etmek gerekiyor.
2- AK Parti'den seçmenin Türkiye'nin bir çok yerinde uzaklaştığı gerçeği istatistiki olarak karşımıza çıkıyor. Bunun en büyük sebeplerinden bir tanesi bu seçimlerde söylenen doğru dürüst bir projenin seçmenin kafasında yer almayışıdır. Başbakan Davutoğlu'nun söylediği bir çok proje AK Parti'nin geçmişten bugüne kadar söylenen projeler olarak okundu bu bakımdan gerek HDP'nin, “Seni Başkan yaptırtmayacağız” söylemi ve gerekse de CHP'nin, Emeklilik veya diğer vaatleri ilk defa AK Parti tarafından seçim kampanyalarında dillendirildi. Oysa geçmiş seçimlerde AK Parti söyler ve muhalefet onun söylemlerini takip ederdi, bu seçimlerde ilk defa bu tersine döndü ve top muhalefetin oyun sahasında kaldı.
3- Başkanlık Sistemi üzerinden Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın kullandığı dil ile Başbakan Davutoğlu'nun kullandığı dil çok farklıydı ve bu da parti teşkilatlarına olumsuz yansıdı. Başkanlık sisteminin savunulup savunulmayacağı tam olarak teşkilatlar tarafından anlaşılamadı.
4- Oluşturulan listelerde ne Arap - Kürd dengesi- ne aşiretsel yapılar ne de ilçe yapıları ciddiye alınmadı ve bu da teşkilatlarda ciddi moral bozukluğuna yol açtı. Özellikle Doğu ve Güneydoğu başta olmak, Akdeniz vb yerlere gönderilen ithal adaylara teşkilatlar ses çıkarmadı ve küskünlüklerini ortaya koyarak çalışmamayı seçti
5- Gerek çeşitli vakıf ve derneklerden gerekse de farklı cemaatlerden istenen milletvekili aday isimlerinin birçoğunun çizilmesi bu yapılar ile parti arasında soğukluk meydana getirdi ve bu soğukluk hem seçime hem de çalışmalara ciddi şekilde yansıdı. İlk defa İslamcılar AK Parti'ye gönüllü değil de kerhen destek verir pozisyona geldi
6- Özellikle bir yapının listelerde baskın olması ve bunun neticesinde bir çok ismin bu yapıya yakın danışmanlar ve kişiler tarafından çizildiğinin Anadolu'ya yayılması da ciddi moral bozukluğunu beraberinde getirdi.(Burada kast edilen yapı genellikle kişiler üzerinden okunmalıdır. Bir cemaatsel vurgu asla yapılmamıştır ve böyle okuyanlar da olayı saptırmaktadırl
7- AK Parti'yi destekleyen medyanın gerek HDP'nin baraj meselesinde gerekse de son hafta Milli Görüş tabanı üzerindeki manipülatif yaklaşımları destekten çok zarara dönüştü. Bir çok yazar ve yorumcunun kendi kişisel çıkarları için samimi olmayan bir dil kullanmaları seçmen tarafından itici bulundu ve bu tepki olarak sandığa yansıdı. AK Parti'ye bu cenahın verdiği zarar, her gün görünür oldukları için kat kat arttı.
8- AK Parti içerisinde Melih Gökçek ve Bülent Arınç arasındaki söz düellosu, MİT Müsteşarı Hakan Fidan'ın aday olması ve sonrasında adaylığını geri çekmesi gibi hadiseler kamuoyu önünde AK Parti imajına ciddi zarar verdi ve Davutoğlu'nun liderliğini sorgulattı. Benzer şekilde Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Merkez Bankası arasındaki polemik de AK Parti'ye olumsuz olarak yansıdı. Doğu ve Güneydoğu'daki elektrik meselesi, ülkenin farklı bölgelerindeki sulama Kooperatiflerinin borçları ve büyükşehir statüsü ile mahalleye çevrilen kasabaların vb yerlerin tepkileri AK Parti açısından ciddi oy kaybına yol açtı.
9- Doğu ve Güneydoğu'da HDP'nin özellikle Kobani'de hayatını kaybetmiş olan Viyan Peyman'ın kendi sesinden Kobani ağıtını sürekli dinletmesi, siyasallaşmamış bir çok ilçede ve yerleşim yerinde HDP'nin ciddi oy almasını sağladı. AK Parti bu propaganda karşılığında geleneksel Türkçe müziği kullandı ama etkili olamadı.
10- AK Parti 2002 yılında iktidara gelmeden önce özellikle üç noktada kamuoyuna güven vermeye çalıştı. Bunlardan birisi yolsuzluk, ikincisi yoksulluk, üçüncüsü de yasaklardı. Hatta propagandalarda bunu “3 Y” olarak da sundular ama son seçimler ve bir önceki seçimlerde bunların ciddi yıprandığını ve seçmende eskisi gibi karşılığı olmadığını gördük.
11- Özellikle 17 Aralık ve 25 Aralık soruşturmasında ismi geçen eski bakanların ortada olmaları ve hala aklanmamaları AK Parti'ye emanet oy veren seçmeni rahatsız etti. Bu anlamda özellikle Egemen Bağış'ın Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yanında danışman olduğu ile ilgili iddialar çok büyük tepki çekti.
12- AK Parti kendisini uyaran gerçek anket firmalarını dinlemedi, oylarınız yüzde 40 civarında diyen herkes aforoz edildi, paralelci ilan edildi ve dışlandı. Oysa gerçek acıydı ve yapılması gereken önlem almaktı bu önlem alınmadı.
13- İstanbul başta olmak üzere bir çok yerde il yönetimi seçime çok az bir süre değiştirildi, bu da yetmedi ilçe başkanları değiştirildi ve bir ekipçilik havası oluştu. Ne yazık ki bu kadar kısa sürede teşkilatlar motive olamadı ve isteneni veremedi.
14- Medya başta olmak üzere farklı kesimler ile yapılan kavga AK Parti'ye oy kaybettirdi kazandırmadı. Gerilim ve çatışma üzerine kurulan strateji işe yaramadı.
15- Çözüm süreci noktasında batıda oluşan güvensizlik, doğuda kendisini “kandırılmışlık” olarak gösterdi ve gerek ülkenin batısından gerekse de doğudan süreç iyi yönetilemediği ve farklı sesler çıktığı için seçmende güvensizlik oluştu ve oya yansıdı
16- Başkanlık karşısında adı konmamış bir koalisyon oluştu ve buna “Zayıflatılmış AK Parti” projesi de eklenince AK Parti gerekli hamleleri birlik ve beraberlik içerisinde yapamadı
17- Genç kesimin AK Parti'den ciddi kopuşu karşısında yeterli politika geliştirilemedi ve parti gençlerle eski sıcak diyaloğu tekrar kuramadı.
18- "Bunlar çok kibirlendi”, “Toplumu çok kamplaştırıyorlar”, “Beş para etmez adamları adam ettiler” gibi söylemlerle AK Parti'ye ders verilmesi gerektiğini düşünen AK Parti seçmeni dahil ciddi bir seçmen kitlesi bu uğurda ya çalıştı ya da sandığa gitmeyerek bunu onayladı
19- AK Parti 2002 ruhundan uzaklaştı ve seçmende bunu fazlasıyla gördü
20- 6-7 Ekim olayları başta olmak üzere bölgede yaşanan gelişmeler ve saldırılar karşısında vatandaşı koruyamaması ve bölgede oluşan boşluk neticesinde HDP baraji aşmazsa bölge tekrar bu hale gelir şeklindeki algı, ne yazik ki AK Parti yöneticileri tarafından giderilemedi.