Retro Modası Neden Tercih Ediliyor ?
Günümüzde tüketim, nesnelerin bolluk prensibiyle birlikte gündelik hayatın pek çok alanına yayılmış durumda ve özellikle reklamlarda, kitle iletişim araçlarında sunum biçiminde sürekli olarak gösteriye içkin bir hal almış durumdadır. Baudrillard’da bu konuda, bugün nesneler çağının yaşandığını, geçmiş uygarlıkların tümünde dayanıklı nesneler, araçlar veya binalar kuşaklarca insandan daha uzun yaşamışken, bugün onların doğmasını, gelişmesini ve ölmesini izleyen bizleriz derken, bugün onların kısa ömürlü gösteriye içkin niteliklerinden bahsediyor. Metaların bolluğunda, tüketimin yalnızca ihtiyaçlara veya malların işlevlerine bağlı olduğunu söylemek mümkün değildir. Bu postmodern tüketimin anahtar niteliklerinden biridir; postmodernizmde tüketim malları semboller olarak satılır, kendi gerçekliklerini oluştururlar. Bu konuda Baudrillard’ın ortaya attığı ‘üst-gerçek’ durumu önem kazanmaktadır. Baudrillard’a göre, göstergeler/semboller, kendisinin “üst gerçek” olarak tanımladığı şeye, yani tüketicilerin gereksinimleri ile hiç ilgisi bulunmayan bir göstergeler/semboller alanına dönüşmüştür. Bu özellikler, tüketimin postmodern olma durumuna işaret etmesi açısından önemlidir. Bu anlamda her türlü nesne gibi olaylar, olgular, hatta geçmişin kendisi bile birer tüketim nesnesi olarak kullanılabilmektedir.
Vintage ve Retro Arasındaki Fark Nedir ?
Giyim modası değişken bir yapıya sahiptir. Sezonluk hızlı ve takip etmesi hem zaman hem de maddi olarak zor olan moda dünyasında zamanda geriye dönüşlere daha sık rastlar olduk. Saç modellerinden tutun, kıyafetlere ve hatta yaşam tarzı olarak bazen eski zamanların modasına tutunuyoruz. Kim bilir belki de eski zamanın basit, hazır modasını alıp kullanmak daha kolay geliyor ve bir zamanlar tutulan bu tarzlar yeni modalar yaratıp kullanmaktan daha garantilidir.
Günümüzün “eski” modası olan “Vintage modası” televizyondaki moda programları ve kıyafet yarışmaları sayesinde çoğu kişinin duyduğu ya da duyacak olduğu bir kelimedir. Vintage kelime anlamı olarak eskiye dönüştür. Eski kıyafetler, aksesuarlar, otomobil, eşyalar kullanıyorsak bu vintage, eğer eskiye dönük yapılan yeni tasarımları kullanıyorsa bu retrodur. Aralarındaki temel fark vintage modasında gerçekten eski ürünler kullanılıyorken, retroda eski ürünlerin yeniden yapılmış versiyonları kullanılıyor.
Retro Modası Ve Geçmişe Duyulan Özlem
Retro kavramı kısaca kültürel olarak günümüzde geçerliliğini kaybetmiş modaların, tarzların, eğilimlerin geçmişten günümüze doğru yeniden ele alınmasıdır. Giyim modasındaki sıradanlık, tek tip giyinme tarzından bıkan kadınların bu akıma kapılmasına şaşırmamalı çünkü geçmişin şık kadın giysi şekilleri, kumaş tasarımları ve yaşanılan nostalji duygusu kadınları ister istemez kendine çekmektedir.
Baudrillard’ın bu konuda dediği şey şudur; “bugün nesneler çağının yaşandığını, geçmiş uygarlıkların tümünde dayanıklı nesneler, araçlar veya binalar kuşaklarca insandan daha uzun yaşamışken, bugün onların doğmasını, gelişmesini ve ölmesini izleyen bizleriz.” Burada Baudrillard’ın demek istediği şey, geçmişte bir moda yaratılır, yerleşir ve uzun zaman tüketilir. Günümüzde ise moda kavramı o kadar kısa sürelidir ki bir kuşakta binlerce yeni olan şeyin eskidiği görülebilir. Geçmişin uzun zaman hafızalarda kalan modaya geri dönüşün altındaki sebeplerden birisi de günümüzün modasının derhal tüketilmesi gerektiği anlayışından uzaklaşmak ve bir şeye uzun zaman tutunarak o dönemin kalıcılığını yaşama hissini tatmak olabilir. Çoğunlukla farkında olunmasa da gerçek olan insan bir anlamda geçmişe özlem içerisindedir. Doğum günleri, yıldönümü, kuruluş kutlamaları, ölümleri anmalar, bayramlar aslında geçmişte yaşanılan olayları günümüzde yaşatmaktır. Yoksa neden hala İstanbul’un fethinin 500. Yıldönümünü kutlayalım ki? Retro modasının bize sağladığı tek şey eski dönemlerin modası değil, yaşam tarzının ta kendisidir. Belki de tıpkı aktörlerin rollerde büründükleri kıyafetlerle bambaşka karakterlere büründüğümüz gibi eski dönemin kıyafetlerine bürünerek karakterimizin bir parçasını o döneme uydurmaya çalışıyoruzdur. Kendine yabancılaşan şehir insanları her şeyin sıradanlaştığı, hayatın karmaşaya döndüğü ve anlaşılması zor bir dönemden geçerken geçmiş hayatlarda yaşanılan hayatın güzelliklerine dair derin bir özlem beslemektedirler. Kendi kişiliğine yabancılaşmış bireyin bazı şeylerin devamlı olması gerektiğine dair hissiyatı ve kalıcılığa duyulan dayanılmaz özlem retro modasıyla biraz da olsa yatıştırılabiliyor ve bu işe yaramış olsa ki günümüzde retro modası oldukça yaygınlaşmış durumdadır. Tannock’un söylediğine göre nostalji bireyi kaygı, izolasyon ve hayal kırıklığı duygularından uzaklaştırır.
Sinema dünyasında da geriye dönüş örnekleri bolca mevcuttur. Yeniden çekilen filmler, olay örgüsünün alınıp başka şekillerde yeniden karşımıza çıkması insanlara tanıdık bir şeyler görmenin rahatlığını yaşatır. Nasıl eski bir dostu görüp sevinmemiz ve derhal eski günlerden konuşmaya başlamamış gibi filmlerde bize tanıdık gelen bir şeyler görmek bize rahatlama duygusu verir.
Retro Pazarlama Nedir ?
Retro tarzı hayatımıza yaşadığımız dönemin önemli bir unsuru olarak girmiş; tarzların bileşimi, karışımı ve geçmiş parçaların harmanlanarak bir araya getirilip bugün kullanılması amaçlanmıştır. Retro geçmişe duyulan özlem ise retro pazarlamada insanların bu özlemini kullanıp ürünleri insanlara satmayı amaçlar. Hedef kitlede sadece o dönemi bizzat yaşayan insanlar değil, o dönemi merak edenler de vardır. Pazarlama stratejileriyle birlikte eski günümüze taşınarak sanki yeni bir şeyin sunumu gibi gösterilmektedir.